«ارگ» در برابر «بلخ» باخت!
پربازدیدترین اخبار (شش ساعت اخیر)

پربازدیدترین اخبار (۲۴ ساعت اخیر)

نشست ترامپ-کیم در خطر است

- خبرگزاری جمهور

پربازدیدترین اخبار (هفت روز اخیر)

نامرادی برضد مراد

- خبرگزاری جمهور

پیام آفتاب
یک‌شنبه 1 دلو 1396

«ارگ» در برابر «بلخ» باخت!

سال ها پیش، کتاب خرد در سیاست که به کوشش و ترجمهٔ عزت الله فولادوند راهی بازار شد، به یکی از بهترین کتاب ها در عرصهٔ فهمِ مسایل سیاسی برایم تبدیل شد. کتابی قطور اما بسیار برانگیزاننده و مملو از نگره ها و دیدگاه های متفاوت به امر سیاسی از هر جانب و از سوی بسیاری از کارشناسان و اندیشمندانِ حوزهٔ سیاست و اندیشه ورزی. آقای فولادوند بر این کتاب مقدمه ای نوشته که از یک مقالهٔ آکادمیک در این زمینه چیزی کم ندارد. مقدمهٔ بسیار زیبنده و پُر از اندیشه های ناب. آقای فولادوند در جایی می گوید در سیاست به همان اندازه که خرد نقش داشته، به همان اندازه بی خردی نیز نقش بازی کرده است. چه کارهایی که به دلیلِ نابخردی و پندارهای نابخردانهٔ سیاست مداران از آنان سر زده که در نتیجه برای ملت ها مشکل آفریده و آنان را به تیره روزی و مصیبت نشانده است؛ و چه تصمیم های خردمندانه ای که سبب شده اند کشورها به تعالی، رفاه و آسایش برسند. همهٔ این چیزها در وادی سیاست امکان پذیراست. ممکن گاهی سیاست مداران سیاست هایی را در پیش بگیرند که کشورشان را از ورطهٔ نابودی به شاهراه امنیت و ترقی سوق دهند و شاید زمانی تصمیم هایی بگیرند که کشورشان را از شاهراه رفاه و آسایش، درگیر جنگ و ویرانی سازند. مگر در طول همین چهل ـ پنجاه سال گذشته، ما در کشور خود کم نتیجهٔ سیاست های دولت مردان را دیده ایم و چوب آن ها را خورده ایم؟ آیا اگر در هفت ثور ۱۳۵۷ عده ای به فکر تسخیر قدرت از راه نامشروع نمی افتادند، امروز حال و روزِ افغانستان چنین می بود؟ همانندِ برخی ها به جبر در تاریخ باور ندارم که بگویم در همه حال اگر حزب دموکراتیک خلق و اتحاد شوروی هم نمی بود، باز به گفتهٔ برخی ها انقلاب ثور واقع می شد. نخیر، من باور دارم که حوادث به گونهٔ غیرتصادفی و بر اثر تصمیم زمام داران و سیاست مداران شکل می گیرد. یک سیاستِ درست ممکن است باعث نجات شود و در عین حال یک سیاستِ غلط و اشتباه ممکن است ملتی را به خاکِ سیاه بنشاند. این روزها به رویارویی های بلخ و ارگ وقتی می بینم، به یاد همان جملهٔ عزت الله فولادوند می افتم که در سیاست خردورزی و نابخردی به یک اندازه می تواند وجود داشته باشد. سوالِ من پس از این حوادث این است که واقعاً ارگ می فهمید که کار به این جا می کشد و مجبور می شود که در برابر بلخ کوتاه بیاید؟ آیا آن ها به نتیجهٔ تصمیمِ خود و این که ممکن است به چه نتایجی ختم شود، ذره ای فکر و اندیشه داشته اند؟ من به هیچ صورت باور نمی کنم که ارگ ریاست جمهوری تصمیم کنار زدنِ والی بلخ را بدون مشورهٔ امریکایی ها گرفته باشد. نشست و برخاست ها در روزهای نخستِ اعلام پذیرش عطا محمد نور از جانب ارگ نشان می داد که حرف و حدیث هایی با متحدان بین المللی افغانستان در این زمینه مطرح شده و شاید به صورتِ تلویحی تأیید آن ها نیز به دست آمده است؛ همان موضوعی که در زمان برکناری اسماعیل خان والی وقتِ هرات اتفاق افتاد و نیروهای آمریکایی به این ولایت فرستاده شدند تا اسماعیل خان را مجبور به ترک سمت ولایت سازند. اما فکر می شود که والی بلخ و متحدان آن، زیرک تر از آن بودند که با چنین ترفندهایی در برابر تصمیم ارگ تسلیم شوند. به نظر می رسد که ارگ بسیاری از مسایل را به درستی نسجیده بود و به همین دلیل، خود را در بدترین وضعیتِ ممکن قرار داد. حوادث بلخ نشان داد که قلدری در سیاست دیگر به پایان رسیده و اگر نتوان مسایل را از راه تفاهم و گفت وگو حل کرد، حتی نیروهای خارجی نیز نمی توانند در این زمینه کاری از پیش ببرند. نابخردی و حماقت، چیز دیگری در عرصهٔ سیاست نمی تواند باشد. نابخردی در سیاست این است که یک دولت مرد نداند چه می کند و نتایج کارش چه خواهند بود. آقای غنی عملاً نشان داد که نه تنها فهم درستی از سیاست ندارد، بل حتی نمی داند که چگونه باید اِعمال قدرت کند. آقای غنی دوست دارد از قدرتش سخن بگوید و آن را به گونهٔ مشروع جلوه دهد، ولی او نمی داند که برد قدرتِ او تا کجاست و چه هدف هایی را می تواند نشانه بگیرد. وضعیت آقای غنی این روزها شباهتِ عجیبی به وضعیتِ رهبر کوریای شمالی پیدا کرده است. او نیز از قدرتش هیچ محاسبهٔ درست و دقیقی ندارد و به همین دلیل، امکانات یک ملت را در پای هوس رانی های خود قربانی می کند. آقای غنی نیز هیچ تصور روشنی از قدرت و امکاناتش ندارد و فکر می کند که مثل رهبر کوریای شمالی، هر کاری انجام داده می تواند. این گونه انسان ها زمانی به هوش می آیند که سرشان به سنگِ حوادث بخورد و با خشم مردم روبه رو شوند. آقای غنی حالا خشمِ مردم را احساس می کند. او می داند که دیگر آن مغز متفکری نیست که هر مشکلی را بتواند حل کند. گاهی وقت ها که برخی فیسبوک چلوونکی ها می خواهند برای آقای غنی خوش خدمتی کنند، واقعاً خنده ام می گیرد. در روزهای اخیر از آدرس های نامعلوم در مورد توانایی های فکری و اقتصادیِ آقای غنی برخی مطالب نشر می شود که بیشتر شباهت به فکاهه دارند. یکی از قولِ یک مقام ایرانی می نویسد که ما [ایرانی ها] در تخمین فهم و قدرتِ محاسبهٔ آقای غنی ناکام بوده ایم. دیگری می نویسد که هندی ها از آقای غنی خواسته اند که برای اعتلای اقتصاد کشورشان به آن ها برنامه بدهد. آیا این ها چیزی جز فقر فکری و بلاهتِ محض بوده می تواند؟ آقای غنی شاید چند روزی به عنوان مأمور در بانک جهانی کار کرده باشد که گپِ بسیار مهمی نیست، ولی او ابداً یک طراح و نظریه پردازِ علم اقتصاد نبوده و نخواهد بود. بهتر است به جای چنین شایعه پراکنی های ابلهانه، به فکر حل مشکلاتِ کشور خود باشیم، زیرا هندی ها و سایرین به اندازهٔ کافی مغز متفکر دارند که بر مشکلاتِ خود فایق آیند. احمد عمران/ ماندگار

خبر در سایت اصلی


نشست ترامپ-کیم در خطر است

- خبرگزاری جمهور
هشتگ:   

ارگ

 | 

برابر

 | 

بلخ

 | 

باخت

 |