سرگردان میان هویت ایرانی یا افغانستانی! مصائب نسل دوم مهاجرین در گفت وگوی شفقنا با دکتر رسول صادقی:  محدودیت ها را برداریم/ زمان تغییر در قوانین تابعیت فرا رسیده/ مهاجران افغانستانی دیگر فقط کارگر نیستند

خطراتی که درون دانه‌های برنج شب مانده نهفته است!

اگر مشکل معده دارید حتما این مطلب را بخوانید

بیماری که هرگز به سراغ نابغه‌ها نمی‌رود

رمز لاغری سریع با خاکشیر، تخم شربتی و سرکه سیب

وزارت مهاجرین: ترکیه بدون توافق با افغانستان مهاجرین را اخراج می‌کند

حکومت، دارندگان تذکره های تقلبی را در انتخابات شناسایی می کند

پارلمان قرقیزستان، نخست وزیر را برکنار و کابینه را منحل کرد

صدور حکم اعدام و حبس ابد در حق ۲۸۲ زن عضو داعش در بغداد

دهمین جشن سالانه لیسه عالی معرفت برگزار شد+تصاویر

مدیر کل امور اتباع و مهاجرین خارجی خراسان رضوی: دستور العمل صدور گواهینامه و خروج و مراجعت مهاجرین به کشورشان با کارت آمایش به زودی ابلاغ می شود

پاسگاه‌های امنیتی پاکستان از خاک افغانستان خارج می شود

جنرال قاسمی: والی غزنی باید محاکمه شود

مهلت ۴۸ ساعته ارتش سوریه به اعضای داعش برای خروج از اطراف دمشق

عکس: شور کسب علم در مکتبی در ولایت دایکندی

واکنش‌ها به تیرباران مسافران در مرکز غور؛ از هزاره کشی هدف‌مند جلوگیری کنید

مقتدی صدر: هر گونه حمله به ایران و لبنان را محکوم می‌کنم

پوشش جالب زنان سعودی برای ورزش+عکس

خط آهن هرات – خواف تا یک ماه دیگر به بهره برداری می رسد

مدل سابق مجله پلی‌بوی در مورد روابطش با ترامپ صحبت می‌کند

۲۰ کشور اسلامی در انتهای رتبه بندی مجمع جهانی اقتصاد درباره شاخص تساوی زن و مرد

ترامپ از دیدار با رهبر کره شمالی در هفته های آتی خبر داد

نرخ اسعار خارجی در مقابل پول افغانی /پنجشنبه ۳۰ حمل ۱۳۹۷

پاسگاه‌های نظامی پاکستان از خاک افغانستان برداشته می‌شود

سفر حنیف اتمر به چین

زمینه‌های فروش، بازاریابی و قرضه‌های طویل المدت برای زنان تاجر فراهم می شود

هند برای سرمایه‌گذاری در بندهای برق باغ‌دره و سروبی۲ اعلام آمادگی کرد

طرح دریافت ۱۰۰۰ افغانی از حجاج برای مداوای بیماران سوراخ قلب تایید شد

عربستان سینما را با چه فیلمی افتتاح کرد+ تصویر

مراکز خالی ثبت نام

کمک ۱۱ میلیون دالری جاپان برای بهبود دسترسی به سرک در کابل

چرا کریم بنزما سرود ملی فرانسه را نمی خواند؟

حکومت خواهان بازگشت مهاجران متخصص افغان به کشور است

رییس امنیت ملی استیضاح می‌شود

اتریش تلفن همراه مهاجران را توقیف می‌کند

اعلام برگزاری انتخابات زودهنگام در ترکیه از سوی اردوغان

درخواست اسماعیل خان برای حضور گسترده مردم در انتخابات

پشت پرده کشتار سلسله وار مسافران شیعه هزاره در غور چیست؟

زیبایی فصل بهار در منطقه تمران ولسوالی کیتی ولایت دایکندی

ویدیو: بوی بهار مزار شریف ولایت بلخ

ویدیو: از عجایب صنعت بشر

خشم اولیای دانش‌آموزان از ورود مقام‌های افغان و ترکیه به لیسه‌ افغان‌- ترک بلخ

نرخ مبادله پول افغانی در برابر اسعار خارجی / چهارشنبه ۲۹ حمل ۱۳۹۷

کمیسیون حقوق بشر تیرباران مسافرین هزاره در غور را «وحشیانه و غیر انسانی» خواند

مجلس نمایندگان هفته آینده معصوم استانکزی را استیضاح می کند

ولسوال نام نهاد طالبان برای واشیر هلمند دستگیر شد

نخست وزیر پاکستان وارد لندن شد

طالبان سه کارمند کمیسیون انتخابات ولایت غور ربودند

آیت الله سبحانی:باید به حرام‌ها و حلال های اخلاقی هم توجه داشت/ کسی که لباس روحانیت به تن دارد باید اخلاق را رعایت کند

باربارا بوش همسر جورج بوش پدر درگذشت

افشاگری واشنگتن پست: رییس سیا مخفیانه با رهبر کره شمالی دیدار کرد

دستگیری مسوول امر به معروف داعش با چادر زنانه در ننگرهار

سفری دشوار برای تحقق یک رؤیا؛ حمیرا رضایی، از مدرسه دینی در جاغوری تا دکترای پزشکی در برمینگهم

فوری: حمله انتحاری در شهر قندهار/فرمانده قطعه واکنش سریع پولیس مرزی ولایت قندهار کشته شد

هشدار های رئیس جمهور ایران:هر سلاحی که نیاز داشته باشیم تولید و تهیه می‌کنیم/اقتدار عاریه ای برای هیچ کشوری عزت نمی آفریند

برخورد خشونت‌آمیز پلیس نیجریه با تظاهرات شیعیان

۲۸ حمل از سوی وزارت زراعت به نام روز عسل مسما شد

عوارض خطرناک بیماری ارثی شبکیه

چطور پوست دستمان را سفید کنیم

نوجوانان پناهجوی زیر سن قانونی می توانند والدین خویش را به کشورهای اروپایی ببرند

دانشگاه بـغلان را دریابید

اشتراک نیروهای ارتش افغانستان در تمرین نظامی به رهبری پاکستان در عربستان

مسئول "امر به معروف" داعش در ننگرهار دستگیر شد

جنایت وحشتناک داعش در جوزجان؛ گردن زدن کودک ۱۳ساله به جرم ارتباط خانوادگی با پولیس+تصویر

ترفندهای قاچاقچیان برای انتقال پناهجویان از ایران به ترکیه

اخراج بیش از 6 هزار مهاجر غیرقانونی افغان از ترکیه

ترکیه ۱۳۰۰ مهاجر غیرقانونی را بازداشت کرد

مکتب نجف: ویژگی های شخصیتی و سیره سیاسی حضرت آیت الله سیستانی در گفت و گو با سید منیر خباز

امرالله صالح:در درگیری ها شجاعت داریم، اما جنگ کلان را دوصد سال است باخته ایم!

آمریکا و انگلیس روسیه را به حملات سایبری متهم کردند

رئیس امور دینی ترکیه: اسلام هراسی باید جنایت علیه بشریت محسوب شود

وزارت دفاع: 10 فرمانده محلی طالبان در حملات هوایی در فراه کشته شدند

سبزخانه‌ سه جریبی زعفران را در کابل زنان مدیریت می‌کنند

برشنا: برق کابل تا آخر هفته جاری وصل می‌شود

حمله طالبان به ولسوالی مُقُر غزنی/ ۳ پولیس محلی شهید شدند

بیست و سومین اجلاس اکو با حضور وزیر خارجه افغانستان در دوشنبه آغاز شد

خبرگزاری رویترز برای پوشش بحران مسلمان روهینگیا برنده جایزه پولیتزر شد

نرخ اسعار خارجی در مقابل پول افغانی /سه شنبه ۲۸ حمل ۱۳۹۷

امضای ۵ قرارداد بین شرکت برشنا و شرکت های خصوصی به ارزش ۱۰۵ میلیون افغانی

فیسبوک باز هم اعتراف کرد؛ از کسانی که کاربر ما نبودند هم جاسوسی کردیم

تلاش پاکستان برای کاهش صادرات افغانستان

نشست فرماندهان نظامی افغانستان و پاکستان در پکتیا؛ درگیری مرزی پایان یافت

دختران روباتیک کشور برنده جایزه «ستاره تازه وارد» در کانادا شدند

دیدار وزیر خارجه تاجیکستان با صلاح الدین ربانی/ ثبات در افغانستان ثبات در منطقه است

غنی: امنیت در سرپل تأمین می شود/ سهمیه حج به ۴۹ خانواده شهدای میرزاولنگ

نیکلسون:فشارهای نظامی بر طالبان افزایش خواهد یافت

خوراکی های طبیعی که خاصیت آسپرین دارند

وزیر مالیه: کمک کننده‌های جهانی به افغانستان به تعهدات شان عمل نکرده اند

ارتش فراه اسامی فرماندهان کشته شده طالبان را منتشر کرد

ماکرون: به تمام زنان محجبه احترام می‌گذارم/ اسلام واقعی به معنای افراط‌گرایی نیست

چرا نباید نوشابه بخوریم؟

فیلم/ نماز زیر باران در خانه امن الهی

نمایندگان مجلس: نخست وزیر پاکستان خواستار برکناری ژنرال عبدالرازق شده است

وزیر خارجه انگلیس: جنگ سوریه ادامه خواهد یافت

بیش از ۵۰ هزار خانواده در بامیان با خشکسالی مواجه اند

ریاست صحت دایکندی بیش از ۱۳۰ قلم دوای تاریخ‌گذشته را آتش زد

نگرانی رییس جمهور آمریکا از افشای مدارک ضبط شده دفتر وکیلش

مشاور معاون ترامپ هم استعفا داد

کارآفرینی توسط یک بانو در بلخ

پرورشگاه کودکان بی‌سرپرست با هزینه ۵۰ میلیون افغانی در هرات ساخته شد

برای نخستین بار لیگ برتر کرکت افغانستان ” APL ” امسال برگزار می‌شود

چهارشنبه 27 جدی 1396 | 10:10

سرگردان میان هویت ایرانی یا افغانستانی! مصائب نسل دوم مهاجرین در گفت وگوی شفقنا با دکتر رسول صادقی:  محدودیت ها را برداریم/ زمان تغییر در قوانین تابعیت فرا رسیده/ مهاجران افغانستانی دیگر فقط کارگر نیستند

شفقنا افغانستان- دکتر رسول صادقی، دانشیار گروه جمعیت شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران و معاون پژوهشی موسسه مطالعات جمعیتی این کشور است. علایق مطالعاتی و تحقیقاتی وی بیشتر در حوزه «مهاجرتهای بین‎المللی و جریانات پناهندگی»، «جمعیت‫شناسی اقوام و گروه‫های مهاجر»، و «پویایی ساختار سنی، پنجره جمعیتی و سرمایه انسانی» است. نتایج این پژوهش‏ها در قالب کتاب، فصول کتاب، مقالات علمی و گزارشات تحقیقاتی متعددی به چاپ رسیده و یا در سمینارهای ملی و بین­المللی ارائه گردیده است.

دکتر صادقی در گفت وگو با خبرنگار شفقنا افغانستان ضمن اشاره ای به  تاریخچه  حضور مهاجران  افغانستانی  در ایران  اظهار کرد: آنچه مطرح است این است که بحث مهاجرت یک پدیده تاریخی است و در  بین کشورهای مختلف وجود داشته است و  همان طور که می دانیم که افغانستان بخشی از خاک ایران بوده و بعد از جدایی و استقلال به عنوان یک کشور، ما همواره مهاجرت هایی در سطح کوچک از افغانستان به ایران داشتیم که این مهاجرت ها به صورت موقت  برای زیارت امام رضا و یا در غالب مهاجرت نیروی کار به ایران بوده است. به طوری که قبل از انقلاب نیز رقمی حدود 600 هزار نفر مهاجر افغانستانی در ایران داشتیم که در ایران کار می کردند . اما اتفاقاتی  که  در سال های  بعد در افغانستان افتاد این بود که تجاوز شوروی به خاک افغانستان و جنگ های داخلی و حضور طالبان و مسائل اقتصادی  و همه این مسائل در کنار یکدیگر سبب شد که یکی از بزرگترین جریانات مهاجرتی در قرن بیستم شکل بگیرد و آن مهاجرت افغانستانی ها بود .بیش از شش میلیون نفر ، معادل یک سوم جمعیت افغانستان این کشور را ترک کردند و به 72 کشور جهان مهاجرت نمودند اما عمده این جابه جایی و مهاجرت ها  (حدود 96 درصد) به سمت دو کشور همسایه، یعنی ایران و پاکستان  بوده و الگوی مذهبی برای انتخاب یکی از این دو کشور نقش داشته است؛ شیعه ها ،هزاره ها و تاجیک ها ایران را انتخاب کردند و پشتون ها که اهل تسنن بودند عمدتا به سمت پاکستان مهاجرت کردند.

مهاجران  در اوایل انقلاب عمدتا در مناطق حاشیه و در سکونت گاههای غیر رسمی ساکن شدند

وی تصریح کرد: در آن زمان نیز در ایران انقلاب اسلامی رخ داده بود و دوران اول انقلاب به لحاظ پارادایمی یک نوع آرمان گرایی اسلامی در ایران حاکم بود و بحث اسلام بدون مرز و ام القرای اسلامی مطرح بود و از طرفی در گیری ها در افغانستان سبب شده بود که یک جریان گسترده پناهندگی شکل بگیرد و با اینکه ایران در قبل از انقلاب به کنوانسیون بین المللی  پناهندگان پیوسته بود اما به شکل مشروط ؛ اول اینکه به مهاجران هیچ خدماتی نمی دادند و دوم اینکه این مهاجران حق هیچ گونه جابه جایی را ندارند و باید فقط در جایی که که دولت تصمیم می گیرد ساکن شوند و از لحاظ شغلی نیز تضمینی  برای این افراد نداشت. با این سه شرط ایران به کنوانسیون بین المللی پناهندگان می پیوندد اما اتفاقی که بعد از انقلاب افتاد این بود که در دوران اول انقلاب یک دید  انسانی و اسلامی حاکم بود  و این باعث شد تعداد زیادی مهاجر از کشور افغانستان وارد ایران شوند و ساکن شدن آنها کمتر در قالب کمپ بود و بیشتر خود این مهاجران به سمت شهرها رفتند و این خود مهاجران بودند که زندگی شان را در این جامعه شکل دادند  و این حضور بیشتر در مناطق شهری استان های تهران، خراسان ، سیستان و بلوچستان،قم ،اصفهان ،فارس و کرمان بوده و مساله اقتصادی و نیاز به نیروی کار  در انتخاب این شهرها مهم بوده است. مهاجران  عمدتا در مناطق حاشیه و در سکونت گاهای غیر رسمی و  در جاهایی که ایرانی های ساکن در آن نیز از لحاظ اقتصادی در سطح بالایی نبودند ساکن شدند . مثلا در مشهد در مناطقی مانند گلشهر،التیمور،درقم در مناطقی مثل شهرک قائم و در تهران در مناطقی مثل کن ، پاسگاه نعمت آباد ،شهرری ،ورامین و پاکدشت  ساکن شدند.

نسل دوم افغانستانی های مقیم ایران کمتر به فکر بازگشت هستند

صادقی با بیان اینکه پیک مهاجران افغانستانی ها در دهه 1370 است که چیزی در حدود 3 میلیون مهاجر افغانستانی در ایران بوده اند گفت: در دهه 1380، با توجه به تحولات در جامعه افغانستان برنامه بازگشت در سیاست های جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت و دنبال شد. ما تقریبا از سال 1381 با توجه به تغییراتی که در افغانستان روی داد و روی کار آمدن دولت انتقالی و بعد از آن دولت مرکزی کرزی، طرح سه جانبه ای از طرف  دولت افغانستان و کمیساریای عالی پناهندگان و دولت ایران  مطرح شد و طرح بازگشت داوطلبانه به عنوان راه حلی مطرح شد .اوایل استقبال واقعا خوبی شد و از آنجایی که هر کسی دوست دارد در سرزمین خودش اگر شرایط مهیا باشد خدمت کند این استقبال قابل توجه بود. افغانستان  در اوایل تشکیل حکومت رشد اقتصادی خوبی داشت  اما کشورهای مختلف  که متعهد  انجام کارهایی شده بودند متاسفانه به وعده هایشان عمل نکردند و بسیاری از طرح ها اجرایی نشد . الان با بیکاری و عدم امنیت روبرو است و دولت مرکزی نیز در کنترل اوضاع ضعیف عمل می کند و پایداری سیاسی نیز وجود ندارد و تا زمانی که پایداری سیاسی وجود نداشته باشد پایداری اقتصادی و اجتماعی نیز وجود نخواهد داشت و همه این ها باعث شد که بازگشت متوقف شود. از طرفی نسل دوم را داشتیم که در ایران متولد شده بودند و با جامعه ایران هماهنگ شده بودند و بخشی از خانواده ها بخاطر این نسل برنگشتند مخصوصا بخاطر دختران ،دختران در ایران آزادتر بودند دراینجا امکان تحصیل و آموزش داشتند و در جامعه ایران ادغام شده بودند،  این ها سبب شد نسل دوم کمتر به فکر بازگشت باشند و آنهایی که بازگشتند نیز متاسفانه به لحاظ اجتماعی نتوانستند در جامعه افغانستان ادغام شوند و حتی در سطح کلان و دولتی نیز دید مثبتی نسبت به مهاجرین نبود و این باعث شد که مها جرین وقتی باز می گردند  باز ادغام پایینی در جامعه افغانستان داشته باشند  و این عدم پذیرش  باعث شد بخش از این افراد در سال 2015 از افغانستان مهاجرت کرده و به سمت کشورهای اروپایی بروند . بنابراین، نسل دوم آینده روشنی از افغانستان متصور نبودند و عملا به بازگشت فکر نکردند. پس برنامه بازگشت برای نسل دومی که در کشور دیگری بزرگ شده و کشور مبدا آن نیز آمادگی پذیرش آن ها را ندارد به سختی اتفاق می افتاد و استراتژی مناسبی نیست.

بیش از 60 درصد مهاجرین افغان در ایران متولد شده اند

این استاد دانشگاه تهران ادامه داد: حدود چهار دهه از زمان حضور مهاجران می گذرد. مهاجران غالبا با خانواده وارد  ایران شدند ودر ایران فرزندانی به دنیا آورند و با توجه به الگوی باروری بالایی  که بعد  از انقلاب حتی  در بین ایرانی ها وجود  داشت مهاجرین  نیز  سطح باروری  شان از ایرانی ها بالاتر رفت و فرزندانی که در ایران به دنیا آمدند بیشتر از تعداد افرادی بودند که به شکل مهاجر وارد ایران شده بودند به همین دلیل بعد از چهار دهه ما الان در ایران با جمعیتی روبرو هستیم  که در تعریف مهاجر نمی گنجند این ها کسانی هستند که در ایران متولد شده اند و اکنون رقمی بیش از 60 درصد افغانستانی های مقیم ایران در این کشور متولد شده اند، یعنی به عنوان نسل دومی ها محسوب می شوند. نسل اول این افراد بیشتر وارد حوزه  بازار کار شدند و به دلیل اینکه سطح سواد پایین تری داشتند  به کارهایی در سطح پایین مثل باغداری ، مرغداری و کارگری ساده مشغول شدند .نسل اول تجربه جنگ و ناامنی را دارد و به همین دلیل رضایت نسبی از حضور در ایران را دارد اما ما وقتی راجع به نسل دوم صحبت می کنیم، آنها در ایران  متولد شده اند ،مدرسه رفته و با ایرانی ها در ارتباط بوده  و در تعامل بیشتری با ایرانی ها بوده اند و در این تعاملات متوجه این قضیه می شوند که دیگری هستند یعنی شهروند ایرانی محسوب نمی شوند و این وضعیت موجب شده تا حس نابرابری  در نسل دوم به مراتب بیشتر از نسل اول شکل بگیرد.

70 درصد نسل دوم مهاجران افغانستانی تحصیلکرده هستند/ بخش زیادی از نسل دومی ها  به دانشگاه ها راه پیدا کرده اند

صادقی افزود: نسل دوم مهاجران عمدتا تحصیل کرده هستند و ما وقتی ساختار تحصیلی مهاجرین افغانستانی را مرور می کنیم سواد این افراد در بدو ورود به ایران 6 درصد بوده و در حال حاضر نزدیک به  70 درصد است. سیمایی که این افراد درهنگام ورود به ایران داشتند عمدتا افرادی بودند با سطح  سواد پایین و کارگر ساده، ولی در حال حاضر این چهره تغییر کرده است 70 درصد این مهاجرین باسواد هستند ،بخش زیادی از نسل دومی ها  به دانشگاه ها راه پیدا کرده اند و حتی جزء نخبگان جامعه محسوب می شوند علی رغم سختی هایی  که کشیده اند و اکثرا از خانواده های کارگر هستند اما خود نیز برای این تحصیلات زحمت کشیده اند و به موفقیت های در حوزه آموزش و تحصیل رسیده اند. اتفاقی که مهاجرت برای این افراد رقم زده، این است که علاوه بر تحصیل،  مهارت هایی نیز یاد گرفته اند و تبدیل به نیروی کار ماهر شده اند. مهاجرین نسل دوم اگر  مشغول به تحصیل هستند در کنارش بنایی بلد هستند ،خیاطی بلد هستند چون مجبور بوده اند برای تامین هزینه های تحصیل  و زندگی خود ویا خانوادشان کار کند. این نسل با سختی هایی که برای تحصیل داشته وقتی وارد عرصه تحصیل شده قدردان این موضوع بوده  و تا آن جایی که راه باز بوده مهاجرین نیز ادغام خوبی داشته اند . این افراد می دانند که تنها شیوه ای که می توانند از طریق آن تحرک اجتماعی داشته باشند این است که وارد تحصیل و دانشگاه شوند. الان تعداد زیادی از آن ها دانشجو هستند و بخشی از نخبگان هستند و الان ما با این جمعیت عمدتا سر و کار داریم.

در ایران در قبال مهاجران افغانستانی، سیاست مشخص و پایداری نداشته ایم / این ادعا که بیکاری در ایران بالاست و مهاجرین شغل ها را تصاحب کرده اند درست نیست

این استاد دانشگاه با اشاره بر اینکه در ایران در قبال مهاجران افغانستانی، سیاست مشخص و منظمی و پایداری نداشته ایم گفت: خیلی وقت ها نیز سیاست ها مقطعی و حتی بخشی بوده. در بعضی حوزه ها مثل آموزش و بهداشت ما سیاست ادغام را داشتیم اما در حوزه اشتغال ادغام شکل نگرفته است. هنوز سیاست های اشتغالی ما بر اساس این موضوع است که مهاجرین افراد کم سواد و کارگر هستند تعریف شده و اگر در رده های شغلی  تعریف شده برای مهاجرین دقت کنیم ما می بینیم که شغل هایی مثل مرغداری ،مقنی ،قصابی یعنی مشاغلی مختص به یک کارگر ساده نه حتی یک کارگر ماهر دارای مجوز برای مهاجران هستند و این در حالی است که نسل دوم مهاجرین تحصیلکرده دیگر این شغل ها برایش معنی ندارد  و ما باید شغل های جدیدتری برای این نسل تعریف می کردیم . اگر فرد بی سواد و کارگر است هیچ مشکلی نداشت هر جایی می توانست کار کند اما فردی که آمده و فوق لیسانس  و دکتری گرفته آیا باید ذیل همان مجموعه شغل های تعریف شده از قبل قرار بگیرد. البته یک ادعایی در این وسط وجود دارد مبنی بر این که بیکاری در ایران آمار بالایی دارد و مهاجرین این شغل ها را تصاحب کرده اند. این ادعا ،ادعای درستی نیست ما بیشترین میزان بیکاری را در استان های ایلام و کرمانشاه داریم که افغانستانی ها در آن جا وجود ندارند. همچنین، بیشترین میزان بیکاری ما مربوط به کسانی است که تحصیلات دانشگاهی دارند نه کسانی که سطح سواد پایین دارند.

نسل دوم درگیر مسائل هویتی شده است

وی افزود: تغییرات در نسل دوم فقط مختص تحصیل نیست .نگرش آن ها در تمام ابعاد زندگی به خانواده ،ازدواج ،روابط لجتماعی ،نقش های جنسیتی در درون خانواده تغییر کرده یعنی حوزه تغییرات بسیار گسترده است و این تغییرات به لحاظ اجتماعی و ایده ای به جامعه ایرانی بسیار نزدیک است .زندگی در جامعه ایرانی آن هم به طوری که 97 درصد این مهاجرین در شهرها زندگی کرده اند رسانه و تلویزیون ایران  را مصرف کرده اند که همه این موارد زمینه تغییرات اساسی در این افراد شده است. این نسل ، نسلی متفاوت از نسل اول نیز هست که نه فقط از لحاظ  تحصیلی، حتی از لحاظ هویتی  نیز در آنها تغییراتی ایجاد شده است .بخشی از این نسل در دوران جوانی و نوجوانی درگیر در مساله ای با عنوان هویت می شود . من چه کسی هستم ؟کجایی هستم ؟آیا من نیز یک افغان هستم ،چرا با آنها فرق دارم .آیا من ایرانی هستم چرا با آن ها نیز فرق دارم ؟. پس چرا جامعه ایران و ایرانی ها مرا نمی پذیرند؟ یعنی در گیر در مسائل هویت می شود.

بخشی از نسل دوم افعانستانی ها به لحاظ هویتی خود را یک ایرانی می دانند

دکتر صادقی ادامه داد: بخشی از این نسل در ایران تحصیل داشته و جامعه پذیر شده و در جامعه ایران ادغام شده است. حتی به لحاظ هویتی خود را یک ایرانی می داند. خود را تهرانی می داند ،اصفهانی می داند ،مشهدی می داند به جای اینکه خود را کابلی بداند ،هراتی بداند ،پنجشیری بداند و یا مزاری بداند یعنی یک هویت جدید در این نسل شکل گرفته  است و بخشی هم از این نسل دو هویتی هستند وقتی سوال می شود می گوید من یک ایرانی افغان تبار هستم  و ایران متولد شده ام و به لحاظ هویتی ایران متولد شده ام اما یک افغان تبار هستم.بخشی از این نسل نیز دچار بی هویتی شده یعنی نمی داند کجایی هست. نه اینجا او را می پذیرند و نه کشور خود را از این جا رانده و ار آنجا مانده و این گروه بیشتر در معرض آسیب های اجتماعی قرار می گیرند.

ادغام نسل دوم مهاجران در جامعه افغانستان به لحاظ اجتماعی و اقتصادی پایین است

وی با بیان اینکه در ارتباط با چهار الگوی هویتی که ذکر شد جامعه میزبان  هم می تواند سیاست هایی داشته باشد اظهار کرد: معمولا بعضی از کشورها سیاست همانند سازی را دارند و مهاجر باید شبیه به بومی آن کشور شود .مثل فرانسه و بعضی از کشورها چند فرهنگ گرایی هستند مثل کانادا و استرالیا که مهاجر می تواند در عین حالی که  فرهنگ جامعه میزبان را می پذیرد فرهنگ اجتماعی جامعه خود را  حفظ کند و این مدل رفتاری که برایش اتفاق می افتد این است که افراد هر دو را دارند و در بعضی از کشورها سیاست طرد اجتماعی است که بحث در حاشیه شدن مهاجر اتفاق می افتد. اما به لحاظ هویتی در این نسل تغییراتی ایجاد شده و در پژوهش هایی که در شهرهای مشهد ،تهران و اصفهان انجام شده است عمدتا الگویی که پیروی شده است بحث ادغام و همانندی با جامعه ایران است. یعنی بخش زیادی از نسل دوم  چون درون خانواده افغان زندگی می کند  هویت افغانستانی خود را دارد ولی از طرفی در جامعه  ایران هست، هویت ایرانی نیز پیدا کرده .دوست ایرانی دارد ، با ایرانی ها در ارتباط بوده زبان و لهجه اش تغییر کرده و این تغییر را نسل دوم بخصوص زمانی احساس می کند که  وارد افغانستان می شود .در بدو ورود متوجه می شود که لهجه اش با  هموطنانش که در افغانستان زیسته اند متفاوت است .حتی در بعضی مواقع در جامعه افغانستان نیز پذیرفته نمی شود هرچند به لحاظ ساختاری هیچ مشکلی ندارند چون تابعیت افغانستان را دارند اما به لحاظ رفتاری و هویتی نمی توانند پذیرفته شوند  یا خود را در آن جامعه حل یا ادغام کنند .به همین دلیل در بعضی مواقع به آن ها می گویند ایرانی گگ یا ایرانی و یا غریبه . پس ادغام نسل دوم مهاجران در جامعه افغانستان هم به لحاظ اقتصادی  و مخصوصا به لحاظ اجتماعی پایین است و این نسل در کشور خود نیز مشکلاتی را دارند .

زمان تغییر و بازنگری در قوانین تابعیت فرا رسیده

وی افزود:  در ایران به لحاظ هویتی و رفتاری مشکلی ندارند .بیشتر مسائل نسل دوم ساختاری است .ساختار جامعه ایرانی در بحث تابعیت، تابع اصلی است که به آن اصل خون می گویند. یعنی تابعیت از طریق خون هست و آن هم فقط از طریق پدر به فرزند منتقل می شود و اصل خاک نیست که به محض اینکه فرزند متولد شود تابعیت و شهروندی آن کشور را کسب کند. گرچه که در بسیاری از کشورهای مهاجر پذیر تابع اصل خاک هستند یا اصل اقامت که فردی که مدتی در آن کشور می ماند می تواند تابعیت کشور را کسب کند. الان زمان تغییر و بازنگری در قوانین تابعیت فرارسیده، برای نسل دوم مهاجرین می توانیم تغییراتی را داشته باشیم و در قبال خدمات ارزنده ای که نسل دوم می توانند داشته باشند تابعیت بدهیم. 

نسل دوم مهاجرین معتقدند در جامعه ایران جایگاهی ندارند / بخش اعظم موج مهاجرتی در سال 2015 بعد از سوری ها، افغانستانی های مقیم ایران بودند

وی تصریح کرد: ایران خود نیز یک کشور مهاجر فرست است و بخشی از تحصیلکردگان ایرانی از کشور خارج می شوند. در دنیای امروز  راه حل بازگشت این افراد چندان موثر نیست .راه حل جایگزین کردن این افراد مطرح است و بهترین جایگزین برای آنها، نسل دوم مهاجرین افغانستانی در ایران هستند که به لحاظ  هویتی خود را ایرانی می داند و در جامعه ایرانی رشد کرده است.اگر به لحاظ ساختاری جامعه این فرد و خانواده اش را بپذیرد  و تابعیت بدهد سبب می شود تا فرد بتواند در جامعه ما راحت تر زندگی کند و خدمات ارزنده ای برای جامعه ایران داشته باشد. اما اتفاقی که افتاده این هست که نسل دوم مهاجرین چیزی که برایشان  مشخص شده این است که در جامعه ایران جایگاهی ندارند و حتی در آینده نزدیک هم این جایگاه را برای خودش متصور نیست و از طرفی وقتی به افغانستان نیز باز می گردد با اوضاع نامناسب افغانستان مواجه می شود؛ بیکاری ،ناامنی ،تضادهای قومیتی ،تضادهای مذهبی که هر روز در افغانستان بیشتر می شود سبب می شود که آینده ای برای خود در افغانستان نمی بیند در نتیجه  تبدیل می شود به مهاجری که به طور غیر قانونی به سمت کشورهای اروپایی می رود. در موجی که در سال 2015 رخ داد بخش اعظم این موج بعد از سوری ها، افغانستانی ها بودند و بخشی از این افغانستانی ها، ساکن ایران بودند و عمدتا نسل دوم بودند که یا با خانواده رفتند یا به شکل انفرادی رفتند برای اینکه دنیا و آمال و آرزوهای خود را در کشوری دیگر دنبال کنند. حتی همین الان هم شما اگر سوال کنید خیلی ها ترجیح می دهند که نه به افغانستان بر گردند و نه در ایران بمانند بلکه به کشور دیگری بروند. این ها ریشه در تغییرات نسل دوم و ریشه در محدودیت های ساختاری دارد که برای پذیرفته شدن با آن مواجهند.

سیاست های مهاجرتی باید بر مبنای کارشناسی های اجتماعی باشد نه پلیسی و امنیتی

صادقی با تاکید بر اینکه افغانستانی ها در ایران واقعیتی انکار ناپذیر هستند و به عنوان گروهی در کنار سایر  گروها هستند گفت: محدودیت هایی برای مهاجرین وجود دارد همان طور که محدودیت هایی برای قومیت ها و مناطق ما نیز وجود دارد.خیلی از استان های مرزی ما استان هایی توسعه نیافته و خیلی از افرادی که متعلق به این مناطق هستند نیز با محدودیت هایی روبرو هستند ولی این محدودیت ها در قبال مهاجرین خیلی بیشتر بوده مخصوصا برای مهاجرین تحصیل کرده که می خواهند در اداره ای به عنوان کارمند باشد، اگر پزشک است طبابت کند .اگر مهندس است در تخصص خود دیده شود. در تمام این مسائل ما نیاز به بازنگری داریم .ما اگر سیاست هایی برای مهاجرین داریم این سیاست ها باید بر مبنای کارشناسی های اجتماعی باشد نه سیاست های پلیسی و امنیتی.

دولتمردان باید بپذیرند که مهاجران افغانستانی دیگر فقط کارگر نیستند

وی گفت: اینجاست که دولتمردان و سیاستمداران  ما بایستی این واقعیت را بپذیرند که  بعد از چهار دهه حضور افغانستانی در ایران اکنون با نسل متفاوتی مواجه هستند .نسلی که حتی در درون خانواده ها نیز این شکاف  بین نسل اول و فرزندان وجود دارد .دخترانی متفاوت از مادران .پسرانی متفاوت از پدران و تحرک بین نسلی چیزی در حدود 80 درصد داشته اند و نسبت به والدین شان تحرکی تحصیلی بالایی داشتند و این تغییرات یعنی اینکه جامعه و دولتمردان باید بپذیرند که مهاجران افغانستانی دیگر فقط کارگر نیستند .فقط بی سواد نیستند عمدتا با سواد شده اند ،عمدتا نسل دوم هستند پس باید تغییراتی در یک سری قوانین و مقررات ایجاد کنیم. ما امیدواریم که بالاخره مرحله به مرحله وضعیت مهاجرین در ایران بهتر و بهتر شود .

مهاجرین باید موفقیت هایشان را به نمایش بگذارند

این استاد دانشگاه تهران ادامه داد: بخشی از تصورات قالبی از مهاجرین افغانستانی به این دلیل است که واقعا این افراد را نمی شناسیم. در یک جا زندگی می کنیم اما یکدیگر را نمی شناسیم .خیلی وقت ها شناخت باعث می شود آن تصور قالبی کنار برود همان طور که درباره اقوام ایرانی وجود دارد. وقتی از دانشجویانم درمورد افغانستانی ها سوال می کنم خیلی زود دوستان افغانستانی شان را به عنوان نمونه  مثال می زنند و زمانی که سوال می کنم قبلا چه دیدگاهی داشته اید دیدگاهی شبیه به آنچه داشته اند که رسانه ها تزریق می کنند. پس وجود تعاملات اجتماعی سبب می شود که دیدگاه و نگرش ها تغییر کند و نکته دیگر اینکه مهاجرین نیز باید خودشان و موفقیت هایشان را به نمایش بگذارند از طریق شبکه های اجتماعی ،کانال های اجتماعی باید چهره واقعی مهاجرین در ایران را نشان دهند .نخبگان افغانستانی که اثرگذار هستند باید با توجه به تخصص در حوزه بهبود زندگی مهاجرین اثر گذار باشند.و این ها با گفتمان حل شدنی است در این گفتمان ها نباید سیاه نمایی کرد، باید واقعیت ها را دید نه خیلی خوش بینانه و نه خیلی بدبینانه . نباید رفتار نادرست یک شخص را به تمام افراد آن جامعه تعمیم داد .در زندگی من به عنوان یک ایرانی نیز ممکن است این برخوردها پیش آمده باشد مهاجرین باید توانمندی های خود را به منصه ظهور بگذارند و نخبگان نقش مهمی در این راه دارند.

باید به نسل دوم میدان داد و محدودیت ها را برداشت / به عنوان جامعه میزبان حضور مهاجرین را به عنوان یک فرصت بنگریم 

صادقی در پایان تاکید کرد: مهاجرین تاکنون با وجود محدودیت ها به خوبی توانسته اند زندگی خود را اداره کنند و گلیم خود را از آب بیرون بکشند و بعد از این نیز نسل دوم که توانمندتر از نسل اول هستند قوی تر عمل خواهند کرد.اما باید به این افراد میدان داد و محدودیت ها را برداشت تا شاهد تغییرات مثبت بود. ما  به عنوان جامعه میزبان حضور مهاجرین را باید به عنوان یک فرصت بنگریم  و خود مهاجر نیز با این دید به حضورش نگاه کند که این نگرش سبب پیشرفت دو طرف خواهد بود. جامعه میزبان می تواند از این پتانسیل ها در بخش سرمایه گذاریی ،کار افرینی ،اقتصاد نقش تاثیر گذاری داشته باشند که اگر  محدودیت هایی (مثل محدودیت در سفر و جابه جایی، حساب بانکی و عدم مجوز تاسیس شرکت)  باشد  از این فرصت ها نمی توان به شکل صحیح استفاده کرد.

انتهای پیام

www.af.shafaqna.com

 

 

 

 

 

 

 

 

 

موضوعات:   عمومی ، دیدگاه ،
از دیگر سایت‌های خبری (RSS Reader)

والی غزنی باید محاکمه شود

- خبرگزاری جمهور

اسراییل کم آورد

- افغان پی پر

اوغان افغان است

- افغان پی پر

مردم و انتخابات

- افغان پی پر