شفقنا افغانستان – یک نهاد تحقیقاتی سازمان ملل متحد هشدار داده است که سودان جنوبی در معرض خطر «بازگشت به جنگ تمام عیار» است، مگر اینکه بتواند فوراً به مصونیت ریشهدار و سوءاستفادههای گسترده در بحبوحه تشدید خشونت در این کشور آفریقایی پایان دهد.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، گزارش کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل در سودان جنوبی که روز جمعه در نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد در ژنو منتشر شد، نشان میدهد که غیرنظامیان در این کشور با نقضهای شدید حقوق بشری از جمله قتل، خشونت جنسی «سیستماتیک»، بازداشتهای خودسرانه، آوارگی اجباری و محرومیت، در بحبوحه بحرانی انسانی که در یکی از فقیرترین کشورهای جهان در حال تشدید است، دستوپنجه نرم میکنند.
در این گزارش آمده است که «خطرات فزاینده وقوع جنایات فجیع» و فروپاشی سازوکارهای سیاسی حفاظتی در کشور، «اقدام فوری پیشگیرانه را اجتنابناپذیر» ساخته است. این گزارش از بازیگران منطقهای و بینالمللی خواسته است از طریق فشارهای دیپلماتیک، اعمال تحریمها و اجرای تحریم تسلیحاتی سازمان ملل متحد تا زمان دستیابی به بهبود ملموس در حوزه حقوق بشر و پاسخگویی، وارد عمل شوند.
در این گزارش تأکید شده است: جلوگیری از وقوع بیشتر جنایات گسترده و فجیع، فروپاشی نهادها و نابودی روند گذار شکننده سودان جنوبی، مستلزم تعامل مجدد فوری و هماهنگ در سطوح ملی، منطقهای و بینالمللی است.
این گزارش که بر پایه یک سال تحقیق و گردآوری شهادتهای شهود تهیه شده، اقدامات نخبگان سیاسی و نظامی را از جمله بازداشت رهبران اپوزیسیون، تضعیف نظام تقسیم قدرت و تلاش برای تغییر مفاد توافق صلح سال ۲۰۱۸ عامل وارد آمدن فشار شدید بر چارچوب صلح در کشور و افزایش بیثباتی دانسته است.
در این گزارش آمده است که بازداشت و برکناری از مقام معاون اول ریاستجمهوریِ ریک ماچار در سال گذشته، و پیگرد قضایی او به اتهام قتل، خیانت و جنایت علیه بشریت، «تضمینهای اصلی تقسیم قدرت» در توافق صلح را تضعیف کرده و «عدم قطعیت سیاسی و درگیریهای مسلحانهای در مقیاسی که طی یک دهه گذشته مشاهده نشده بود» را برانگیخته است.
جنگ داخلی در سودان جنوبی در سال ۲۰۱۳، دو سال پس از استقلال از سودان، آغاز شد؛ زمانی که رئیسجمهور سالوا کییر که عضو قوم دینکا، بزرگترین گروه قومی کشور است ابتدا ماچار را از سمت معاونت ریاستجمهوری برکنار کرد و سپس او را به طراحی کودتا متهم ساخت.
این گزارش همچنین اشاره میکند که تشدید عملیات نظامی با «تغییری خطرناک در تاکتیکها» همراه بوده است، از جمله انجام حملات هوایی علیه مناطق مسکونی غیرنظامیان.
در این گزارش آمده است که استقرار نیروهایی از اوگاندا که یکی از تضمینکنندگان توافق صلح ۲۰۱۸ است از نظر نظامی نیروهای دولتی را «بهطور ملموس تقویت کرده» و «نگرانیهای معتبری» درباره نقض تحریم تسلیحاتی سازمان ملل ایجاد کرده است.
این گزارش همچنین تصریح میکند که بمبارانهای هوایی مشترک ارتشهای اوگاندا و سودان جنوبی مناطق غیرنظامی را هدف قرار داده و «عمدتاً جوامع [قومیتی] نوئر در مناطق وابسته به اپوزیسیون» را تحت تأثیر قرار داده است.
تخمین زده میشود که در پنج سال جنگی که عمدتاً بر اساس اختلافات قومی صورت گرفت پیش از آنکه آرامش با توافق صلح در سال ۲۰۱۸ برقرار شود ۴۰۰ هزار نفر کشته شدند.
اما تشدید درگیریها در ماههای اخیر، بار دیگر نگرانیها درباره بازگشت به جنگ داخلی را افزایش داده است.
