شفقنا افغانستان-اهمیت صله رحم در زیست مسلمانی در گفت و گو با دکتر صدیقه مقدم: دید و بازدیدهای نوروزی تا مرحله رفع گرفتاری خویشاوندان ارتقا یابد
شفقنا زندگی- یک پژوهشگر قرآن، دید و بازدید را یکی از واجبات اصلی در زیست مسلمانی عنوان کرد و گفت: یکی از سنت های شایسته که در دین اسلام بسیار مورد سفارش است و در ایام نوروز نیز رونقی خاص دارد، صله ارحام و دید و بازدید اقوام و آشنایان است، بنابراین این دید و بازدیدها تنها به سلام کردن و احوالپرسی متوقف نشود بلکه تا مرحله همیاری و رفع گرفتاری خویشان ارتقا یابد.
دکتر صدیقه مقدم در گفت و گو با خبرنگار شفقنا زندگی؛ بجا آوردن صله رحم را از سنت های سفارش شده دین اسلام و از واجبات زیست مسلمانی دانست و افزود: اساساً اسلام دینی اجتماعی و مبتنی بر قواعد و دستورهای جمعی است که هر گونه فردگرایی و گوشه گیری در آن ممنوع است. مسئله مشورت، نماز جماعت و جمعه، حج و جهاد، لزوم تشکیل حکومت و بسیاری دیگر از مؤلفه های اجتماعی اسلام، نشان دهنده اهمیت رفتار اجتماعی بودن انسان است. بنابراین یکی از سنت های شایسته که در دین اسلام بسیار مورد سفارش است و در ایام نوروز نیز رونقی خاص دارد، صله ارحام و دید و بازدید اقوام و آشنایان است.
صله رحم از واجبات اصلی زیست مسلمانی
وی در ادامه اظهار کرد: امام علی(ع) درباره اهمیت صله ارحام میفرمایند: “برای اهل دین علاماتی است که با آنها شناخته میشوند و صله رحم یکی از آنهاست”. در آیات قرآن نیز خداوند کسانی که قطع صله ارحام می کنند را در شمار زیان کاران قرار داده است در روایتی از پیامبر (ص)، قطع رحم، منفورترین عمل شمرده شده و قاطع رحم یکی از سه گروهی است که روی بهشت را نمی بیند در جایی دیگر می فرمایند: “دید و بازدید، بذر محبت را می رویاند”. بنابراین دید و بازدید یکی از واجبات اصلی در زیست مسلمانی به شمار می رود.
مفهوم صله رحم
مقدم تصریح کرد: رسیدگی کردن به فامیل از جمله برادر، و خواهر، عموزاده، دایی زاده، عمه، عمو و غیره معنای اصطلاحی صله رحم است. به عبارت دیگر انسان علاوه بر داشتن ارتباطی مستحکم میان خانواده خود باید با خویشاوندان و نزدیکان خود نیز ارتباط داشته باشد و در حد امکان سعی در برطرف کردن مشکلات آنها کند که در اسلام بر این مساله بسیار تأکید شده است.
پیامدهای فردی و اجتماعی
این پژوهشگر دین پیامدهای صله رحم را در دو سطح فردی و اجتماعی بررسی کرد و افزود: بخشی از آثار و برکات به جا آوردن صله رحم فردی و بخشی نیز اجتماعی است، در واقع صله رحم مانند دیگر فضایل اخلاقی درجه های متفاوتی دارد و با حداقل ارتباط که همان رفت و آمد خانوادگی یا سلام کردن است، آغاز می شود و با مهرورزی بیشتر از طریق رفع مشکلات و نیازمندی های خویشان به وسیله همکاری و مشارکت در زمینه های مختلف و کمک های عاطفی و اقتصادی تکامل می یابد. بدیهی است به میزان تقویت و گسترش این ارتباطات در عمق و سطح، آثار و برکات وسیع تری نصیب فرد و جامعه می شود.
وحدت و همدلی از پیامدهای اجتماعی
مقدم وحدت و همدلی را از مهم ترین پیامدهای اجتماعی صله رحم برشمرد و گفت: پیوند با خویشان، انس و الفت با آنها منشأ بیشتر همبستگی ها و عامل بوجود آورنده همدلی و وحدت در خانواده ها و جامعه است. متاسفانه امروزه به دلیل انواع مشغله های فکری و جسمی که خانواده ها درگیر آن هستند صله رحم بسیار کمرنگ و حتی گاهی بی اهمیت شمرده می شود اما نوروز فرصتی طلایی برای دید و بازدیدهای فامیلی و گرم کردن کانون گرم خانواده ها است.
فقر زدایی در نتیجه صله رحم
به گفته وی، فقرزدایی در جامعه از دیگر تاثیرات مثبت توجه به صله رحم است چرا که در دید و بازدیدها افراد بیشتر از مسایل و مشکلات یکدیگر باخبر می شوند و برای رفع آن تلاش می کنند. در واقع صله ارحام در مرحله سلام و احوالپرسی متوقف نشود. اگر فقر زدایی از روابط خویشاوندی آغاز و به مرحله همیاری و رفع گرفتاری خویشان ارتقا یابد، فقر نیز در خانواده ها و جامعه ریشه کن خواهد شد. بطوریکه قرآن کریم خویشاوندان را در صدقه و انفاق بر دیگران مقدم می دارد.
زرق و برق دید و بازدیدها در جامعه
این پژوهشگر دین در پایان خاطر نشان کرد: امروزه امر مقدس صله رحم در جامعه ما با زرق و برق خاصی همراه شده است که بجا آوردن آن برای بسیاری از خانواده ها کمر شکن و آزار دهنده است، در صورتیکه برخی کشورها در این زمینه بهتر و خالص تر از ما هستند آنها دغدغه این رزق و برق خانواده های امروزی ما را ندارند و وقتی مهمانی به خانه های آنها می رود بدون ترس، نگرانی و با خلوص قلب آنچه که در دست دارند برای پذیرایی استفاده می کنند این در حالی است که در روایات هم تاکید شده است اگر مهمانی به منزل شما آمد اگر بی خبر هم باشد با او یکدل باش و آن چه که در دسترس و توان دارید برای پذیرایی استفاده کنید.
انتهای پیام
