شفقنا افغانستان-“کارلتا گال” در نیویورک تایمز نوشت:
اعضای تیم کمپاین انتخاباتی که رهبری آن را منورشاه به عهده داشت، در روز دور دوم انتخابات مورد تهدید قرار گرفتند. او گفت که این تهدید از جانب طالبان نبود، بلکه از جانب کسانی بود که باید مسئول حفظ نظم و قانون میبودند. این افراد متشکل از مقامهای دولتی، نیروهای امنیتی و طرفداران اشرف غنی احمدزی بودند.
اعضای تیم آقای شاه که برای عبدالله عبدالله در ولایت خوست کار میکردند، با تحمل ضرب و شتم از استفاده از تجهیزات تصویر برداری و مبایل شان منع گردیدند. در روز انتخابات آنها تقلب را با چشمان سر میدیدند، اما قادر نبودند تا آنرا مستندسازی کنند. آقای منورشاه گفت که در یک مرکز رایدهی، تنها 500 نفر رایدهنده و کارمندان کمیسیون انتخابات حضور داشتند، اما آرای زیادی، در حدود 10531 رای در این مرکز ریخته شدهاند.
این مورد و موارد مشابه دیگر، باعث شد که عبدالله عبدالله، اشرف غنی، رییس جمهور کرزی و کمیسیون مستقل انتخابات را متهم به طرح توطیهای برای دستکاری در آرا، کشاندن کشور به بحران و ایجاد تهدید برای کشیده شدن کشور به خشونتهای جناحی کند. پس از سالها کمک کشورهای غربی، دولت افغانستان به طور ناگهانی در خطر سقوط قرار گرفته است، درست در زمانی که نیروهای امریکایی درحال ترک آن کشوراند.
بنبست در حدی شدید شد که برخی از مقامهای بلندرتبهی دولت افغانستان طرح ایجاد حکومت موقت را در نظر گرفتند: حرکتی همپای یک کودتا. اما مقامها اصرار داشتند که این کار برای جلوگیری از بروز خشونتها، ضروری است.
آقای اشرف غنی و آقای کرزی اتهامات عبدالله را رد کردند. اما مصاحبه با مقامهای افغانستان و بینالمللی بسیاری از ادعاهای جدی عبدالله را تایید میکنند. این مصاحبهها برای ما جزئیات جدیدی از تلاشهای وسیع برای حمایت از اشرف غنی ارایه میکند که کمپاین توسط مقامهای کمیسیون انتخابات و ارگ و هماهنگی برای پرکردن صندوقهای رای به واسطه یکی از مشاوران کرزی را در برمیگیرد. بسیاری از این مقامها این جزییات را به این شرط به ما دادند که نام شان در گزارش ذکر نگردد که باعث ناراحتی مقامهای بلندپایهی دولت افغانستان میگردد.
بر اساس تخمینها و گزارشهای مستقل بینالمللی، تقلبهای گسترده که شاید شامل بیشتر از دو میلیون رای گردد، مانع پیشرفت تلاشها برای دستیابی به یک انتقال دموکراتیک شده است. کمیسیون مستقل انتخابات افغانستان گفته است که هشت میلیون رای به صندوق ریخته شده است. جان کری وزیر امور خارجه امریکا، دو بار پادرمیانی کرد تا دو طرف برای تشکیل دولت وحدت ملی و بازرسی دوبارهی آرا به توافق برسند. اما این روند مکرراً به دلیل اختلافها متوقف شده است.
علیرغم امیدواریهای که میلیونها شهر افغانستان را برای ریختاندن آرای شان به پای صندوقهای رایکشاند تا رییس جمهور خود را انتخاب کنند، تقلب وسیع همه را متقاعد کرده که اگر این فرایند به نتیجه صلحآمیز هم منتهی شود، کمتر به آن به دیدهی یک انتخابات نگاه خواهد شد. در روزهای اخیر، مقامها آشکارا ابراز نگرانی کردهاند که حفظ صلح شاید دشوار باشد.
نشانههای هشداردهنده از انتخابات سال 2009 میان آقای کرزی و آقای عبدالله تا کنون وجود دارد. در آن انتخابات 1.3 میلیون رای تقلبی بیرون کشیده شد. آقای کرزی با ابراز خشم عمیق از دخالت غربیها در آن انتخابات، تغییراتی را در کمیسیون انتخابات و قانون انتخابات وارد کرد: حذف نمایندگان بینالمللی از کمیسیون سمع شکایات انتخاباتی، تعیین کمیشنران جدید و بیاعتبار اعلان کردن روشهای آماری که پیش از آن، برای شناسایی تقلب به کار میرفتند.
با نزدیک شدن به زمان انتخابات، آقای کرزی از ابراز بیانیههای عمومی علیه کاندیدان مشخص خود داری کرد و به جای آن تاکید کرد که خارج از این روند قرار دارد. کرزی بیطرفیاش را به این شکل حفظ کرد، با آنهم، در همان آغاز گام مهمی برداشت.
در اوایل، آقای کرزی مسئول عملیاتیای را در کمیسیون مستقل انتخابات گماشت- کسی را که برادرزادهای خود میخواند. این برادرزاده خواندن کرزی یک نوع اظهار علاقهی شخصی نسبت به او بود تا یک رابطه واقعی خانوادگی. این مقام ضیا الحق امرخیل بود، جوان پر انرژیای که مدت دو سال در بخش عملیاتی کمیسیون مستقل انتخابات کار کرده بود و با کارشیوههای موجود در سیستم آشنا بود.
او به زودی رییس دبیرخانهی کمیسیون منصوب شد و مسئول عملیاتی امور انتخاباتی گردید. یک فرد که در کمیسیون انتخابات کار میکند گفت که آقای امرخیل به طور مرتب با دستیاران ارشد رییس جمهور کرزی در ارگ دیدار میکرد. با آنهم، مقامهای کمیسیون تصور میکردند باید استقلال شان را حفظ کنند.
در آغاز اختلافات انتخاباتی، مسئولین کمپاین عبدالله صداهای ثبت شدهای را نشر کردند که در آن امرخیل، بضی مقامهای کمیسیون انتخابات و کارمندان کمپاین غنی را به پر کردن صندوقهای رای هدایت میکند. شماری از مقامهای خارجی و داخلی، متعلق بودن آن صدا به امرخیل را تأیید میکنند و میگویند که نوار صوتی متذکره از شنود مستقیم تلفونهای امرخیل است.
آقای امرخیل با وجود تاکید بر جعلی بودن نوار صوتی، از وظیفه خود استعفا داد. آقای عبدالله و دستیارانش از توضیح اینکه چگونه این نوار صوتی را به دست آوردند سر باز زدند.
کمپاین عبدالله هم چنین کارگردان پر انرژیی را در جناح خود داشت، فضل احمد معنوی رییس پیشین کمیسیون انتخابات و قاضی دادگاه عالی. او اکنون مشاور ارشد آقای عبدالله است. همانند آقای امرخیل، آقای معنوی نیز متهم است که در هر دو دور انتخابات برای انجام تقلب هماهنگی کرده است.
آقای معنوی به عنوان کمیشنر کمیسیون انتخابات جایگاه ویژهای در تصمیمگیری دربارهی انتخابات ریاست جمهوری 2009 داشت و بعد از آن برای سه سال در راس کمیسیون انتخابات، انتخابات پارلمانی را که با اتهام فساد همراه بود، نظارت کرد. پس از این که اختلافات موجود آشکار شد، او در خط اول جبهه عبدالله در مواجهه با کمیسیون انتخابات قرار گرفت.
آقای معنوی گفت: « این بار متفاوت از سال 2009 بود؛ در آن زمان جنگسالاران اصلی مرتکب تقلب شدند، این بار کمیسیون مستقل انتخابات بود که این کار را انجام داد. این بار صندوقهای رای در درون دفاتر ولایتی کمیسیون انتخابات پر شدند.»
اتهامات آقای معنوی از طرف مقامهای پیشین و فعلی حکومت در کابل و ولایات با جزئیات ، طنینانداز شد. برخی از این مقامها از منتقدان آقای کرزی و آقای غنی میباشند، اما برخی دیگر شاهد تقلب بودهاند و یا حتا در تقلب دست داشتهاند.
آن مقامها گفتند که تقلب توسط شماری از دستیاران ریاست جمهوری هدایت شده و در هر ولایت توسط حکومت، مسئولان انتخابات و نیروهای امنیتی مدیریت شده است.
ملک محمد هاشم یک متنفذ قومی از ولسوالی جنوبی ارگون گفت: «تقلب بود. والی، فرمانده پولیس و کمیسیون انتخابات همه یکجا با هم این کار را انجام دادند.» ارگون یکی از ولسوالیهای ولایت پکتیکا است که نتایج انتخابات در آن، به شکل شگفتآوری به نفع اشرف غنی است.
دستیاران آقای کرزی، مصرانه اتهامات مداخله او در تقلب و یا پا درمیانی به نفع اشرف غنی را رد میکنند. بسیاری از منتقدان رییس جمهور قادر به تهیه شواهد برای نشان دادن دست داشتن او در تقلب نیستند. اما بر نقش او در تغییر سیستم انتخاباتی تمرکز کرده اند.
احمد ولی مسعود از چهرههای اپوزیسیون و از منتقدان صریح آقای کرزی گفت: « چه باعث تقلب انتخاباتی شد؟ که تقلب کرد؟ کمیسیون. که کمیسیون را آنجا قرار داد؟ کرزی.»
با این وجود، برخی از مقامها و بزرگان قومی در ولایات میگویند که بعد از دور اول انتخابات، رییس جمهور کرزی هدایت داده که از اشرف غنی احمدزی حمایت شود. ادعای آنان هنموای با گزارش دپلماتها و مقامهای درون کمیسیون انتخابات است که حکایت از وارد کردن فشارهای سنگین از جانب مقامهای بلندرتبهی دولت در جریان بحران انتخابات دارد.
همچنان شواهد مستقل از میزان گستردهی تقلب، اغلب به نفع اشرف غنی، وجود دارد. بسیاری از سازمانهای محلی معتبرِ ناظر انتخابات مانند بنیاد انتخابات آزاد و عادلانه افغانستان،اسناد 2684 مورد از بینظمیهای کلان و تقلب گسترده به شمول پر کردن صندوقهای رای را به کمیسیون سمع شکایات انتخاباتی تحویل داده است. نادر نادری رییس این گروه گفت: «ما ویدیوی مسئولان کمیسیون انتخابات را در دست داریم که به نفع هر دو طرف کار میکنند.»
عامل دیگر، تلاشهای پیچیده برای دسته بندی آرای تقلبی از آرای واقعی است: تحلیلگران انتخابات میگویند که در دور دوم، بزرگترین گروه قومی در افغانستان- پشتونها- با انتخاب از میان آقای غنی- پشتون تبار و آقای عبدالله، کسی که با تاجیکهاست و ارتباط نزدیک با ائتلاف شمال دارد، مواجه شدند و به این دلیل، شمار بیشتر به آقای غنی رای دادند.
آقای غنی در مصاحبهای گفت که کمپاین وسیع در میان پشتونها و بسیج آنان، تغییر مهمی به میان آوردند. بر اساس نتایج مقدماتی که در ماه جولای اعلام شد، او با بیشتر از یک میلیون رای در جایگاه جلوتر از عبدالله قرار دارد.
آقای غنی گفت: «زمانیکه شما کمپاینهای شبکهای را فعال میکنید، نمیدانید چند صد هزار داوطلب در این کمپاین کار میکنند. من نمیدانم هر کدام به تنهایی چه کاری انجام داده اند- این نکته مهم است: یک همگرایی به وجود آمد که ما را به جلو حرکت داد.»
آقای عبدالله در دور اول با گرفتن 900000 رای بالا تر از اشرف غنی، پیشتاز بلامنازع بود. اما نتایج مقدماتی رقابتها در دور دوم، پیشرفت عظیمی را به نفع اشرف غنی نشان میدهد. بر اساس گفتههای یک مقام غربی پیشیگرفتن با 1.9 ملیون «ناممکن» است.
آقای غنی، رای قابل ملاحظهای از ناامنترین ولایتها به دست آوردهاست. در اکثر این ولایتها شورشیان طالبان سفر برای ناظران انتخابات را شدیدا خطرناک کرده بودند. با وجودیکه گزارشها از محل حکایت از آن داشتند که اشتراک مردم در واقع خیلی پایین بوده است، رای محلهای رایدهی این مناطق در دور دوم حساب شدند.
اکنون امیدها برای نجات این انتخابات از بن بست، به تفتیش آرا تقلیل یافته است. تفتیش آرا در چندین انبار زیر نظر ناظران مسلکی انتخابات در کابل جریان دارد.
یکی از راههای شناسایی رایهای تقلبی باطل کردن رایهایست که در صدی بالای آن به نفع یک نامزد استفاده شده باشد، برای مثال، 95 درصد آرا.
بر اساس گفتههای یک دپلومات در کابل، اگر در دور دوم رای مراکزی که بیشتر از 93 درصد آن به نفع یک نامزد استفاده شده است، عملی گردیده و باطل شود، یک سوم برگههای رای دهی که بیشتر از دو ملیون رای است از شمارش حذف میگردد.
دو تحلیلگر غربی که این ارقام را مستقلانه بررسی میکنند، ارقام خیلی بالاتر را ارائه میکنند: 2.2 ملیون رای به نفع غنی و 800000 رای به نفع عبدالله تقلب شده است. اگر این آرا جدا شود، عبدالله برنده خواهد شد.
تیم آقای غنی تا کنون آماری بیرون نداده است. اما یک سیاستمدار ارشد که از غنی حمایت میکند، میگوید که اگر رایهای تقلبی نیز جداشود، نتیجه را تغییر نمیدهد و باز هم غنی برنده خواهد بود.
تعداد دیگر از مقامهای غربی دیدگاه نزدیکتر با این مقام دارند. آنان تخمین میزنند که رایهای تقلبی خیلی کمتر از ارقامیست که تعداد از همکاران شان ارائه میکنند و با اطمینان میگویند که رایهای تقلبی بدون استفاده از فیصدیهای تصفیهای کلان، از رایهای پاک جدا شده میتواند.
اما همین شیوههای جداسازی دقیق رایهای تقلبی بوده است که میان تیمهای هردو سختترین جنجالها را به میان آورده است.
این دیپلومات مقیم کابل گفت: «هیچ یک از نامزدها نمیتوانند تضمین کنند که طرفداران شان پاکاند. هر دوی آنها میدانند که چیزی ناخوشایندی از این روند، بیرون خواهد آمد.»
منبع نیویورک تایمز
ترجمه اطلاعات روز
انتهای پیام
www.afghanistan.shafaqna.com
