شفقنا افغانستان – آمار برنامه جهانی غذا نشان می‌دهد که قیمت مواد غذایی و نهاده‌های زراعتی از جمله کود در مقایسه با سال گذشته از بیش از ۱۰ تا حدود ۳۰ درصد افزایش یافته است. این در حالی است که فرصت‌های کاری همچنان محدود و دستمزدها پایین باقی مانده است.
به گزارش شفقنا افغانستان، برنامه جهانی غذا در تازه‌ترین گزارش خود درباره وضعیت بازار افغانستان که امروز (دوشنبه، ۲۳ سنبله) نشر شد، نوشته است که افزایش قیمت مواد غذایی اساسی و نهاده‌های زراعتی بر قدرت خرید خانوارها و هزینه‌های تولید تأثیر گذاشته است.
به گفته این نهاد، در این میان قیمت دیزل و کود زراعتی در سطح بالایی قرار دارد که هزینه‌های حمل‌ونقل و تولیدات زراعتی را افزایش می‌دهد.
نرخ مواد غذایی
بر اساس گزارش برنامه جهانی غذا، قیمت مواد غذایی در سطح ملی در هفته نخست سپتامبر نسبتاً باثبات باقی ماند و بیشتر کالاهای اساسی تنها تغییرات اندکی را در مقایسه با هفته گذشته ثبت کردند.
با این حال، قیمت چندین کالا، به‌ویژه برنج، شکر، گندم، روغن خوراکی و کچالو، همچنان به‌طور قابل‌توجهی بالاتر از سطح سال گذشته بود.
بر اساس گزارش، قیمت فعلی گندم و آرد ارزان‌تر در مقایسه با سال گذشته، به‌ترتیب ۱۳ و ۱۲ درصد بیشتر بود، در حالی که قیمت آرد گندم گران‌تر ۷ درصد افزایش یافته بود.
گندم، غذای اصلی مردم افغانستان را تشکیل می‌دهد که بخشی از آن در داخل و بخش دیگر آن از خارج وارد می‌شود.
همین‌طور، در طول هفته تغییرات اندکی در قیمت انواع برنج پلوی و شولایی ثبت شده است.
با این حال، قیمت هر دو نوع برنج همچنان به‌طور قابل‌توجهی بالاتر از سطح سال گذشته بود؛ به‌ترتیب ۲۲ و ۳۵ درصد افزایش داشت و هر دو نوع برنج ۲۲ درصد بالاتر از میانگین سه سال گذشته قرار داشتند.
همچنین سایر مواد غذایی اساسی شامل روغن خوراکی، حبوبات و شکر در طول هفته به‌ترتیب ۱.۳، ۰.۹ و ۰.۶ درصد افزایش یافت، در حالی که قیمت نان و نمک بدون تغییر باقی ماند.
اما بر اساس گزارش برنامه جهانی غذا، روند سالانه قیمت‌ها متفاوت بود؛ به‌گونه‌ای که قیمت روغن خوراکی و شکر به‌ترتیب ۱۴ و ۱۱ درصد بیشتر از سال گذشته بود، در حالی که قیمت حبوبات و نان به‌ترتیب ۱۲ و ۳ درصد پایین‌تر از سال گذشته قرار داشت.
در گزارش این نهاد آمده است که قیمت سبزیجات در طول هفته روند متفاوتی داشت. قیمت پیاز ۴.۷ درصد افزایش یافت، در حالی که قیمت کچالو و رومی به‌ترتیب ۱.۴ و ۰.۷ درصد کاهش یافت.
به گفته برنامه جهانی غذا، با وجود کاهش قیمت کچالو، این محصول همچنان ۴۳ درصد گران‌تر از سال گذشته و ۳۵ درصد بالاتر از میانگین سه سال گذشته بود. در مقابل، قیمت رومی در مقایسه با سال گذشته ۳۰ درصد کاهش یافته بود.
بیکاری و دستمزد پایین
در گزارش برنامه جهانی غذا آمده است که نسبت مبادله، که نشان‌دهنده قدرت خرید است، همچنان برای خانوارهای وابسته به کار و دامداران تحت فشار قابل‌توجه قرار دارد؛ وضعیتی که ناشی از تقاضای پایین و قیمت‌های بالاتر مواد غذایی است.
بر اساس این گزارش، نسبت مبادله دستمزد کارگران روزمزد با قیمت گندم در مقایسه با هفته گذشته ۱.۵ درصد کاهش یافت و به معادل ۱۰.۲ کیلوگرم آرد گندم ارزان‌قیمت رسید. یعنی اگر یک کارگر روزمزد دستمزد یک روز کارش را دریافت کند، ارزش آن دستمزد تقریباً برابر با ۱۰.۲ کیلوگرم آرد گندم ارزان‌قیمت است.
برنامه جهانی غذا گفته است که این رقم همچنان ۱۴ درصد پایین‌تر از سال گذشته و ۱۰ درصد پایین‌تر از میانگین سه سال گذشته است. این کاهش بازتاب ادامه فشار ناشی از پایین بودن دستمزد کارگران و محدود بودن فرصت‌های کاری است.
نسبت مبادله درآمد دامداران نشان می‌دهد که یک دامدار می‌تواند یک گوسفند ماده یک‌ساله را در برابر ۲۶۳ کیلوگرم آرد گندم مبادله کند.
این میزان ۱۴ درصد پایین‌تر از سال گذشته و ۷ درصد پایین‌تر از میانگین سه سال گذشته است که نشان‌دهنده ادامه ضعف قدرت خرید خانوارهای وابسته به دامداری است.
گزارش برنامه جهانی غذا نشان می‌دهد که دسترسی کارگران غیرماهر به کار نیز همچنان به ۲ روز در هفته محدود مانده است که ۱۳ درصد پایین‌تر از سال گذشته و ۱۷ درصد پایین‌تر از میانگین سه سال گذشته است.
افزایش قیمت کود زراعتی
در گزارش برنامه جهانی غذا آمده است که قیمت کود و نهاده‌های زراعتی در هفته گذشته اندکی تغییر کرد، اما قیمت‌های آنها همچنان به‌طور قابل‌توجهی بالاتر از سطح سال گذشته بود؛ به‌گونه‌ای که قیمت کود دی‌آمونیوم فسفات (DAP) و اوره به‌ترتیب ۱۳ و ۲۸ درصد بیشتر از سال گذشته بود. در همین حال، قیمت تخم‌های اصلاح‌شده و خوراک حیوانات به‌ترتیب ۷ و ۵ درصد پایین‌تر از سال گذشته قرار داشت.
پیشتر سازمان غذا و کشاورزی سازمان ملل متحد (فائو) هشدار داده بود که افزایش قیمت کود زراعتی، برداشت گندم افغانستان در سال ۲۰۲۷ را تهدید می‌کند.
به دلیل اختلالات ناشی از بحران خاورمیانه در بازارهای جهانی، قیمت کود به‌شدت افزایش یافته است.
فائو افزوده است که این وضعیت می‌تواند پیامدهای سنگینی برای کشاورزان افغانستان داشته باشد، زیرا تولید گندم در خاک‌های کم‌حاصل این کشور به استفاده کافی از کودهای دی‌آمونیوم فسفات (DAP) و اوره وابسته است.
فائو هشدار داده است که افزایش قیمت‌ها ممکن است کشاورزان را ناچار کند مصرف کود را کاهش دهند یا سطح زیر کشت خود را کوچک‌تر کنند؛ وضعیتی که به کاهش تولید، کاهش دسترسی خانواده‌ها به مواد غذایی و افزایش بدهی آنان منجر خواهد شد.
ناامنی غذایی هم‌اکنون نیز در افغانستان در سطح بحرانی قرار دارد. حدود نیمی از جمعیت کشور نیاز به کمک‌های بشردوستانه دارد.
به گفته برنامه جهانی غذا، نزدیک به ۳.۷ میلیون کودک در افغانستان با سوءتغذیه حاد مواجه هستند.
این در حالی است که کمک‌های بشردوستانه به افغانستان نیز کاهش یافته است.
دفتر هماهنگ‌کننده کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل (اوچا)، در سال جاری برای رسیدگی به افراد نیازمند، ۱.۷ میلیارد دالر بودجه درخواست کرده است، اما با گذشت بیش از نُه ماه از آغاز سال، تنها ۳۰.۲۱ درصد این بودجه تأمین شده است.
