شفقنا افغانستان- دونالد ترامپ سرمایه دار آمریکایی و کاندید جمهوری خواه انتخابات ریاست جمهوری 2016 ایالات متحده آمریکا توانست خانم کلینتون را شکست دهد و چهل و پنجمین رییس جمهور آمریکا شود.
او با استراتژی تبلیغاتی برگرداندن آمریکا به شکوه و عظمتش توانست آرای توده های خاموش را با خود همراه کند و به پیروزی برسد.
دکتر کریم پاکزاد، پژوهشگر مرکز مطالات بین المللی و استراتیژیک فرانسه در یک گفتگوی ویژه با خبرگزاری شفقنا افغانستان به سوالات شفقنا درباره سیاست های کلی ترامپ پاسخ داده است، آنچه می خوانید خلاصه این مصاحبه است:
شفقنا افغانستان : فکر میکنید انتخاب آقای ترامپ چه تاثیری بر مناسبات آمریکا و جهان خواهد داشت؟
دکتر پاکزاد :اگرچه سیاست خارجی در بحث های مبارزه انتخاباتی جای مهمی نداشت، می توانیم از برخی مصاحبه ها و ابراز نظرهای دونالد ترامپ به عقاید رییس جمهور جدید امریکا پی ببریم.
این واضح است که سیاست خارجی امریکا نظر به اینکه بزرگترین قدرت جهان است هیچ کشوری را بی تفاوت نمی گذارد. بخصوص که اینبار کسی به ریاست جمهوری انتخاب شده که هیچ سابقه و تجربه سیاسی ندارد. شناخت او از سیاست بین المللی محدود است، درهمین حال آنچه را که وی در این مورد بیان کرده برای بسیاری از کشورها هراس انگیز است.
پایه و اساس سیاست خارجی دونالد ترامپ روی اصل “اولیت به سیاست داخلی ودنیا را به حال اش رها کردن ” استوار است و این سیاست ایزالیسیونیست متحدین امریکا را به هراس انداخته است.
ترامپ در قدم اول می خواهد تمام قراردادهای بین المللی را تجدید نظر کند (مثلآ قرارداد اتومی با ایران ) و از تمویل برخی از آنها سر باز زند، وی اعلام کرده که قراردادهای تجاری که امریکا با کانادا و مکزیک و سایر کشورهای امریکای لاتین دارد را بازنگری می کند.
ترامپ میخواهد که امضای امریکا را از قرارداد روی اقلیم که ۱۵۰ کشور امسال تصویب کردند، پس بگیرد. میخواهد که اروپایی ها، جاپان، کوریای جنوبی خودشان امنیت خود را تمویل و تآمین کنند، در سازماندهی ناتو تجدید نظرخواهد کرد و از ورود مسلمانان به امریکا جلوگیری کند.
تمام این گفته ها تشویش آور است، ولی من اعتقاد دارم که ترامپ برای اینکه آرای طبقه متوسط سفید پوست که از بحران اقتصادی سالهای اخیر نا راضی اند و اعتقاد دارند که امریکا دیگر قدرت سابق خودرا از دست داده، جلب کند، چنین افراطی وعده میداد و واقعیت ها و مسئولیت های وی به حیث رییس جمهور وی را مجبور خواهد ساخت تا در این اظهارات خود نرمش به خرج دهد.
با این وجود تغییرات مهمی در سیاست خارجی امریکا بوجود خواهد آمد، مداخله امریکا در سایر کشور ها محدود خواهد شد، روابط با روسیه بهتر خواهد شد، سرنگونی رژیم بشاراسد دیگر اولیت امریکا نخواهد بود.
شفقنا : سرنوشت افغانستان با انتخاب آقای ترامپ به کجا می رود؟
دکتر پاکزاد :افغانستان از اولیت های ترامپ نخواهد بود، در واقع از ۴ سال به اینطرف افغانستان در اولویت امریکا و جامعه بین ا لمللی نیست. اگر سلسله وقایع و سیاست امریکا را در افغانستان نگاه کنیم. با پایان یافتن ماموریت جورج بوش افغانستان از دایره سیاست امریکا به حیث یک اولیت خارج شد.
آماتوری جورج بوش در افغانستان منجر به شکست ناتوو در واقع امریکا شد، نه تنها قادر نشد که طالبان را نابود سازد بلکه اینها هر روز با قدرت بیشتر در صحنه نظامی عرض اندام کردند تا اینکه ناتو به ماموریت جنگ خود در افغانستان پایان بخشد. اوباما با این وعده که جنگ را در افغانستان و عراق، که میراث جورج بوش بود، به پایان می رساند و عساکر امریکایی به خانه بازمی گردند روی کار آمد، اما او هم چندان موفق نبود.
اینگونه، محور سیاست امریکا بعد از این روی پیروزی بر طالبان استوار نیست، بلکه روی یک راه حل سیاسی و مذاکره با طالبان قرار دارد. ولی در عین زمان که امریکا قادر نشد تا صلح و ثبات را در منطقه، بویژه افغانستان، برقرار کند، ظهور دولت اسلامی (داعش)، خطرناکتر از طالبان و القاعده، ثبات را در منطقه و منافع امریکا را با خطر مواجه ساخت. در چنین شرایطی امریکا مجبور است از سقوط دولت ضعیف و نا کارامد افغانستان جلوگیری کند. ادامه کمک های نظامی و مالی امریکا به افغانستان در واقع اجباری است، به نظر من ترامپ سعی خواهد کرد تا پروسه مذاکرات با طالبان و توافق میان کابل و اسلام آباد را تسریع بخشد. پیروزی بر داعش در سوریه و عراق به این امر کمک میکند. در صورتی که ترامپ مطمین شود که داعش در افغانستان پا نمیگیرد، میتواند با طالبان کنار آید.
افغانها باید بفهمند که یکی از ویژگی های ترامپ این است که وی به مسایل ایدیولوژیک نگاه نمیکند. او امریکا و حضور در افغانستان را به مثابه یک بازرگان می بیند. او به خاطر چند رسانه آزاد و دست آوردهای کوچکی که در امور مدنی و حقوق زنان بوجود آمده سالانه ده ها میلیون دلار را در افغانستان مصرف نخواهد کرد.
شفقنا : ترامپ با شعار دوباره آمریکا را اول میکنیم روی کار آمده، آیا واقعا دوران اوج آمریکا را شاهد خواهیم بود؟
دکتر پاکزاد : شعار های دوران انتخابات یک چیز است و واقعیت عمل سیاسی چیز دیگر، امریکای دونالد ترامپ بیشتر به مسایل اقتصادی امریکا توجه خواهد کرد.
امریکا همین حالا صد ها میلیارد دالر به چین بدهکار است و ترس دارد که در سالهای نه چندان دور چین از او جلوتر برود. بخاطر همین است که ترامپ میخواهد ۳۵ درصد تکس روی اموال چینی وضع کند.
شاخص دوم حضور امریکا بخصوص از نگاه سیاسی و نظامی در سراسر جهان است. در این باره ترامپ در جهت مخالف حرکت خواهد کرد و حتی شاید پایگاه های خودرا در شرق دور، جاپان، کوریای جنوبی و … ببندد و یا از این کشور ها درخواست کند که تمام مصارف حضور نظامی امریکا را متقبل شوند. نه امریکا آنگونه که در گذشته یک قدرت بزرگ و بی رقیب بود نخواهد شد. قدرت های دیگری چون چین، روسیه، هند، برازیل، افریقای جنوبی … در صحنه بوجود آمده اند که برخی از آنها مانند چین بسوی قدرت بزرگ شدن روانند، هیچ گاه در تاریخ امپراطوری های که از بین رفته اند دوباره بوجود نیامده اند.
تهیه و تنطیم: ابراهیم کریمی