شفقنا افغانستان – یک رسانه پاکستانی در یادداشتی، سخنرانی سفیر طالبان در دانشگاه دفاع ملی پاکستان را غیرعادی قلمداد کرده و نوشته است که این واقعیت که دیپلمات افغانستان در برههای که روابط دوجانبه در پایینترین سطح خود قرار دارد، در مهمترین دانشگاه دفاعی پاکستان سخنرانی کرده، قابل توجه است. همزمان، وزارت خارجه پاکستان از تلاش چین برای کاهش اختلاف میان کابل و اسلامآباد قدردانی کرده است.
به گزارش شفقنا افغانستان، رسانه «دان نیوز» در مطلبی نوشته است که تلاشهای دیپلماتیک برای ازسرگیری گفتوگو با افغانستان تحت حاکمیت طالبان جریان دارد، اما وزارت امور خارجه پاکستان تأکید دارد که مذاکرات تنها زمانی میتواند موفق شود که کابل تعهدی جدی برای پایان دادن به حمایت از گروههای تروریستی مستقر در خاک افغانستان داشته باشد.
وزارت امور خارجه پاکستان روز چهارشنبه در جریان یک نشست خبری از تلاشهای چین برای کاهش اختلافات میان کابل و اسلامآباد استقبال کرد، اما هشدار داد که پیشبرد این روند تنها با اقدامات جدی طالبان ممکن است.
فرستاده چین برای افغانستان اخیراً به پاکستان سفر کرده بود و گفته میشود هدف از این سفر، ازسرگیری روند ارومچی بوده است.
نماینده چین امروز (جمعه، ۱۳ سنبله) در ایکس نوشت: «سفر من به پاکستان و عربستان سعودی از ۳۱ آگست تا ۴ سپتامبر به پایان رسید. در جریان این سفر، دیدارهای بسیار مفیدی با محمد صادق، نماینده ویژه پاکستان در امور افغانستان، سعود الساطی، معاون وزیر امور سیاسی عربستان سعودی و دیگر مقامها داشتم. همه آنان بر تقویت ارتباطات و همکاریها برای ثبات منطقهای و امنیت مشترک تأکید داشتند.»
رسانه دان نیوز نوشته است که باوجود این تلاشها، واقعیت این است که گروههای تروریستی مستقر در افغانستان، بزرگترین مانع بر سر راه صلح هستند.
روابط عمومی ارتش پاکستان (ISPR) روز گذشته اعلام کرد که شماری از تروریستهایی را که تلاش داشتند از مرز افغانستان وارد پاکستان شوند، از بین برده است. بخش رسانهای ارتش پاکستان تأکید کرد که «رژیم طالبان افغانستان بهطور مستمر در تأمین مدیریت مرزی ناکام مانده است.»
در مطلب دان نیوز آمده است که تلاش دوستان صمیمی مانند چین قابل استقبال است. پکن خواهان آرامش در منطقه است تا از سرمایهگذاریهای خود در افغانستان محافظت کند و همچنین گروههای مسلح ضدچینی، مانند جنبش اسلامی ترکستان شرقی (ETIM)، را که در خاک افغانستان مستقر هستند، مهار کند.
چین پیش از این نیز در میانجیگری میان طالبان و پاکستان نقش داشت و دو طرف در اوایل ۱۴۰۴ با تلاش روابط دیپلماتیک خود را ارتقا دادند.
با این حال، به نوشته دان، همانگونه که وزارت خارجه پاکستان اشاره کرده است، تلاشهای چین تنها زمانی میتواند موفق شود که کابل برای اقدام علیه گروههای تروریستی عزم جدی داشته باشد.
«تضمینهای کتبی و قابل راستیآزمایی»
دان نیوز نوشته است که رژیم طالبان اقداماتی مانند انتقال جنگجویان تحریک طالبان پاکستان (TTP) و خانوادههای آنان از مناطق نزدیک مرز مشترک را انجام داده است.
همچنین گزارش شده است که رهبر طالبان از TTP که در پاکستان ممنوع است، خواسته حملات علیه پاکستان را متوقف کند. اما این اقدامات بیشتر جنبه ظاهری دارند و همانگونه که درگیری اخیر در مرز نشان میدهد، تأثیر محدودی بر TTP و دیگر گروههای تروریستی داشتهاند.
دان نیوز نوشته است که اگر تلاشهای دیپلماتیک قرار است موفق شود، باید نقشه راهی که وزارت خارجه پاکستان بر آن تأکید کرده است، دنبال شود. این امر مستلزم دریافت «تضمینهای کتبی و قابل راستیآزمایی» از طالبان افغانستان است که خاک این کشور علیه پاکستان مورد استفاده قرار نخواهد گرفت. اگر این اصل ظاهراً ساده رعایت شود، زمینه برای تعامل و صلح پایدار فراهم خواهد شد.
شاید احیای روند ارومچی ارزش بررسی داشته باشد، اما کابل باید عزم خود را برای اقدام علیه تروریستهای ضدپاکستانی بهصورت روشن اعلام کند.
این رسانه افزوده است که ادامه درگیریها به نفع هیچیک از دو کشور نیست، اما پاکستان نشان داده است که میتواند از خود در برابر گروههای تروریستی و همچنین کشورهایی که میزبان آنان هستند، دفاع کند.
دان نیوز نوشته است: «پاکستان بارها اعلام کرده است که اگر افغانستان حمایت خود از گروههای خشونتطلب را متوقف کند، آماده گفتوگو است. اکنون این کابل است که باید فضای مناسب برای مذاکرات را ایجاد کند؛ در درجه نخست، با متوقف کردن تمامی رفتوآمدهای فرامرزی تروریستها.»
اسلامآباد سفیر خود را فراخواند
گزارش شده است که پاکستان سفیر خود در کابل را برای گفتوگو به اسلامآباد فراخوانده است.
وزارت خارجه پاکستان نیز اعلام کرده است که عبیدالرحمان نظامانی، سفیر پاکستان در کابل، با محمد اسحاق دار، معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه پاکستان، درباره وضعیت در حال تحول امنیتی گفتوگو کرده است.
وزارت خارجه پاکستان با نشر خبرنامهای گفته است که در این گفتوگو درباره تحولات منطقهای و موضوعات مرتبط با پاکستان نیز بحث شده است.
معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه پاکستان بر اهمیت نظارت دقیق بر تحولات منطقهای، بهویژه تحولاتی که بر صلح و امنیت تأثیر میگذارند، تأکید کرده است.

درخواست شرکتکنندگان کنفرانس پشاور برای بازگشایی مرزها
پاکستان میگوید شبهنظامیان پاکستانی، از جمله تیتیپی، در افغانستان مستقر هستند و از خاک این کشور علیه پاکستان استفاده میکنند. طالبان اما حضور این گروهها در افغانستان را رد میکنند.
حضور گروههای تروریستی پاکستانی در افغانستان باعث تنش در روابط طالبان و دولت پاکستان شده است و این تنش سال گذشته منجر به درگیری شد.
در حال حاضر، مرزهای پاکستان و افغانستان بهروی تجارت و رفتوآمد مسدود است.
دهها کارشناس و فعال سیاسی در کنفرانسی در پشاور، با تأکید بر جداسازی تجارت از تنشهای سیاسی و امنیتی، خواستار بازگشایی فوری گذرگاههای مرزی افغانستان و پاکستان شدند.
آنان گفتند که مسدود ماندن این مسیرها در ۱۱ ماه گذشته، خسارات سنگینی به مردم و تاجران دو کشور وارد کرده است.
این کنفرانس یکروزه با عنوان «فراتر از منازعه پاکستان و افغانستان: پیشبرد صلح منطقهای و تفاهم متقابل» روز پنجشنبه از سوی مرکز مطالعات منطقهای دانشگاه پشاور و با همکاری نهاد «اسپایر کیپی» برگزار شد.
اشتراککنندگان این نشست گفتند که مسدود ماندن گذرگاههای تجاری و ادامه تنشها، به مردم دو سوی خط دیورند آسیب جدی زده است و مردم عادی و تاجران بیشترین زیان را متحمل شدهاند.
آنان تأکید کردند که تجارت باید از مسائل امنیتی جدا شود و اختلافهای امنیتی نباید به بهای آسیبدیدن معیشت مردم تمام شود. به گفته آنان، مسیرهای تجاری باید هرچه زودتر باز شوند.

درخواست طالبان برای ایجاد سازوکار دوجانبه
گزارش شده است که طالبان بهتازگی ایجاد یک سازوکار دوجانبه ویژه بهمنظور رسیدگی به مسائل مورد اختلاف با پاکستان را مطرح کرده است.
طاهر اندرابی، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان، در واکنش به پیشنهاد طالبان گفته است که هرگونه سازوکار دوجانبه با طالبان به «اقدامات ملموس، نه صرفاً اطمیناندهی»های این گروه بستگی خواهد داشت.
او گفته است: «برای انجام هرگونه گفتوگو، طالبان افغانستان باید اطمینان دهند که از خاک این کشور برای انجام اقدامات تروریستی علیه پاکستان استفاده نمیشود.»
او افزوده است که طالبان باید به تعهدات بینالمللی خود، از جمله تعهدات مندرج در چارچوب توافق دوحه، عمل کنند و اجازه ندهند گروههای نیابتی مخالف، بهویژه تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی) و ارتش آزادیبخش بلوچستان، از خاک افغانستان علیه پاکستان استفاده کنند.
اندرابی گفت: «ما برای هماهنگی نهادی آمادهایم، مشروط بر اینکه این هماهنگی به اقدامات ملموس و قابل راستیآزمایی در زمینه مبارزه با تروریسم و مدیریت مؤثر مرزها منجر شود.»