شفقنا افغانستان – حبیب نجفیزاده، فعال شناختهشدهی محیط زیست افغانستان، اخیراً اعلام کرده است که سه روز را در بازداشت اداره استخبارات طالبان در کابل سپری کرده است.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، آقای نجفی زاده در فیسبوک خود نوشته است که این دومین بار پس از بازگشتش از کنیا به افغانستان بود که توسط استخبارات طالبان بازداشت شد.
به گفتهی او، بار نخست در زمستان سال گذشته در ولایت دایکندی بازداشت شد و پس از چند ساعت آزاد گردید. او اما توضیح نداده است که دلیل مشخص بازداشتهایش چه بوده است و آیا اتهام رسمی علیه او مطرح شده یا خیر.
او افزوده است: «در بازداشتگاه اصلا نگران نبودم اما بعدا که فکر میکنم با تمام فعالیتهای آفتابی و روشن خود، بازم در این کشور مورد تردید هستم و سرم گاهی با کلاه سیاه یک مجرم پوشانده میشود و گاهی با دستمال گردنم چشمانم را می بندد، خاه مخواه خودش جزای بسیار سخت است.»
آقای نجفیزاده همچنین گفته است: «تنها طریقهی که خراب است این است که نباید هر مولوی و مفتی را که تازه با او روبرو میشوم، صدا کنند که بگیرید حبیب نجفی زاده را بازداشت کنید، آدم نمیتواند در کشور خود همیشه منحیث مظنون و منحیث مشکوک زندگی کند یا در کشور پر از مولوی و مفتی، با هیچ کدام اینها روبرو نشود.»
او ابراز امیدواری کرده که «این مشکل برای همیشه حل گردد و هربار خانواده، فامیل و دوستان با تشویش های بسیار بی اندازه مواجه نگردد.»
«تلاش برای احیای جنگلات افغانستان از دایکندی تا کابل»
حبیب نجفیزاده طی چند سال گذشته بهعنوان یکی از فعالترین چهرههای محیط زیست در افغانستان مطرح شده است.
او کارزار احیای جنگلات کوهی را با تمرکز بر گونههای بومی درختان از ولایت دایکندی آغاز کرد؛ ولایتی که بهدلیل خشکسالی، فرسایش خاک و قطع بیرویهی درختان با بحران زیستمحیطی مواجه بوده است.
این کارزار بهتدریج از دایکندی فراتر رفت و به ولایتهای دیگر نیز گسترش یافت. گروههای داوطلب محلی، دانشجویان و فعالان مدنی در برخی مناطق به ابتکار او به کاشت هستههای درختان کوهی پرداختند.
نجفیزاده تلاش کرده است تا این فعالیتها را نهتنها بهعنوان پروژهی محیطزیستی، بلکه بهعنوان یک حرکت اجتماعی معرفی کند.
او و همکارانش پیش از بازداشت اخیر، در کوه تلویزیون کابل نیز هستههای درختان کوهی کاشته بودند؛ منطقهای که سالها تحت فشار شهرسازی بیرویه و تخریب فضای سبز قرار داشته است. این اقدام نمادین توجه بسیاری از شهروندان کابل را به وضعیت شکنندهی محیط زیست این شهر جلب کرد.
علاوه بر کاشت درخت، نجفی زاده تلاش کرده است آگاهی عمومی دربارهی اهمیت جنگلات کوهی را افزایش دهد. وی در شبکههای اجتماعی بهطور منظم دربارهی تغییرات اقلیمی، فرسایش خاک و نقش درختان در حفظ منابع آب مطلب منتشر کرده است. این فعالیتهای رسانهای باعث شده که نام او در میان جوانان محیطزیستدوست بیشتر شناخته شود.
با وجود چالشها، از جمله محدودیتها، نجفیزاده همچنان بر ادامهی کار خود تأکید دارد. بازداشت اخیر او نیز مانع از فعالیتش نشده و او بلافاصله پس از آزادی، دوباره به کوههای کابل بازگشته است؛ اقدامی که نشاندهندهی پافشاری او بر مأموریت محیطزیستیاش است.
«وضعیت محیط زیست افغانستان»
پس از تسلط دوبارهی طالبان در آگست سال ۲۰۲۱، محیط زیست افغانستان با مجموعهای از چالشهای قدیمی و جدید مواجه شده است.
خشکسالیهای پیدرپی، کاهش منابع آب و افزایش بیابانزایی همچنان از مهمترین بحرانهای زیستمحیطی کشور بهشمار میروند.
بسیاری از کارشناسان هشدار دادهاند که این روند میتواند امنیت غذایی و معیشت مردم را بهطور جدی تهدید کند.
جنگلات کوهی افغانستان، که نقش مهمی در حفظ آبهای زیرزمینی و جلوگیری از سیلابها دارند، همچنان در معرض تخریب قرار دارند. قطع درختان برای سوخت، بهویژه در مناطق روستایی، بهدلیل فقر اقتصادی افزایش یافته است. این موضوع فشار مضاعفی بر اکوسیستمهای شکننده وارد کرده است.
در شهرها نیز توسعهی بیبرنامه و تخریب فضاهای سبز ادامه دارد. در کابل، بسیاری از تپهها و مناطق طبیعی بهتدریج به مناطق مسکونی تبدیل شدهاند. نبود سیاستهای روشن برای حفاظت از محیط زیست شهری، این روند را تشدید کرده است.
از سوی دیگر، تغییرات اقلیمی تأثیر قابلتوجهی بر افغانستان گذاشته است. افزایش دما، کاهش بارندگی و ذوب سریعتر یخچالهای طبیعی، دسترسی به آب را در بسیاری از مناطق محدود کرده است. این وضعیت کشاورزی سنتی را که بخش بزرگی از اقتصاد کشور را تشکیل میدهد، با خطر جدی مواجه ساخته است.
با وجود این چالشها، فعالیتهای مردمی مانند کارزارهای کاشت درخت که توسط افرادی چون حبیب نجفیزاده پیش برده میشود، بهعنوان تلاشهای کوچک اما معنادار برای مقابله با بحران محیط زیست دیده میشوند.
