در گزارش تازه دیدبان بین المللی حقوق بشر آمده است که حکومت افغانستان و سیاست مداران کشور بیشترین موارد خشونت در برابر خبرنگاران را انجام می دهند و روزنامه نگاران بیشتر از سوی افراد دولتی در خطر هستند.
به گزارش شفقنا افغانستان به نقل از بخدی،دیدبان بین المللی حقوق بشر در گزارشی که امروز (چهارشنبه، ۱ دلو) به نشر رسانده، گفته است: “خشونت و تهدید علیه خبرنگاران افغانستان از جانب حکومت و نیروهای امنیتی رو به افزایش است.”
در گزارش آمده که تهدید و خشونت فزاینده از جانب افراد و اشخاص دولتی و غیردولتی توأم با فقدان حمایت دولت از خبرنگاران و همچنین کاهش فزاینده حمایت های بین المللی از جمله عواملی اند که آزادی رسانه ها در افغانستان را با خطر مواجه می سازد.
این نهاد هشدار داده است که این گونه حملات و تهدیدات در برابر خبرنگاران، دستآورد های افغانستان در عرصه آزادی رسانه ها که از سال ۲۰۰۱ بدین سو نصیب این کشور شده است را به مخاطره می اندازد.
در گزارش ۴۸ صفحه ای دیدبان حقوق بشر که تحت عنوان “گزارش دهی را متوقف کنید درغیر آن فامیل شما را از بین خواهیم برد: تهدیدات نسبت به آزادی رسانه ها در افغانستان” به نشر رسیده گفته شده که ارعاب ها، تهدیدات و حملات صورت گرفته برعلیه خبرنگاران و ناتوانی حکومت افغانستان در تحقیق قضایای مربوط به این نوع حملات، محاکمه و مجازات عاملان آن مستند سازی شده است.
بر اساس این گزارش، ناکامی حکومت در حمایت از آزادی بیان، عناصری را که مصمم به سرکوب کردن جریان های نقد کننده عملکرد حکومت، نیروهای امنیتی و سایر عناصر زورمند در افغانستان هستند، قوت بیشتر داده است.
همچنان گفته شده که گروه شورشی طالبان از طریق هدف قرار دادن مستقیم خبرنگاران به دلیل تهیه گزارش های نامطلوب به زعم آنان، به ایجاد فضای ترس و وحشت برای خبرنگاران به شکل فزاینده ای کمک کرده است.
در همین حال در گزارش از قول آقای فیلیم کاین، معاون بخش آسیایی دیده بان حقوق بشر نوشته شده: “مقامات افغانستان، جنگ سالاران و شورشیان مسلح ده ها خبرنگار را از سال ۲۰۰۲ بدینسو بدون ترس از محاکمه و مجازات مورد تهدید، ارعاب و حمله قرار داده و یاهم آنان را به قتل رسانیده اند.”
افزایش خشونت و خود سانسوری
نهاد حمایت از رسانه های افغانستان “نی” در آخرین گزارش خود اعلام کرد که سال ۲۰۱۴ خونینترین سال برای خبرنگاران در افغانستان بوده و میزان حملات صورت گرفته برعلیه خبرنگاران در این سال حدود ۶۴ فیصد نسبت به سال ۲۰۱۳افزایش یافته است.
در همین حال دیدبان حقوق بشر بیشتر از ۳۰ مصاحبه را با خبرنگاران، سردبیران، ناشران و مدیر مسئولان روزنامه ها انجام داده است و در پاسخ به سوالات مطرح شده خبرنگاران اظهار داشتند که آنان هنگام رویاروی با تهدیدات، ارعاب و خشونت اغلب اقدام به خود سانسوری میکنند.
در گزارش گفته شده که اکثر خبرنگاران از تهیه گزارش در مورد موضوعات حساسیت بر انگیز بشمول فساد اداری، غصب زمین، خشونت علیه زنان و موارد نقض حقوق بشر خود داری میکنند.
از سویی هم خبرنگاران که در خارج از شهرهای عمده کشور فعالیت می کنند به طور خاص، نسبت به انتقام گیری های افراد و گروه های زورمند آسیب پذیر هستند زیرا آنان بیشتر در معرض تهدید قرار دارند.
چالش ها در برابر خبرنگاران زن
در گزارش گفته شده که خبرنگاران زن در افغانستان با چالشهای خاصی مواجه هستند، آنان به اضافه تهدیدات که متوجه تمام خبرنگاران می شود، باید با محدودیت های اجتماعی و فرهنگی ناشی از مسایل جنسیتی حاکم برمحیط کاری که منجر به محدودیت کاری شان در ساحات شهری و روستایی است، نیز کنار بیایند.
دیدبان حقوق بشر می گوید که این مسئله میزان آسیب پذیر بودن خبرنگاران زن نسبت به تهدیدات و حملات به شمول خشونت های جنسی را افزایش می دهد.
خواست دیدبان حقوق بشر از حکومت افغانستان
دیدبان بین المللی حقوق بشر در گزارش خود از حکومت افغانستان خواسته که اقدامات جدی لازم را برای پایان دادن به خشونت ها و تهدیدها در برابر خبرنگاران روی دست گیرد.
همچنان این نهاد از گروه های مخالف دولت به خصوص طالبان نیز خواسته که به حملات علیه نهادهای ملکی به شمول رسانه ها پایان دهند.
در همین حال فیلیم کاین نیز تاکید کرده است که رئیس جمهورغنی باید به وعده های خود مبنی بر حمایت از آزادی بیان که در جریان کمپاین های انتخاباتی داده بود عمل کرده و عاملان حمله بر خبرنگاران را به پای میز محاکمه بکشاند.
در گزارش آمده است، رییس جمهور غنی در جریان کارزارهای انتخاباتی اش وعده داد تا بر تمام اتهامات ناشی از انگیزه های سیاسی و بی اساس بر علیه خبرنگاران خط بطلان کشیده و این نوع اتهامات را بی اساس قلمداد می کند و عبدالله عبدالله نیز گفته بود که نسبت به ازادی بیان متعهد باقی مانده و از خبرنگاران در برابر حملات و تهدیدات حمایت خواهد کرد.
دیدبان حقوق بشر تاکید کرده که فقدان میکانیزم موثر رسیدگی به شکایات و عدم رعایت قوانین و مقررات مربوط به رسانه های همگانی به عنوان یک مانع جدی در قبال آزادی رسانه ها برجای خود باقی است، از همین رو حکومت جدید افغانستان باید با خبرنگاران، سازمانهای رسانه ای و گروپ های نظارت کننده برعملکرد رسانه ها یکجا کار کرده و برنامه ای را برای خبرنگاران ایجاد کند تا آنان بتوانند تمام حملات صورت گرفته برعلیه خبرنگاران را به مقامات ذیصلاح گزارش دهند.
معاون مدیر بخش آسیای دیدبان حقوق بشر گفته است: “اصلاح قوانین گامی حیاتی در ایجاد و تضمین شرایطی است که روزنامهنگاران افغان بتوانند به فعالیت خود ادامه دهند، اما برای اینکه روزنامهنگاران اطمنیان کافی بیابند که میتوانند بدون به خطر انداختن جان خود، قادر به کار هستند، حکومت جدید افغانستان باید تهدیدهای امنیتی را از همه طرفها مورد رسیدگی قرار دهد.”