شفقنا افغانستان — این اعلامیه در شرایطی صادر شد که ۱۶ روز مبارزه علیه خشونت جنسیتی آغاز شده و فشار بینالمللی برای لغو ممنوعیتها تشدید یافته است.
به گزارش شفقنا افغانستان؛ اتحاد فعالان حقوق بشر روز دوشنبه ۱۰ قوس ۱۴۰۴ در پیامی در شبکه ایکس، سیاستهای حاکمیتی طالبان علیه زنان را «آپارتاید جنسیتی تمامعیار» خواند و تأکید کرد که این گروه با ایجاد یک ساختار اداری-قانونی سرکوبگر زنان را بهطور سیستماتیک از تحصیل، کار، حضور در فضای عمومی و مشارکت فرهنگی محروم کرده است. این نهاد افزود: «هیچ جامعهای در جهان چنین ممنوعیتهایی را که نیمی از جمعیت را از ابتداییترین حقوق انسانی محروم میکند، «موضوع داخلی» یا «سیاست فرهنگی» نمیخواند.»
اتحاد به گزارشهای مستقل سازمانهای بینالمللی استناد کرد؛ از جمله یونسکو که اقدامات طالبان را «نقض عمیق کرامت انسانی» و دفتر سازمان ملل در کابل را که آن را «تبعیض سیستماتیک» توصیف کرده است. این واکنشها در حالی مطرح شدهاند که ممنوعیتهای متوالی از جمله بستن دانشگاهها برای دختران، ممنوعیت استخدام زنان در سازمانهای داخلی و بینالمللی و محدودیتهای جدید در سفر بدون محرم سالهاست زندگی میلیونها زن و دختر را تحت تأثیر قرار داده است.
این در حالیست که استفاده از مفهوم «آپارتاید جنسیتی» اگرچه از نظر حقوقی هنوز در بین متخصصان بینالمللی مورد بحث است. نشاندهنده تغییر در بازی زبان حقوقبشری است. فعالان دیگر به دنبال محکومیت اخلاقی نیستند بلکه به سمت تعریف مجدد وضعیت افغانستان از منظر حقوق بشر بینالمللی حرکت میکنند. گامی که میتواند زمینهساز اقدامات حقوقی جدی (مانند پرونده دیوان بینالمللی دادگستری) باشد.
اما بدون پشتوانهٔ سیاسی قوی و هماهنگی جهانی این گفتمان خطر دارد به یک «زبان نمادین» تقلیل یابد در حالی که ساختار سرکوب، فراتر از واژگان روز به روز تثبیت میشود.
