شفقنا افغانستان – با گذشت بیش از سه سال از تسلط دوباره طالبان بر افغانستان، تا اکنون هیچ کشوری حاکمیت این گروه بر افغانستان را به رسمیت نشناخته است، اما کشورهای مختلف منطقه و فرامنطقه وارد تعاملات پیچیده سیاسی و اقتصادی با این گروه شدهاند.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، در این میان، اما شماری از کشورهای آسیای مرکزی پا را یک گام فراتر گذاشته اند و طالبان را از فهرست گروههای تروریستی در کشورهای حذف کرده است.
در تازه ترین مورد، وزارت خارجه طالبان اعلام کرده است که قیرقیزستان نام این گروه را از فهرست گروههای «ممنوعه» در آن کشور حذف کرده است.
در اعلامیهی وزارت خارجه طالبان آمده است که این گروه این تصمیم قیرقیزستان را یک گام ستودنی توصیف کرده و از آن استقبال کرده است.
وزارت خارجه طالبان گفته است که این گام نشاندهندهی درک سیاسی منطقه و جهان در مورد طالبان و به معنای برداشتن موانع در برابر تقویت روابط میان این گروه و کشورهای دیگر است.
قیرقیزستان دومین کشور آسیای مرکزی است که نام طالبان را از فهرست گروههای تروریستی خود حذف میکند.
پیش از این، قزاقستان به عنوان اولین کشور آسیای مرکزی، در این راستا پیشگام شده بود و نام طالبان را پس از سالها از فهرست گروههای تروریستی خود حذف کرد.
«چرا کشورهای آسیای مرکزی چنین تصمیمی میگیرند؟»
وزارت خارجه قیرقیزستان تأیید کرده است که پس از بررسی دقیق و ارزیابی همه جانبه توسط نهادهای ذیصلاح، تصمیم به حذف نام طالبان از فهرست گروههای تروریستی در این کشور گفته است.
این وزارت افزوده است که این اقدام را به هدف «تقویت ثبات منطقهای» و «ادامهی گفتوگو» انجام داده است.
قیرقیزستان به انگیزههای اقتصادی این اقدامش اشاره نکرده است، اما پیش از این، قزاقستان، دیگر کشور آسیای مرکزی رسما از انگیزه اقتصادی چنین تصمیمی سخن گفته بود.
قاسم جومارت توکایف، رییس جمهور قزاقستان در دیدار با رؤسای پارلمان کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی گفته بود که برای توسعه روابط تجاری و اقتصادی طالبان را از فهرست گروههای تروریستی حذف کرده است.
او همچنین افزوده بود که این کشور فکر میکند طالبان برای مدت طولانی در افغانستان باقی میمانند.
قیرقیزستان اما در حالی طالبان را از فهرست گروههای تروریستی خود حذف کرده است که پیش از این از حضور گروههای تروریستی در افغانستان ابراز نگرانی کرده بود.
حدود سه ماه پیش قمچیبیک تاشییف، رییس کمیته دولتی امنیت ملی قیرقیزستان گفته بود که تمرکز «تروریستها» بر ولایتهای شمال افغانستان افزایش یافته است و این موضوع یک تهدید برای مرزهای جنوبی اعضای سازمان «کشورهای مستقل مشترک المنافع» به شمار میرود.
او در نشست امنیتی کشورها مستقل مشترکالمنافع در بیشکک افزود بود که سازمانهای تروریستی و حامیان آنها، به دنبال استفاده از تنشهای اجتماعی و سیاسی در سراسر جهان از جمله افغانستان، برای رسیدن به مقاصد استراتژیک شان هستند.
«آیا پای روسیه در میان است؟»
پس از حذف نام طالبان از فهرست گروههای تروریستی در قیرقیزستان، روسیه به نحوی از این تصمیم دفاع کرده است و آن را یک ضرورت دانسته است.
دیمتری پسکوف، سخنگوی ریاست جمهوری روسیه است که مسکو دلایل این تصمیم را درک میکند.
او افزوده است که قیرقیزستان بسیار نزدیک به افغانستان است و حفظ روابط با طالبان برای همسایههای این کشور مهم است.
پسکوف گفته است که بدون حذف نام طالبان از فهرست گروههای تروریستی ایجاد روابط با این گروه «غیرممکن» است.
این اظهارات در حالی مطرح شده است که روسیه نیز قبلا به حذف نام طالبان از فهرست گروههای تروریستی در این کشور تمایل نشان داده بود.
ضمیر کابلوف، نماینده ویژه روسیه برای افغانستان گفته بود که پیشنهاد حذف نام طالبان از فهرست گروههای تروریستی در روسیه، روی میز ولادیمیر پوتین رییس جمهور این کشور است.
او افزوده بود که وزارت خارجهی روسیه موافقت خود را با حذف نام طالبان از فهرست گروههای تروریستی برای توسعه روابط نشان داده است.
با وجود گذشت چندین ماه از این اظهارات، روسیه تا اکنون نام طالبان را از فهرست گروههای تروریستی در آن کشور حذف نکرده است.
آیا اقدامات کشورهای آسیای مرکزی در این راستا، مقدمهای بر حذف نام طالبان از فهرست گروههای تروریستی در روسیه خواهد بود؟ آیا گام بعدی را در این زمینه مسکو بر خواهد داشت؟ و آیا این کشورها با تشویق مسکو چنین تصمیمی اتخاذ کردهاند؟
پاسخ به این سئوالات هنوز روشن نیست، اما آنچه که واضح است، این است که مسکو در کنار چین میخواهد از جای خالی آمریکا در افغانستان بیشترین سود را ببرد و در این راستا از روابط تاریخی و گسترده خود با کشورهای آسیای مرکزی نیز استفاده خواهد کرد.
