شفقنا افغانستان- روزنامه آمریکایی نیویورک تایمز نوشت: عربستان سعودی با اعدام شیخ نمر باقر النمر و ۴۶ نفر دیگر در دوم ژانویه، سال ۲۰۱۶ را به بدترین وجه ممکن آغاز کرد؛ سالی که به نظر می رسد یک سال شوم و پر از آشوب برای عربستان و خاورمیانه باشد.
بسیار سخت است که تصور کنیم حکام سعودی از احساسات فرقه گرایانه ای که این اعدام ها در منطقه ایجاد می کنند، آگاهی نداشته اند. حتی به نظر می رسد آنها روی واکنش های خشمگینانه ای که در ایران و سایر کشورهای منطقه در قبال اقدام اخیرشان صورت می گیرد، حساب ویژه ای باز کرده اند تا شاید از این طریق بتوانند افکار مردم خود را از مشکلات اقتصادی و نارضایتی های مرتبط با نبود آزادی بیان، منحرف سازند. این اقدام سعودی ها باعث شد که حتی روابط نزدیک و طولانی مدت آنها با آمریکا نیز نتواند کاخ سفید را از محکوم کردن صریح شیوه احمقانه و خطرناکی که آنها در پیش گرفته اند، باز دارد.
بهانه ای ساده برای قطع روابط با ایران
نتایج قابل پیش بینی این اعدام شیخ نمر خیلی زود در قالب شعله ور شدن موج جدیدی از تنش ها بین عربستان و ایران خودش را نشان داد. این دو رقیب البته پیش از این هم در سوریه و یمن، در مقابل یکدیگر قرار گرفته اند. ساعاتی پس از اعلام خبر اعدام شیخ نمر، تعدادی از ایرانی ها به سفارت عربستان هجوم آورده و بخش هایی از آن را به آتش کشیدند. اگرچه مقامات ایران این حمله را به شدت محکوم نموده و تعداد زیادی از معترضین را نیز دستگیر کردند اما عربستان و متحدانش در بحرین، سودان و امارات با سرعتی مثال زدنی [که گویی از آمادگی قبلی آنها حکایت داشت]، روابط خود با ایران را قطع نموده یا کاهش دادند.
پایانی بر آتش بس متزلزل یمن و مانعی بزرگ برای مذاکرات صلح سوریه
با توجه به این اتفاقات، به نظر می رسد تلاش های بین المللی صورت گرفته برای پایان بخشیدن به جنگ در سوریه و یمن، و نیز مقابله با گروه تروریست داعش و سایر گروههای تروریستی منطقه، با چالشی بس جدی مواجه شده است. همین چند هفته پیش بود که وزرای خارجه آمریکا و روسیه و همتایان ایرانی و عربستانی آنها دور یک میز نشستند تا به عنوان قدرت های رقیب، در مورد یافتن یک نقشه راه برای پایان بخشیدن به بحران در سوریه با یکدیگر گفتگو کنند اما عربستان روز شنبه پس از اعلام خبر اعدام ها، بلافاصله به آتش بس متزلزلی که بر یمن حاکم بود پایان داد تا نشان دهد که در مورد سوریه نیز دیگر نمی توان چندان به مذاکرات صلح امیدوار بود.
پوششی برای شکست های اقتصادی و هشداری جدی به منتقدان حکومت
درآمدهای دولت عربستان در ماههای اخیر به دلیل افت مداوم و طولانی مدت بهای نفت در بازارهای جهانی – که البته یکی از دلایل آن اصرار خود سعودی ها به حفظ ظرفیت تولید خود در بالاترین حد ممکن بوده- به شدت کاهش یافته است و متعاقباً دولتمردان سعودی به مردم این کشور اعلام کرده اند که قصد دارند هزینه های سرسام آوری را که طی سال های متمادی در حوزه رفاه اجتماعی و برای راضی نگاه داشتن مردم صرف می شده است را کاهش دهند. در همین راستا، مقامات سعودی با اعدام های اخیر خود دو هدف را دنبال می کنند: یکی اینکه افکار عمومی را از کاهش بودجه رفاه اجتماعی منحرف کنند و دیگر اینکه به صورت تصویری به منتقدین بفهمانند که در صورت اعتراض، چه عاقبتی در انتظاراشان است.
اعدام های فرمایشی و از میان برداشتن مخالفان با استناد به قوانین مبهم
البته از همه اینها که بگذریم، اعدام مسئله ای نیست که بتوان آن را از حکومت عربستان سعودی جدا دانست. وضعیت عربستان از لحاظ رعایت حقوق بشر بسیار نگران کننده است و حاکمان این کشور ید طولائی در اعمال قوانین خشن و نیز سرکوب زنان و پیروان مذاهبی غیر از اسلام سنی دارند. خوی سرکوب گری رژیم سعودی، پس از آغاز رخدادهای موسوم به بهار عربی بسیار شدیدتر نیز شده است. آنها پیش از اعدام های روز دوم ژانویه، ۱۵۸ نفر را نیز در سال ۲۰۱۵ اعدام کرده بودند؛ رقمی که در دو دهه اخیر بی سابقه بوده است. از طرفی اعدام ها در عربستان اغلب با استناد به قوانین مبهم و بر اساس محاکمه های مشکوک صورت می گیرد. به عنوان مثال، خود شیخ نمر یکی از کسانی بود که صرفاً با زبانش برای گرفتن حقوق شیعیان ساکن شرق عربستان، به مخالفت با حکومت برخاسته بود و به هیچ وجه از خشونت طلبی حمایت نمی کرد، اما حکام سعودی وی را به اتهام «شکستن بیعت با پادشاه» و «ترویج درگیری های فرقه ای» اعدام کردند.
انتخاب لوکسی که با منافع کشورهای غربی در تضاد است
در این میان اوضاع پیچیده و همواره در حال تغییر خاورمیانه باعث شده است که انتخاب کشورهای متحد در این منطقه بر اساس معیارهای اخلاقی و حقوق بشری، برای آمریکا و کشورهای اروپایی یک انتخاب لوکس باشد! واشنگتن و متحدان غربی اش در شرایط کنونی با توجه به اوضاع نابسامان خاورمیانه و خطراتی که از جانب تروریست ها احساس می کنند، هیچ گزینه ای به جز همکاری با رژیم های مستبدی مانند عربستان ندارند. اما مسلماً این ناچاری نباید به چشم پوشی از اقداماتی که مستقیماً به گسترش خصومت های فرقه ای می انجامد، مانع ایجاد ثبات در منطقه می شود و حقوق مسلم انسان ها را با وحشی گری ضایع می کند، منجر گردد.
ترجمه شفقنا
انتهای پیام