نگاهی به آداب و رسوم عید نوروز در افغانستان + تصاویر
پربازدیدترین اخبار (شش ساعت اخیر)

پربازدیدترین اخبار (۲۴ ساعت اخیر)

پربازدیدترین اخبار (هفت روز اخیر)

عبور از وهابیت

- پیام آفتاب

پیام آفتاب
یک‌شنبه 29 حوت 1395

نگاهی به آداب و رسوم عید نوروز در افغانستان + تصاویر

مردم افغانستان نوروز را آغاز فصل طراوت و زندگی مجدد طبیعت می دانند و برای رهایی از زمستان سرد و خشک و تجلیل از نوروز از هفته ها قبل آماده این جشن می شوند.در این مطلب به برخی از آیین و رسوم ویژه نوروز در افغانستان اشاره می شود. تجمع در زیارتگاه ها در ۲ شهر کابل و مزار شریف زیارتگاه های با شکوهی منسوب به حضرت علی (ع) وجود دارند که بسیار مورد توجه افغان ها قرار دارند. در نخستین روز سال جدید، مراسم با شکوهی در این زیارتگاه ها برگزار می شود که بالغ بر صدها هزار هموطن از گوشه و کنار این کشور و حتی کشورهای همجوار آسیای مرکزی برای تماشای آن به این دو شهر سفر می کنند. در این مراسم، علمی که منسوب به حضرت علی (ع) که بر آن اسماء متبرک نوشته شده است به اهتزار در می آید و سپس این علم برای روزهای متوالی در آن مکان افراشته می ماند. سمنو (سمنک) تهیه سمنو (سمنک) از جمله رسم های قدیمی نوروز در افغانستان است که در بین زنان طرفدارانی زیادی دارد. سمنو نوعی غذای مخصوص است که از آرد گندم، جوانه گندم، روغن و آب تهیه می شود. زنان افغان از آغاز شب نوروز تا سپیده دم اولین روز بهار به صورت دسته جمعی و خواندن اشعار قدیمی شروع به پختن سمنو که از رسوم قدیمی نوروز در افغانستان است، می کنند. حاضران در پای دیگ سمنو شادمان از رسیدن روزهای سبزی و نشاط هستند با خواندن ترانه های قدیمی که مخصوص پخت سمنو است کار خود را ادامه می دهند. رسم شب نشینی سمنو در شب نوروز در میان خانم های شهر کابل و دیگر نقاط افغانستان رایج است و بسیاری از خانواده های افغانستانی به ویژه بانوان افغانستانی در شب نوروز در میهمانی پخت سمنو شرکت می کنند. هفت میوه و هفت سین آماده کردن سفره هفت سین و هفت میوه از دیگر رسم های ویژه نوروز در افغانستان است. هفت میوه ترکیبی از هفت نوع میوه خشک است. ای خشکبارها به طور معمول مغز بادام ، مغز گردو ، پسته ، کشمش ، زردآلو ، سنجد و قیسی هستند. مردم افغانستان چند روز قبل از عید نوروز این خشکبارها را به صورت مخلوط در آب قرار می دهند تا برای روز نوروز آماده شوند. در همین حال در برخی از مناطق افغانستان مردم برای استقبال از نوروز سفره هفت سین نیز پهن می کنند. سیب ، سنجد ، سبزی ، سمارق (قارچ)، سرکه ، سمنو و سیر اجزای سفره هفت سین را تشکیل می دهند. مردم افغانستان در روزهای نوروز از میهمانان خود با هفت میوه و هفت سین که بسیار خوشمزه و شیرین است، پذیرائی و استقبال می کنند. غذاهای شب نوروز خانواده های افغان در شب نوروز، شام مفصل و استثنایی نسبت به دیگر شب های سال صرف می کنند. رنگ سفید نزد مردم افغانستان نشانه خوشبختی و سعادت است به همین دلیل بسیاری از مردم افغانستان یک خروس سفید رنگ را در شب نوروز با نیت این که سال جدید، سالی پر از خوشبختی و نیک بختی باشد، ذبح می کنند و آن را به همراه سبزی و پلو برای سفره شب نوروز طبخ می کنند. رنگ سبز نزد مردم افغانستان جایگاه ویژه ای دارد و از آن به نیکی و خوبی تعبیر می شود به همین دلیل افغان ستانی ها برای داشتن سالی پر بار بر سفره های خود در شب نوروز سبزی و سبزی پلو قرار می دهند. ماهی کباب شده نیز از دیگر غذاهایی است که در شب نوروز طرفداران زیادی در بین خانواده های افغان دارد و در آستانه شب های عید ماهی در بازارهای افغانستان به شدت گران می شود. در ایام نوروز وضعیت درآمدی مشاغلی چون ماهی پزی و شیرینی فروشی ها رونق ویژه ای می گیرد و معمولا مردم در این فروشگاه ها برای خرید در صف های طولانی می ایستند. نوروزی جوانانی که هنوز در دوران نامزدی به سر می برند و منتظر ازدواج هستند، یک روز قبل از نوروز به همراه هدیه نوروزی برای تبریک سال نو به خانه همسر خود می روند. خانواده پسر (داماد) با هدایایی چون لباس، جواهرات و حنا به همراه غذاهایی مانند ماهی، زولبیا، شیرینی و کلوچه های متنوع برای تبریک عید و دادن عیدانه به خانه عروس می روند. خانواده عروس هم در مقابل، لباس مردانه و شرینی برای داماد آینده آماده می کنند. لباس نو در آستانه نوروز، بازار فروش لباس در شهر کابل بسیار رونق دارد و مردان و زنان به ویژه کودکان برای استقبال از بهار لباس های نو خریداری می کنند. مردم افغانستان معتقدند در حالی که طبیعت با آغاز بهار نو می شود و این زیبایی بر جان و روح انسان نیز اثر می گذارد باید چهره و پوشش انسان هم پاکیزه و تمیز شود به همین دلیل مردم این کشور اقدام به خرید لباس نو می کنند. خانه تکانی خانه تکانی در آستانه نوروز از سنت های پسندیده افغان ها است. زنان افغان در آستانه نوروز با شستن فرش ها و گردگیری خانه خود تلاش می کنند تا پاکیزگی و نشاط را در آستانه بهار در خانه به وجود آورند. تزئین و رنگ خانه برای استقبال از بهار از دیگر رسوم افغان ها در روزهای آخر زمستان است و مردها در افغانستان تلاش می کنند تا در آستانه نوروز وسایل خانه خود را نو کنند. دید و بازدید گرچه تعطیلی عید نوروز در افغانستان فقط یک روز است اما درهمین فرصت اندک نیز دید و بازدیدها در حد مقدور انجام می شود و این سنت حسنه افغان ها جشن نوروز را با سفارشات دین مبین اسلام بیشتر پیوند می دهد. دیگر سنت ها توسل جستن با مراکز مقدسی که منسوب به امیرالمومنین حضرت علی (ع) هستند از جمله در ۲ شهر کابل و مزار شریف بسیار دیدنی است. ده ها هزار افغان در اطراف این مکان مقدس جمع شده و با نیایش از خداوند طلب سال نیک می کنند. جشنها جشن گل سرخ جشن گل سرخ (میله گل سرخ) یک جشن خاص است که در مزار شریف در ۴۰ روز اول سال و به مناسبت روییدن گل های سرخ اجرا می شود و در طول این ۴۰ روز مردم از همه جا برای حضور در این جشن به مزار شریف می آیند. این مراسم به طور همزمان با مراسم جهنده علی (یا ژنده علی) انجام می شود. مراسم جهنده علی، مراسمی خاص دینی است که به مناسبت خلافت علی ابن ابی طالب در مسجد مقدس این شهر که گفته می شود آرامگاه این امام است اجرا می شود. این مراسم با برافراشتن یک علم (که ترکیب رنگ آن به درفش کاویانی شباهت دارد و به آن ژنده سخی می گویند) در حرم منسوب به امام علی و در اولین روز سال اجرا می شود. جشن گل سرخ برای چهل روز در دشت های لاله و حرم ادامه می یابد. جشن دهقان در این مراسم که در روز اول سال اجرا می شود کشاورزان به شهرها می آیند و تولیدات خود را به نمایش می گذارند. در سال های اخیر این مراسم تنها در کابل و برخی شهرهای بزرگ اجرا می شود و حتی شخصیت های بلند پایه حکومتی نیز در تماشای آن شرکت دارند. نگاهی به بازی های سنتی مردم افغانستان در عید نوروز انجام بازی ها و سرگرمی های ویژه و باستانی در روزهای نوروز که بیشتر از سوی جوانان انجام می شود، به جذابیت این جشن باستانی می افزاید. بز کشی، کشتی، بادبادک بازی، تخم مرغ جنگی و چرخ و فلک سواری از جمله بازی ها و سرگرمی هایی هستند که در میان افغان ها از محبوبیت زیادی برخوردار است و در جریان جشن نوروز با شکوه تمام بر پا می شود. کشتی پهلوانی کشتی در ایام جشن نوروز، سرگرمی بسیاری از افغان ستانی ها به ویژه جوانان این کشور به حساب می آید. کشتی از جمله ورزش های باستانی و پرطرفدار در میان مردم افغانستان است که در روزهای نوروز بیشتر در مناطق بیرون شهر با شرکت کشتی گیران و در حضور تماشاگران مشتاق برگزار می شود. کشتی گیران محلی در مکان هایی که پوششی از سبزه و یا خاک نرم دارد، گردهم می آیند و با حضور یک داور، مسابقه میان 2 کشتی گیر برگزار می شود. تخم مرغ جنگی، بازی دوست داشتنی افغان ها تخم مرغ جنگی از بازی های ویژه نوروزی در افغانستان است که بیشتر در محلات تفریحی و پارک ها که مردم برای تفریح به آنجا می روند، برگزار می شود. در این بازی 2 نفر که هر کدام تخم مرغ های جوشیده و سفت در دست دارند، تخم مرغ های خود را به یکدیگر می زنند و تخم مرغی که زودتر شکست صاحب آن بازنده است و تخم مرغ شکسته شده به صاحب تخم مرغ برنده تعلق می گیرد. تخم مرغ جنگی، تنها بازی محبوب جوانان افغانستانی نیست، بلکه در میان بزرگسالان هم از محبوبیت ویژه ای برخوردار است. کودکان نیز این بازی را بسیار دوست دارند و می توان، گفت که بسیاری از خانواده های هموطن این بازی را با اعضای خانواده خود انجام می دهند. چرخ و فلک سواری چرخ وفلک سواری یکی دیگر از سرگرمی های نوروزی مردم افغانستان است که بیشتر نزد کودکان و نوجوانان محبوبیت دارد. بسیاری از چرخ وفلک هایی که چرخیدن با آنها آرزوی بسیاری از کودکان در افغانستان است مدرن نیستند. بازی های دیگری چون نیزه بازی ، خروس جنگی ، کبک جنگی و گردو بازی از دیگر سرگرمی های مردم افغانستان در جشن نوروز هستند. بز کشی بزکشی از بازی های قدیمی و پر طرفدار مردم افغانستان به شمار می رود. با وجود آن که بز کشی از بازی های محلی ولایت های شمالی افغانستان به شمار می رود، اما به دلیل جذابیت آن، این بازی در تمام نقاط افغانستان علاقمندان فراوانی دارد و در زما ن های مختلف به ویژه ایام نوروز مسابقات بز کشی در تمام ولایت های افغانستان برگزار می شود. حاجی عبدالرشید رئیس فدراسیون بزکشی کمیته المپیک افغانستان در این رابطه به خبرنگار خبرگزاری فارس در کابل، اظهار داشت: بر اساس برنامه ریزی های انجام شده در نوروز امسال، مسابقات بز کشی زیادی در سراسر افغانستان برگزار خواهد شد. وی گفت: از جمله این مسابقات می توان به 2 مسابقه بزرگ که قرار است در روز دوم و سوم نوروز در شهر مزار شریف برگزار شود، اشاره کرد. عبدالرشید خاطرنشان کرد: همچنین مسابقاتی برای ولایت های دیگر چون کابل ، بدخشان ، تخار ، قندوز ، بامیان ، پروان ، پنجشیر ، کاپیسا ، غور ، بادغیس ، سرپل و فاریاب در نظر گرفته ایم. در بازی بزکشی، اسب سوارانی که به چاب اندازان معروف هستند، تلاش می کنند تا بزی را که قبلاً سرش را بریده اند در نقطه ای به نام دایره حلال بیندازند. در بزکشی مانند فوتبال 2 گروه با یکدیگر رقابت می کنند و در هر گروه 12 چاب انداز بازی می کنند. این بازی در یک میدان هموار و بزرگ انجام می شود و هر چاب انداز برای برداشتن بز از زمین و بیرون رفتن از میان چاب اندازان گروه رقیب، باید مهارت بالایی داشته باشد تا بتواند بز را به دایره حلال برساند. رئیس فدراسیون بزکشی افغانستان تصریح کرد: چاب اندازان از ماه ها قبل برای حضور در مسابقات نوروزی در حال تمرین کردن هستند و برای کسب آمادگی های لازم مسابقات دوستانه برگزار می کنند. هر ساله برگزاری مسابقات بز کشی در جشن نوروز با استقبال بی نظیر مردم افغانستان روبرو می شود. عبدالرشید در این باره می گوید: در مسابقاتی که همه ساله در مزار شریف برگزار می شود، شمار تماشاگران به 20 تا 50 هزار نفر می رسد و در ولایت های دیگر نیز این آمار به یک هزار تا 10 هزار تماشاگر مشتاق می رسد. وی خاطرنشان کرد: در مسابقات بزکشی جوایزی مانند خودرو و پول نقد تا مبلغ یک هزار دلار از سوی فدراسیون بزکشی با حمایت بازرگانان که برای تماشای مسابقه می آیند به چاب اندازانی که موفق به رساندن بز به دایره حلال شوند، اهدا می شود. بادبادک بازی(گدی پران) بادبادک بازی از جمله بازهای مورد علاقه مردم افغانستان به ویژه جوانان شهر کابل است و روزهایی که باد به آرامی می وزد، آسمان کابل پر از بادبادک های رنگارنگ می شود. جوانان شهر کابل در روزهای نوروز با حضور بر فراز تپه ها برای بلند کردن بادبادک های خود تلاش می کنند، این بازی به عنوان یکی از سرگرمی های اصلی مردم افغانستان در جشن نوروز به شمار می رود. بادبادک بازی بیشتر در فصل بهار و روزهای که باد بیشتر می وزد، رونق می گیرد و در روزهای غیر از جشن نوروز هم جوانان بادبادک های دست ساز خود را از بالای خانه هایشان بلند می کنند. بادبادک ها در اندازه های مختلف و قیمت های گوناگون در مغازه های کابل به فروش می رسد، اما در گوشه ای از این شهر بازار مخصوص ساخت و فروش بادبادک وجود دارد. در شرایطی که مردم افغانستان از جنگ و نا امنی رنج می برند، با این حال در تلاش هستند تا از هر وسیله و فرصتی برای تفریح و شادمانی استفاده کنند. مردم افغانستان نوروز را به عنوان بزرگترین جشن مردمی و باستانی خود می دانند و بدون در نظر گرفتن مشکلات زندگی تلاش می کنند از این فرصت برای سپری کردن روزهای خوش بهترین استفاده کنند. با وجود آن که در زمان حاکمیت طالبان در افغانستان، تجلیل از سال نو ممنوع شده بود اما مردم این کشور در خانه های خود از این روز تجلیل می کردند.

خبر در سایت اصلی


نیمه تاریک آمریکا

- پیام آفتاب
هشتگ:   

نگاهی

 | 

آداب

 | 

رسوم

 | 

عید

 | 

نوروز

 | 

افغانستان

 |