ولایت بلخ در شمال از معدود ولایاتی می باشد که روحیه همپذیری مذاهب در آن دیده می شود و شیعه وسنی در کنار هم با تعاملی بسیار مثال زدنی زندگی می کنند و همیشه بعنوان الگویی مناسب از تعامل مذاهب در افغانستان یاد می شود.
براین اساس برای درک هرچه بهتر این فضای تقریبی، هم پذیری و تعامل اهل تشیع و اهل تسنن و همچنین مروری بر جایگاه شیعیان در این ولایت بلخ، حجت السلام و المسلمین سید حیدر هاشمی امام جمعه ی مزارشریف درگفتگویی با خبرگزاری شیعیان افغانستان به تبیین این موضوعات پرداخته است که به شرح ذیل می باشد؛
* اهل تشیع در شمال افغانستان و به ویژه در ولایت بلخ چه جایگاهی دارد؟
هاشمی: در کشور ما افغانستان که مسلمانان اهل تشیع و تسنن دوستانه برادرانه و با تحمل همدیگر زندگی می کنند جایگاه پیروان اهل بیت عصمت و طاهرت علیهم و السلام (اهل تشیع) جایگاه شناخته و پذیرفته شده ی است یعنی از نظر انجام مراسم های اعتقادی شان ولادت ها و شهادت ها، مراسمی مذهبی نمازهای جمعه، جماعت و همین طور خدمت شما عرض شود که برگزاری مناسبت های ویژه از قبیل محرم، عاشورا، اربعین امام حسین (ع)، ولادت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه)، میلاد النبی (ص)، امام صادق و همه ی مناسبت ها الحمدالله با هماهنگی و حرمت برگزاری می شود از همه جهت الحمدالله شرایط ی حضور و بودن اهل تشیع در افغانستان مخصوصآ در سمت شمال جریان و شرایط مطلوب است.
* تعامل دو مذهب یعنی اهل تشیع و تسنن چگونه می بینید خصوصا در مراسم های مذهبی و دینی که در ولایت بلخ برگزار می شود؟
امام جمعه ی مزارشریف: “خدمت شما عرض شود که البته تعامل بین اهل تشیع و تسنن در افغانستان نسبت به همه ی جهان ویژه است واقعا مطلوب است مخصوصآ در شمال و در شهر مزارشریف این مطلولبیت در سطح بسیار بالا است یعنی ما همینطور که خود مان در مراسم های که اهل سنت برگزاری می کنند، به هر مناسبت مثلا میلاد النبی، مثل جلسات که گاهی برای اتخاذ مواضعی اسلامی لازم است مسلمانان بیگیرند ما در انجا شرکت کرده و حضور پیدا می کنیم، یعنی ما می گویم نوع ما یعنی برادران اهل تشیع حالا هر کس به جایگاه خودش و آنها (اهل سنت) در مراسم های ما شرکت می کنند برنامه اجرا می کنند برایشان سهم داده می شود خدمت شما عرض شود که انجام بعضی از کارها به عهده آنها گذاشته می شود، در این تعامل الحمدالله خیلی یک چیز زیبا و خدمت شما عرض شود که دوست داشتنی دیده می شود و پذیرفته شده است.”
* تلاش های برای هماهنگی میان اهل تشیع و اهل تسنن در ولایت بلخ جریان دارد که با هماهنگی کار کنند؟
هاشمی: “خدمت عرض شود با آنکه دست های واقعا زیادی از جاهای مختلف در تلاش است که این وحدت و هماهنگی را به هم بزنند اما نه الحمدالله چی در بین دانشگاهیان، حوزه های علمیه، مراکز دینی این سیستم یعنی هماهنگی و نزدیکی بین اهل تشیع و تسنن با محوریت اهل بیت الحمدالله در حال تلاش است شورای اخوت و سایر مراکز که ما داریم در این مسیر تلاش می کنند همه کسانی که در عرصه دین، تعلیم و تربیت و فرهنگ هستند در توسعه این همکاری، همفکری و وحدت در تلاش اند.”
* وجود تعامل وهم پذیری در میان مذاهب تشیع وتسنن و احترام به همدیگر در زندگی روزمره در شمال افغانستان، ناشی از چیست؟
امام جمعه ی مزارشریف: ” بیشتر عامل این نزدیکی و تحمل همین شناخت بیشتر است یعنی در اثر پیشرفت رسانه ها، انعکاس باورهای همدیگر، نزدیکی اهل تشیع و تسنن یا در واقع مثلا حضور شان در مراسم های همدیگر این باعث شد که اهل تشیع اهل تسنن را خوب بشناسند و اهل تسنن اهل تشیع را خوب بشناسند، اون چیزهای را که دشمنان منعکس می کردند گزارش می کردند که مثلا به شیعیان می گفتند سنی ها به این چیز معتقد اند یعنی خلاف باور شما یا مثلا دشمنان به اهل سنت می گفتند که اهل تشیع به چیزهای که خوب طبعآ بالاخره خلاف عقاید آنها اگر می بود باعث دوری می شد معتقد اند.
وقتی آنها (اهل سنت) آمدند دیدن در مراسم تشییع جنازه در برگزاری مراسم عاشورا در میلاد ها در وفات ها خلاصه همدیگر را دیدن عقاید مشترک فراوان است. مسله ی اعتقاد به قرآن، مسله ی اعتقاد به اهل بیت پیامبر (ص)، احترام به اصحاب رسول الله، مسایل از قبیل نماز، عبادت، اطاعت، روزه خلاصه اینها را وقتی دیدن مشترکات فراوان است یعنی به حدی که اگر واقعا یک شیعه حقیقتآ یک سنی را بشناسند و یک سنی حقیقتآ یک شیعه را بشناسند حاضر نیست که یک موی از سر او کم شود و یک خار به پای او وارد شود چون می دانند که واقعا به احکام دین، به احکام قرآن و به احکام اسلام عمل می کنند، لحاظ دیگر هیچ نمی توانند خودش را معتقد بکند که یک ضربه ی یک آسیبی به او برسد.
من فکر می کنم علت این هماهنگی بیشتر یکی همین شناخت ها است و دیگر اینکه خلاصه در اثر تلاش های اهل فرهنگ، اهل قلم، اهل سخن ما توانستیم جامعه اسلامی افغانستان را متوجه ی یک دشمن مشترک کنیم او دشمن مشترک هم علیه اهل تشیع است و هم اهل تسنن لحاظ با توجه به این دو مطلب این همدلی ها بیشتر خودش را نشان می دهد و حضور و بروز کرده است.”
* نقش جوانان ( پسران و دختران) را در همدیگر پذیری و تعامل میان شیعیان و سنی ها چگونه بررسی می کنید؟
هاشمی: ” بالاترین نقش، باریزترین نقش را در همدیگر پذیری (شیعه و سنی) جوانان دارند چون نقش جوان میدانید در هر عرصه نقش تعین کننده است جوان ها ذهن هایشان پاک است، انها که واقعا دنبال حق پذیری هستند تلاش و پشت کار دارند، معمولا دنبال این هستند که به کمالات و زیبا ها خود شان را مجهز کنند با توجه به این رویکرد است که ما مبینیم حضور اینها در جلسات و محافل (اسلامی و دینی) خیلی چشمگیری است و در دریافت و انتقال معارف خیلی آماده گی دارند و ما مبینیم با استفاده از این نیرو جوان است که خیلی از مشکلات حل شده است.
* ایجاد مراکز فرهنگی و دینی در همدیگر پذیری میان اهل تشیع و تسنن چقدر نقش دارند؟
هاشمی: ” خوب مسلم وقتی مراکز فرهنگی بوجود می آید و طبعآ در اثر تلاش های فرهنگی آموزه های که در آن مرکز فرهنگی آموزش داده می شود این منعکس می شود به بیرون، حالا از طریق جرائد، از طریق تدریسی، از طریق دانش آموز، دانشجو خلاصه استاد طبعآ باز اینها هم بلاخره در همان فرایند شناخت همدیگر و تحمل همدیگر (شیعه و سنی) اثر فراوان دارند.
* ایجاد مراکز دینی برای معرفی و شناخت جایگاه اهل تشیع در ولایت بلخ رشد چشمگیری داشته است؟
هاشمی: “مسلم خیلی در این عرصه الحمدالله توفیقاتی مثل راه اندازی نماز جمعه البته خوب در گذشته به شکل ضیعف بوده الحمدالله حالا توسعه پیدا کرده است مکاتب خصوصی، حوزه های علمیه، مراکز تعلیم قرآن، مراکز فهم و تدریس قرآن، مراکز مباحث قرآنی از این قبیل مراکز در معرفی جایگاه اهل تشیع و دوستداران اهل بیت (ع) نقش به سزای داشته است بعضی رسانه های که با این ایده ها همسوی می کنند نقش دارند.
* اهل تشیع در افغانستان بخصوص در ولایت اهل تشیع با چه چالش های روبرو است، آیا چالش های مذهبی و دینی در مقابل شان قرار دارد؟
هاشمی: ” البته خوب بدون مشکل نیست الحمدالله مشکلات تا حدی زیادی کم شده منتها خوب طبعآ نبود امکانات در حدی لازم، ما با توجه به هجوم و رویکردی که جوانان دارند مراکز ما پاسخگوی پذیرش انها نیست یا خدمت شما عرض شود که ما رسانه های که واقعا همه معارف مورد احتیاج را که ما میتوانیم تهیه کنیم به مردم برسانند در اختیار نیست. به همین طور نبود بعضی مقوله های مهم از قبیل اساتید، دانشمندان، ابزار تبلیغ، نبود مراکز چاپ و نشر اینها مسایل هستند که هنوز مورد احتیاج است و به اینها باید توجه شود که انشالله در آینده با برنامه ریزی این مشکلات را برطرف خواهیم کرد.”
* خواست شما از همه ی مردم اعم (شیعه و سنی) برای پایدار ماندن دین مبین اسلام چیست؟
هاشمی : ” اینها (شیعه و سنی) واقعا دنبال فهم حقایق باشند به فرض یکی که باوری را نمی پذیر اند در مقابل اش موضع خصمانه نگیرند از باب استدالال جدال احسن وارد شوند حرف دشمن و تبلیغ بیگانه را نه پذیر اند اینها هر چه را می شنوند باید بیایند مطالعه نمایند در زندگی همدیگر او را تحقیق کنند، اگر یک شایعه دروغی علیه یک شیعه ی می شود برادر اهل سنت ما باید برود آن شایعه را بررسی و تحقیق کنند.
از انطرف اهل تشیع موظف اند همه ی بزرگان، جوانان و اقشار مختلف اگر یک چیزی نادرست را تبلیغ می شود بروند از نزدیک در زندگی هایشان بیبیند، اگر ما واقعا داخل زندگی همدیگر همینطور که الحمدالله هستیم بیشتر برویم در مراسم های همدیگر شرکت کنیم باور و اعتقاد همدیگر را از زبان خود مان بشنویم انشالله این وحدت و همدلی بیشتر و فراوان تر می شود و مشکلات ما به زودی زود در سایه این حرکت بیدار گرانه اسلامی انشالله حل می شود.”
انتهای پیام