کتابهای نامه ی تورانیان باستان و دُر اوستایی در صدف لهجه هزارگی از سلسله نشست های “کتاب ماه” خانه ادبیات افغانستان در دانشگاه ابن سینا نقد و بررسی گردید.
به گزارش خبرگزاری شیعیان افغانستان (شفقنا افغانستان) به نقل از آوا؛ این برنامه با حضور حفیظ شریعتی سحر، نویسنده ی کتاب نامه ی تورانیان باستان و جمعی از دانشجویان و فرهنگیان برگزار شده بود.
کتاب دُر اوستایی در صدف لهجه هزارگی اثر شوکت علی محمدی تاکید تبارشناسی اش بر گویش هزارگی است و این گویش را جدا از زبان فارسی دری می داند و هزاره ها را بومیان اصلی این سرزمین و اریایی میداند.
اما کتاب نامه تورانیان باستان اثر محمد ناطقی شفایی تبار شناسی مردم بومی سرزمین افغانستان را از لحاظ رنگ و پوست مورد بررسی قرار می دهد و در قسمتی از آن هزاره ها را متعلق به سکایی ها و ترک تبار می داند.
شریعتی به نقل از نویسنده ی کتاب دُر اوستایی در صدف لهجه هزارگی گفت: هزاره از واژه اذر گرفته شده که شکل فارسی شده ی ان هزاره است و هیچ ربطی به مغولان یا ترک تباری ندارد.
وی افزود محمدی در حوزه ی زبان شناسی کار خوبی انجام داده است و کار او مورد قبول زبان شناسان است و یکی از راه های تبار شناسی است.
نویسنده ی دُر اوستایی در صدف لهجه هزارگی معتقد است که که اذر یا ازره در آیین اوستایی وجود داشته و دارای مراسم و مناسکی بوده است که در سرزمین آریانا زندگی می کردند و اگر این مردم را ترک تبار بدانیم یعنی مهاجر هستند.
محمدی در کتاب خود به واج های اشاره می کند که در زبان فارسی وجود ندارد در صورتی که در گویش هزارگی هست که مستقیم از زبان اوستایی گرفته شده است.
اما محمد ناطقی شفایی نویسنده ی نامه ی تورانیان باستان بر این عقیده است که زبان در طول تاریخ واج باخته بوده است و تکامل یافته و به صورت دقیق نمی شود تبارشناسی را از روی این مشخصه دریافت کرد.
آقای ناطقی گفت: تورانیان یعنی سکایی ها که بومیان این سرزمین را تور و یا دیهو می گفتند که در شهنامه آمده است و مربوط به این سرزمین می شود و از دریای مدیترانه تا دریای سند و چین گسترده است.
وی افزود ۸۰ درصد هزاره ها در حوزه ی دایهو زندگی می کردند و بومی بودند و عده ای قلیل آن کوچیگری می کرده است.
هر دو کتاب بر بومی بودن هزارها اشاره می کند اما منظر دیدشان متفاوت از هم هست و تاکید بر آن دارد که هیچ کس نمی تواند بومی بودن هزاره ها را انکار کند.
انتهای پیام
