چالش‌های پیچیده تحصیلات عالی در افغانستان و جنجال‌های مکرر برسر قانون

دیدار و گفتگوی اتمر با جنرال نیکلسون

کمیسیون نظارت بر تطبیق قانون اساسی: برخورد نیروهای امنیتی با افراد قیصاری، به اعتبار و حیثیت نیروهای امنیتی صدمه وارد کرده است

زندگی در کابل؛ شهرنشینی درمیان انبوه زباله‌ها

آیا مهاجرین افغانستانی واقعاً در حال ترک ایران هستند؟

توضیح قرآن درباره چگونگی پوشش چشم وبدن/تفسیر نمونه والمیزان

اگر حاکمی دچار خود بزرگ بینی شد،این دعا را بخواند

پوتین: ۳۴ کشور در تامین امنیت جام جهانی سهیم بودند/ ۲۵ میلیون حمله سایبری خنثی شد

آغاز مذاکرات ترامپ و پوتین پشت درب های بسته در هلسینکی

عضو ارشد حزب جنبش: حمله انتحاری در نزدیکی هواداران جنرال دوستم توطئه ای مشخص است

یک مهاجم انتحاری در شهر کابل بازداشت شد

هلاکت ۱۴۹ شورشی در ۱۲ ولایت افغانستان

«صنف در لانه زاغ» نگاهی به وضعیت مکاتب مناطق مرکزی

سفیر افغانستان در تهران: روادید بین ایران و افغانستان برداشته شود/ تاجران افغان تکریم شوند

سیدی از گروه شباب الهزاره؛ آنها که بودند؟

انفجار ماین و دستگیری انتحاری در جمع هواداران جنرال دوستم در کابل

رنج بی وطنی در وطن فارسی، گفتگو با سه تن از بزرگان ادبیات مهاجرت

دزدی مدال جام جهانی بیخ گوش پوتین+عکس و فیلم

خروج روزانه 1200 افغانستانی از ایران

اعتراض و تحصن در نیمروز به دلیل افزایش ناامنی و فساد

کشته شدن 2 انتحار کننده قبل از رسیدن به هدف در ننگرهار

ثبت نام پسر ارشد اوتار سینگ به عنوان نامزد انتخابات مجلس نمایندگان

احمد ولی مسعود: با تیم همراه خود در وضعیت افغانستان تغییر می‌آوریم

نرخ اسعار: ارزش پول افغانی در برابر ارزهای خارجی/25 سرطان

صدها پناهجو از الجزایر اخراج شدند

امریکا با طالبان مستقیما وارد مذاکره می شود

هرات، بازاری که به ایران دالر صادر می‌کند!

همراه با قرآن؛ مردان و زنان با ايمان دوستان يكديگرند

جنرال بیاید یا نیاید تاثیری بر روند گسترش فاشیست سازی در افغانستان نخواهد گذاشت!

اشرف غنی: جنرال دوستم بزودی به کشور باز خواهد گشت

دلایل ازدواج نکردن حضرت معصومه (س)

افشاگری جالب درباره کریستیانو رونالدو!

جیمی جامپ‌های فینال جام جهانی چه کسانی بودند؟!+تصاویر

22 کشته رو زخمی بر اثر انفجار در مقابل وزارت احیا و انکشاف دهات

جوان‌ترین میلیاردر تاریخ آمریکا کیست؟+ عکس

۱۰ کشور برتر جهان برای پرورش کودکان در سال ۲۰۱۸

سامپائولی از کار برکنار شد

حرم خدا ، پیامبر اسلام(ص) و امیرالمومنین (ع) کجاست؟

پلیس آمریکا یک سیاه‌پوست دیگر را کشت، مردم شیکاگو به خیابان‌ها ریختند

شادی مردم فرانسه در خیابان‌های پاریس + ویدئو

تصاویری از صحنه پایانی جام جهانی 2018 ؛ خوشحالی بی حد و حصر فرانسوی ها

واکنش سرمربی تیم ملی کرواسی به شکست در فینال؛ تیم برتر بودیم

دو اشتباهی که سرنوشت فینال را رقم زد

اشک‌های مودریچ؛ زیباترین بازنده سال

خانم رئیس جمهور فینال جام جهانی را بهم ریخت!

فینال جام جهانی 2018؛ تاج خروس دو تا شد/ فرانسه 4 - کرواسی 2

انفجار شدید در مقابل وزارت احیا و انکشاف دهات/10 کشته و زخمی

ویدیویی از تمام کسانی که جام جهانی را بالای سر بردند

هیجان باورنکردنی مردم کرواسی در زاگرب پایتخت این کشور+ویدیو

ترکیب تیمهای کرواسی و فرانسه در فینال جام جهانی؛ کدام تیم جام را به خانه می برد؟

خودرو پژو با 13 سرنشین افغانستانی واژگون شد+4 کشته و 4 زخمی و بقیه فراری

دشتی: قانون کار در استخدام ۸۰ درصد کارمندان رسانه‌ها رعایت نشده است

3 کشته بر اثر درگیری مسلحانه در یک مرکز پولیس در عربستان

یک دختر نوجوان در ولایت تخار خودکشی کرد

غم شریکی اشرف غنی با آسیب دیدگان حادثۀ طبیعی ولایت پنجشیر

حامد کرزی: بحران افغانستان با بمباران‌ امریکایی‌‌ها حل نمی شود

اینترنت در عراق قطع شد

دوقلوهای برزیلی درقفس چوبی

پایتخت فنلاند تحت تمهیدات شدید امنیتی برای دیدار ترامپ و پوتین

جواب تند اشرف غنی به احزاب سیاسی؛ هیچ کس حق تحریم انتخابات را ندارد!

افتتاح ولسوالی جدید در ولایت دایکندی؛«پاتو» هشتمین ولسوالی دایکندی

گزارش تازه یوناما: کشته و زخمی شدن بیش از ۴۰۰۰ غیرنظامی در 6 ماه/40درصد طالبان و 52 درصد داعش مسئول کشتار غیرنظامیان

ملا امام مسجد فرماندهی پولیس ولایت فراه کشته شد

۱۹۷ شورشی در ۱۲ ولایت افغانستان کشته و زخمی شدند

مسلمیار: حکومت باید زمینه بازگشت جنرال دوستم را هرچه زودتر فراهم سازد

هلاکت ۱۵ طالب به شمول یک فرمانده قطعۀ سرخ شان در شمال افغانستان

نخستین بانوی مسلمانی که سرلشکر شد! + عکس

ترامپ ملکه انگلیس را به سخره گرفت+ویدیو

بادکنک دونالد ترامپ در لندن! + عکس

اشرف غنی به ولایت پنجشیر سفر کرد

افراد ناشناس یک مکتب را در ننگرهار آتش زدند

نرخ اسعار: ارزش پول افغانی در برابر ارزهای خارجی/24 سرطان

فرانسه یا کرواسی؛ کدام شایسته قهرمانی است؟

قیصاری، هزاره‌ها و جنرال دوستم

حرکات جنجالی ترامپ در حضور ملکه انگلیس+تصاویر

زشت ترین گربه زیبای جهان+تصاویر

علی محمد زهما درگذشت، نمونه کامل یک هزاره آواره+زندگینامه مختصر

ما بلخی را نمی شناسیم! یادداشتی به مناسبت سالروز شهادت علامه بلخی

اشرف غنی دستور تحقیق در مورد بدرفتاری با محافظان قیصاری را سرانجام صادر کرد

گزارش شفقنا از اعتراضات در نجف اشرف

مودریچ: موفقیت تیم برایم مهم است نه توپ طلا

هلاکت ۴۳ دهشت افگن در قندوز

۸۰ گلی که رئال مادرید در یک سال فروخت!

مدال جام جهانی 2018 بر گردن داوران ایرانی+ عکس

سفیر ترکیه در کابل: جنرال دوستم در روزهای آینده به افغانستان بازمی گردد

دیدار رده بندی جام جهانی 2018؛ ناکامی سه شیرهای جوان در راند آخر/ بلژیک 2- انگلیس 0

داعش مسئولیت حمله انتحاری در پاکستان را به عهده گرفت

طالبان ۱۵ مکتب دیگر را در لوگر مسدود کرد

ترامپ و پوتین در پایتخت فنلاند دیدار می کنند

انفجار موتر بمب گذاری شده در شهر لشکرگاه

باتور دوستم: ادامه تظاهرات در کشور خطر آفرین است

پل معلق شیشه‌ای در ارتفاع ۱۶۸ متری+ عکس

گزارش تصویری نشست امروز هتل سرینا+نفر نهم اسدالله سعادتی است

162 هراس افکن در شبانه روز گذشته کشته شدند

فیفا : تصاویر زنان جذاب را حین بازی نشان ندهید

ساخت اولین مجتمع صادراتی در کابل

نرخ اسعار: ارزش پول افغانی در برابر ارزهای خارجی/23 سرطان

ماجرای انتقال نیمار به رئال صحت دارد؟

گرانترین و ارزان ترین شهر جهان را بشناسیم!

نشست سران برخی احزاب پشت درهای بسته هتل سرینا

سکته گوش، اولین بار چگونه متوجه شویم

سه‌شنبه 24 قوس 1394 | 16:37

چالش‌های پیچیده تحصیلات عالی در افغانستان و جنجال‌های مکرر برسر قانون

شفقنا افغانستان- از چندسال پیش بدین سو ‘قانون تحصیلات عالی افغانستان’ جنجال برانگیز بوده است. قانون تحصیلات عالی، یکبار توسط استادان دانشگاه‌ها تدوین شد، به پارلمان افغانستان رفت، اما به دلیل اختلاف نظر بر سر واژه‌های چون ‘دانشگاه، پوهنتون، پوهنزی، دانشکده و …’ نمایندگان مجلس به توافق نرسیدند و این قانون، با وجود تفسیر روشن ‘کمیسیون نظارت برتطبیق قانون اساسی’ در باره ماده‌های اختلافی، به تصویب نرسید.

 

750

 

به گزارش بی بی سی، به تازگی رئیس جمهوری افغانستان، برای بیرون رفت از معضل فقدان قانون در تحصیلات عالی، یک فرمان تقنینی صادر کرده است که هرچند راه حلی برای موارد اختلافی قانون قبلی در آن دیده نمی‌شود، اما مواد مهم‌تری برای ایجاد اصلاحات و بهبود وضعیت تحصیلات عالی در آن گنجانیده شده است.

هنگامی که قانون قبلی در مجلس نمایندگان افغانستان جنجال برانگیز شد، دانشگاه‌ها و نهادهای تحصیلات‌عالی کشور نیز، به دو دلیل نتوانستند راه‌حلی برای بیرون رفت از معضل ارائه دهند:

۱- اعضای کادرعلمی و دانشجویان دانشگاه‌ها مانند اعضای مجلس نمایندگان افغانستان بر سر ماده‌های اختلافی قانون، به دو گروه تقسیم شدند و این گروه‌بندی، رسیدن به توافق و ارائه راه حل از سوی آنها را ناممکن ساخت.

۲- از این‌که قانون تحصیلات عالی، توسط اعضای کادر علمی دانشگاه‌ها – به ویژه پوهاندها – تدوین شده بود، برخی از استادان دانشگاه‌ها، محتوای قانون را به سود خویش می پنداشتند و منتظر بودند که به هرنحوی، قانون از سوی مجلسین شورای ملی به تصویب برسد.

و اما اعتراضی که به تازگی پس از صدور فرمان تقنینی رئیس جمهوری، از سوی شماری از استادان دانشگاه‌های دولتی در کابل راه اندازی شده و منجر به اخلال درس و آزمون‌های دانشجویان شده‌است، ربطی به کاربرد واژه‌ها و اصطلاحاتی که بارها جنجال برانگیز شده است، ندارد.   فرمان تقنینی محمد اشرف غنی رئیس جمهوری افغانستان در باره تحصیلات عالی، دو دسته از استادان دانشگاه‌های دولتی را معترض ساخته است:

الف) استادان کهن‌سالی که یا به سن تقاعد رسیده اند یا در نزدیکی سن تقاعد قرار دارند.

ب) شماری از استادانی که تا مقطع تحصیلی لیسانس درس خوانده اند، سند فوق لیسانس/ماستری و دکتورا ندارند.

واقعیت مسأله این است که نه قانون قبلی و نه فرمان تقنینی‌ای که تازه صادر شده است، تمام چالش‌های موجود در نظام تحصیلات عالی افغانستان را برطرف نمی‌کند.

جدا از مشکلات اداری و ساختاری‌ای که دامن‌گیر وزارت‌های معارف و تحصیلات عالی افغانستان است، عمده‌ترین چالش‌های موجود فراروی نهادهای آموزشی، دانشگاه‌ها و موسسات تحصیلات عالی افغانستان را در یک نگاه اجمالی چنین می‌توان برشمرد:

الف) چالش‌های موجود در نهادهای تعلیمی دولتی: کمبود آموزگاران دارای تحصیلات عالی و مجرب، معاصر نبودن مواد آموزشی، کمبود برق و مجهز نبودن مکاتب افغانستان با تکنالوژی معاصر، خلاء آموزش‌های حرفه‌‌ای و رشته بندی نشدن دانش‌آموزان در دوره مکتب.

ب) چالش‌های موجود در نهادهای تحصیلات عالی دولتی: کمبود کادر علمی دارای تحصیلات عالی (ماستری و دکتور)، روش‌های سنتی تدریس، کم اعتبار بودن مواد درسی از نظر معیارهای جدید علمی، وجود بیش از نیازِ رشته‌های علوم انسانی و علوم اجتماعی مانند حقوق و علوم سیاسی، ادبیات، ژورنالیزم، شرعیات و ثقافت اسلامی؛ کمبود رشته‌های تحصیلی مورد نیاز بازارکار و نیازهای کنونی افغانستان، کمبود رشته‌های تحصیلی فنی و حرفه‌‌ای، مجهز نبودن دانشکده‌های طب/پزشکی، زمین‌شناسی، معادن، محیط زیست، صحت عامه، آب و برق، ساختمانی و مهندسی با تجهیزات و نصاب درسی مدرن، انتخاب نسبتاً اجباری رشته تحصیلی برای دانشجویان و وجود شمار زیادی از استادان بسیار کهن‌سال.

ج) چالش‌های موجود در نهادهای تعلیمی و تحصیلات عالی خصوصی: بسیاری از نهادهای آموزشی و به ویژه موسسات تحصیلات عالی خصوصی افغانستان، با معیارهای علمی قابل سنجش نیستند. شمار زیادی از این موسسات، در کنار اینکه چالش‌های موجود در نهادهای تحصیلات عالی دولتی دامنگیر شان است، دامنگیر مشکلات بخصوص هستند که توضیح آن در این مقاله نمی‌گنجد.

وضعیت موجود در بسیاری از موسسات تحصیلات عالی خصوصی افغانستان «به یک فاجعه» می ماند. ایجاد اصلاحات در روند تحصیلات عالی خصوصی و نهادهای تحصیلات‌ عالی خصوصی در کشور، به اندازه ایجاد اصلاحات در نهادهای تحصیلات عالی دولتی و حتا به مراتب بیشتر از آن، مهم است.
Image copyright

اگر ایجاد اصلاحات بنیادی در موسسات تحصیلات عالی خصوصی در شرایط کنونی دشوار باشد، دولت باید هرچه سریع‌تر، بسته‌ معینی را برای انجام اصلاحات کوتاه مدت در این نهادها تدوین و عملی کند، زیرا با گذشت هر روز به میزان دشواری‌های موجود در نهادهای تحصیلات عالی خصوصی افزوده می‌شود.

با این همه، چالش‌های موجود فراروی نظام آموزشی و به ویژه نظام تحصیلات عالی افغانستان، پیچیده‌تر از آن است که جنجال‌ها و سر و صداهایی که در پیوند به قانون قبلی و اکنون در پی فرمان تقنینی رئیس جمهوری راه افتاده است، بتواند راه‌کاری برای رفع آن باشد.

نه قانون جنجال‌ برانگیز قبلی راه حلی بنیادی برای چالش‌های تحصیلات عالی بود، نه اعتراض فعلی شماری از استادان دانشگاه‌های کابل به رفع چالش‌ها کمک می کند و نه فرمان تقنینی تازه‌ رئیس جمهوری راه‌گشای تمامی چالش‌های تحصیلات عالی افغانستان می تواند باشد.

بیشتر چالش‌های موجود در نهادهای آموزش‌های ابتدایی و عالی افغانستان، به یک‌بارگی قابل حل نیست و نیاز به انجام اصلاحات کوتاه مدت، میان مدت و دراز مدت دارد. اقدامات مشترک و هماهنگی بیشتر میان وزارت‌های معارف و وزارت تحصیلات عالی افغانستان، در راستای حل چالش‌های بنیادی نظام آموزشی و تحصیلی کشور یک امر ضروری است.

در فرمان تقنینی رئیس جمهوری افغانستان، مواردی آمده است که برای رفع بخش کوچکی از چالش‌های موجود کمک می‌کند.

شمار رتب علمی در دانشگاه‌ها، از ۶ رتبه به ۳ رتبه کاهش یافته است، چیزی که در اکثر دانشگاه‌های جهان معمول است. همچنان در این فرمان، شرایط سخت‌گیرانه‌تر علمی برای ارتقای اعضای کادر علمی به رتب بالاتر وضع شده است که می‌تواند در بهبود کارهای علمی-پژوهشی در دانشگاه‌های افغانستان موثر واقع شود.

سوق دادن استادان کهن‌سال به تقاعد (در فرمان تقنینی رییس جمهوری سن تقاعد برای اعضای کادر علمی دانشگاه‌ها، ۶۵سالگی تعیین شده است) زمینه را برای صدها کادرعلمی جوان فراهم می‌کند و دریچه‌‌ای برای نوآوری، نوگرایی و اصلاحات می‌گشاید.

گسست میان جوانان و بزرگ‌سالان در افغانستان یک مشکل اجتماعی غیر قابل انکار است. این گسست، ریشه در عوامل متعددی دارد و هر ازگاهی چه در دانشگاه‌ها و ادارات دولتی و چه در لایه‌های دیگر جامعه متبلور می‌شود.

آن عده از استادانی که به سن بازنشستگی رسیده اند، در طول سال‌های جنگ و بحران، برای بازنگهداشتن دروازه‌های معرفت در کشور، قربانی‌های زیادی داده اند و کارهای علمی چشم‌گیری نیز کرده اند.

نسل جوان افغانستان باید به آنها به دیده قدر بنگرند و زحمات، قربانی‌ها و کارهای علمی‌شان را پاس بدارند.

همچنین دولت افغانستان باید به زندگی آنها پس از بازنشستگی توجه جدی کند و برای پرداخت حقوق بازنشستگی شان یک راه‌کار منظم بسازد؛ در مقابل استادانی که به سن بازنشستگی رسیده اند، نیز نیازهای جامعه اکادمیک کشور را باییست درک کنند و بپذیرند که سوق دادن شان به تقاعد، یک امر عادی و معمول است و کسی یا نهادی در پی تحقیر و توهین آنها نیست.

براساس فرمان تقنینی رئیس جمهوری کشور، برای اعضای لیسانسِ شامل در کادر علمی، دولت زمینه تحصیل تا مقطع ماستری را فراهم می‌سازد و برای این استادان معیارها و شرایطی وضع شده است که باید تا سال‌های آینده خود را به آن برسانند. این ظرفیت‌سازی می تواند برای بهبود کار دانشگاه‌ها در آینده، موثر افتد.

در فرمان تقنینی رئیس جمهوری، محدودیتی وضع شده است که پس از این «لیسانس‌»ها نمی‌توانند عضو کادر علمی دانشگاه‌ها شوند. وضع این محدودیت یک‌گام به پیش است، اما با درنظرداشت کمبود کادرهایی به سویه ماستر و دکتور در افغانستان، این محدودیت می‌تواند به ویژه برای دانشگاه‌هایی که در شهرهای بزرگ افغانستان موقعیت ندارند، چالش تازه خلق کند.

این بخش فرمان تقنینی باید به نحوی تعدیل شود که برای نامزدان ماستر و دکتور در کادر علمی اولویت داده شود و در صورت نبود آن، لیسانس‌ها هم بتوانند شامل کادر علمی شوند.

همچنین براساس فرمان تقنینی رئیس جمهوری، اعضای کادر علمی تا رسیدن به رتبه‌ی علمی « پوهندوی/ Associate professor» نمی‌توانند با حفظ حقوق کادر علمی در ادارات دیگر دولتی به کار گماشته شوند؛ چیزی که شماری از استادان به دلیل آنچه که «کم بودن امتیازات‌شان می خوانند»، در برابر آن معترض اند.

 

انتهای پیام

موضوعات:   ادب و هنر ،
از دیگر سایت‌های خبری (RSS Reader)

تمجید زلاتان از پوگبا

- خبرگزاری جمهور

امباپه: در PSG می‌مانم

- خبرگزاری جمهور