واکاوی جعبه سیاه !(قسمت اول)

شفقناافغانستان- تحقیق و بررسی پیش زمینه ها وعوامل کشتار هزاره ها توسط عبدالرحمان( قسمت اول)

بصورت مقدمه دو مطلب را متذکر می شوم

اول پیدایش مکتب میرکانتلیزم : در اروپا پس از پیدایش مکتب اقتصادی میر کانتلیزم این مکتب دولت هارا تحت تاثیر خود قرارداده وکشورهای قدرتمند را جهت بدست اوردن ثروت وبخصوص طلا ازخارج به داخل کشورترغیب نموده وکشورانگلیس بعلت نداشتن مرزابی با سایرکشورها عمدتا توجه خودرا درجهت فن اوری وقدرت دریایی خود متمرکزنموده است واین ویژگی انگلیسی هارا قادرنموده تا نسبت به کشورهای رقیب خود در جهت بدست اوردن منافع بیشترازکشورهای استعمارشده موفقترعمل نماید چون درداخل اروپا توانایی اشغال وشکست دادن کشور ها ی همسایه تا حدی دشوار بوده لذا به کشورهای دوردست وکم توان هرکدام توجه بیشتر نموده اند وانگلیس یکی از کشورهای که مورد علاقه شدیدش بوده است کشورهند می باشد لذا باطرح ایجاد کمپانی هند شرقی دراین کشوردرابتدا با کارهای تجاری واقتصادی درسالهای 1603 وبعد شروع فعالیت های سیاسی درزمان جهانگیرخان گرگانی زمینه ای اشغال این سرزمین پهناوررا فراهم نموده واز این سالها تاسال 1947 مدت 347 سال این کشور را مورد غارت خود قرار داده است.1منبع ویکی پدیا

دوم اهمیت کشور هند: کشور هند دران زمان گنجینه ای جهان بوده است وسلطان محمود غزنوی بیش از 70 بار این سرزمین را غارت کرده ودر زمان احمدشاه درانی هم بیش از 9 بار مورد تاراج واقع شده است ونادر شاه افشار وقتی درهند لشکر کشی نمود وپس از اینکه درجنگ شتران وفیل احمدشاه رقیب خودرا شکست داد به کاتب خود دستور داده تا اقلام گرانبهای را که به ایران اورده می شود یاداشت نماید اما دید که از حساب خارج وغیر ممکن است لذا دستور داد که 30 هزار نفر شتر را اماده نماید وبا این شتر ها جواهرات طلا ونقره واشرفیه وتخت های طلایی ازجمله کوه نور ،دریای نور، تخت طاوس وخیلی از ظروف های بسیار زیبا وکنده کاری شده واکلیل از طلا را به ایران فرستادند ( 2 منبع کتاب نا درشاه بازتاب حماسه وفاجعه ای ملی اثر پناهی سمنانی ص 194) وانگلیس درنوبت خود 347 سال مشغول غارت این گنجینه ای بی مانند بوده است وهند بخواطر ثروت خود همیشه ازدید رقبای انگلیس چون فرانسه وروسیه پوشیده نبوده است .
با روشن شدن دو مطلب مهم فوق به اصل موضوع توجه نموده وموارد زیمنه ساز وعوامل قتل عام هزاره هارا برسی می نمایم وبدون شک راه یابی به چنین هدف میسر نیست مگر اینکه شرایط حاکم بر اوضاع سیاسی ونظامی وخواسته های استراتژیک کشور ها ی چون ایران، فرانسه، روسیه وانگلیس درطی سالهای 1603تا سال 1901 که ارتباط با موضوع دارد بصورت فشرده مورد دقت قرار گرفته واز مجموع چنین فرایند بخش اعظم عوامل وریشه های فاجعه بدست خواهد امد .

الف – کشور فرانسه :
با پیروز شدن ناپلئون در فرانسه درسال 1803 وفتوحات که با تصرف ایتالیا وشمال افریقا ومصر بدست اورده است این امپراتور را وادار نموده تا نسبت به اشغال کشور هند وخارج کردن ان از سیطره ای انگلیس طرحی را درذهن پرورش دهد اوضاع بسیار خراب فتح علیشاه قاجار درایران نیز برسرعت اجرای طرح کمک می نماید دران زمان ایران ازسوی دو کشور امپراتوری روسیه وانگلیس به شدت زیر فشار بوده وبخش از خاک ایران را تزارهای روسی به تصرف خود دراوده است وایران درجنگ های قفقازیه از روس شکست خورده وبا انگلیس هم در جبهه ای جنوب جزیره ای خارک درگیری داشته ودرمنگنه ای شدید قرار گرفته است وفتح علیشاه تصمیم می گیرد که برعلیه انگلیس وروسیه با فرانسه پیمان همکاری بسته وشری هردو کشور را از سر ایران برطرف نماید لذا نامه ای جهت ابراز علاقه دوستی با فرانسه توسط سفیران کشور در قسطنطنیه درسال 1804 برای ناپلئون می فرستد واین نامه بعد از یک سال در ماه ژوئیه 1805 به فرانسه به ناپلئون می رسد وشاه فرانسه از پيشنهاد فتح علیشاه حمایت کرده ونماینده ای رسمی خود را بنام ژوبیر ورمیو به ایران پیش شاه قاجار می فرستد وتائکید می نماید که از این روابط ما عثمانی ها وانگلیسی ها خبر نشوند در سال 1806 سفیران فرانسه درسلطانیه قزوین پیش فتح علیشاه رسیده ونامه ای ناپلئون را به شاه تقدیم می نمایند وشاه جهت ایجاد اعتماد وتشویق فرانسه ژوبیر نماینده ای ناپلئون را به تهران می اورد وذخائیر وجواهرات سلطنتی خودرا به وی نشان می دهد وژوبیر کل اطلاعات را به ناپلئون گزارش می نماید وسرانجام با توافق فتح علیشاه نماینده ای رسمی خود را بنام های میرزا آقا خان قزوینی و وزیر محمد علی فرزند دوم خود را به فرانسه می فرستد وهردو نفر درماه مه 1807 به اردوگاه فن کن اشتاین که ناپلئون درانجا مستقر بود می رساند وهردو طرف قراردادی در 16 ماده به امضا می رساند که ماده های مهم ان چنین است

تعهد فرانسه درقبال ایران :
1 ضمانت استقلال ممالک موجود ایران
2 – شناختن حق ایران بر گرجستان ( که روسیه انرا تصرف نموده اند)
3 – وعده ای بذل مساعی کامل در مجبور ساختن روسیه به تخلیه خاک ایران وگرجستان ودخالت فرانسه در عهد نامه صلح با روسیه
4 – تعهد تدارکات توپ، تفنگ، وصاحب منصب وعمله برای ایران به قدر لزوم
تعهد ایران درقبال فرانسه :
1 – قبول اعلام جنگ فوری با انگلیس
2 – خارج کردن عموم اتباع انگلیس از ایران
3 – بستن سرحدات ایران به روی عموم عمال انگلیس
4 – عقد اتحاد با افغانها وقبائیل هرات وقندهار برای حمله به متصرفات انگلیس درهند
5 – دادن راه عبور به لشکر فرانسه از ایران به کشور هند .
ناپلئون بعد از بستن چنین قرارداد هیئتی بلند رتبه به رهبری سرتیپ گاردان که مرکب بود از مهندسین نقشه برداری ،توپ سازی، دکتران معالجوی به ایران فرستاد وهیئت با رسیدن به ایران مشغول به کار های اموزشی وتولید اسلحه شدند 3 )منبع ایران دوران سلطنت قاجار ص63(
عوامل که باعث بستن قرارداد فن کن اشتاین شد از جانب فرانسه سه چیز بوده است

اول – خوف از اتحاد روسیه که با فرانسه درحال جنگ بوده است با عثمانی ها که با تصرف گرجستان بوجود امده است فرانسه با نزدیک شدن روسها از نظر جغرافیایی با عثمانیها احتمال وحدت دو امپراتور را برعلیه فرانسه از نظر دور نداشته واحتمال حمله را به کشور فرانسه پیش بینی می نمود
دوم – تصرف هند از طریق ایران وبیرون راندن انگلیس از ان کشور
سوم – ایجاد سنگر قوی سوق الجیشی جهت حفظ منافع فرانسه از کنار دریای سیاه تا معابر شرقی فلات ایران ص64
عوامل بستن قرار داد از جانب ایران عبارت است از
اول – وضعیت بسیار خراب وآشفته ای جنگ با روس وانگلیس
دوم – ضعف وناتوانی در تولید اسلحه وتامین ادوات جنگی
سوم – اوضاع نابسامان داخلی از نظر اقتصادی ،اجتماعی وامنیتی ( اشوب فرقه گرای سید علی محمد باب وفرقه اسماعلیه اقامحمد محلاتی)
چهارم – دست رسی به قدرت نیرومند جهت همکاری ودفاع در جنگ های احتمالی .
با گذشت زمان ارتباطات وقرارداد ایران با فرانسه افشا شد وافشای قرارداد فن کن اشتاین برای انگلیس بسیار ناراحت کننده وغیر قابل بخشش بود واین کشور زخم چنین کارا دردل نگهداشت اما عمر چنین قرار داد هم خیلی کوتا بود با برقراری صلح بین فرانسه وروسیه وکشته شدن ناپلئون درسال 1815 ایران باردیگر زیر فشار انگلیس وروسیه قرار گرفت
تصوایر ذیل
1 فتح علی شاه قاجارپادشاه ایران
2 ناپلئون پادشاه فرانسه
3 اقاخان قزوینی وپسر فتحعلی شاه جهت امضای قرارداد فن کن اشتاین در حضور ناپلئون دراردوگاه فن کن اشتاین لهستان دیده می شود

نويسنده : اقبال صادقي

انتهای پیام 

www.af.shafaqna.com