آیت الله سید علی رضا حائری: حوزه علمیه نجف رشد و قم افت علمی داشته است / نفوذ آیت الله سیستانی از مراجع پیشین بیشتر است

گزارش تصویری: نماز عید فطر در مزارشریف

شرح دعای روز سی ام ماه مبارک رمضان / چه اموری مورد قبول خداوند است؟

واکنش سخنگوی رئیس جمهور به اظهارات معاون ریاست اجرائیه:استاد محقق به جای مصاحبه با رسانه ها در کابینه سخن بگوید!

مضرات استفاده طولانی مدت از تلفن های هوشمند‎!

تردید نخبگان سعودی در خصوص صلاحیت ولیعهد جدید

جانشین ابوبکر البغدادی از حزب بعث می‌آید/ پایان خلافت خودخوانده؟

اردوغان: درخواست تعطیلی پایگاه ترکیه در قطر بی احترامی است

داعش: کشتن طالبان واجب است

اعتماد رژیم صهیونیستی به کدام یک از سران عرب بیشتر است: نظرسنجی روزنامه اسرائیلی

دختر ترامپ به تقلب متهم شد

ترامپ: اوباما از دخالت های روسیه خبر داشت اما کاری نکرد

علت پس‌زنی عضو پیوندی مشخص شد

قطر ۴۵ عضو گروه گولن را به ترکیه تحویل داد

زیرگرفتن مسلمانان در شهر نیوکاسل شماری زخمی برجای گذاشت

چرا کاهش مصرف کربوهیدارت ها موجب بد خلقی می شود؟

کشف جایگزین طبیعی آنتی بیوتیک از سوی دانشمند مراکشی

کشوری در اروپا که اکثر جمعیت آن دین ندارند/ گزارش پیو از باورهای مذهبی در اروپای شرقی+ نقشه

استاد محقق به ترکیه رفت

دست رد مربی سپاهان به سینه «محمد هاشمی» مدافع تیم ملی افغانستان

عطامحمدنور : اگر خواست های مردم و حزب جمعیت عملی نشود، حرکت های مدنی وسیعی برپا می کنیم

رئیس جمهور غنی: صلح افغانستان اجماع بین المللی و جهان اسلام را با خود دارد/مخالفین مسلح برای پیوستن به صلح وقت زیادی ندارد

ویدیو: پیام رئیس جمهور غنی و بانوي اول كشور به مناسبت فرا رسیدن عید سعید فطر

پوتین عید فطر را به مسلمانان تبریک گفت

اردوغان هنگامه اقامه نماز عید فطر بیهوش شد

اقامه نماز عید سعید فطر از سوی مسلمانان جهان+ تصاویر

ارزش پول افغانی در مقابل ارزهای خارجی/یکشنبه 4 سرطان

استادمحقق: کاسه صبر لبریز شده /حکومت وحدت ملی در آستانه فروپاشی است

واکنش ارگ به اظهارات مسکو: طالبان عامل تداوم حضور نیروهای خارجی در افغانستان است

عربستان مبارزه در سه جبهه

مین داعش دومین خبرنگار فرانسوی را هم کشت+عکس

داعش یکی از عناصر کودک خود را زنده سوزاند

تخلیه ۵ برج ناایمن در لندن باعث آوارگی صدها مهاجر شد

«بازی تاج و تخت در عربستان سعودی»/ نگاهی به نظرات ولیعهد جوان در تحلیل نیویورکر

بی توجهی جهان اسلام به فراخوان سعودی

دهها کشته و زخمی براثر حمله راکتی داعش به دیر الزور

توصیه رهبر حزب کارگر انگلیس به ترامپ: به جای دیوار پل بساز!

پلیس کالیفرنیا در مورد «قرآن های سوخته و پاره شده» تحقیق می کند

داعش یک نیروی پلیس اندونزی را کشت

اعلام آتش بس در شهر جنگ زده فیلیپین به مناسبت عید فطر

تاکید تیلرسون بر عدم پشتیبانی از همه‌پرسی اقلیم کردستان

ایده وزیر زن دولت فرانسه؛ جریمه نقدی آزارگران جنسی

مصرف این خوراکی ها بعد از یک رژیم غذایی پرچرب فراموش نشود!

وقتی «آرنولد» هم به فکر نجات زمین می افتد+عکس

کارشناس روس: ایران و روسیه مانع پیروزی تروریست ها در سوریه شدند

ریاض؛ پوست اندازی در ساختار سیاسی برای کسب رهبری عربی

رییس جمهور کره جنوبی ورزشکاران کره شمالی را به المپیک زمستانی دعوت کرد

در حادثه واژگونی تانکر نفت در پاکستان ۱۲۳ نفر زنده در آتش سوختند+تصاویر

خشم کاربران توییتر از اظهارات ژنرال بازنشسته سعودی

نتایج یک نظرسنجی نشان می دهد؛ تمایل مردم کره‌ جنوبی برای گفت وگو با کره شمالی

اهمیت دعای افتتاح / لذت واقعی دنیا در سایه دولت امام زمان(عج)

دی‌میستورا: شاید حل ۳۰ سال جنگ اروپا از بحران سوریه آسان‌تر بود

ترامپ عید فطر را به مسلمانان تبریک گفت

اقامه نماز عید سعید فطر از سوی مسلمانان جهان+ تصاویر

وزیر خارجه چین: افغانستان با ثبات برای ثبات منطقه مهم است

وزیر خارجه صلح و ثبات در افغانستان را مستلزم اجماع و هماهنگی منطقه ای خواند

پاکستان مدعی افزایش حملات تروریستی با باز شدن گذرگاه های مرزی افغانستان شد

اسلام آباد: عاملین حمله به «پاراچنار» در افغانستان پناه گرفته‌اند

درگیری نیروهای تاجیک در مرز تاجیکستان و افغانستان با قاچاقچیان مسلح

ابتکار جدید طالبان در فصل گرما ،جاسازی بمب در هندوانه+تصاویر

دست رد کره شمالی به آمریکا: درباره برنامه هسته ای خود مذاکره نمی کنیم

تسکین درد قلب به شیوه مرحوم نخودکی

نیمه پنهان ولیعهد جدید/ از حضور خواننده‌های زن در جشن‌های شبانه بن سلمان تا …. + عکس

آزادی مسن ترین زندانی مصری +تصاویر

دولت سوریه ۶۷۲ نفر را از زندانی در دمشق آزاد کرد

به بهانه ۲۰۱۷ سال «بیا حرف بزنیم»/ وقتی گوشه تاریک تنهایی را نور موبایل روشن می‌کند

ابتکار جالب مسلمانان آمریکایی برای گزارش جنایات نفرت آمیز!

توافق «آمریکا و چین» برای خلع سلاح هسته ای کره شمالی

شون اسپایسر: مناقشه اعراب با قطر مساله‌ای خانوادگی است

رویترز جانشینان احتمالی ابوبکرالبغدادی را معرفی کرد

پزشک آمریکایی متهم به آزار جنسی ورزشکاران المپیکی شد

فرانسه دیگر مجوز اکتشاف جدید نفت و گاز صادر نمی کند

واشنگتن عراق و میانمار را از لیست سیاه حذف می کند

کاخ سفید: دیدار ترامپ و پوتین در ماه آینده بعید نیست

کشف مواد مخدر از شاخه فیلیپینی داعش

حمله مشترک رییس سابق پارلمان اروپا به ترامپ، اردوغان و پوتین

فعال قطری: منتظر آشی که انگلیس برای امارات پخته است، باشید

مصرف این موادغذایی کودک شما را نابغه می‌سازد

داعش به‌زودی بیانیه مهمی درباره البغدادی صادر می‌کند

رییس سیا: افشای اطلاعات محرمانه آمریکا رو به افزایش است

دعای روز بیست و نهم ماه مبارک رمضان / انواع رحمت خدا در قرآن

ثروت این ۵ مرد، برابر با دارایی نصف مردم دنیا+اسامی

۲۸ نفر با یک چهره!+عکس

اگر مهمان فطره خود را دهد، آیا از عهده صاحب خانه ساقط می‌ شود؟پاسخ حضرت آیت‌الله خامنه ای

ترور سیاسی روحانی- یادداشتی از ابوالفضل فاتح

یکشنبه در افغانستان و چند کشور اسلامی عید فطر اعلام شد

حمایت همه جانبه چین از روند صلح افغانستان با مدیریت افغان ها

نیلوفر لنگر:ارتباط همسر رئیس جمهور غنی با شرکت لبنانی طرف قرارداد با وزارت شهرسازی شایعه است

دستور وزیر داخله به نیروهای امنیتی برای تامین امنیت کامل مساجد و عیدگاه‌ها

خداحافظی بدون تشریفات وزیر تحصیلات عالی+تصاویر

معاون والی دایکندی برکنار شد

مهدوی‌راد: ما واقعا قرآنی زندگی می‌کنیم؟

خشم امارات از درز شرط های عربستان توسط قطر

دعای وداع با ماه مبارک رمضان

فرستادۀ ویژۀ سازمان ملل خواستار توقف جنگ و خونریزی در روزهای عید فطر شد

آغاز تمرینات تیم ملی زیر ۲۳ سال افغانستان در کابل

40 داعشی در ولایت جوزجان به هلاکت رسید

وزیر خارجۀ چین با هدف تطبیق توافقات نشست شانگهای سرزده وارد کابل شد

نامه سرگشاده مسئول نهاد نو اندیشان وطن به داکتر عبدالله و استاد محقق

اشرف غنی: در امور عدلی و قضایی مداخله نمی کنم

شروط پدرخوانده

شنبه 19 حمل 1396 | 10:42

آیت الله سید علی رضا حائری: حوزه علمیه نجف رشد و قم افت علمی داشته است / نفوذ آیت الله سیستانی از مراجع پیشین بیشتر است

شفقنا افغانستان – آیت الله سید علیرضا حائری فرزند مرحوم سیدعلی اکبر یزدی اصل و متولد کربلاست، مقدمات درس را در کربلا خواند و سپس برای گذراندن دروس خارج به نجف اشرف رفت. اساتید او در درس خارج عمدتاً آیت الله العظمی خویی، امام خمینی(ره) و شهید سیدمحمدباقر صدر بودند.

آیت الله سید علی رضا حائری در گفت و گوی اختصاصی با شفقنا به موضوعات مختلفی از جمله تمایزات حوزه نجف و قم پرداخت.

کمیت قم بی سابقه است

آیت الله حائری در مورد روند رشد علمی و فکری و تنوع سلایق فکری در حوزه های علمیه پس از گذشت حدود ۴۰ سال از انقلاب اسلامی ، یادآور شد: امروز حوزه‏ علمیه‏ قم دارای ویژگی‏های متعددی است که به مرور زمان این ویژگی‏ها را به دست آورده است. اولاً از لحاظ کمیت، یک حوزه‏ بسیار گسترده و وسیعی شده است به گونه ای که تقریباً حدود هشتاد هزار نفر در این حوزه مشغول هستند؛ تاکنون چنین کمیتی در طول تاریخ حوزه های شیعی سابقه نداشته است؛ از لحاظ کیفیت نیز حوزه ‏ای است که در کنار فعالیت های جاری و روزمره به خصوص در فقه اصول، رجال، حدیث و همچنین مسایل دیگر ورود پیدا می کند و مسائل روز و تمام قضایایی که امروز برای یک جامعه یا افراد اتفاق می‏افتد را مورد بررسی قرار می دهد؛ همچنین موسسات و مراکز تحقیقی فراوانی که امروز در حوزه وجود دارد، در حال حاضر حوزه‏ علمیه قم دارای بیش از ۵۰۰ یا ۶۰۰ مرکز تحقیق در ابعاد مختلف است که به مسایل و قضایای گوناگون ورود می کند؛ این موارد موجب می شود که حوزه ای بسیار غنی سرشار از معارف داشته باشیم.

حوزه ی علمیه از لحاظ تولید علم افت داشته است

حوزه نظریه‏ جدیدی در اصول و مبانی اصول، تولید نکرده است
حائری ادامه داد: در حال حاضر کتابخانه‏ های تخصصی فراوانی در حوزه وجود دارد که هرکدام دارای دهها هزار نسخه کتاب، مخصوصاً کتاب‏های خطی هستند، همه این‏ها گنجینه ‏ای است که در حوزه‏ علمیه قم وجود دارد، همچنین کادرهای خوبی برای تحقیق در این مراکز تربیت شدند؛ همه این مسایل امتیاز هستند، اما با وجود همه این ویژگی های مهم معتقدم که  در مجموع متاسفانه از لحاظ علمی و تولید علم حوزه‏ علمیه ایران نه تنها رشد نکرده بلکه افت هم داشته است به عنوان مثال در علم اصول عمده نظریاتی که مطرح می‏شود، نظریات گذشتگانی همچون میرزای نائینی، مرحوم عراقی، آخوند خراسانی، شیخ انصاری و آقای خویی است و در واقع حوزه نظریه‏ جدیدی در اصول و مبانی اصول، تولید نکرده است؛ برعکس حوزه علمیه نجف تولید علم داشته است به عنوان مثال آقای صدر نظریات جدیدی در اصول و فقه مطرح کرد و تنها به نظریات میرزای نائینی و آخوند خراسانی اکتفا نکرد. حوزه های علمیه ایران در تولید  کیفی علم علاوه بر اینکه نسبت به حوزه علمیه نجف افت داشته، از این لحاظ نسبت به دانشگاه ها هم در سطح پایینی قرار دارد، دانشگاه های ایران روز به روز در حال تولید علم هستند اما متاسفانه حوزه این چنین نیست. البته درباره نجف این را هم بگویم که یادمان نرود صدام نجف را در برخی موارد به صفر رساند، مسلما بسیار طول می کشد که نجف به نجف گذشته بازگردد، اگر امکانات لازم فراهم شود بسیاری از فضلا حاضرند به نجف بروند و آنجا بمانند، در گذشته هم عمده چرخش علمی نجف بر دوش ایرانی ها بود در واقع آن زمان عمده‏ فضلای نجف، ایرانی‏ها بودند چرا که عرب‏ها خیلی اهل درس و بحث نیستند. نکته دیگر اینکه آقای صدر، حکیم و شیخ حسن حبیبی استثنائاتی بودند و اکنون نیستند.
دلایل عدم تولید علم در حوزه های علمیه ایران
او به دلایل عدم تولید علم در حوزه های علمیه ایران اشاره و اظهار کرد: طلبه‏ های با استعداد، خوش فهم و خوش ذوق در حوزه بسیار هستند اما نمی دانم دلیل اصلی عدم تولید علم در حوزه های علمیه ایران چیست شاید از جمله دلایل برنامه ریزی نا مناسب و حمایت نشدن افراد با استعداد باشد، به اعتقاد من حوزه علمیه هم دلیل اصلی این اتفاق را نمی داند و نسبت به عدم تولید علم در حوزه های ایران معترف هستند.
او افزود: دستگاه یا جهتی نیز که طلبه ها را به درستی رحمایت کند و مشکلات و امورشان را حل کند، وجود ندارد لذا طلبه ها فکری آسوده و بی دغدغه ندارند.
طلبه های روزگاران قدیم اراده ای قوی و عزمی راسخ داشتند / امروز برخی برای دنیاطلبی به حوزه آمده اند
استاد حوزه علمیه در پاسخ به اینکه با وجود مشکلات بسیار در میان طلبه های گذشته، چرا در آن روزگار تولید علم وجود داشت، اما امروز چنین نقد هایی وجود دارد؟ تصریح کرد: طلبه های روزگاران قدیم اراده ای قوی و عزمی راسخ داشتند، همت آنها بلند بود، اما طلبه های امروز اینگونه نیستند. نکته مهم دیگر اینکه حضور طلبه ها و روحانیون در پست های مختلف است، این مساله برای عده ای بسیار فریبنده است، برخی افراد از ابتدا طالب علم نبودند بلکه طالب دنیا بودند و به خاطر دنیا طلبی و پست و مقام به حوزه های علمیه ورود کردند.
او با بیان اینکه حوزه در مسایل و امور مربوط به خود از حکومت کمک نمی گیرد، گفت: در حال حاضر در مسایل فکری هجوم ها به حوزه است و حوزه باید و مجبور است پاسخگوی بسیاری از مشکلات و شبهه هایی که در حقیقت در جای دیگری تولید می شود و یا مسبب آن جای دیگر است باشد، حوزه و مرجعیت هم هرگاه شبهه‏ یا سوالی فکری مطرح می‏شود، احساس می‏کند که باید جواب دهد و نه جواب را به نهاد دیگری حواله می‏دهد و نه در پاسخ می تواند از نظام کمکی بگیرد در حالی که شبهاتی که در ممکن است در نظام تولید شود پاسخش را حوزه باید بدهد.
وابستگی معیشتی روحانیت به مردم از اسباب مهم افت حوزه در تولید علم است
آیت الله حائری نسبت به عوام زدگی و وابستگی معیشت روحانیت به مردم ابراز نگرانی کرد و ادامه داد: این مساله یکی از اسباب مهم افت حوزه در مجال فکری و تولید علم است؛ وقتی درآمد منبر بسیار خوب باشد، طلبه زمان و فکر خود را صرف تولید عم در حوزه نمی کند و برای درآمد بیشتر در صف منبر قرار می گیرد؛ این مسایل از جمله عوامل فریب دهنده طلبه است، طلبه خود باید عزم راسخی داشته باشد و در مقابل این عوامل بایستد که در حال حاضر چنین طلبه هایی نادر هستند.


آیت الله سیستانی دارای اقتدار و نفوذ بسیار هستند
آیت الله حائری در مورد وضعیت علمی، نفوذ و منزلت سه نسل مرجعیت از گذشته تا به امروز تاکید کرد: به نظر من نفوذ و منزلت مرجعیت به مرور زمان افزایش یافته است، امروز آیت الله العظمی سیستانی نسبت به مراجع پیشین از اقتدار و نفوذ بیشتری در دنیا برخوردار است.
او در مورد علل اقتدار و نفوذ آیت الله سیستانی نیز اظهار کرد: اقتدار و نفوذ آیت الله سیستانی به چند عامل مهم از جمله سلوک، رفتار و منش ایشان برمی گردد، رفتار، سلوک و منش ایشان با سایر مراجع بسیار متفاوت است، ایشان با قضایا، حوادث و جناح ها به سبک خاصی برخورد می کنند و چه بسا این سبک در میان سایر مراجع کمتر بوده و در واقع خاص آیت الله سیستانی است.
حائری ادامه داد: آیت الله سیستانی نسبت به بُعد نظری، آگاهی به مسایل، صبر و تحمل نسبت به قضایا، عجله نکردن در تصمیم گیری و آگاهی یافتن نسبت به مسایل پیش از ورود به مساله، تمایزاتی دارد که خاص ایشان بوده و هست؛ نمی گویم سایر مراجع این خصوصیات را نداشتند اما یکی از این خصوصیات یا حتی نسبت به آیت الله سیستانی سطح پایین تری از این خصوصیات را داشتند.

مساله یا عامل مهم دیگر شرایط زمان است، بقای آقای سیستانی در نجف در طول مدت گذشته که مدت خفقان و تیرگی بود، از عوامل مهم، در خاص و تفاوت شدن آیت الله سیستانی است، به گونه ای که امروز قدرت و نفوذ کلمه ‏ای که ایشان دارند به مراتب بسیار بیشتر از قدرت و نفوذ کلمه‏ مراجع گذشته است؛ البته به استثنای امام خمینی(ره)، امام مافوق مراجع بود و امامت داشت.

علاوه بر همه اینکه  از زمانی که در نجف بودم آقای سیستانی درس خارج می گفتند؛ ایشان شاگرد آقای خویی بودند و دارای منزلت علمی بالا و مرد ملا و فاضلی هستند.

در منزلت علمی مرجعیت اتفاق قابل توجهی نیافتاده است
او در مورد منزلت علمی مرجعیت از گذشته تا به امروز بیان داشت: در این مساله تقریباً حرکت قابل توجهی رخ نداده و عموما در همان سطح باقی است: تنزل نکرده صعود هم نداشتیم.

حائری درباره نسل آینده مرجعیت نیز یادآور شد:امید هست اما فعلا بیش از امید نمی توان صحبت کرد.
او درباره علل ادعای اجتهاد و مرجعیت از سوی افرادی که در سنین پایین هستند، گفت: این مساله ناشی از افت علمی حوزه است.

از آقای وحید خراسانی تا آقای باقر ایروانی

این استاد حوزه علمیه نظر خود در مورد برخی دیگر مراجع تقلید و فضلای قم و نجف را اظهار کرد و گفت: آقای وحید خراسانی از مراجع محترم و مورد تقدیرند؛ فاضل، وارسته و طرفدار سخت ولایت هستند؛ صدها طلبه و روحانی شاگردان استاد هستند. من هم مدتی در درس ایشان حاضر شدم.

حائری افزود: معلومات و اطلاعاتم درباره آقای شبیری زنجانی خیلی نیست، چون با ایشان از نزدیک خیلی محشور نبودم، اما درباره ایشان شنیدم که مردی فاضل، محقق، صاحب نظر در مسائل فقهی و رجالی است. آقای مکارم شیرازی و سبحانی شخصیت هایی هستند که سال‏های سال در مسایل مختلف روز در حوزه بحث کرده و قلم زده و کتاب نوشتند.
او ادامه داد: آقای جناتی نیز فاضل است، ایشان سال‏های سال در درس مرحوم آقای شاهرودی بوده حتی تغییرات حج را از آقای شاهرودی نوشته و چاپ کرده که ۵ جلد است، در مسائل فقهی بسیار نوشته و فتوای ایشان به روز است.

حائری در مورد آقایان آیات سیدصادق روحانی، سیدصادق شیرازی، سید محمد و محمود شاهرودی، آقای ایروانی، آقای حسن جواهری و آقای سند نیز خاطرنشان ساخت: سید صادق روحانی مرد فاضلی است و کتاب «فقه الصادق» ایشان کتاب بسیار خوبی است. سید صادق شیرازی را از ۵۰ سال پیش می‏شناسم، من بچه‏ کربلا هستم ایشان و برادرشان هم در کربلا بودند حتی مقداری هم پیش ایشان در کربلا درس مقدمات خواندم، اینکه مطرح می‏شود ایشان اصلاً سواد ندارند، حرف نادرستی است. سید محمد شاهرودی اکنون به شدت بیمار هستند، ایشان هم مرد فاضلی هستند. سید محمود شاهرودی مرد ملایی است در مسایل علمی کارکرده و آگاه به مسائل روز است. آقای ایروانی هم فاضل و هم مردی بسیار وارسته هستند، حسن جواهری از دوستان ماست و مرد فاضلی است. آقای سند هم فاضل هستند البته با ایشان از نزدیک آشنایی نداشتم، اما از خلال بعضی کتاب هایش که خواندم مشخص است که شخص فاضلی است.
امام خمینی(ره) از ابتدا بر آیت الله هاشمی رفسنجانی نظر داشتند
او در بخش دیگری از سخنان خود درباره  هاشمی رفسنجانی و سیاست های ایشان گفت: آقای هاشمی رفسنجانی یک مرد سیاست مدار، اهل نظر، اهل تجزیه و تحلیل مسائل سیاسی و حوادثی بود که در جهان اتفاق می‏افتاد، در مسائل نظر داشت، شخصی بود که یک عمر در این زمینه فعالیت و اظهار نظر کرد. ایشان بزرگتر از پست هایی بود که داشت، آقای مشگینی نقل می کردند که از ابتدا امام خمینی(ره) روی آقای هاشمی رفسنجانی نظر داشتند، در سال ۴۱ یا ۴۲ که هنوز امام(ره) قیام نکرده بود، آقای بروجردی گوش دادن به رادیو را اشکال می‏ دانست، آقای مشگینی نقل می کردند که امام(ره) به هاشمی رفسنجانی پول دادند که یک رادیو تهیه کند و اخبار جهان را گوش بدهد و ظرف ۲۴ ساعت اخبار مهم را به امام برساند.

شهرستانی بی نظیر است
آیت الله حائری همچنین در ادامه ویژگی های شخصیتی و رفتاری حجت الاسلام و المسلمین سید جواد شهرستانی را مورد توجه قرار داده و اظهار داشت: آقای شهرستانی نه اینکه فرد کم نظیری باشد بلکه واقعاً یک فرد بی نظیر است، اخلاق و صفاتی که دارد واقعاً بی نظیر است، مدیریت، فعالیت، توجه، تفقد ایشان از مراکز و افراد و جهات مختلف نمونه ندارد، ایشان به خوبی موسسات مختلف را اداره می‏کنند و به نحو احسن نقش نمایندگی آقای سیستانی در ایران را ایفا می کنند؛ آقای سیستانی انسان بزرگی است اما نباید به هیچ وجه از نقش آقای شهرستانی به عنوان نماینده ایشان در ایران و اقداماتی که در معرفی نهاد مرجعیت داشتند به هیچ وجه گذشت.

موضوعات:   جهان اسلام ، مرجعیت ، دیدگاه ،
از دیگر سایت‌های خبری (RSS Reader)