شفقنا افغانستان- در بسیاری از مراسم های فرهنگی و اجتماعی پای بنیاد مهرگان عمران در میان است، اما بسیاری از فرهنگیان نمی دانند که این بنیاد از کجا شکل گرفته و با چه اهدافی فعالیت می کند.
آنچه می خوانید مصاحبه اختصاصی خبرگزاری شفقنا افغانستان با محمود بلیغ، مشاور عالی شرکت عمران و همچنین رئیس بنیاد خیریه مهرگان عمران می باشد :
شفقنا : لطفا خودتان را برای مخاطبان شفقنا افغانستان معرفی کنید، فعلا در چه پستی مشغول هستید؟
محمود بلیغ : بنده محمود بلیغ، متولد ولایت دایکندی و 42 سال سن دارم، فارغ التحصیل رشته مهندسی معدن، گرایش مهندسی مکانیک سنگ ( ژئوتکنیک) از دانشگاه صنعتی امیر کبیر تهران(1379) در مقطع فوق لیسانس (ماستری) می باشم.
مقطع لیسانس را در همین رشته و از دانشکده فنی دانشگاه تهران فارغ شده ام، در دوران دانشجویی، با همکاری تعدادی از دوستان مجمع فرهنگی دانشجویان افغانستان ( مجمع فدا) را در تهران پایه گذاری کردیم و یکسال دبیر این مجمع بودم. الحمد لله این مجمع بعد از حدود 17 سال از تشکیل آن هنوز فعال است و زمینه ای برای تجمع دانشجویان افغانی مقیم دانشگاههای تهران و پیشبرد بعضی امور فرهنگی و صنفی این دانشجویان شده است.
در سال 2002 با سقوط حکومت طالبان به کابل آمدم و در کارهای مختلف مشارکت داشتم، از جمله اینکه چندی در هفته نامه ” اقتدار ملی” به عنوان معاون مدیر مسئول فعالیت کردم و همزمان در دانشگاه پلی تکنیک کابل، به عنوان استاد فعالیت داشتم.
بعدها در سال 2004 به همراه انجنیر محمد ناصر احمدی، شرکت عمران را تاسیس کردیم که بعد ها دوستان دیگری هم به این جمع ملحق شدند و توانستیم با فعالیت های شبانه روزی، شرکت عمران را از یک شرکت بسیار کوچک و با سرمایه اندک، به یک شرکت بزرگ و موفق در سطح کشور تبدیل نماییم.
این شرکت در طول چندین سال فعالیت، به حول و قوه الهی، به یکی از بزرگترین و موفق ترین شرکت های افغانی در سطح کشور و در عرصه فعالیت های ساختمانی تبدیل شده است.
همچنین در طول این سالها و بدلیل تنوع فعالیت ها، مبادرت به راه اندازی چند شرکت دیگر که جزء زیر مجموعه های شرکت عمران محسوب می شود نموده ایم:
1- “شرکت عمران ژئوتکنیک” که در عرصه فعالیت های ژئوتکنیکی، مطالعات منابع آب و طرح و دیزاین سد و همچنین ارائه خدمات انجنیری در زمینه معدن فعالیت دارد.
2- “شرکت گرین تک” که در زمینه مطالعات ، طرح و دیزاین زیست محیطی فعالیت می کند
3- “شرکت عمران استیل” که در زمینه ساخت و تولید پنلهای بزرگ الکتریکی، ساخت و مونتاژ ترانسفورمرهای برق، ساخت دروازه ها و کلکین های پیشرفته از جمله دروازه های ضد حریق فعالیت می کند و تنها شرکت در این زمینه در افغانستان است و محصولات آن از طرف بخش انجنیری ارتش آمریکا تایید شده و مورد قبول می باشد.
4- “شرکت پایا” که در زمینه های لوجستیکی و واردات و صادرات فعالیت می کند.
شرکت عمران علاوه بر دفتر مرکزی در کابل، دارای دفاتر ولایتی در هرات، مزارشریف و قندهار می باشد، همچنین شرکت عمران دارای یک دفتر در شهر دبی می باشد که مواد مورد نیاز عمده این شرکت را از کشورهای خارجی تهیه می نماید.
بیش از یکسال می شود که یک شرکت دیگر تحت عنوان Omran Resources Development در شهر دبی تاسیس کرده ایم که این شرکت، مسائل مربوط به حوزه های انرژی را در افغانستنان پیگیری می کند و علاقمند است در پروژه های بزرگ انرژی در افغانستان از جمله در پروژه های نفت و گاز شمال کشور و پروژه های بزرگ انرژی دیگر سهم بگیرد.
عمران همچنین دارای دفتری در شهر استانبول ترکیه و یک دفتر مشترک در شهر واشنگتن دی سی آمریکا برای پیشبرد امور کاری خود می باشد.
اینجانب از آغاز شکل گیری شرکت عمران و به عنوان یکی از سهامداران عمده آن، در نقش معاون شرکت و همچنین مدیر عمومی یا General Manager شرکت فعالیت می کردم و تا سال 2012 در این موقف حضور داشتم.
در سال 2012 بنا به بعضی مشکلات و ملاحظات شخصی از پست معاونت و مدیریت عمومی شرکت استعفا کردم و از این سال به بعد این پست را یکی دیگر از سهامداران شرکت به عهده گرفته است.
هم اکنون به عنوان مشاور عالی شرکت عمران، رئیس بنیاد خیریه مهرگان عمران، رئیس دانشکده انجنیری دانشگاه ابن سینا مشغول انجام وظایف هستم و همچنین مسئولیت شرکت عمران ژئوتکنیک را بدلیل اهمیتی که این شرکت در بازار کاری آینده کشور در زمینه های مطالعات منابع آب و طرح و دیزاین سد ها و همچنین پروژه های معدنی دارد عهده دار هستم در پهلوی این ها، مشغولیت های جنبی و اجتماعی دیگری هم دارم.
* بنیاد مهرگان در چه سالی و با چه هدفی شروع شد؟
– با شروع فعالیت های شرکت عمران و موفقیت آن در زمینه های تجاری، مراجعات و تقاضاهای زیاد مردمی در زمینه بعضی کارهای عام المنفعه از جمله در زمینه ساخت مکاتب، کمک به مساجد و … داشتیم.
از طرف دیگر سهامداران شرکت که همه از قشر جوان و خود ساخته می باشند علاقه وافری داشتند که بتوانند بخشی از عایدات خود را صرف امور خیریه و به خصوص امور فرهنگی و آموزشی نمایند.
همزمان با رشد موفقیت آمیز شرکت عمران، کمک هایی از این دست به مردم در عرصه های مختلف آموزشی و فرهنگی داشتیم و در سال 2011 تصمیم اکثر دوستان در مجموعه شرکت های عمران این بود که این گونه فعالیت ها را به صورت متمرکز و سازمان مند در آوریم و به همین دلیل در اوایل سال 2012 بنیاد خیریه مهرگان عمران را به همکاری دوستان خود در مجموعه شرکت های عمران تاسیس کردیم.
هدف اصلی از تاسیس بنیاد مهرگان عمران این بود که بخشی از عواید مجموعه شرکت های عمران را در زمینه های آموزشی، فرهنگی و اجتماعی مصرف نماییم. همچنین نهادی را بوجود آوریم که بتوانیم در قالب آن، کمک های سایر نهاد ها و شرکت های مشابه را جذب و صرف امور متذکره کرده و فرهنگ کارهای خیریه را بین متمولین و شرکت های تجارتی، به عنوان یک فرهنگ متعالی گسترش داده و نهادینه کنیم.
* رابطه بنیا مهرگان و شرکت عمران برچه اساسی است؟
– شرکت عمران و شرکت های زیر مجموعه آن یعنی شرکت های عمران ژئوتکنیک، عمران استیل، گرین تک و پایا به عنوان موسسین بنیاد مهرگان عمران می باشند. تعداد موسسین بنیاد مهرگان عمران 14 نفر می باشد که همه از میان مدیران این 5 شرکت می باشند. برعلاوه، این شرکت ها متعهد هستند که همه ساله بخشی از عواید خود را در اختیار بنیاد مهرگان عمران قراردهند تا از طریق آن صرف امور خیریه یی شود که در اساس نامه بنیاد روی آن تاکید شده است، از این جهت، بیناد مهرگان عمران، صد در صد وابسته به مجموعه عمران می باشد.
* عمده فعالیت های مهرگان در چه زمینه ای است؟
فعالیت های بیناد مهرگان عمران عمدتا متمرکز در زمینه های آموزشی، فرهنگی و اجتماعی است. در همین راستا تمام اقدامات صورت گرفته این بنیاد تاکنون در همین زمینه ها بوده است. از مهمترین اقدامات بنیاد در این زمینه ها می توان از فعالیت های ذیل به صورت خلاصه نام برد:
1- ساخت یک باب لیسه دخترانه در شهر نیلی، مرکز ولایت دایکندی با هزینه حدود 160000 دالر
2- اداره و حمایت از لیسه عالی مهرگان در شهر کابل به صورت غیر انتفاعی و با هدف جذب متعلمین نخبه از میان خانواده های بی بضاعت و کمک به رشد و آموزش آنان. در این لیسه هم اکنون حدود 30 درصد متعلمین از خانواده های بی سرپرست و بی بضاعت به صورت کاملارایگان تحصیل می کنند. حدود 50 درصد متعلمین این لیسه را دختران تشکیل می دهد.
3- پرداخت کمک هزینه تحصیلی به محصلین بی بضاعت و کم بضاعت موسسات تحصیلات عالی. طبق این برنامه در هر سمستر بیش از 100 نفر از محصلین بی بضاعت دانشگاه ابن سینا و برخی دانشگاههای دولتی از مزایای این طرح مستفید می شوند.
قابل ذکر است بر پایه این طرح، بنیاد از 25 درصد الی 100 درصد فیس تحصیلی دانشجویان را بسته به شرایط دانشجو متقبل شده و پرداخت می کند. تاکنون بیش از 500 دانشجو از مزایای این طرح استفاده کرده اند.
4- همکاری در تاسیس انتشارات دانشگاه ابن سینا با هدف تحقیق، تالیف، ترجمه و چاپ کتابهای علمی، فرهنگی و تاریخی سودمند. در قالب این طرح تاکنون بیش از 10 جلد کتاب با عناوین مختلف حقوقی، اقتصادی، اجتماعی، تاریخی و … چاپ و در اختیار علاقمندان قرار گرفته است.
5- پرداخت هزینه های چاپ و نشر ماهنامه ادبی و فرهنگی در دری با هدف گسترش و تقویت زبان و ادبیات دری در کشور. تاکنون 5 جلد از این مجله منتشر شده و انتشار آن همچنان ادامه خواهد یافت.
6- برگزاری جشنواره سالانه فیلم مهرگان، با هدف تقویت سینمای نوپای کشور و تشویق هنرمندان فیلم ساز برای ساخت آثار بدیع تر سینمایی و حضور در سینمای جهانی و همچنین تلاش برای یافت بازار مناسب برای تولیدات سینمایی افغانستان و خودکفای این هنر در کشور
7- حمایت از جشنواره ادبی نوروز
8- حمایت از برگزاری جشنواره های فرهنگی هنری نیستان
9- کمک به نهاد های مبارزه با مواد مخدر، براساس این برنامه این تاکنون کمک هایی به موسسات و نهادهایی که در امر مبارزه با مواد مخدر کار می کنند پرداخت شده است.
10- کمک به موسسات حمایت از زنان و کودکان: در قالب این طرح تاکنون به تعداد زیادی از موسسات، نهاد ها و افرادی که در زمینه حمایت از زنان، کودکان و خانواده های بی سرپرست فعالیت می کنند، کمک نقدی از طرف بنیاد شده است و این کمک ها در آینده نیز ادامه خواهد یافت.
11- پرداخت کمک ها و وامهای بلاعوض برای زنان و خانواده های بی سرپرست برای ایجاد کارگاههای کوچک و اشتغال زایی آنان
12-ایجاد زمینه کاریابی برای افراد بی بضاعت ، مخصوصا زنان و خانواده های بی سرپرست از طریق مجحموعه شرکت های عمران
13-کمک به فدراسیون های ورزشی برای رشد و تقویت ورزش کشور از جمله کمک به فدراسیون موی تای، کاراته، تکواندو و تیم های متعدد ورزشی به خصوص برای نواحی فقیر شهر کابل مثل تیم های ، فوتبال ، فوتسال، کاراته، تکواندو و …
14-برگزاری سیمینارهای متعدد علمی، فرهنگی، هنری و شبهای شعر و داستان و تجلیل از هنرمندان، شعرا و نویسندگان در شهر کابل
15- برگزاری نمایشگاههای عکس، کتاب، نقاشی، خوشنویسی، کاریکاتور و … در سطح شهر کابل
* بنیاد مهرگان چقدر توانسته است بر فرهنگ مردم تاثیر بگذارد؟
– حقیقتا جواب دادن به این سئوال بسیار سخت است. از منظر دیگر باید تاکید کنم که فعالیت های بنیاد با تکیه بر داشته ها و منابع محدودی است ک توسط مجموعه شرکت های عمران تامین می شود و قاعدتا دامنه تاثیرش در محدوده همین منابع است. ولی تاجایی که با دوستان فرهنگی و مراکز مختلف به تماس هستیم، در مدت اندکی که از فعالیت های بنیاد می گذرد توانسته است نقش خوبی را ایفا نماید و تاثیر ولو اندکی را در فضای آموزشی و فرهنگی کشور بوجود آورد.
هم اکنون تعداد زیادی از متعلمین و دانشجویان تنها با حمایت های بنیاد قادر به ادامه تعلیم و تحصیل هستند. کتابهای خوبی که توسط بنیاد چاپ می شود و حمایت هایی که بنیاد از اهل علم و فرهنگ و هنر می کند باعث دلگرمی آنها شده است و این ها قطعا باعث رونق این بخش ها خواهدشد و امیدواریم فرهنگ این گونه اقدامات خیریه بین متمولین دیگر هم گسترش یابد تا بتوانیم با دست پر تر اقدامات بزرگتر و موثر تری را روی دست بگیریم و بخشی از مشکلات کشور را در این زمنه ها برطرف نماییم.
* چه چیزی باعث موفقیت بنیاد مهرگان عمران شده است؟
گرچه هنوز خیلی زود است که عنوان موفقیت را در فعالیت ها و اقدامات بنیاد مهرگان به کار ببریم و شاید درست این باشد که اینگونه ارزیابی ها از طرف مردم و به خصوص جامعه فرهنگی کشور در مورد اقدامات و فعالیت های بنیاد صورت گیرد. ولی اگر نظر خود ما را خواسته باشید فکر می کنم دلیل اصلی این موفقیت می توان در صداقت، انگیزه بالا و روحیه کار جمعی مجموعه دست اندرکاران عمران برشمرد. به طور قطع مجموعه شرکت های عمران یک نمونه مثال زدنی از روحیه کار جمعی در کشوری است که اتحادها و انجمن های آن چند روزی بیشتر دوام نمی آورد. این روحیه سبب شده است که کل مجموعه شرکت های عمران و بنیاد مهرگان عمران که برخاسته از این مجموعه است موفق ظاهر شود.
* لزوم وجود داشتن بنیاد مهرگان در جامعه ما چیست؟ چه لزومی دارد که بنیاد مهرگان وجود داشته باشد؟
دلایل زیادی را می توان به عنوان لزوم وجود مجموعه هایی مثل بنیاد مهرگان برشمرد. اولا متاسفانه بیش از سه دهه جنگ و خشونت، خسارتهای سنگین مالی و جانی را برای مردم ما در پی داشته است و تقریبا تمام زیر ساختهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی به مرز نابودی رسیده است.
لذا می طلبد که هر فرد و هر مجموعه ای که توانمندی دارد گوشه ای از این خرابی های وسیع را ترمیم نماید، بنیاد مهرگان عمران هم در کنار تعداد زیادی از موسسات ریز و درشت دیگر به این دلیل بوجود آمده است که سهم خود را در ترمیم بخشی از معضلات کشور در زمینه های آموزشی ، فرهنگی و اجتماعی ادا نماید.
نکته دومی که باید اشاره یی به آن داشته باشم این است که مجموعه دست اندرکاران بنیاد، ایجاد این بنیاد را نه وسیله ایی برای خود نمایی و تبلیغات و احیانا منتی برای جامعه و مردم، بلکه وظیفه وجدانی و اخلاقی خود می دانند.
بهر حال، گروهی که این بنیاد را پدید آورده اند، همگی جوانانی از بین همین مردم هستند که سالها تجربه مهاجرت و مشکلات دیگر را به تمام وجود خود حس کرده اند. اکنون که توانسته اند تحصیلات عالی داشته باشند و به لحاظ اقتصادی پیشرفت هایی در زندگی فردی و خانوادگی خود کسب نمایند، وظیفه اخلاقی، ایمانی و وجدانی خود می دانند که سهم خود را در رفع بخشی از مشکلات مردم ادا کنند. برعلاوه، چنانچه پیشتر اشاره شد، تلاش مجموعه برای ایجاد چنین بنیادی، نهادینه سازی فرهنگ کمک به همنوع در بین قشر متمول و اقتصادی کشور است تا با تشویق این گونه مجموعه ها، بتوان حرکتی وسیع را برای رفع نابسامانی ها خلق کرد.
در کشور ما، در پهلوی تعداد زیادی مردم فقیر، الحمدلله انسانهای توانمند و غنی هم کم نیستند. باید تلاش کرد که این مجموعه های غنی را تشویق به انجام اعمال این چنینی نمود و قطعا این مورد، یکی از دلایل اصلی تاسیس بنیاد مهرگان بوده است.
* برای آینده چه برنامه های روی دست دارید؟
– به صورت کوتاه عرض شود که به غیر از بعضی برنامه های کوتاه مدت همانند برگزاری سیمینارها ، همایش ها و فستیوال های علمی و فرهنگی که دامنه کوتاه مدتی دارند، اکثر برنامه های بنیاد بلند مدت است، مانند ساخت مکاتب، اعطای کمک هزینه های تحصیلی به دانشجویان، چاپ کتب سودمند علمی و تحقیق و حمایت از مولفین و پژوهشگران، حمایت از مجموعه های فرهنگی ، هنری و اجتماعی و … که پیشتر اشاره شد. در اینده نیز پالیسی اصلی بنیاد ادامه برنامه هایی است که در گذشته شروع شده و تلاش می کنیم که آن را بهتر از گذشته اجرا کنیم.
همچنین امیدواریم وضعیت کشور از رکود اقتصادیی که فعلا حاکم است خارج شود و عواید مجموعه هایی که بنیاد را تمویل می کنند افزایش یاید تا به تبع آن عواید بنیاد نیز افزایش یاید تا بتوانیم برنامه های جید و اقدامات مناسب تری را روی دست بگیریم.
همچنین تلاش می کنیم تا با رایزنی با مجموعه های دیگر، چتر بزرگتری را برای تداوم فعالیت های خود بوجود آوریم و برای رسیدن به این هدف، تلاش خواهیم کرد.
* در بسیاری از مراسم های فرهنگی بنیاد مهرگان سهم دارد، دلیل این حضور پر رنگ چیست؟
در پاسخ به این سئوال باید عرض کنم که مهمترین پالیسی بنیاد حمایت از مراکز فرهنگی و اجتماعی است. از این روی، موسساتی که تلاش می کنند مراسم های فرهنگی را برگزار کنند به تناسب بودجه و امکانات بنیاد، مورد حمایت قرار می گیرند. از این روی مشاهده می شود که بنیاد در برگزاری مراسم های فرهنگی حضور پر رنگی دارد.
البته ناگفته نماند که حتی بسیاری از موسسات در برگزاری مراسمهای فرهنگی این چنینی از آرم و لوگوی بنیاد بدون اینکه حتی کمکی از طرف بنیاد به آنها شده باشد استفاده می کنند که این نظر لطف اینگونه موسسات است نسبت به بنیاد و اقدامات فرهنگی آن و بیانگر جایگاه بنیاد در میان اهالی فرهنگ کشور است.
* مردم چه جایگاهی در اندیشه و فعالیت های بنیاد مهرگان دارند؟ می توان گفت که بنیاد از مردم و برای مردم و فرهنگ افغانستان کار می کند؟
– در تمام برنامه ها، سیاستگذاری ها و فعالیت های بنیاد حضور مردم و تعداد کسانی که از اینگونه برنامه ها مستفید می شوند نقش پر رنگی دارد. تلاش مجموعه دوستان در بنیاد این است که دامنه تاثیرگذاری برنامه های خود را در بین مردم تاجایی که امکانات ما اجازه می دهد گسترده تر نماییم تا مردم بیشتری بتوانند از انها به صورت مستقیم و غیر مستفیم منتفع شوند.
به عنوان مثال وقت طرح پرداخت اعطای کمک هزینه های تحصیلی به دانشجویان از طرف دوستان هیئت مدیره در بنیاد موردتصویب قرارگرفت تاکید بر این بود که تلاش شود تعداد بیشتری از محصلان نیازمند از این گونه تسهیلات مستفید شوند. همانگونه که در سئوال شما ذکر کرده اید، این بنیاد برخاسته از جوانانی از بین همین مردم است و قاعدتا تمام تلاش و فعالیتش هم برای همین مردم خواهد بود.
با تشکر از شما که این فرصت را فراهم کردید که بتوانیم فعالیت ها و دیدگاههای بنیاد مهرگان را به سمع و نظر خدانندگان شما قرار دهیم. برای شما و تمام دست اندرکاران خبرگزاری شفقنا- افغانستان ارزوی توفیق و سربلندی را داریم.
تهیه و تنظیم : سیدجمال الدین سجادی
انتهای پیام