شفقنا افغانستان – در پی اعتراضها به حذف زبان اوزبیکی از لوحه دانشگاه سمنگان، حکومت اوزبیکستان خواستار توضیح از اداره طالبان شد. وزارت امور خارجه اوزبیکستان اعلام کرده است که نگرانیها درباره «سرکوب زبان اوزبیکی» را با وزارت خارجه طالبان در میان گذاشته است. طالبان در واکنش به این موضوع گفتهاند که زبان اوزبیکی را محدود نکردهاند.
به گزارش شفقنا افغانستان؛ وزارت خارجه اوزبیکستان در بیانیهای که روز سهشنبه ۱۶ جدی منتشر شد، بر جایگاه زبان اوزبیکی در سطح بینالمللی تأکید کرده و آن را یکی از اولویتهای اصلی سیاست خارجی این کشور دانسته است.
در این بیانیه آمده است که مقامهای اوزبیک پس از دریافت گزارشها و نگرانیها درباره سرکوب زبان اوزبیکی در افغانستان، «فوراً» با مقامهای وزارت خارجه طالبان تماس گرفتهاند.
پیش از این، منابع محلی در ۱۲ جدی به رسانهها گفته بودند که طالبان زبانهای اوزبیکی و واژه فارسی «دانشگاه» را از لوحه دانشگاه سمنگان حذف کردهاند. منتقدان این اقدام را نشانهای از سیاستهای ضد زبانی طالبان و سرکوب زبانهای فارسی و اوزبیکی توصیف کردهاند.
پس از انتشار این گزارشها، حذف زبانهای اوزبیکی و فارسی از لوحه دانشگاه با واکنش شماری از گویشوران این زبانها مواجه شد و معترضان خواستار بازگرداندن این زبانها به لوحه دانشگاه شدند. به گفته منابع محلی، این تغییرات پس از انتصاب رئیس جدید دانشگاه صورت گرفته است.
در واکنش به این اعتراضها، وزارت خارجه اوزبیکستان اعلام کرد که طالبان بر «احترام عمیق» خود به زبان اوزبیکی تأکید کردهاند. وزارت خارجه طالبان نیز گفته است که «بهعنوان نشانه حسن همجواری و روابط دوستانه»، مقطع ماستری در رشته «زبان و ادبیات اوزبیکی» در دانشگاه دولتی جوزجان ایجاد خواهد شد.
در بیانیه وزارت خارجه اوزبیکستان همچنین آمده است که اداره طالبان زبان لوحههای رسمی و عمومی را پشتو، فارسی و انگلیسی تعیین کرده است، اما در مناطق شمالی افغانستان که دارای جمعیت قابل توجه اوزبیکتبار هستند، زبان اوزبیکی نیز در لوحهها درج خواهد شد.
طالبان پیشتر نیز در ماه عقرب زبان اوزبیکی را از تابلوی دانشگاه جوزجان حذف کرده بودند؛ اقدامی که با واکنشهای گسترده روبهرو شد و در نهایت طالبان ناچار به بازگرداندن آن شدند.
همچنین طالبان در ۲۹ اسد تندیس امیرعلیشیر نوایی، شاعر و متفکر برجسته اوزبیک، را در شهر مزار شریف تخریب کردند. یک روز بعد و پس از تماس وزارت خارجه اوزبیکستان با مقامهای طالبان، دفتر والی طالبان در بلخ اعلام کرد که «کتیبه یادبود» این شخصیت فرهنگی بازسازی خواهد شد.
وزارت خارجه اوزبیکستان اعلام کرد که طالبان از تخریب این تندیس ابراز تأسف کرده و وعده دادهاند که مجتمعی در شأن امیرعلیشیر نوایی در محل این تندیس ساخته شود.
