دعای امام سجاد علیه السلام در وقت سختی/ روش برخورد با کسی که از تو نعمت بیشتر دارد

شفقنا افغانستان-از دعاهاى امام سجاد علیه السّلام است هنگام سختى و رنج و کارهاى دشوار ،دعای بیست ودوم صحیفه سجادیه است:
اَللَّهُمَّ إِنَّکَ کَلَّفْتَنِی مِنْ نَفْسِی مَا أَنْتَ أَمْلَکُ بِهِ مِنِّی وَ قُدْرَتُکَ عَلَیْهِ وَ عَلَیَّ أَغْلَبُ مِنْ قُدْرَتِی‏
بار خدایا، مرا در اصلاح خویش به کارى فرمان داده‏اى که خود به گزاردن آن تواناتر از من هستى و قدرت تو بر آن و بر من از قدرت من بیش است.

فَأَعْطِنِی مِنْ نَفْسِی مَا یُرْضِیکَ عَنِّی وَ خُذْ لِنَفْسِکَ رِضَاهَا مِنْ نَفْسِی فِی عَافِیَهٍ
پس مرا به کارى بر انگیز که تو را از من خشنود مى‏گرداند و خشنودى خود از من بخواه، بدان هنگام که از عافیت بر خوردار باشم.

اَللَّهُمَّ لاَ طَاقَهَ لِی بِالْجَهْدِ وَ لاَ صَبْرَ لِی عَلَى الْبَلاَءِ وَ لاَ قُوَّهَ لِی عَلَى الْفَقْرِ فَلاَ تَحْظُرْ عَلَیَّ رِزْقِی‏
بار خدایا، مرا طاقت رنج نیست و مرا یاراى شکیبایى در بلا نیست و مرا توان درویشى نیست. پس روزى من از من دریغ مدار

وَ لاَ تَکِلْنِی إِلَى خَلْقِکَ بَلْ تَفَرَّدْ بِحَاجَتِی وَ تَوَلَّ کِفَایَتِی‏
و مرا به دیگر آفریدگانت وامگذار و تو خود نیاز من برآر و تو خود کفاف من بر عهده دار.

وَ انْظُرْ إِلَیَّ وَ انْظُرْ لِی فِی جَمِیعِ أُمُورِی فَإِنَّکَ إِنْ وَکَلْتَنِی إِلَى نَفْسِی عَجَزْتُ عَنْهَا وَ لَمْ أُقِمْ مَا فِیهِ مَصْلَحَتُهَا وَ إِنْ وَکَلْتَنِی إِلَى خَلْقِکَ تَجَهَّمُونِی‏
بار خدایا، در من بنگر و همه کارهاى من زیر نظر دار، که اگر مرا به خود واگذارى، از گزاردن هر کار ناتوانم و زمام مصلحت خویش از کف بدهم. و اگر کار من به آفریدگان خود واگذارى، بر من روى ترش کنند

وَ إِنْ أَلْجَأْتَنِی إِلَى قَرَابَتِی حَرَمُونِی وَ إِنْ أَعْطَوْا أَعْطَوْا قَلِیلاً نَکِداً وَ مَنُّوا عَلَیَّ طَوِیلاً وَ ذَمُّوا کَثِیراً
و اگر مرا به پناه خویشاوندانم فرستى، محرومم دارند و اگر دهند، اندک دهند و بى‏مقدار و بسى بر من منت نهند و مرا مذمت کنند.

فَبِفَضْلِکَ اللَّهُمَّ فَأَغْنِنِی وَ بِعَظَمَتِکَ فَانْعَشْنِی وَ بِسَعَتِکَ فَابْسُطْ یَدِی وَ بِمَا عِنْدَکَ فَاکْفِنِی‏
بار خدایا، به فضل خود توانگرم گردان و به عظمت خود مرتبتى بزرگم ده و به توانگرى خود گشاده دستى‏ام عطا کن و از هر چه تو راست به من بخش تا بى ‏نیاز گردم.

اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ خَلِّصْنِی مِنَ الْحَسَدِ وَ احْصُرْنِی عَنِ الذُّنُوبِ وَ وَرِّعْنِی عَنِ الْمَحَارِمِ وَ لاَ تُجَرِّئْنِی عَلَى الْمَعَاصِی‏
بار خدایا، بر محمد و خاندانش درود بفرست و مرا از حسد برهان و از گناهان در امان دار و از حرامها پرهیز ده و مرا بر ارتکاب معاصى گستاخ مفرماى‏

وَ اجْعَلْ هَوَایَ عِنْدَکَ وَ رِضَایَ فِیمَا یَرِدُ عَلَیَّ مِنْکَ وَ بَارِکْ لِی فِیمَا رَزَقْتَنِی وَ فِیمَا خَوَّلْتَنِی وَ فِیمَا أَنْعَمْتَ بِهِ عَلَیَ‏
و میل و خواهشم را به ساحت خود معطوف دار و چنان کن که به هر چه از تو مى‏رسد خرسند باشم. اى خداوند، در هر چه مرا روزى کرده ‏اى و در هر چه بخشیده ‏اى و در هر چه نعمت که ارزانى‏ام داشته‏اى برکت ده‏

وَ اجْعَلْنِی فِی کُلِّ حَالاَتِی مَحْفُوظاً مَکْلُوءاً مَسْتُوراً مَمْنُوعاً مُعَاذاً مُجَاراً
و چنان کن که در هر حالت که هستم، در حفظ تو باشم و در حراست تو باشم و مستور از چشم بدخواهان باشم و دور از تطاول دشمنان باشم و در پناه تو باشم و در زینهار تو باشم.

اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ اقْضِ عَنِّی کُلَّ مَا أَلْزَمْتَنِیهِ وَ فَرَضْتَهُ عَلَیَّ لَکَ فِی وَجْهٍ مِنْ وُجُوهِ طَاعَتِکَ أَوْ لِخَلْقٍ مِنْ خَلْقِکَ وَ إِنْ ضَعُفَ عَنْ ذَلِکَ بَدَنِی‏
بار خدایا، بر محمد و خاندانش درود بفرست و مرا توفیق اداى آن ده که مرا بر آن ملزم ساخته‏اى و در راه طاعت خویش یا خدمت به خلق بر عهده من گذاشته ‏اى، هر چند تنم از گزاردن آن ناتوان باشد

وَ وَهَنَتْ عَنْهُ قُوَّتِی وَ لَمْ تَنَلْهُ مَقْدُرَتِی وَ لَمْ یَسَعْهُ مَالِی وَ لاَ ذَاتُ یَدِی ذَکَرْتُهُ أَوْ نَسِیتُهُ‏
و نیرویم به سستى گراید و توانم بدان پایه نرسد و مال و دارایى‏ام از آن قاصر آید، خواه به یادش داشته باشم یا از یادش برده باشم.

هُوَ یَا رَبِّ مِمَّا قَدْ أَحْصَیْتَهُ عَلَیَّ وَ أَغْفَلْتُهُ أَنَا مِنْ نَفْسِی فَأَدِّهِ عَنِّی مِنْ جَزِیلِ عَطِیَّتِکَ وَ کَثِیرِ مَا عِنْدَکَ فَإِنَّکَ وَاسِعٌ کَرِیمٌ‏
اى پروردگار من، آن وظیفه‏اى است که تو بر من مقرر داشته‏اى و من از آن غفلت ورزیده‏ام. آن را تو خود، از جانب من، از عطاى جزیلت و نعمت کثیرت ادا فرما، که تو بس توانگر و بخشنده ‏اى،

حَتَّى لاَ یَبْقَى عَلَیَّ شَیْ‏ءٌ مِنْهُ تُرِیدُ أَنْ تُقَاصَّنِی بِهِ مِنْ حَسَنَاتِی أَوْ تُضَاعِفَ بِهِ مِنْ سَیِّئَاتِی یَوْمَ أَلْقَاکَ یَا رَبِ‏
آن سان که چیزى از آن بر ذمه من نماند تا موجب آن شود که از حسنات من بکاهى یا در روز دیدار بر سیئات من بیفزایى.

اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ ارْزُقْنِی الرَّغْبَهَ فِی الْعَمَلِ لَکَ لِآخِرَتِی حَتَّى أَعْرِفَ صِدْقَ ذَلِکَ مِنْ قَلْبِی‏
بار خدایا، بر محمد و خاندانش درود بفرست و روزى من چنان قرار ده که شوق عمل در راه تو توشه روز باز پسینم باشد، آن سان که صدق آن در دل خود نیک احساس کنم‏

وَ حَتَّى یَکُونَ الْغَالِبُ عَلَیَّ الزُّهْدَ فِی دُنْیَایَ وَ حَتَّى أَعْمَلَ الْحَسَنَاتِ شَوْقاً وَ آمَنَ مِنَ السَّیِّئَاتِ فَرَقاً وَ خَوْفاً
و آن سان که دل بر کندن از دنیا بر رغبت من غالب آید و با اشتیاق تمام به انجام حسنات پردازم و از روى بیم و هراس از سیئات در امان مانم.

وَ هَبْ لِی نُوراً أَمْشِی بِهِ فِی النَّاسِ وَ أَهْتَدِی بِهِ فِی الظُّلُمَاتِ وَ أَسْتَضِی‏ءُ بِهِ مِنَ الشَّکِّ وَ الشُّبُهَاتِ‏
بار خدایا، بر من فروغى تابناک افکن که در پرتو آن در میان مردم راه بسپرم و در تاریکیها راه خود بیابم و در روشنایى آن از دام هر شک و شبهه برهم.

اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ ارْزُقْنِی خَوْفَ غَمِّ الْوَعِیدِ وَ شَوْقَ ثَوَابِ الْمَوْعُودِ حَتَّى أَجِدَ لَذَّهَ مَا أَدْعُوکَ لَهُ وَ کَأْبَهَ مَا أَسْتَجِیرُ بِکَ مِنْهُ‏
بار خدایا، بر محمد و خاندانش درود بفرست و وحشت از اندوه عذاب و شوق ثواب موعود را بر من ارزانى دار، تا لذت چیزى را که تو را براى حصول آن مى‏ خوانم و اندوه چیزى را که از وصول آن به تو پناه مى ‏برم، دریابم.

اَللَّهُمَّ قَدْ تَعْلَمُ مَا یُصْلِحُنِی مِنْ أَمْرِ دُنْیَایَ وَ آخِرَتِی فَکُنْ بِحَوَائِجِی حَفِیّاً
بار خدایا، تو مى‏دانى که دنیا و آخرت مرا چه چیز به صلاح مى ‏آورد، پس به مهربانى حوایج من بر آور.

اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ ارْزُقْنِی الْحَقَّ عِنْدَ تَقْصِیرِی فِی الشُّکْرِ لَکَ بِمَا أَنْعَمْتَ عَلَیَّ فِی الْیُسْرِ وَ الْعُسْرِ وَ الصِّحَّهِ وَ السَّقَمِ‏
بار خدایا، بر محمد و خاندانش درود بفرست و بدان هنگام که در سپاسگزارى در برابر نعمتهاى تو که در آسودگى و سختى و تندرستى و بیمارى به من عطا کرده‏اى قصور ورزم، تو حقیقت را روزى من ساز

حَتَّى أَتَعَرَّفَ مِنْ نَفْسِی رَوْحَ الرِّضَا وَ طُمَأْنِینَهَ النَّفْسِ مِنِّی بِمَا یَجِبُ لَکَ فِیمَا یَحْدُثُ فِی حَالِ الْخَوْفِ وَ الْأَمْنِ وَ الرِّضَا وَ السُّخْطِ وَ الضَّرِّ وَ النَّفْعِ‏
تا در حالت بیم و آسودگى و خشنودى و خشم و زیان و سود، روحانیت خشنودى و آرامش جان خود را در انجام وظایفم نسبت به تو نیک احساس کنم.

اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ ارْزُقْنِی سَلاَمَهَ الصَّدْرِ مِنَ الْحَسَدِ حَتَّى لاَ أَحْسُدَ أَحَداً مِنْ خَلْقِکَ عَلَى شَیْ‏ءٍ مِنْ فَضْلِکَ‏
بار خدایا، بر محمد و خاندانش درود بفرست و سینه مرا از حسد خالى گردان، آن سان که بر هیچ یک از بندگان تو که در حق آنان احسان کرده ‏اى رشک نبرم،

وَ حَتَّى لاَ أَرَى نِعْمَهً مِنْ نِعَمِکَ عَلَى أَحَدٍ مِنْ خَلْقِکَ فِی دِینٍ أَوْ دُنْیَا أَوْ عَافِیَهٍ أَوْ تَقْوَى أَوْ سَعَهٍ أَوْ رَخَاءٍ إِلاَّ رَجَوْتُ لِنَفْسِی أَفْضَلَ ذَلِکَ بِکَ وَ مِنْکَ وَحْدَکَ لاَ شَرِیکَ لَکَ‏
و تا به جایى رسم که چون بنگرم که به یکى از بندگانت در دین و دنیا و تندرستى و پرهیزگارى و توانگرى و آسودگى نعمتى داده‏ اى، من نیز براى خود از تو آرزوى برتر از آن کنم، اى خداى یکتاى بى‏ همتا.

اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ ارْزُقْنِی التَّحَفُّظَ مِنَ الْخَطَایَا وَ الاِحْتِرَاسَ مِنَ الزَّلَلِ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَهِ فِی حَالِ الرِّضَا وَ الْغَضَبِ‏
بار خدایا، بر محمد و خاندانش درود بفرست و مرا در این جهان و آن جهان، چه خشنود باشم چه خشمگین، از خطاها دور دار و از لغزشها بر کنار،

حَتَّى أَکُونَ بِمَا یَرِدُ عَلَیَّ مِنْهُمَا بِمَنْزِلَهٍ سَوَاءٍ عَامِلاً بِطَاعَتِکَ مُؤْثِراً لِرِضَاکَ عَلَى مَا سِوَاهُمَا فِی الْأَوْلِیَاءِ وَ الْأَعْدَاءِ
آن سان که در برابر آنچه موجب خشنودى یا خشم است بر یک حال باشم و در کار فرمانبردارى تو باشم و در حق دوستان و دشمنان تو رضایت تو را بر خشنودى و خشم خود ترجیح دهم،

حَتَّى یَأْمَنَ عَدُوِّی مِنْ ظُلْمِی وَ جَوْرِی وَ یَأْیَسَ وَلِیِّی مِنْ مَیْلِی وَ انْحِطَاطِ هَوَایَ‏
تا دشمن من از جور من در امان ماند و دوست من از توجه و هواى نفسم نومید گردد.

وَ اجْعَلْنِی مِمَّنْ یَدْعُوکَ مُخْلِصاً فِی الرَّخَاءِ دُعَاءَ الْمُخْلِصِینَ الْمُضْطَرِّینَ لَکَ فِی الدُّعَاءِ إِنَّکَ حَمِیدٌ مَجِیدٌ
بار خدایا، مرا از کسانى قرار ده که تو را از روى اخلاص مى‏ خوانند به هنگام آسودگى، آن سان که درماندگانت از روى اخلاص مى‏ خوانند به هنگام درماندگى. انک حمید مجید.