چگونه امام جواد (ع) تشیع را در دوران بنی‌ عباس حفظ کرد؟

کلیشه‌های خونینِ بی‌پایان در کابل

وزیر داخله ایران: سازمان ملل در بازگشت مهاجران افغانستانی به ایران کمک کند

لغو پرواز های دوشنبه و سه شنبه کام ایر به دلیل کشته شدن کارمندانش در هوتل انترکانتیننتال کابل

ناتوانی دستگاه استخباراتی افغانستان در پیشگیری ازحملات تروریستی

۸۲ درصد ثروت دنیا در دست یک درصد جمعیت

پیامد های روابط تنش آمیز میان ترکیه و آمریکا در منطقه

بوی اجساد تکفیری‌ها مشکل جدید مردم در موصل

۲۵ کشته و زخمی بر اثر انفجار بمب در منطقه مسلمان نشین تایلند

تظاهرات زنان فرانسه و انگلیس علیه ترامپ

هشدار سازمان ملل از فروپاشی کمپ‌های آوارگان روهینگیا

«سید قطب»پدر معنوی جریان‌های افراطی در جهان اسلام

نرخ مبادله پول افغانی در برابر اسعار خارجی/ دوشنبه 2 دلو 1396

ایجاد پایگاه نظامی ویژه‌ در هرات برای تامین امنیت حوزه غرب افغانستان

زندگی در «دهنه‌ی غوری» ولایت بغلان زیر سیطره طالبان

عناوین مهم روزنامه های امروز افغانستان/ دوشنبه 2 دلو 1396

ثبت شکایت رسمی نی به دادگاه کیفری بین المللی ICC

حمله به تلویزیون ملی ننگرهار/ نی خواستار حمایت از خبرنگاران شد

افراد ناشناس راديو "صداى عدالت" غور را به آتش کشید

چرا در دانشگاه تعصب پوهنتون داری؟

فاجعه هوتل و چند پرسش!

اطلاعات دقيق از شاهدان عينی كه در آغاز حمله در داخل هوتل كانتينتال بودند

مهاجمان چگونه وارد هوتل انترکانتیننتال شدند؟

سلاح مهاجمان برای حمله به هوتل انترکانتیننتال شهر کابل+تصاویر

نشست ناموفق سناتورهای آمریکا برای بازگشایی دولت ترامپ

رئیس‌جمهورغنی: هرات به مرکز ثقل تجارت و ترانزیت منطقه‌ ای مبدل خواهدشد

رئیس جمهور غنی دستور بررسی حمله به هوتل کانتیننتال کابل را صادر کرد

جاسازی مواد منفجره در بدن نوزاد چهارماهه در قندوز

کام ایر از کشته شدن ۱۱ کارمندان خارجی اش در هوتل کانتینتال خبر داد

عدم اطلاع فرمانده گارنیزیون کابل از واگذاری امنیت هوتل اینترکانتینتال کابل به یک شرکت خصوصی

شهادت داکتر پویان دیپلمات افغان و یکی از اعضای شورای صلح در هوتل کانتینتال کابل

تهدید آوارگان روهینگیایی توسط مقامات بنگلادش

محکوم شدن زن آلمانی عضو داعش به اعدام در عراق + عکس

دومین روز تعطیلی دولت در آمریکا

سفر رئیس‌جمهور اوکراین به مالدیو با گذرنامه های جعلی

روش های موثر سفت کردن پوست بعد از کاهش وزن

نبض اسلام در خشن ترین شهر آمریکای جنوبی+ عکس

جرم گیری دندان، انجام بدهیم یا نه ؟

وقتی نمک زیاد مصرف می کنید حتما این کارها را انجام دهید

این روزها 24 سالگی تازه آغاز بزرگسالی است!

چرا مصرف غذاهای تند برای زنان در دوران شیردهی لازم است؟‎

انتقاد سفیر سابق آمریکا در سازمان ملل از سیاست خارجی بی‌رحمانه ترامپ

وزیر خارجه ترکیه وارد بغداد شد

گروه تروریستی طالبان مسئولیت حمله به هوتل کانتینتال کابل را برعهده گرفت

مهمترین تصمیمات ترامپ در سال ۲۰۱۷

ورود هیئت کره‌شمالی به کره‌جنوبی تحت تدابیر شدید امنیتی+ تصاویر

تبرئه عربستان از حملات ۱۱ سپتامبر توسط دادگان منهتن

مشاور رهبر القاعده مغرب به هلاکت رسید

اصلاحات ولیعهد عربستان در باره حقوق شاهزادگان سعودی

بیجا شدن بیش از هفت‎هزار خانواده بر اثر نا امنی در ولایت فراه

دست یابی به اسناد عملیاتی در مورد ایران و افغانستان توسط یک نوجوان پانزده ساله انگلیسی

عناوین مهم روزنامه های امروز افغانستان/ یکشنبه 1 دلو 1396

کشته شدن رئیس مخابرات ولایت فراه و زخمی شدن رؤسای مخابرات چهار ولایت دیگر در حمله به هوتل کانتینتال

فوری: وقوع دوانفجار در هوتل اینترکانتینتال کابل بعد از اعلام پایان درگیری ها

انجمن فصل نوین با گردهم آیی اعتراض آمیز خواستار اصلاحات در نظام آموزشی وزارت تحصیلات شدند+تصاویر

نگرانی روسیه از حضور داعش در شمال افغانستان/ هشدار آمریکا به کشورهای حامی طالبان!

نرخ مبادله پول افغانی در برابر اسعار خارجی/ یکشنبه 1 دلو 1396

دستور بررسی اسناد تحصیلی حفیط الله هاشمی توسط وزارت تحصیلات صادر شد

قانونی شدن سفر مهاجرین ایران به افغانستان بدون ابطال کارت آمایش

آزاد سازی 100 نفراز گروگانهای داخل هوتل کانتینتال+تصاویر

بیش از 115 نماینده مجلس خواهان توزیع تذکره بدون ثبت کلمه ی افغان شدند+تصاویر

افتتاح پروژه بازسازی و ترمیمات اساسی پرورشگاه تهیه مسکن+تصاویر

هشدار نرم آمریکا به والی برکنار شده بلخ

برگزاری رقابت بزرگ کوهنوردی از سوی شاروالی کابل+تصاویر

بزرگان جمعیت به دیدار والی برکنار شده بلخ رفتند +تصاویر

پاسخ تند عطا محمد نور به سفیر آمریکا در کابل

دست آورد یک ماهه خواجه عمری در وزارت تحصیلات

افغانستان؛ حکومتی که نمی‌تواند درس را بفهمد

بازداشت قاتلی که چهار عضو یک خانواده را در پروان به گلوله بسته بود

وصل‌شدن ازبکستان و افغانستان با خط آهن بلخ_هرات به ایران

تظاهرات گسترده ی بامیانی ها در اعتراض به سیاست های تبعیض آمیز حکومت نسبت به مناطق هزاره نشین +تصاویر

فوری: گلبهار مجاهد آمرامنیت فرماندهی پولیس فراه در درگیری با طالبان کشته شد

آخرین جزئیات از حمله به هوتل انترکانتینتال کابل

روایت تکان دهنده از فقر، محرومیت، سوء تغذیه و زندگی دشوار در ولایت دایکندی

حمله مهاجمان انتحاری به هتل اینترکانتیننتال کابل

رئیس مجلس نمایندگان افغانستان به فساد اداری و قاچاق متهم شد

تقویت روابط و افتتاح پروژه تاپی محور گفتگوی وزیر خارجه ترکمنستان با والی هرات

مجلس در خواب رفت و مردم در عذاب / تکت های مسافرتی نمایندگان مفت خور مهم تر از بودجه مالی سال1397

نمایندگان مجلس به تعطیلات زمستانی رفتند

تیم ملی کرکت زیر ۱۹سال افغانستان مغلوب تیم ایرلند شد

سناتور شومر مقصر تعطیلی دولت آمریکا را ترامپ معرفی کرد

مسلمانان توسط نئونازی‌های یونان تهدیدبه مرگ شدند

برخورد اتوبوس با درخت در ترکیه با ۵۵ کشته و زخمی+تصویر

انعکاس تعطیلی دولت آمریکا در رسانه های خبری

آماده شدن کمپ‌های موقت برای ورود آوارگان روهینگیا توسط دولت میانمار!

سناتورهای دمکرات علت تعطیلی دولت آمریکا معرفی شدند

فرار نیم میلیون نفر از مردم ونزوئلا به کلمبیا

خطر مرگ برای ۲۵۰ هزار کودک در جوان‌ترین کشور جهان

انجام این عادات در شبانه روز باعث کاهش طول عمر می شود

قوی‌ترین و بهترین قرص خواب‌آور طبیعی

شخصیت شناسی افراد از روی لباس

این افراد نباید پرتغال بخورند!

پول دادن به بازیگر فیلم‌های پورنو از طریق شرکت خصوصی توسط ترامپ

افزایش ۲۰۰ درصدی تلفات غیرنظامیان ناشی از حملات هوایی آمریکا در خاورمیانه

نرخ مبادله پول افغانی در برابر اسعار خارجی/ شنبه 30 جدی 1396

دبیر کل سازمان ملل اوضاع امنیتی افغانستان را شکننده دانست

عناوین مهم روزنامه های امروز افغانستان/ شنبه 30 جدی 1396

تعطیلی رادیو آزادی در پاکستان به علت همکاری با سازمان سیا

نماینده ایران در سازمان ملل: افغانستان پس از تهاجم آمريکا امن تر نشده است

کتاب‌ های گردشگر؛ ابتکاری جدید برای ترویج فرهنگ کتابخوانی در کابل

آمریکا خواستار منزوی کردن طالبان در نشست فوق العاده شورای امنیت شد

دوشنبه 30 حمل 1395 | 9:54

چگونه امام جواد (ع) تشیع را در دوران بنی‌ عباس حفظ کرد؟

بارز‌ترین نوع تبلیغ امام جواد ـ علیه السلام ـ مناظره است. مناظره‌های آن حضرت ـ که از نخستین روزهای امامتش آغاز شد ـ وی را در تثبیت جایگاه ولایت و امامت، هدایت حق جویان و آشکار ساختن سستی گفتار ستمگران یاری داد… امام به پیروانش اجازه می‌داد، درون دستگاه حکومت نفوذ کنند و با رسیدن به موقعیت‌های ممتاز حکومتی در مسیر خدمت به دین و دین داران گام بردارند…

امروز مصادف با فرخنده زادروز ولادت حضرت امام محمد تقی (ع) است. امام نهم شیعیان، حضرت جواد علیه السلام، در دهم رجب سال 195 هجری در مدینه به دنیا آمد. نام زیبایش، محمد، معروف به جواد و تقی است. آن حضرت القاب دیگری چون رضی، متقی، متوکل، زکی، مرتضی و قانع نیز داشته، ولی تقی از همه معروف تر است.

کنیه آن حضرت، ابوجعفر، پدر بزرگوارش، حضرت علی بن موسی الرضا ـ علیه السلام ـ و مادرش، سبیکه یا خیزران است که هر دو نام در تاریخ زندگی آن حضرت ثبت شده است. امام محمد تقی ـ علیه السلام ـ هنگام وفات پدر، حدود ۸ سال داشت. پس از شهادت جان گداز امام رضا ـ علیه السلام ـ در اواخر ماه صفر سال ۲۰۳ هـ. ق، امامت به فرزند ارجمندش حضرت جوادالائمه ـ علیه السلام ـ رسید.

مأمون، خلیفه عباسی که چون دیگر خلفای بنی عباس، از پیشرفت معنوی و نفوذ باطنی امامان معصوم ـ علیهم السلام ـ و گسترش فضایل آن‌ها در میان مردم می‌هراسید، کوشید ابن الرضا را تحت مراقبت ویژه خویش درآورد. به همین منظور، دختر خویش، ‌ام الفضل را به ازدواج امام جواد ـ علیه السلام ـ درآورد تا مراقبی همیشگی و خانگی بر امام گمارده باشد. رنج‌هایی که این مأمور خانگی بر امام جواد ـ علیه السلام ـ روا کرده، در تاریخ معروف است.

از روش‌هایی که مأمون برای مبارزه با امام رضا ـ علیه السلام ـ به کار می‌بست، تشکیل مجالس بحث و مناظره بود. مأمون و پس از او معتصم عباسی، به گمان باطل خود، می‌خواستند از این راه، امامان معصوم علیهم السلام را در تنگنا قرار دهند. از این روی، برای فرزندش امام جواد ـ علیه السلام ـ نیز چنین روشی را به کار بستند. آن حضرت در کودکی به امامت رسید، ولی مأمون نمی‌دانست مقام ولایت و امامت که موهبتی الهی است، به کمی و زیادی سن بستگی ندارد. از این روی، همواره امام را مورد سنجش و امتحان قرار می‌داد.

همزمان با امامت جوادالائمه ـ علیه السلام ـ فرقه‌های گوناگون اسلامی و غیراسلامی، میدان رشد و نمو یافته بودند. دانشمندان بزرگی در این دوران می‌زیستند که از علوم و فنون دیگر ملت‌ها نیز آگاهی داشتند.

همچنین کتاب‌های بسیاری به زبان عربی ترجمه شده و در دسترس قرار گرفته بود. امام جواد ـ علیه السلام ـ با کمی سن، وارد بحث‌های علمی شد و با سرمایه خدایی امامت که از دریای ولایت مطلقه و الهام ربانی سرچشمه گرفته بود، احکام اسلامی را مانند پدران و اجداد بزرگوارش گسترش داد.

آن حضرت به تربیت و ارشاد خلق پرداخت و به مسائل بسیاری پاسخ گفت. از میان مناظره‌های پرشور حضرت، می‌توان به مناظره ایشان با قاضی القضات دربار مأمون، یحیی بن اکثم، اشاره کرد که شگفتی حاضران در مجلس را برانگیخت. اهمیت جایگاه و محبوبیت امام جواد ـ علیه السلام ـ در میان مردم، پس از این مناظره‌ها بیشتر شد.

چگونه امام جواد (ع) تشیع را در دوران بنی‌ عباس حفظ کرد؟

امام جواد ـ علیه السلام ـ در مدت هفده سال امامت خویش، به نشر و تعلیم حقایق اسلام پرداخت و شاگردان و اصحاب برجسته‌ای تربیت کرد که هر یک خود، سرچشمه‌ای از فرهنگ و آموزه‌های اسلامی بودند. از آن جمله می‌توان به ابن ابی عمیر بغدادی، ابو جعفر محمد بن سنان زاهری، احمد بن ابی نصر بزنطی کوفی، ابوتمام حبیب بن اوس طائی شاعر شیعی معروف)، ابوالحسن علی بن مهزیار اهوازی و فضل بن شاذان نیشابوری اشاره کرد.

شاگردان حضرت نیز هر یک به گونه‌ای تحت تعقیب یا زندانی بودند. امام جواد ـ علیه السلام ـ شیعیان خود را از خطر فرقه‌های آن دوران آگاه می‌کرد. یکی از این فرقه‌ها، فرقه مجسِّمه بودند که خدا را جسم می‌پنداشتند. واقفیه، از دیگر فرقه‌های گمراه و مشکل ساز بودند که در برابر شیعیان قرار گرفتند. آن‌ها پس از شهادت امام کاظم ـ علیه السلام ـ بر آن حضرت توقف کردند و امامت فرزندش علی بن موسی الرضا ـ علیه السلام ـ را نپذیرفتند.

غُلات نیز گروه دیگری بودند که در بدنام کردن شیعه سهم بسزایی داشتند. از این روی، مورد تنفر امامان معصوم ـ علیهم السلام ـ بودند. آن‌ها به نام ائمه، روایت‌هایی جعل می‌کردند و شیعیان را به انحراف می‌کشاندند. امام جواد ـ علیه السلام ـ به سران غلات لعنت می‌فرستاد و شیعیان خود را به دوری از فرقه‌های گمراه سفارش می‌کرد.

روش تبلیغی معصومان ـ علیهم السلام ـ نیز مانند دیگر ابعاد زندگی شان اسوه و الگو به شمار می‌آید اما امام جواد (ع) با چه روش تبلیغی شیعیان را از خطرات آگاه ساخت و مذهب شیعه را در دوران بنی‌عباس حفظ کرد؟

۱. تبلیغ از راه مناظره

بارز‌ترین نوع تبلیغ امام جواد ـ علیه السلام ـ مناظره است. مناظره‌های آن حضرت – که از نخستین روزهای امامتش آغاز شد – وی را در تثبیت جایگاه ولایت و امامت، هدایت حق جویان و آشکار ساختن سستی گفتار ستمگران یاری داد. آن حضرت به دو جهت در عرصهٔ مناظره‌های علمی گام نهاد.

نخست نیاز شیعیان که با توجه به سن اندک آن حضرت در پی کشف جایگاه معنوی‌اش بودند و دوم خواست مامون و معتصم که اندیشهٔ خوار ساختن امام و اثبات الهی نبودن آگاهی‌های وی در سر می‌پروراندند.

خلفا می‌کوشیدند با برپا ساختن مجالس مناظره امامان شیعه را رو در روی برخی از دانشمندان بنام زمان قرار دهند تا شاید از پاسخ پرسشی باز مانند و جایگاه معنویشان مورد تردید واقع شود.

اهداف امام ـ علیه السلام ـ در مناظره‌ها

الف) اثبات امامت خود

امام جواد ـ علیه السلام ـ در این مناظره‌ها پیش از هر چیز در پی اثبات حقانیت خود بود. بر اساس گفتهٔ مورخان امام – با آنکه هفت سال بیش نداشت – در یکی از محافل به سی پرسش پاسخ داد. (۱)

ب) رسوا ساختن دروغ پردازان

امام ـ علیه السلام ـ در مناظره چنان رفتار می‌کرد که نادرستی فضائل ساختگی خلفا آشکار شود.

در یکی از مجلس‌ها مأمون از یحیی بن اکثم خواست پرسشی مطرح کند. یحیی عرض کرد: یابن رسول الله، بر اساس روایت‌ها جبرئیل به پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله عرض کرد: یا محمد، خداوند سلامت می‌رساند و می‌فرماید از ابوبکر بپرس آیا از ما خشنود است؟ زیرا من از وی راضی‌ام؛ در این باره چه می‌فرمایید؟

امام ـ علیه السلام ـ فرمود: فضل ابوبکر را انکار نمی‌کنم، ولی آنکه این خبر را روایت کرده باید به خبری که رسول خدا صلی الله علیه و آله در حجه الوداع فرمود توجه کند. حضرت صلی الله علیه و آله فرمود:

لقد کثرت الکذابه علی….

دروغ گویان بر من بسیار شده‌اند و نسبت دروغ بر من فزونی یافته است. پس هر که بر من دروغ بندد، خداوند نشیمن گاهش را از آتش پر می‌سازد. چنانچه حدیثی برایتان آوردند، آن را به کتاب خدا و سنت من عرضه کنید; هر چه با آن موافق بود بپذیرید و آنچه مخالف بود‌‌ رها سازید، خداوند می‌فرماید:

«ولقد خلقنا الانسان ونعلم ما توسوس به نفسه ونحن اقرب الیه من حبل الورید». (۲)

به تحقیق ما انسان را آفریدیم و می‌دانیم آنچه نفس به او وسوسه می‌کند و ما از رگ گردن به وی نزدیک تریم.

روایتی که شما ذکر کردید، نشان می‌دهد خشنودی یا ناخشنودی ابوبکر بر حضرت حق پوشیده بود و این نزد عقل محال و ممتنع است». (۳)

۲. تبلیغ عملی علیه حکومت مأمون

مامون به ظاهر امام ـ علیه السلام ـ را بسیار احترام می‌نهاد و دخترش‌ام الفضل را، به رغم مخالفت‌های گوناگون به عقد وی درآورد. این برخورد‌ها هرگز امام را به دستگاه خلافت خوش بین نساخت. او خلیفه را ستمگر می‌شمرد و اندیشهٔ مخالفت با آن را در سر می‌پروراند.

بنابر این، در نخستین فرصت به بهانهٔ حج سمت مدینه رهسپار شد و در آن دیار اقامت گزید. حسین مکاری می‌گوید: هنگامی که حضرت محمد تقی ـ علیه السلام ـ نزد خلیفه جایگاهی والا داشت، وارد بغداد شدم و به دیدار وی شتافتم. چنان می‌اندیشیدم که حضرت دیگر به مدینه باز نخواهد گشت. چون این امر را به خاطر آوردم، امام ـ علیه السلام ـ سر فرو افکند. اندکی بعد سربلند کرد و در حالی که رنگ مبارکش زرد شده بود، فرمود: حسین، نان جو و نمک نیم کوب در حرم رسول الله صلی الله علیه و آله از آنچه مشاهده می‌کنی برایم بهتر است. (۴)

۳. پدید آوردن حوزهٔ علمی

پرورش دانش پژوهان روشن بین نیز در شمار روش‌های تبلیغی امام نهم ـ علیه السلام ـ جای دارد. آن حضرت ضمن پاس داری از حوزه یی که امام صادق ـ علیه السلام ـ بنیان نهاده بود، دویست و هفتاد شاگرد تربیت کرد که گروهی از آنان نیز از شاگردان امام هشتم شمرده می‌شدند. (۵)

۴. اعزام نماینده

امام نهم ـ علیه السلام ـ برای خنثی ساختن تبلیغات شوم بنی عباس و ارائه اسلام راستین به مردم، نمایندگانی به مناطق مختلف گسیل می‌کرد. این نمایندگان، کارگزاران امام ـ علیه السلام ـ شمرده می‌شدند و در مراکزی چون اهواز، همدان، سیستان، بست، ری، بصره، واسط، بغداد، کوفه و قم زمینهٔ اتحاد شیعیان و پیوند آن‌ها با معصوم را فراهم می‌آوردند.

امام ـ علیه السلام ـ همچنین به پیروانش اجازه می‌داد درون دستگاه حکومت نفوذ کنند و پست‌های حساس را در دست گیرند. «محمد بن اسماعیل بن بزیع» و «احمد بن حمزه قمی» از این فرصت بهره بردند و با رسیدن به موقعیت‌های ممتاز حکومتی در مسیر خدمت به دین و دینداران گام برداشتند.

«حسین بن عبدالله نیشابوری» حاکم «بست» و «سیستان» و «حکم بن علیا اسدی» حاکم «بحرین» نیز از یاران حضرت شمرده می‌شدند و خمس داراییشان را نزد وی گسیل می‌کردند. (۶)

پی نوشت‌ها

۱) منتهی الآمال، شیخ عباس قمی، انتشارات هجرت، ج ۲، ص ۵۷۷
۲) ق / ۱۶
۳) سیرهٔ پیشوایان، مهدی پیشوایی، انتشارات توحید، ص ۵۵۲
۴) منتهی الآمال، ص ۵۸۲
۵) امام الجواد من المهد الی اللحد، سید محمد کاظم قزوینی، ص ۸۹
۶) سیرهٔ پیشوایان، ص ۵۵۹

انتهای پیام

 

موضوعات:   جهان اسلام ، در آینه ،
از دیگر سایت‌های خبری (RSS Reader)

زیربنای دموکراسی

- پیام آفتاب