شفقنا افغانستان (خبرگزاری شیعیان افغانستان)
جنجال سیاسی در پارلمان پاکستان و مجلسهای ایالتی این کشور برپا شده است. احزاب اپوزیسیونی دو دسته شدهاند و حکومت آقای نوازشریف به دشواری دچار شده است. احزاب بنیادگرای جمعیت علمای اسلام، جماعت اسلامی و شاخههای آن همراه با تحریک انصاف عمرانخان خواستار واکنش شدید پاکستان به قتل حکیمالله محسود، رهبر طالبان پاکستانیاند. این احزاب میخواهند مصوبهای را در پارلمانهای ایالتی و پارلمان ملی پاکستان تصویب کنند که براساس آن دولت آن کشور راه اکمالاتی ناتو را ببندد. این احزاب به تلاشهای نوازشریف برای مذاکره با طالبان پاکستانی، خوشبین بودند و از آن جانبداری میکردند.
مولانا فضلالرحمان، رهبر جمعیتالعلمای اسلام، حتا از سوی طالبان پاکستانی بهعنوان میانجی قبول شده بود. شاخههای مربوط به حزب او و احزاب دیگری که از آن نام برده شد، کانالهای تماس با طالبان پاکستانی باز کردند و به این ترتیب، میان حکومت نوازشریف و گروههای مسلح مستقر در وزیرستان شمالی اعتمادسازی شد. قرار بود هیاتی از سوی دولت پاکستان به وزیرستان شمالی برود و با نمایندگان طالبان پاکستانی مذاکره کند؛ اما قتل حکیمالله محسود، رهبر طالبان پاکستانی، بهوسیله پهپادهای امریکایی همهچیز را برهم زد.
طالبان پاکستانی، دیگر حاضر نیستند مذاکره کنند. احزاب پاکستان به التماس روی آوردهاند. مولانا فضل الرحمان، حکیمالله محسود را شهید خوانده و از طالبان پاکستانی خواسته است تلاشهای مذاکره را ناکام نسازند. نوازشریف، نخستوزیر پاکستان نیز که برای مردم آن کشور وعده داده بود، مشکل طالبان پاکستانی را از طریق مذاکره حل میکند، احساس حقارت میکند. سیاستمدارانی چون عمرانخان، منورحسن و مولانا فضلالرحمان، از نوازشریف میخواهند راه اکمالاتی ناتو را ببندد و از این طریق خشم خود را به ناتو و امریکا نشان دهد تا طالبان پاکستانی دوباره دلگرم شوند و تلاشهایی که برای مذاکره صورت گرفته بود، هدر نرود.
بهنظر میرسد که طالبان پاکستانی نیز منتظر واکنش نوازشریف و احزاب سیاسی پاکستان هستند، آنان در حال حاضر امکان مذاکره را رد کردهاند و دولت پاکستان را در کل دورو خواندهاند. از نظر سیاستمدارانی که نام بردیم، واکنش شدید در برابر امریکا راه نجات تلاشهای مذاکره با طالبان است. این سیاستمداران، به این باور هستند که مردم پاکستان با آنان همراه است. منورحسن، رهبر جماعت اسلامی پاکستان، در گفتگویی با یک شبکه تلویزیونی مشهور پاکستانی گفت، هواداران او و مردم پاکستان، امریکا را کشوری میدانند که نمیخواهد در پاکستان، امنیت تامین شود و توافق سیاسی شکل گیرد.
برخی از اعضای کابینه نوازشریف نیز به همین نظراند. چوهدری نثارعلی خان، وزیر داخله پاکستان، که از چهرههای فعال در تلاشهای مذاکره با طالبان پاکستانی است، به روشنی گفت قتل حکیمالله محسود از سوی امریکا تلاشی برای برهم زدن روند مذاکرات صلح در پاکستان بود. احزابی چون عوامی نشنل پارتی، حزب مردم و حزب متحده قومی، مخالف سیاست بستن راه اکمالاتی ناتو اند؛ اما این احزاب، در پارلمانهای ایالتی و پارلمان مرکزی کشورشان کرسی زیاد ندارند. نوازشریف اما در موقعیت دشواری قرار دارد. او میداند که ارتش و آیاسآی در قتل حکیمالله محسود دست داشتند.
حکیمالله محسود، با قتل سربازان و افسران ارتش پاکستان و راهاندازی حملات انتحاری در تاسیسات بهشدت حفاظت شده ارتش، جنرالهای پاکستانی را تحقیر کرده بود. گرچه ارتش پاکستان در مورد قتل حکیمالله محسود، اظهارنظر رسمی نکرده است، اما جنرالهای بازنشسته پاکستانی در رسانههای آن کشور ظاهر شدند و از مرگ حکیمالله محسود ابراز خوشحالی کردند. حال اگر نوازشریف، موضع جدی در برابر امریکا در قبال قتل حکیمالله محسود بگیرد، شاید ارتش از او حمایت نکند.
وضعیت حالا مثل نوامبر سال ۲۰۱۱ نیست. در آن زمان یک هواپیمای امریکایی ۱۵ نظامی پاکستانی را در مرز با افغانستان کشت. ارتش پاکستان ضربه حیثیتی دید، جنرالها در واکنش به آن راه اکمالاتی ناتو را بستند و حکومت حزب مردم از آن حمایت کرد. اما در نوامبر ۲۰۱۳، ارتش ضرر نکرده است. حکیمالله محسود، جدیترین دشمن ارتش پاکستان بود. او دهها افسر و سرباز پاکستانی را کشته بود. جنرالهای پاکستانی او را بدترین دشمن خود میدانستند.
ارتش پاکستان در این اواخر تبلیغاتی را بهراه انداخت که گویا حکیمالله محسود، از طریق استخبارات افغانستان، با حلقههای اطلاعاتی هند ارتباط داشت. در پاکستان شایع شده است که مولوی فقیرمحمد، در افغانستان در بازداشت نیست، بلکه رابط حکیمالله محسود، با استخبارات افغانستان است و از طریق آن با هند نیز رابطه دارد. رییسجمهور کرزی در آخرین مصاحبهاش با یک تلویزیون پاکستانی، در پاسخ به سوالی در مورد مولوی فقیر گفت که او در بازداشت است، اما حالا این شایعه در پاکستان گرم است که او آزاد است.
ارتش پاکستان، حکیمالله محسود را جدیترین و بدترین دشمن پاکستان میدانست. از نظر جنرالان پاکستانی، حکیمالله محسود، هم سربازان پاکستانی را کشته بود و هم با دشمن این کشور، هند، در ارتباط بود. اما نوازشریف میخواست با او مذاکره کند و از این طریق راهحلی برای بحران امنیتی کشورش دستوپا کند. اگر نوازشریف برای جلب مجدد اعتماد طالبان پاکستان راه اکمالاتی ناتو را ببندد، در قدم اول با واکنش ارتش روبهرو میشود. اما اگر این کار را نکند، ممکن است که تظاهرات و جنجالهای سیاسی اوج بگیرد.
عمرانخان که حالا سکان اداره خیبرپختونخوا را در دست دارد، تهدید کرده است که مصوبهای را در پارلمان ایالتی از تصویب میگذراند و راه اکمالاتی ناتو را در ایالت خیبرپختونخوا میبندد. اگر این تهدید عملی شود، جنجال سیاسی جدی میان اسلامآباد و ایالت خیبرپختونخوا بهوجود میآید و در صورت دوام تنش، حکومت مرکزی چارهای نخواهد داشت، غیر از اینکه حکومت محلی خیبرپختونخوا را منحل کند. انحلال حکومت محلی، شاید واکنش هواداران تحریک انصاف را برانگیزد و به این ترتیب، بحران سیاسی شکل گیرد.
اینکه نوازشریف در روزهای آینده چه تصمیمی میگیرد روشن نیست، اما یک چیز روشن است و آن اینکه طالبان پاکستانی، اگر ببینند که حکومت نوازشریف، برای جلب اعتماد آنان کاری نکند و همچنین به همکاری با ناتو و امریکا ادامه دهد، به میز مذاکره بر نمیگردند و جنگ دوام میکند. متاسفانه جنگ با ترور از سوی امریکا و ناتو، از همان آغاز بر مبنای معامله با جنرالهای پاکستانی طراحی شد، نه براساس یک راهبرد دقیق و همهجانبه. این امر یکی از علتهای مهم جنجالهای اخیر است.
انتهای پیام