دقت در مصرف بیت المال در کلام نورانی مولای متقیان

اردوغان هنگامه اقامه نماز عید فطر بیهوش شد

اقامه نماز عید سعید فطر از سوی مسلمانان جهان+ تصاویر

ارزش پول افغانی در مقابل ارزهای خارجی/یکشنبه 4 سرطان

استادمحقق: کاسه صبر لبریز شده /حکومت وحدت ملی در آستانه فروپاشی است

واکنش ارگ به اظهارات مسکو: طالبان عامل تداوم حضور نیروهای خارجی در افغانستان است

عربستان مبارزه در سه جبهه

مین داعش دومین خبرنگار فرانسوی را هم کشت+عکس

داعش یکی از عناصر کودک خود را زنده سوزاند

تخلیه ۵ برج ناایمن در لندن باعث آوارگی صدها مهاجر شد

«بازی تاج و تخت در عربستان سعودی»/ نگاهی به نظرات ولیعهد جوان در تحلیل نیویورکر

بی توجهی جهان اسلام به فراخوان سعودی

دهها کشته و زخمی براثر حمله راکتی داعش به دیر الزور

توصیه رهبر حزب کارگر انگلیس به ترامپ: به جای دیوار پل بساز!

پلیس کالیفرنیا در مورد «قرآن های سوخته و پاره شده» تحقیق می کند

داعش یک نیروی پلیس اندونزی را کشت

اعلام آتش بس در شهر جنگ زده فیلیپین به مناسبت عید فطر

تاکید تیلرسون بر عدم پشتیبانی از همه‌پرسی اقلیم کردستان

ایده وزیر زن دولت فرانسه؛ جریمه نقدی آزارگران جنسی

مصرف این خوراکی ها بعد از یک رژیم غذایی پرچرب فراموش نشود!

وقتی «آرنولد» هم به فکر نجات زمین می افتد+عکس

کارشناس روس: ایران و روسیه مانع پیروزی تروریست ها در سوریه شدند

ریاض؛ پوست اندازی در ساختار سیاسی برای کسب رهبری عربی

رییس جمهور کره جنوبی ورزشکاران کره شمالی را به المپیک زمستانی دعوت کرد

در حادثه واژگونی تانکر نفت در پاکستان ۱۲۳ نفر زنده در آتش سوختند+تصاویر

خشم کاربران توییتر از اظهارات ژنرال بازنشسته سعودی

نتایج یک نظرسنجی نشان می دهد؛ تمایل مردم کره‌ جنوبی برای گفت وگو با کره شمالی

اهمیت دعای افتتاح / لذت واقعی دنیا در سایه دولت امام زمان(عج)

دی‌میستورا: شاید حل ۳۰ سال جنگ اروپا از بحران سوریه آسان‌تر بود

ترامپ عید فطر را به مسلمانان تبریک گفت

اقامه نماز عید سعید فطر از سوی مسلمانان جهان+ تصاویر

وزیر خارجه چین: افغانستان با ثبات برای ثبات منطقه مهم است

وزیر خارجه صلح و ثبات در افغانستان را مستلزم اجماع و هماهنگی منطقه ای خواند

پاکستان مدعی افزایش حملات تروریستی با باز شدن گذرگاه های مرزی افغانستان شد

اسلام آباد: عاملین حمله به «پاراچنار» در افغانستان پناه گرفته‌اند

درگیری نیروهای تاجیک در مرز تاجیکستان و افغانستان با قاچاقچیان مسلح

ابتکار جدید طالبان در فصل گرما ،جاسازی بمب در هندوانه+تصاویر

دست رد کره شمالی به آمریکا: درباره برنامه هسته ای خود مذاکره نمی کنیم

تسکین درد قلب به شیوه مرحوم نخودکی

نیمه پنهان ولیعهد جدید/ از حضور خواننده‌های زن در جشن‌های شبانه بن سلمان تا …. + عکس

آزادی مسن ترین زندانی مصری +تصاویر

دولت سوریه ۶۷۲ نفر را از زندانی در دمشق آزاد کرد

به بهانه ۲۰۱۷ سال «بیا حرف بزنیم»/ وقتی گوشه تاریک تنهایی را نور موبایل روشن می‌کند

ابتکار جالب مسلمانان آمریکایی برای گزارش جنایات نفرت آمیز!

توافق «آمریکا و چین» برای خلع سلاح هسته ای کره شمالی

شون اسپایسر: مناقشه اعراب با قطر مساله‌ای خانوادگی است

رویترز جانشینان احتمالی ابوبکرالبغدادی را معرفی کرد

پزشک آمریکایی متهم به آزار جنسی ورزشکاران المپیکی شد

فرانسه دیگر مجوز اکتشاف جدید نفت و گاز صادر نمی کند

واشنگتن عراق و میانمار را از لیست سیاه حذف می کند

کاخ سفید: دیدار ترامپ و پوتین در ماه آینده بعید نیست

کشف مواد مخدر از شاخه فیلیپینی داعش

حمله مشترک رییس سابق پارلمان اروپا به ترامپ، اردوغان و پوتین

فعال قطری: منتظر آشی که انگلیس برای امارات پخته است، باشید

مصرف این موادغذایی کودک شما را نابغه می‌سازد

داعش به‌زودی بیانیه مهمی درباره البغدادی صادر می‌کند

رییس سیا: افشای اطلاعات محرمانه آمریکا رو به افزایش است

دعای روز بیست و نهم ماه مبارک رمضان / انواع رحمت خدا در قرآن

ثروت این ۵ مرد، برابر با دارایی نصف مردم دنیا+اسامی

۲۸ نفر با یک چهره!+عکس

اگر مهمان فطره خود را دهد، آیا از عهده صاحب خانه ساقط می‌ شود؟پاسخ حضرت آیت‌الله خامنه ای

ترور سیاسی روحانی- یادداشتی از ابوالفضل فاتح

یکشنبه در افغانستان و چند کشور اسلامی عید فطر اعلام شد

حمایت همه جانبه چین از روند صلح افغانستان با مدیریت افغان ها

نیلوفر لنگر:ارتباط همسر رئیس جمهور غنی با شرکت لبنانی طرف قرارداد با وزارت شهرسازی شایعه است

دستور وزیر داخله به نیروهای امنیتی برای تامین امنیت کامل مساجد و عیدگاه‌ها

خداحافظی بدون تشریفات وزیر تحصیلات عالی+تصاویر

معاون والی دایکندی برکنار شد

مهدوی‌راد: ما واقعا قرآنی زندگی می‌کنیم؟

خشم امارات از درز شرط های عربستان توسط قطر

دعای وداع با ماه مبارک رمضان

فرستادۀ ویژۀ سازمان ملل خواستار توقف جنگ و خونریزی در روزهای عید فطر شد

آغاز تمرینات تیم ملی زیر ۲۳ سال افغانستان در کابل

40 داعشی در ولایت جوزجان به هلاکت رسید

وزیر خارجۀ چین با هدف تطبیق توافقات نشست شانگهای سرزده وارد کابل شد

نامه سرگشاده مسئول نهاد نو اندیشان وطن به داکتر عبدالله و استاد محقق

اشرف غنی: در امور عدلی و قضایی مداخله نمی کنم

شروط پدرخوانده

آسانژ: خواسته های عربستان از قطر احمقانه است

خسارت گردباد به پهپادهای هسته ای آمریکا

کره شمالی: مرگ دانشجوی آمریکایی اندکی پس از آزادی، ابهام آمیز است

تداوم رسوایی اخلاقی فرماندهان در ارتش آمریکا

سند مداخله پوتین‌به نفع ترامپ

واکنش انگلستان به درخواست های اعراب از قطر

نرخ مبادله پول افغانی در برابر اسعار خارجی/شنبه3 سرطان 1396

مقام امنیتی مالزی توسط تروریست های اندونزی به مرگ تهدید شد

احتمال دفن بیش از ۱۰۰ نفر در رانش زمین در چین

اولین واکنش قطر به فهرست خواسته های عربستان و سه کشور عربی

ماکرون: استقبال از پناهجویان مایه افتخار ماست

افزایش همکاری های آمریکا و هند؛ محور رایزنی ترامپ و مودی

وزیر خارجه آمریکا عید فطر را به مسلمانان تبریک گفت

پیشرفت فناوری‌های جدید: آینده چگونه خواهد بود؟ / یادداشتی از «یاسون آتاناسیادیس» در الجزیره

محکومیت گسترده تلاش ناکام برای حمله به مسجد الحرام

داعش به دنبال ایجاد یک پایگاه قدرت جدید در افغانستان ونفوذ به آسیای مرکزی است

استقبال مردم از برداشتن دیوارهای امنیتی در پایتخت

عناوین مهم روزنامه های امروز افغانستان+تصاویر

وزارت دفاع خواستار ارائه مدارک و اسناد روسیه در مورد ادعای کمک به داعش شد

هشدار طالبان به آمریکا در مورد افزایش نیروهایش در افغانستان

مسکو خواستار توضیح واشنگتن و کابل در مورد کمک به داعش شد

وزارت خارجه دانمارک از تعلیق اعزام نظامیان این کشور به افغانستان خبر داد

رمضان خونین در افغانستان: ۲۱۳ کشته و ۷۱۳ زخمی

پنج‌شنبه 28 ثور 1396 | 8:34

دقت در مصرف بیت المال در کلام نورانی مولای متقیان

شفقناافغانستان– و من کلام له (علیه السلام) کلّم به عبدَ الله بن زمعه و هو من شیعته، و ذلک أنه قَدِمَ علیه فی خلافته یطلب منه مالا، فقال (علیه السلام):
إِنَّ هَذَا الْمَالَ لَیْسَ لِی وَ لَا لَکَ، وَ إِنَّمَا هُوَ فَیْءٌ لِلْمُسْلِمِینَ وَ جَلْبُ أَسْیَافِهِمْ. فَإِنْ شَرِکْتَهُمْ فِی حَرْبِهِمْ کَانَ لَکَ مِثْلُ حَظِّهِمْ وَ إِلَّا فَجَنَاهُ أَیْدِیهِمْ لَا تَکُونُ لِغَیْرِ أَفْوَاهِهِمْ.

الْفَىْء: غنیمت، معناى «فىء»، چنانکه شافعى و دیگران گفته اند عبارتست از: اموالى که از کفار بدون جنگ بدست مى آید.
الْجَلْب: بازستانده شده.
شَرِکَهُ: با او مشارکت کرد.
الْجَنَاه: آنچه از درخت چیده میشود، «جناه ایدیهم»: چیده دستهاى آنها.

به گزارش شفقنا به نقل از اهل البیت علیهم السلام سخنى از آن حضرت (ع) به عبد الله بن زمعه فرمود و او از شیعیانش بود. در ایام خلافتش نزد او آمد و مالى طلبید و على (ع) در پاسخش چنین فرمود:
این مال نه از آن من است و نه از آن تو، غنیمت جنگى همه مسلمانان است اندوخته اى که شمشیرهایشان اندوخته. اگر با ایشان در کارزار شرکت کنى تو را نیز بهره اى است همانند ایشان و گرنه، چیزى که دست آنها چیده است طعمه دهان دیگران نخواهد شد.
غنائم جنگجویان:
گرچه مخاطب در این کلام فرد خاصّى; یعنى عبدالله بن زمعه است که برخلاف پدر و جدش که هیچ علاقه اى به اسلام نداشتند و جزء مخالفان بودند، اسلام را پذیرفته بود و از شیعیان على(علیه السلام) بود; ولى محتواى این سخن مطلبى است که براى همه مسلمین صدق مى کند و آن اینکه هر مالى از اموال بیت المال باید درست در آن مصرفى که خدا براى آن تعیین کرده، صرف شود و روابط نباید بر ضوابط در این باره پیشى گیرد.
قراین کلام نشان مى دهد که عبدالله از مالى که پیش روى حضرت بود و از غنایم جنگى محسوب مى شد، تقاضاى سهمى کرد; ولى امام به او فرمود: «بى شک این مال نه حقّ من است و نه حقّ تو، غنیمتى است مربوط به مسلمانانى که با شمشیرهایشان به دست آمده است»; (إِنَّ هذَا الْمَالَ لَیْسَ لِی وَ لاَ لَکَ، وَ إِنَّمَا هُوَ فیءٌ لِلْمُسْلِمِینَ، وَ جَلْبُ أسْیَافِهِمْ).
باید توجّه داشت، گرچه واژه «فىء» هنگامى که در مقابل واژه غنیمت (غنایم جنگى) قرار مى گیرد دو معناى متفاوت دارد; «فىء» به اموالى گفته مى شود که به دست جنگجویان اسلام افتاده بى آنکه جنگى رخ دهد و طبق موازین شرع متعلق به بیت المال است; ولى غنیمت، اموالى است که جنگجویان به وسیله نبرد آن را به دست مى آورند; ولى هنگامى که «فىء» به تنهایى استعمال مى شود گاهى بر غنیمت نیز اطلاق مى گردد، بنابراین اگر امام(علیه السلام) مى فرماید: «این مال فىء مسلمین است و دستاورد شمشیرهاى آنهاست» منافاتى با مفهوم فىء ندارد.
سپس امام(علیه السلام) مى افزاید: «اگر تو در نبرد آنان شرکت کرده بودى سهمى همانند سهم آنان داشتى وگرنه دست چین آنها براى غیر دهان آنان نخواهد بود»; (فَإِنْ شَرِکْتَهُمْ فِی حَرْبِهِمْ، کَانَ لَکَ مِثْلُ حَظِّهِمْ، وَ إِلاَّ فَجَنَاهُ(۱) أَیْدِیهِمْ لاَ تَکُونُ لِغَیْرِ أَفْوَاهِهِمْ).
اینکه امام(علیه السلام) مى فرماید: من هم سهمى در این غنیمت ندارم، احتمالا به این سبب است که آن غنیمت مربوط به جنگهاى محدودى بوده که بعضى از فرماندهان امام(علیه السلام) در آن شرکت داشتند نه خود امام(علیه السلام).
درست است که یک پنجم از غنایم جنگى متعلق به بیت المال است و نیز صحیح است که «عبدالله بن زمعه» از «بنى المطلب» بود (مطلب برادر هاشم است) نه بنى هاشم و به عقیده بعضى بنى المطلب نیز از خمس مى توانند بهره مند شوند(۲); ولى احتمالا او فقیر و مسکین نبود که چیزى از خمس به او بدهند.
به هر حال این سخن نشان مى دهد که امام(علیه السلام) در مسائل مالى بسیار دقیق و سخت گیر بود و هرگز راضى نمى شد حقّ مسلم کسى به دیگرى داده شود، هر چند از دوستان وفادار او باشند، برخلاف دوران عثمان که به عقیده همه مورّخان هیچ حساب و کتابى در امر بیت المال نبود و سزاوار است این سخن امام(علیه السلام) سرلوحه برنامه همه زمامداران و مسئولان اسلامى باشد و حقّ و عدالت را در بیت المال حتّى نسبت به نزدیکان و اطرافیان خود رعایت کنند.
از کلام بالا نیز استفاده مى شود که عبدالله بن زمعه معرفت کاملى در حقّ امام(علیه السلام) نداشت که چنین تقاضایى کرد و نمى دانست که امام(علیه السلام) حتّى نسبت به برادرش عقیل همین گونه رفتار مى کند وگرنه چنین تقاضایى از امام نمى کرد.
*****
پی نوشت:
۱٫ «جناه» به معناى میوه اى است که از درخت چیده شده، مفرد است و از ماده «جنا» بر وزن «جفا» است.
۲٫ رجوع شود به جواهر الکلام، ج ۱۶، ص ۱۰۶ و معتبر محقق حلّى، ج ۲، ص ۶۳۱، کتاب الخمس.

موضوعات:   عمومی ،
از دیگر سایت‌های خبری (RSS Reader)