امیر مؤمنان حضرت علی علیه السلام می فرمایند:
«اَلْجَهْلُ بِالْفَضائِلِ مِنْ أَقْبَحِ الرَّذائِلِ.».(۵۰۳)
«بی خبری از فضیلت های انسانی از زشت ترین صفات ناپسند و ناستوده است.».
«أَعْظَمُ الْجَهْلِ جَهْلُ الْإِنْسانِ أَمْرَ نَفْسِهِ».(۵۰۴)
«بزرگ ترین نادانی، بی خبری آدمی از کار خویشتن است».
«لا تَجْهَلْ نَفْسَکَ فَإِنَّ الْجاهِلَ بِمَعْرِفَهِ نَفْسِهِ جاهِلٌ بِکُلِ ّ شَیْ ءٍ».(۵۰۵)
«به نفس خویش جاهل مباش! زیرا کسی که نفس خود را نشناسد به همه چیز نادان است».
و در واقع همین جهل است که راه هر خیر و نیکی را بر آدمی مسدود ساخته، او را در ظلمت نفس و طبیعت فرو برده و از صلاح و رستگاری محروم می سازد.
به گزارش شفقنا کتاب فرهنگ اخلاق در ادامه مینویسد : هم آن حضرت فرموده اند:
«لَوْلا خَمْسُ خِصالٍ لَصارَ النَّاسُ کُلُّهُمْ صالِحِینَ: اَوَّلُهَا الْقَناعَهُ بِالْجَهْلِ. وَ الْحِرْصُ عَلَی الدُّنْیا، وَ الشُّحُّ بِالْفَضْلِ، وَ الرِّیا فِی الْعَمَلِ،
وَ الْإِعْجابُ بِالرَّأْیِ».(۵۰۶)
«اگر پنج خصلت نبود، همه مردم شایسته و درست کردار و از صلحا می شدند: نخستین آنها (یا ریشه آنها) قانع شدن به جهل و نادانی است. و (چهار خصلت دیگر:) حرص بر دنیا، بخل ورزیدن به چیزهای زاید و اضافی خود، ریا در کارها، و به رأی خویش بالیدن و خود محوری است».
۵۰۳) غرر الحکم، ج ۱، ص ۹۱، ف ۱، ح ۲۰۷۶
۵۰۴) غرر الحکم، ج ۱، ص ۱۷۹، ف ۸، ح ۱۰۸
۵۰۵) همان، ج ۲، ص ۸۱۴، ف ۸۵، ح ۱۸۵
۵۰۶) الاثنی عشریه، ص ۲۰۶، ب ۵، ف ۴
انتخاب شفقنا از کتاب فرهنگ اخلاق
