شفقنا افغانستان – گزارش دانشگاه سازمان ملل که روز جمعه منتشر شد، هشدار داد گسترش سریع هوش مصنوعی فشار فزاینده‌ای بر منابع جهانی برق، آب و زمین وارد می‌کند و پیش‌بینی می‌شود مراکز داده‌ای که این فناوری را پشتیبانی می‌کنند، تا سال ۲۰۳۰ سالانه ۹۴۵ تراوات‌ساعت برق مصرف کنند.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، این گزارش که از سوی مؤسسه آب، محیط زیست و سلامت دانشگاه سازمان ملل (UNU-INWEH) منتشر شده، می‌گوید تأثیرات زیست‌محیطی هوش مصنوعی به‌صورت «سیستماتیک نادرست اندازه‌گیری می‌شود»، زیرا بیشتر ارزیابی‌ها عمدتاً بر انتشار کربن تمرکز دارند و در عین حال اثرات این فناوری بر مصرف آب و اشغال زمین را نادیده می‌گیرند.
بر اساس این گزارش، تا سال ۲۰۳۰ ردپای آبی مراکز داده مرتبط با هوش مصنوعی ممکن است به ۹.۳ تریلیون لیتر برسد؛ رقمی که معادل نیازهای اولیه سالانه آب خانگی ۱.۳ میلیارد نفر در منطقه آفریقای جنوب صحرای بزرگ (زیرصحرای آفریقا) است. همچنین پیش‌بینی می‌شود ردپای زمینی این مراکز از ۱۴ هزار و ۵۰۰ کیلومتر مربع فراتر رود؛ مساحتی که تقریباً دو برابر منطقه کلان‌شهری جاکارتا است.
کاوه مدنی، مدیر مؤسسه آب، محیط زیست و سلامت دانشگاه سازمان ملل، گفت: این گزارش مخالفتی با هوش مصنوعی نیست.
او در عوض بر استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی و اتخاذ اقدامات پیشگیرانه برای مقابله با پیامدهای ناخواسته آن تأکید کرد.
در این گزارش آمده است که مراکز داده در سراسر جهان در سال ۲۰۲۵ حدود ۴۴۸ تراوات‌ساعت برق مصرف کرده‌اند. اگر این مراکز به‌عنوان یک کشور در نظر گرفته شوند، از نظر مصرف برق در جایگاه یازدهمین مصرف‌کننده بزرگ برق جهان قرار خواهند گرفت.
این گزارش هشدار می‌دهد که «کم‌کربن بودن» الزاماً به معنای «کم‌مصرف بودن از نظر آب» یا «کم‌نیاز بودن از نظر زمین» نیست و خاطرنشان می‌کند که برخی از گذارهای انرژی ممکن است انتشار گازهای گلخانه‌ای را کاهش دهند، اما هم‌زمان فشار بر منابع آب و زمین را افزایش دهند.
در ادامه گزارش آمده است که تمرکز مباحث عمومی بیش از حد بر انرژی موردنیاز برای آموزش مدل‌های بزرگ هوش مصنوعی بوده است، در حالی که بخش عمده مصرف انرژی هوش مصنوعی مربوط به استنتاج است؛ یعنی فرایند اجرای مدل‌های مستقرشده برای پاسخ دادن به درخواست‌های کاربران. این بخش بین ۸۰ تا ۹۰ درصد از کل مصرف انرژی هوش مصنوعی را به خود اختصاص می‌دهد.
بر اساس این گزارش، تخمین زده می‌شود که چت‌جی‌پی‌تی به‌تنهایی روزانه حدود ۲.۵ میلیارد درخواست را پردازش می‌کند که این امر سالانه به حدود ۳۸۳ گیگاوات‌ساعت برق نیاز دارد.
این گزارش می‌افزاید که ردپای زیست‌محیطی هوش مصنوعی بسته به نوع وظیفه تفاوت بسیار زیادی دارد؛ به‌طوری که تولید یک تصویر معمولی با هوش مصنوعی حدود یک‌هزار و ۴۵۰ برابر بیشتر از یک طبقه‌بندی ساده متنی انرژی مصرف می‌کند، در حالی که تولید یک ویدئوی کوتاه با هوش مصنوعی می‌تواند به اندازه ۲۰۰ هزار عملیات طبقه‌بندی پیام‌های هرزنامه (اسپم) برق مصرف کند.
در پایان، این گزارش خواستار ایجاد یک زیست‌بوم هوش مصنوعی مسئولانه شد که بر پایه شفافیت، بهره‌وری از مرحله طراحی، عدالت زیست‌محیطی، مسئولیت‌پذیری در سراسر چرخه عمر، همکاری جهانی و استفاده پایدار استوار باشد.
این خبر را اینجا ببینید.
