جترو مالن در سی ان ان نوشت: بامداد روز شنبه، یک فروند بوئینگ 777 متعلق به هواپیمایی مالزی با 239 سرنشین، در مسیر کوالالامپور به سمت پکن، بر فراز آبهای جنوب شرق آسیا از روی صفحه رادار ناپدید شد. تا همین لحظه، هیچ کس هنوز هیچ توضیحی درباره این که یک هواپیمای بزرگ چطور می تواند روی هوا ناپدید شود، ارائه نداده است.
عملیات جست و جو در ابعادی وسیع و با حضور چند کشور، از دریا و هوا در جریان است. بستگان سرنشینان هواپیما به انتظار درد آلود خود برای شنیدن خبر جدید، ادامه می دهند. مقامات به آنها گفته اند که خود را برای شنیدن بدترین خبر ممکن آماده کنند. در این میان، چندین فرضیه درباره آنچه ممکن است رخ داده باشد، شکل گرفته است.
آنچه در پی می آید، مروری فهرست وار بر نکاتی است که ما درباره پرواز 370 خطوط هوایی مالزی می دانیم و نمی دانیم:
مسیر پرواز
آنچه می دانیم: بوئینگ 200-777 در ساعت 12:41 دقیقه بامداد شنبه (به وقت محلی) از مبدا کوالالامپور، پایتخت مالزی به هوا برخاست و طبق برنامه پرواز، قرار بود ساعت 6:30 دقیقه صبح همان روز، پس از طی 3700 کیلومتر در فرودگاه پکن به زمین بنشیند. اما حدود ساعت 1:30 دقیقه بامداد، زمانی که هواپیما بر فراز دریای بین مالزی و ویتنام پرواز می کرد، مسوولان برج کنترل سوبانگ، خارج از کوالالامپور، ارتباط رادیویی خود با هواپیما را از دست دادند.
آنچه نمی دانیم: بعد از آن چه اتفاقی افتاد. خلبانهای هواپیما هیچ مشکلی را به برج کنترل مخابره نکردند. هیچ پیام اضطراری ای هم ارسال نشد. مقامات ارتش مالزی با اشاره به داده های اطلاعاتی ثبت شده روی رادار، می گویند احتمال دارد هواپیما پیش از قطع ارتباط رادیویی خود، مسیر خود را به سمت مبدا، یعنی کوالالامپور تغییر داده باشد. اما خلبانها به هر حال به برج کنترل نگفته اند که چنین کاری را انجام داده اند. در ضمن ما نمی دانیم چرا هواپیما باید مسیر خود را به سمت کوالالامپور بازگردانده باشد.
مسافران
آنچه می دانیم: هواپیما 239 سرنشین داشته است: 227 مسافر و 12 خدمه پرواز. 5 نفر از مسافران کمتر از 5 سال سن داشته اند. بین مسافران، چند نقاش و خطاط سرشناس، و همچنین تعدادی از پرسنل یک شرکت آمریکایی در زمینه تولید مواد نیمه رسانا حضور داشته اند.
بر اساس اطلاعات خطوط هوایی مالزی، مسافران اتباع بیشتر از 12 کشور بوده اند؛ اتباعی از کشورهای آسیایی، حوزه اقیانوس آرام، اروپا و آمریکای شمالی. بیشترین گروه جمعیتی، معادل 154 نفر مربوط به اتباع چین و تایوان بوده است. در رتبه بعدی مالزیایی ها قرار می گیرند که 38 نفر بوده اند. 3 تبعه آمریکا هم در هواپیما حضور داشته اند. 5 مسافر سوار هواپیما نشدند. چمدان های آنها پیش از پرواز از هواپیما خارج شد.
آنچه نمی دانیم: هویت واقعی بعضی از مسافران. 2 نفر با گذرنامه های سرقت شده از یک شهروند ایتالیایی و یک شهروند اتریشی سوار هواپیما شده اند. مقامات می گویند این احتمال که غیر از این دو نفر افراد دیگری هم با گذرنامه جعلی سوار هواپیما شده باشند، در دست بررسی است.
معمای گذرنامه
آنچه می دانیم: بررسی سابقه بلیت ها نشان می دهد بلیت های 2 مسافری که گذرنامه های مسروقه ایتالیایی و اتریشی را در اختیار داشته اند، روز پنجشنبه در تایلند خریداری شده است. هر دو بلیت، یک طرفه بوده و در برنامه سفر مندرج در آنها، ادامه سفر از پکن به آمستردام ذکر شده است. مقصد نهایی یکی از بلیت ها، فرانکفورت آلمان و مقصد نهایی بلیت دیگر، کپنهاگ دانمارک بوده است. مقامات می گویند مالکان اصلی این دو گذرنامه مسروقه، در هواپیمای مفقود شده حضور نداشته اند. گذرنامه اتریشی سال گذشته و گذرنامه ایتالیایی در سال 2012 به سرقت رفته است.
آنچه نمی دانیم: چه کسانی از این گذرنامه های مسروقه استفاده کرده اند و آیا آنها هیچ ارتباطی با ماجرای مفقود شدن هواپیما دارند؟ مدیر کل اداره هواپیمایی غیرنظامی مالزی، اظهرالدین عبدالرحمان روز دوشنبه با اشاره به تصاویر دوربین های فرودگاه کوالالامپور گفت مردهایی که با گذرنامه های مسروقه سفر کرده اند، ظاهری شبیه به آسیایی ها نداشته اند. اما مقامات تاکنون از افشای هرگونه جزییات دیگری درباره هویت این آنها خودداری کرده اند.
ماجرای گذرنامه های مسروقه این نگرانی را ایجاد کرده که شاید پای یک عملیات تبهکارانه در میان باشد. مقامات می گویند هیچ احتمالی، از جمله هواپیماربایی را رد نمی کنند اما تاکنون هیچ نشانه ای دال بر ارتباط این ماجرا با تروریسم به دست نیامده است. یک توضیح احتمالی دیگر در خصوص گذرنامه های مسروقه، این است که این گذرنامه ها مورد استفاده مهاجران غیرقانونی ای قرار گرفته که سعی داشته اند به وسیله آنها وارد اروپا شوند. تلاش مهاجران غیرقانونی برای ورود به کشورهای غربی با استفاده از گذرنامه های جعلی، امری مسبوق به سابقه است. بسیاری، جنوب شرق آسیا را به عنوان بازار پر رونق گذرنامه های مسروقه می شناسند.
بازرسی های امنیتی
آنچه می دانیم: مشخصات گذرنامه های مسروقه، در بانک اطلاعات اینترپل موجود بوده است. اما از زمانی که این مشخصات در بانک اطلاعات اینترپل ثبت شده تا زمانی که هواپیمای مفقود شده از فرودگاه کوالالامپور به هوا برخاسته، هیچ نهاد امنیتی و مراقبتی گذرنامه ها را چک نکرده است. رونالد نوبل، دبیر کل اینترپل می گوید این خیلی نگران کننده است که مسافران می توانند با استفاده از گذرنامه هایی که مشخصات آن در بانک اطلاعاتی گذرنامه های مسروقه اینترپل ثبت شده، سوار یک پرواز بین المللی شوند.
آنچه نمی دانیم: آیا قبلا، از این گذرنامه ها در سفرهای دیگری نیز استفاده شده است؟ از آنجا که هیچ نهادی گذرنامه های مسروقه را چک نکرده، اینترپل می گوید نمی تواند بگوید که این گذرنامه ها در چند سفر هوایی یا زمینی دیگر مورد استفاده قرار گرفته اند. مقامات مالزی مشغول تحقیق درباره روند امنیتی ای هستند که به دو مسافر یاد شده، اجازه داده است سوار هواپیما شوند. با این حال مقامات تاکید می کنند فرودگاهی که هواپیمای مفقود شده از آن به هوا برخاسته است، تمام استانداردهای بین المللی را رعایت می کند.
خدمه پرواز
آنچه می دانیم: تمام خدمه پرواز مالزیایی بوده اند. خلبان هواپیما، کاپیتان ظاهری احمد شاه بوده است؛ 53 ساله، با سابقه 18,365 ساعت پرواز. او در سال 1981 به هواپیمایی مالزی ملحق شده است. کمک خلبان، فارق اب حمید، سابقه 2,763 ساعت پرواز دارد. حمید 27 ساله، کار خود در هواپیمایی مالزی را در سال 2007 آغاز کرده است. او با یک هواپیمای دیگر پرواز می کرده و بعد از تکمیل دوره آموزشی پرواز با بوئینگ 200-777 در “شبیه ساز پرواز” به این هواپیما منتقل شده است.
آنچه نمی دانیم: زمانی که ارتباط رادیویی هواپیما با برج کنترل قطع شد، در کابین خلبان چه گذشت؟ هواپیما در زمان قطع ارتباط، در موقعیتی قرار داشته که “امن ترین بخش پرواز” شناخته می شود: مرحله ناوبری، یعنی آنچه بین دو مرحله نسبتا خطرناک تیک آف (برخاستن از روی زمین) و لندینگ (فرود) قرار دارد. شرایط آب و هوایی، مساعد گزارش شده است. کارشناسان هوانوردی می گویند نکته معماگونه ماجرا این است که خلبانها هیچ گونه مشکلی را پیش از قطع تماس گزارش نکرده اند.
عملیات جست و جو
آنچه می دانیم: 34 هواپیما، 40 کشتی و پرسنل عملیات جست و جو از 10 کشور، مشغول گشت زنی در ناحیه ای بزرگ در جنوب دریای چین هستند؛ اطراف محلی که موقعیت هواپیما برای آخرین بار شناسایی شده است. اشیاء شناوری که تا به حال در این ناحیه رویت شده، به هواپیما مربوط نبوده اند. رحمان، مدیر کل اداره هواپیمایی غیرنظامی مالزی روز دوشنبه گفت: “ما هیچ شیئی را که مربوط به هواپیما باشد، پیدا نکرده ایم.” لکه های نفتی که روی آب های منطقه رویت شده، مربوط به سوختی بوده که توسط کشتی های باری استفاده می شود، نه هواپیما.
آنچه نمی دانیم: آیا عملیات جست و جو در مکان صحیحی انجام می شود؟ مقامات، کار را با جست و جو تا اطراف دهانه خلیج تایلند، نزدیک جایی که آخرین موقعیت هواپیما شناسایی شده، آغاز کردند. اما در ادامه، دامنه عملیات جست و جو تا نواحی غربی، خلیج شبه جزیره مالزی، و به سمت شمال تا دریای آندامان (بخشی از اقیانوس هند) گسترش یافت. هرچه زمان بیشتری می گذرد، جریان های آبی اشیاء را در سطح بیشتری از اقیانوس می پراکنند و این، به پیچیدگی عملیات جست و جو می افزاید.
علت حادثه
آنچه می دانیم: صادقانه بگوییم، هیچ نمی دانیم. رحمان روز دوشنبه گفت: “هواپیمایی به این بزرگی مفقود شده… ما هم به اندازه دیگران گیج شده ایم.”
هواپیمای بوئینگ 200-777 یکی از عالی ترین سوابق ایمنی پرواز را داراست.
آنچه نمی دانیم: تا زمانی که هواپیما و جعبه سیاه آن پیدا نشده، بسیار دشوار بتوان گفت چه اتفاقی افتاده است. پیتر برگن، تحلیلگر امنیت ملی در شبکه سی ان ان می گوید دلایل احتمالی مفقود شدن این هواپیما را می توان به سه دسته عمده تقسیم کرد: ایراد مکانیکی، اقدامات خلبان، و تروریسم. اما تا زمانی که اطلاعات بیشتری در دست نباشد، تمام اینها در حد فرضیه باقی می مانند.
سابقه اتفاق مشابه
آنچه می دانیم: این که یک هواپیمای بزرگ مسافری در اواسط پرواز ناپدید شود، اتفاق بسیار نادری است اما بی سابقه نیست. در ژوئن 2009، پرواز 447 هواپیمایی فرانسه در مسیر خود از ریو دوژانیرو به سمت پاریس، ناگهان ارتباط رادیویی خود با برج کنترل را از دست داد. این هواپیما، یک ایرباس A330 – یکی دیگر از شاهکارهای عرصه هوانوردی- بود و 228 سرنشین داشت. نزدیک به دو سال طول کشید تا موقعیت جغرافیایی لاشه هواپیما و بقایای اجساد اغلب مسافران لابلای یک سری تپه های دریایی در قعر اقیانوس آتلانتیک شناسایی شود. پیدا کردن علت حادثه، حتی بیش از این زمان برد.
آنچه نمی دانیم: آیا هواپیمای مفقود شده مالزی سرنوشتی مشابه پرواز ایرفرانس پیدا کرده است؟ بازرسان، علت سانحه پرواز 447 ایرفرانس را مجموعه ای از اشتباهات خلبان و ضعف در واکنش موثر به مشکلات فنی عنوان کردند. اگر هواپیمای مالزیایی نجات یافته ای نداشته باشد، آن را باید مرگبار ترین سانحه هوایی از 12 نوامبر 2001 به این سو بدانیم. در سال 2001، پرواز 587 امریکن ایرلاینز، در یکی از محلات نیویورک سقوط کرد و تمام 260 سرنشین آن به اضافه 5 نفر دیگر روی زمین، کشته شدند.
منبع: سی ان ان
ترجمه: فرهاد فرجاد- شفقنا
انتهای پیام
www.afghanistan.shafaqna.com