شفقنا افغانستان- اختلاف نظرها روی رهایی ۵۹۲ زندانی طالب همچنان پابرجا مانده و آغاز مذاکرات بینالافغانی را با تاخیر روبهرو کرده است. حکومت همزمان با رهایی حدود چهار هزار و ۴۰۰ زندانی طالب، خواستار تغییر در فهرست زندانیانی شده است که به گفته مقامات، «جرایم جدی»، از جمله قاچاق مواد مخدر، تجاوز جنسی، ترورها و موارد حقالعبدی را مرتکب شدهاند و آزاد نمیشوند. طالبان اما تصریح میکنند که این فهرست پیش از امضای توافقنامه دوحه با امریکا شریک شده و این کشور رهایی کامل پنج هزار زندانی طالب را که همه «پروندهی سیاسی» دارند، ضمانت کرده است.
به گفته این گروه تروریستی ، حتا اگر یک زندانی از پنج هزار زندانی طالب پشت میلههای زندان باقی بماند، زمینه اعتماد متقابل فراهم نمیشود و به این ترتیب، طالبان به میز مذاکره حاضر نمیشوند. این در حالی است که شهروندان افغان با به کار بردن هشتگ «#بهطالبانباجندهید» در توییتر، از حکومت خواستهاند که زندانیان باقیمانده طالب را آزاد نکند. یوناما اما معتقد است که رسیدن به صلح در افغانستان به جز از راه گفتوگو، ناممکن است.
توافقنامه صلح امریکا و گروه تروریستی طالبان در دوحه به پنجمین ماه آن نزدیک میشود. دو طرف اما هنوز موفق نشدهاند بنبست رهایی زندانیان را بشکنند و مذاکرات بینالافغانی را آغاز کنند. حکومت به تازهگی موقفش مبنی بر رها نکردن ۵۹۲ زندانی طالب را تکرار کرده است. محمدحنیف اتمر، وزیر امور خارجه روز پنجشنبه، بیستوششم سرطان گفت که کشورهای منطقه و جهان از موقف حکومت در راستای رهایی زندانیان در نشستهای منطقهای و بینالمللی تقویت اجماع صلح استقبال کردند. به باور وی، طالبان بر آزاد کردن افرادی تاکید دارند که رهاییشان برای دولت مشکل میآفریند. پیشتر شورای امنیت ملی گفته است که زندانیان باقیمانده گروه طالبان جرایمی در پروندههایشان دارند که قوانین اجازه رهایی این زندانیان را نمیدهد. ارگ نیز بر همین موقف تاکید کرده و از گروه طالبان خواست که فهرست تازه ۵۹۲ زندانیشان را رو کنند.
آقای اتمر در ادامه نشست تصریح کرد که تعهد گروه تروریستی طالبان و امریکا هنگام مذاکرات پیرامون رهایی پنج هزار نفر بوده که افراد در آن مشخص نشده و بهتر است که این گروه زمینه با ارایه فهرست تازه، آغاز مذاکرات بینالافغانی را فراهم کند. وزارت دولت در امور صلح نیز میگوید که حکومت همه تلاشهایش برای استفاده از فرصت به وجود آمده صلح را انجام داده است. ناجیه انوری، سخنگوی این وزارت روز جمعه، بیستوهفتم سرطان با نشر یک توییت گفته است که حکومت رهایی زندانیان را به گونهای که «قانون و معیارهای بینالمللی» اجازه داده، به پیش برده و حتا دست طالبان را برای جایگزینی افرادی که رهانشدنی هستند، باز گذاشته است. وی تصریح کرده که گروه طالبان باید ارادهیشان را در عمل ثابت کنند، زیرا به باور وی، «خشونت روش مطالبه سیاسی نیست» و تنها سبب قربانی شدن افرادی میان دو طرف میشود که آرزوی صلح دارند.
طالبان اما همچنان بر رهایی کامل زندانیان پیش از مذاکرات بینالافغانی تاکید دارند و میگویند که در فهرست ۵۹۲ زندانی «هیچ تغییر و تبدیل نمیآید». ذبیحالله مجاهد، سخنگوی این گروه روز جمعه، بیستوهفتم سرطان می گوید فهرست کامل پنج هزار زندانی طالبان «پیش از امضای توافقنامه دوحه» با امریکا شریک شده و دو طرف روی آن توافق کردهاند. وی افزود که امریکا رهایی پنج هزار زندانی را ضمانت کرده و این افراد باید پیش از آغاز مذاکرات از زندانها آزاد شوند. از سویی هم، گروه طالبان موارد جرمی در پرونده زندانیانشان را رد میکنند. به گفته ذبیحالله مجاهد، همه زندانیان این گروه با پروندههای سیاسی در زندانها به سر برده و از تخفیف در فرمانها بهره نبردهاند. وی تصریح کرد در صورتی که زندانیان بنا بر دلایل جرمی، زندانی شدهاند، باید از این تخفیفها بهرهمند میشدند، اما به گفته او، حکومت زندانیان این گروه را سیاسی دانسته و از این تخفیفها «مستثنا» قرار داده است. سخنگوی گروه طالبان از حکومت خواست که «بهانهها» را بگذارد و زمینه را برای مذاکرات بینالافغانی فراهم کند، زیرا به باور وی، تاخیر کنونی نشان میدهد که دولت در ادامه روند نیز نقدونظرهایی را مطرح خواهد کرد و به این ترتیب، مذاکرات را با چالش روبهرو میکند.
شهروندان اما به تازهگی هشتگ «بهطالبانباجندهید» را در صفحات اجتماعی ایجاد کردند که به یک ترند تبدیل شده است. گفتنی است که تا پایان روز جمعه، بیستوهفتم، حدود ۱۱۰ هزار نفر به این هشتگ پیوستند و آن را پس از هشتگ «اعدامـنکنید» ایرانیان، به دومین ترند زبان فارسی در توییتر بدل کردند. شهروندان در پُستهایشان چشمدیدها و رویدادهای برخاسته از خشونتهای طالبان را بازگو کرده و در پایان از حکومت خواستهاند که بر موقف خویش مبنی بر آزاد نکردن ۵۹۲ زندانی طالب بایستد. به باور این شهروندان، باج دادن به طالبان سبب میشود که این گروه در ادامه خواستار امتیازهای بیشتر شود و سرانجام حقوق بشری شهروندان را در گرو خود درآورد. پس از آنکه شماری از کاربران افغان در توییتر به هشتگ «اعدامـنکنید» شهروندان ایرانی پیوستند، برخی از ایرانیان نیز از هشتگ افغانها در توییتر حمایت کردند.
از سویی هم، ادامه خشونتها هنوز چالش جدی فرا راه مذاکرات بینالافغانی خوانده میشود. سفارت انگلستان در کابل با نشر یک توییت خواستار کاهش خشونتها در کشور شده است. این سفارت تصریح کرده که بر اساس گزارش حقوق بشر انگلستان، افغانستان «کشندهترین درگیری در جهان» را تجربه میکند که تلفات غیرنظامیان در آن در مقایسه با هر کشور دیگر، بیشتر است. دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان «یوناما» روز پنجشنبه، بیستوششم سرطان با نشر یک توییت تصریح کرد که گفتوگوها میان دو طرف تنها راه رسیدن به صلح است. یوناما از دو طرف خواسته که زمینه را برای گفتوگوهای بینالافغانی فراهم کرده تا تعهد واقعی برای صلح را به مردم نشان داده و سطح بلند خشونتهای کنونی را پایان بخشند. این در حالی است که محمداشرف غنی، رییس جمهوری و عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحه ملی روز جمعه، بیستوهفتم سرطان از طریق تماس تلفنی با رابرت اوبراین، مشاور امنیت ملی امریکا روی کاهش خشونتها، تبادله زندانیان و آغاز هرچه زودتر مذاکرات بینالافغانی گفتوگو کردند.
این در حالی است که بنا بر آمارهای حکومت، تاکنون حدود چهار هزار و ۴۰۰ زندانی طالب از زندانها آزاد شده است. طالبان اما میگویند که رهایی تنها چهار هزار و ۵۰ این گروه «تایید شده» است. از سویی هم، این گروه تصریح میکنند که تاکنون ۸۴۵ زندانی نیروهای امنیتی از اسارت این گروه آزاد شدهاند. حکومت نیز پیش از این نقدونظرهایی را پیرامون آمارهای ارایه شده از سوی گروه طالبان مطرح کرده بود. گفتنی است که طالبان با استناد بر توافقنامه صلح دوحه، خواستار رهایی پنج هزار زندانیشان پیش از آغاز مذاکرات بینالافغانیاند. حکومت اما گفته است که آمار پنج هزار زندانی را تکمیل میکند، اما با رهایی زندانیان طالب مبتنی بر تمرکز روی افراد موافق نیست.
