شفقنا افغانستان- اظهارات الباجی قاید السبسی رییس جمهور تونس در گفتگو با یکی از کانال های ماهواره ای مصر در حاشیه کنفرانس اخیر اتحادیه عرب در شرم الشیخ و این حرف که «اسلام سیاسی» را نمی پذیرد، پرسش ها و ابهامات تازه ای را درباره آینده تونس و بخصوص نقش اسلام سیاسی در ائتلاف حکومتی این کشور مطرح کرده است. السبسی رهبر حزب ندای تونس است که در دو انتخابات پارلمانی و ریاست جمهوری تونس موفقیت های بزرگی بدست آورد و هم اکنون قدرت را دراین کشور بدست گرفته است. این حزب بعد از انتخابات ریاست جمهوری دولتی ائتلافی در تونس تشکیل داد که حزب اسلام گرای النهضه نیز در آن مشارکت دارد.
علیرغم اینکه درمقایسه با سایر جنبش های موسوم به بهار عربی تجربه تونس از یک تحسین بین المللی برخوردار شد اما مشارکت جریان اسلام گرای این کشور در دولت آینده همچنان جای بحث و نظرهای فراوانی دارد. این درحالی است که قاید السبسی رهبر حزب ندای تونس اخیرا دریک مصاحبه تلویزیونی اعلام کرد با جریان « اسلام سیاسی » مخالف بوده و آن را نمی پذیرد.
السبسی که در حاشیه کنفرانس شرم الشیخ سخن می گفت افزود: «اسلام سیاسی قبل از اینکه یک حرکت دینی باشد یک حرکت سیاسی است. حرکتی که از دین اسلام برای دست یافتن به قدرت سوء استفاده می کند». وی همچنین یاد آور شد: «تونس قرن هاست کشوری مسلمان بوده و ما بین اسلام و اسلام سیاسی نمی خواهیم تمایزی قایل شویم. ما با اسلام سیاسی کاری نداریم بلکه سرو کارمان با مسلمانان است».
این اظهارات یک بار دیگر فضا را برای یک سری بحث و جدل های جدید مهیا می سازد. زیرا به نظر برخی هنوز نزاع برسرهویت و قدرت در تونس به سرانجام خود نرسیده است. هرچند حرکت اسلام گرای النهضه در ائتلاف کنونی دولت مشارکت دارد اما تاکنون دربرابر اظهارات السبسی سکوت اختیار کرده است. این درحالی است که برخی از رهبران این جریان نسبت به این سخنان ابراز ناخرسندی کرده و این گونه اظهارات را نشانه داشتن برداشتی اشتباه از اسلام سیاسی می دانند و می گویند موجب مخدوش کردن چهره اسلام خواهد شد.
فهم کاتولیکی
کمال بن رمضان، یک عضو شورای مرکزی حرکت النهضه می گوید قضاوت در باره اینکه جنبش های اسلام گرای سیاسی از دین برای دست یافتن به قدرت استفاده می کنند حرفی است که « به گوینده اش مربوط خواهد بود». وی براین نکته تاکید دارد که حزبش « با حرکت های ارتجاعی که اسلام را به عنوان مرجعیتی برای انجام هرگونه اصلاحات می دانند» مخالف است. وی دراین باره می افزاید: «یک فهم کاتولیکی نسبت به اسلام سیاسی وجود دارد. اما حزب اسلام گرای النهضه به اسلام نه به عنوان یک مساله مجرد و انتزاعی بلکه به عنوان یک سیستم فراگیر که یک دولت مدنی را بنیان گذاشته و اصول آن برپایه آزادی و عدالت و اعتدال است می نگرد. این ها همان اصولی است که حزب ما نیز بدان اعتقاد دارد و رویکردها و تصورات ما از ابتدای تاسیس این حزب یعنی در چهار دهه گذشته بر این مبانی پایه گذاری شده است . این ها تصوراتی است که خیلی از جنبش های اسلام گرا در گذشته نیز از آنها یاد کرده اند ازجمله اخوان المسلمین». او به این ترتیب نتیجه می گیرد که: «البته تونس برای خود ویژگی های خاص خودش را دارد و حرکت ما هیچ ارتباطی تشکیلاتی با اخوان المسلمین یا سایر حرکت های اسلام گرا نداشته است».
درمقابل ، بوجمعه الرمیلی یک عضو هیات موسس حزب ندای تونس درعین حال که از بازتاب های اظهارات السبسی بر عرصه سیاسی این کشور می کاهد می گوید « بین ما و حرکت النهضه یک تعامل مثبت در جریان است و می خواهیم یک دولت مشترک داشته باشیم . بنابراین چنین اظهاراتی نباید به روابط ما لطمه ای بزند. اظهارات السبسی درواقع تاکیدی بر فصل اول قانون اساسی ماست که تاکید دارد دولت در تونس یک دولت مدنی بوده و اینکه اسلام دین رسمی در تونس است و هیچ طرفی سیاسی نیست که بتواند اسلام را در انحصار خود گرفته یا مدعی سخنگوی آن باشد».
نگرانی و اطمینان خاطر
با این حال الرمیلی نگرانی خود را از «استمرار در آمیختن دین با سیاست در تونس از سوی برخی احزاب» پنهان نمی کند. او به این نکته اشاره دارد که حرکت النهضه « انکار نمی کند که به لحاظ فکری با برخی از حرکت های شبیه به اخوان المسلمین پیوند دارد . هرچند این گروه تفاوت هایی با آنها داشته و تلاش می کند در هرم قدرت حاکم بر تونس جایگاه خاص خودش را داشته باشد».
درهمین رابطه عبداللطیف الحناشی تحلیل گر سیاسی درباره اظهارات السبسی به الجزیره می گوید: «این اظهارات هیچ بازتابی در عرصه سیاسی تونس ندارد . زیرا حرکت النهضه احساس می کند با توجه به تحولات منطقه ای و بخصوص سقوط اخوان المسلمین در مصر همچنان خطری بزرگ این گروه را تهدید می کند و بنابراین مجبور است چنین اظهاراتی را پذیرفته و به آنها پاسخی ندهد».
همچنین وی بعید می داند که اظهارات السبسی به روابطی که باعث ائتلاف حزب ندای تونس و حرکت اسلام گرای النهضه شده است لطمه ای بزند . وی اشاره می کند که «روابط این دو درحال توسعه است تاجایی که این دو به صورتی هماهنگ عمل کرده و به صورت مشترک اخیرا قانون آشتی ملی را امضاء کردند که به دلیل حمله به موزه پاردو به تعویق افتاده بود».
الحناشی می گوید حرکت النهضه شروع کرده است « در زمینه های فکری خود تجدید نظر کند . زیرا این حرکت خود را بخشی جدایی ناپذیر از اسلام سیاسی می داند. این تجدید نظرها قرار است قبل از کنگره تابستان آینده این حزب صورت گیرد. زیرا این حزب می خواهد خود را با عرصه سیاسی تونس بیشتر تطابق دهد. النهضه می خواهد بر اساس اصولی ثابت به عنوان یک حزب مدنی ماندگار و با داشتن مرجعیت دینی فعالیت کرده و بتواند برای خود آینده ای درخشان داشته باشد».
منبع : الجزیره
ترجمه: شفقنا
انتهای پیام