شفقنا افغانستان-بالاخره پس از پنج سال کار و تحقیق گزارشی 6000 صفحه ای در باره اعمال و رفتارهای ماموران سازمان سیا پس از رویداد 11 سپتامبر 2001 آماده شد. البته خلاصه ای از مهم ترین بخش های این گزارش که حاوی 35000 پانویس است از سوی کمیسیون اطلاعات و امنیت سنای ایالات متحده آمریکا آماده ارائه گردید. و بالاخره پس از بحث و جدل های طولانی و با وجود نگرانی ها از امکان اعتراض های ضد آمریکایی در سراسر دنیا، “دایان فاین اشتاین” رییس دموکرات کمیته مربوطه تصمیم گرفت که این جمع بندی 528 صفحه ای را به عنوان گزارش کمیته تحقیق سنای آمریکا منتشر کند.
البته شماری از بنگاه های خبری آمریکا مانند سی ان ان و روزنامه های نیویورک تایمز و واشنگتن پست مدتی پیش نسخه هایی از این گزارش را دریافت کرده بودند. این گزارش که نام “گزارش شکنجه” را یدک می کشد از یک سو حاوی اطلاعاتی است که از مدت ها قبل از سوی رسانه های جهان منتشر شده بود اما از سوی دیگر پس از انتشار رسمی آن شاهد ارزیابی های گوناگون رسانه های مختلف آمریکایی در مورد آن هستیم و در این مقاله سعی می شود بر اساس همین ارزیابی ها تصویری کوچک از آنچه که در سال های اخیر بر زندانیان گوانتانامو و دیگر افراد اسیر در بازداشتگاه های سیا در سراسر جهان گذشته است داشته باشیم.
روش های بازجویی سیا : مصداق بارز شکنجه
اگرچه که خانم دایان فاین اشتاین در مقدمه این خلاصه گزارش 528 صفحه ای مجلس سنا از واژه “شکنجه” استفاده نکرده است اما با نگاهی به جزئیات این گزارش بدون هیچ شک و تردیدی می توان گفت که رفتار بازجویان سیا در برابر زندانیان و قربانیان خود مصداق بارز شکنجه به شمار می رود. در طول گزارش البته با صراحت تمام اذعان شده است که ماموران اطلاعاتی و امنیتی آمریکا رفتاری وحشیانه با زندانیان داشته اند. در این “گزارش شکنجه” از افراط در اعمال خفگی مصنوعی سخن به میان آمده است و در همین گزارش می خوانیم که این شکنجه شبیه سازی شده با خفگی واقعی چندان تفاوتی ندارد. رفتارهای تحقیرآمیز ماموران با زندانیان نیز جایگاه خاصی در این گزارش دارد و بر این اساس گاه چنان این رفتارها خشن بوده است که همکاران سیا نیز به گریه می افتاده اند. تنظیم کنندگان این گزارش اظهار امیدواری کرده اند که این “رفتارها و روش های افراط گرایانه و خشن بازجویی” برای همیشه کنار گذاشته شود. اما پیامدها و تاثیرات منفی این رفتارها بر زندانیان ابعادی به نهایت دراماتیک دارد، پیامدهایی مانند توهم و هذیان گویی، پارانویا، بی خوابی و تلاش برای خودآزاری.
بی نتیجه بودن روش های سیا در کسب اطلاعات
اکثریت نمایندگان دموکرات عضو کمیسیون اطلاعات و امنیت مجلس سنا که تهیه این گزارش را بر عهده داشته اند بر این باورند که صرف نظر از این واقعیت که آیا اصولا می توان برای کسب اطلاعات هدفمند از اعمال شکنجه استفاده کرد یا نه، رفتارها و بازجویی های انجام گرفته در بهبود وضعیت امنیتی آمریکا هیچ تاثیری نداشته است و به عبارت دیگر میزان و درجه امنیت در آمریکا را افزایش نداده است. بر پایه این گزارش هیچ نشانه ای از این که از حمله علیه منافع آمریکا در داخل و خارج این کشور بابت این گونه بازجویی ها جلوگیری به عمل آمده باشد وجود ندارد. به گزارش روزنامه نیویورک تایمز بیست تحقیق دیگر صورت گرفته از سوی سازمان سیا نیز صحت ادعای اخیر را تایید می کند. این قبیل بازجویی ها در آن زمان هیچ کمکی به پیدا کردن اسامه بن لادن رهبر وقت سازمان تروریستی القاعده نکرد و حتی قتل بن لادن در سال های پس از آن یعنی در ماه مه 2011 نیز بر اساس طرح و نقشه ای مستقل از این بازجویی ها انجام گرفت. و این مساله نادرستی ادعاهای جورج دبلیو. بوش رییس جمهور سابق آمریکا و معاونش دیک چنی را ثابت می کند.
گزارش های ناقص سالیانه سیا به دولت بوش
بر اساس این گزارش سازمان سیا تازه و برای نخستین بار در آوریل سال 2006 گزارشی “جامع” به رییس جمهور وقت در مورد روش های بازجویی و کسب اطلاعات از زندانیان در زندان های سیا در افغانستان و اروپای شرقی ارائه می دهد. روزنامه نیویورک تایمز در این رابطه می نویسد:” ماموران سیا به مدت چهار سال در هنگام بازجویی ها زندانیان را تحت خفگی مصنوعی قرار داده و آنها را کتک می زدند و لباس های آنها را ضبط می کردند بدون آن که رییس جمهور وقت بداند چه می گذرد. این در حالی بود که بوش در همان زمان و شاید اندک زمانی قبل از آن از ماموران سیا به عنوان افرادی وطن پرست یاد می کرد”.
در گزارش کمیته اطلاعات و امنیت سنا به نقل از منبعی آگاه در کاخ سفید خبر از شواهدی می دهد که دال بر اقدام علیه کالین پاول وزیر خارجه وقت آمریکا دارد. بر این اساس عده ای هشدار داده بودند که چه بسا “پاول منفجر شود” زیرا اطلاعاتی را در اختیار داشته که نباید در اختیار داشته باشد! کاملا مشخص است که حامیان برنامه محرمانه بازجویی های سیا کاملا می دانسته اند که به چه کسی و به چه میزان اطلاعات بدهند. حتی به نمایندگان کنگره آمریکا نیز گزارش های غلطی ارائه شده است. در این گزارش می خوانیم در همان حال که مایکل هایدن رییس وقت سازمان سیا و همکارانش در برابر نمایندگان کنگره از موفقیت های بزرگ این سازمان می گفتند، در گزارش های داخلی از شکست ها و پیشرفت های بسیار اندک خود گلایه داشتند.
نبود نظارت کارآمد بر اقدامات سیا
خانم فاین اشتاین در سخنرانی خود در صحن مجلس سنا بر این مساله تاکید داشت که این واقعیت که جورج دبلیو.بوش رییس جمهور وقت آمریکا تا سال 2006 از روش های بازجویی سیا اطلاع دقیقی نداشته است، نه تنها حکایت از عدم کفایت چهل و سومین رییس جمهور این کشور دارد بلکه نشان می دهد که نظارت کارآمد و درستی بر رفتار و اعمال این سازمان حاکم نیست. به گفته فاین اشتاین این در حالی بود که حتی برخی از مدیران شرکت های خارجی از برنامه بازجویی های سیا اطلاع داشته اند.
بیش از یکصد مورد بازداشت و بازجویی
در گزارش کمیسون تحقیق سنا آمده است که در مجموع 119 نفر توسط ماموران سیا بازداشت شده بودند که حداقل 26 نفر از آنان مطلقا هیچ ارتباطی با تروریست ها نداشته بلکه به دلیل اطلاعات غلط یا خصومت های شخصی بازداشت شده بودند. به عنوان مثال در پاکستان و افغانستان شماری از مردان بی گناه تنها در قبال پول به اصطلاح به ماموران سیا فروخته شدند.
زندان های سیا در حداقل پنج کشور جهان
“گزارش شکنجه” از وجود زندان های مخفی سیا در کشورهای لهستان، لیتوانی، رومانی و همین طور در افغانستان و تایلند خبر می دهد. و البته در همین گزارش از پرداخت میلیون ها دلار از سوی سیا و از طریق کانال های محرمانه به دولت های این کشورها پرده برداشته شده است.
به گزارش روزنامه واشنگتن پست این زندان ها که از آن با لقب “پایگاه های سیاه” یاد می شود در واقع نشانه بارزی است از آن که سازمان سیا پس از حملات یازدهم سپتامبر 2001 به “سازمانی شبه نظامی” بدل شد که برای خود زندان داشت و از پهپادها برای کشتن افراد مظنون استفاده می کرد. وضعیت در این قرارگاه های سیاه چنان وخیم بود که حداقل یک نفر از زندانیان جان خود را از دست داد و به همین خاطر زندانیان باقیمانده در سال 2006 به اردوگاه گوانتانامو در خلیج کوبا انتقال یافتند.
اطلاعات ناقص و جهت دار سیا به رسانه ها
به نوشته نیویورک تایمز سازمان سیا بارها اطلاعات نادرست و جهت داری را آنهم تنها در اختیار معدود رسانه هایی قرار داد که به باور این سازمان می توانست در جهت امیال و اهداف سیا باشد. در این گزارش ها چنین القا می شد که اکثر یا حتی همه مردم آمریکا از اقدامات سیا حمایت می کنند.
منبع: زود دویچه تسایتونگ
ترجمه:محمدعلی فیروزآبادی- شفقنا
انتهای پیام