انقلاب اسلامی افغانستان/پرونده شهید سجادی؛ روایت ناتمام یک حماسه(1)
شفقنا افغانستان-محمد ناطقی گفت : اعتماد بی سابقه ای بین شهید مزاری و سجادی ایجاد شده بود، درمقاومت غرب کابل متفکرشهید سجادی مشاور ارشد و یار رهبرشهید بود و ازسوی دیگر مورد بغض وحسادت مخالفان رهبرشهید واقع شد.
محمدناطقی دیپلمات و کارشناس مسایل سیاسی پیرامون شخصیت متفکر شهید سیدمحمدامین سجادی با خبرگزاری شفقنا افغانستان گفتگوی اختصاصی داشته که در زیر می خوانید:
شفقنا افغانستان: آشنایی شما با سجادی ها از کجا آغاز شد؟
محمد ناطقی: بسم الله الرحمن الرحیم و با درود به ارواح مطهر شهداء بخصوص روح شهید بزرگوار و عزیز ما متفکر شهید سید محمد امین سجادی.
همان گونه که درحدیث خاطرات خود نوشته ام درست درسالهای 1352 با شهید حجت الاسلام سید عبدالحمید سجادی درعراق آشناشدم و تا سال 1354 با همکاری ایشان و تعداد دیگری از دوستان که هشت نفر بودیم کارهای فرهنگی انجام می دادیم.
فعالیت ما درقالب “کتابخانه سیار” بود و دو عزیز یکی شهید سید عبدالحمید سجادی و مرحوم شیخ اصغر مهدوی در امر پیشبرد کتابخانه مشترکمان درعراق بسیار فعال بودند. ازبدی روز گار همه ما به دلایلی ازعراق پراکنده شدیم، من در سال 54 توسط رژیم عراق دستگیر و بعد از کشورعراق اخراج شدم، درسال 56 درمدرسه عباسقلیخان مشغول به تحصیل بودم و بطور اتفاقی یک روز شهید عبد الحمید سجادی را دیدم و این دیدار باور نکردنی بود زیرا وی به افغانستان رفته بود و من درمشهد گیر مانده بودم.
پس از دیدار، باهم صحبتهای زیادی کردیم و بعد طرف تلگرد و گلشهر مشهد حرکت کردیم در منطقه ای تلگرد با یک جوان بسیار زیبا و نورانی روبرو شدیم که سوار بربایسیکل بود.
شهید سجادی به من گفت: این جوان محمد برادر من است و از افغانستان برای تحصیل به ایران آمده، محمد به گونه بسیار مودبانه درحالیکه دسته های بای سیکلش را گرفته بود به ما سلام داد و کمی با هم حرف زدیم و بعد نخواستیم بیشتر وی را نگهد اشته باشیم ازما خدا حافظی کرد و با همان بایسیکلش رفت.
شهید سجادی به من گفت: محمد، برادرم استعداد فوق العاده و آینده بسیار درخشانی دارد در افغانستان شرایط تحصیل نبود و امید وارم که درایران بتواند درسهایش را بخواند و من مطمئن هستم که خیلی سریع با دروس حوزه علمیه آشنا و درسهایش را به خوبی می خواند.
بهر ترتیب محمد شامل حوزه علمیه خراسان شد و گاهگاهی که می دیدم بخوبی نمایان بود که با تمام جدیت و به صورت بسیار موفقانه درسهایش را می خواند و شهید سجادی خیلی ازپیشرفت درسهای ایشان راضی بود.
سالهای 56 وبعد ازآن، آبستن حوادث بود، نشانه هایی از انقلاب اسلامی ایران به رهبری امام خمینی پدیدار شد.
محمد سجادی با جمعی از دوستان هم سن سال خود به دقت رویدادهای انقلاب ایران را نیز تعقیب می کرد و یک جوان بسیار با هوش که درحال حاضر ساکن آلمان است همیشه با محمد سجادی یکجا راه می رفت، متاسفانه نام وی را درحال حاضر فراموش کرده ام.
در همان سالها متفکرشهیدسجادی بخوبی درسهایش را خوانده و در زمان کم تر از سه سال سطوح را تمام کرده بود، درکنار درسهای حوزه کتابهای زیادی را می خواند و در همان زمان بهترین نوشته هارا درقالب مقاله داشت من چند نوشته را ازایشان خواندم بخوبی پی بردم که بهترین مقالات دراین سن سال را نوشته است.
او خیلی بیشتر و بهتر از عمر خود جلو رفته بود، کسیکه در سن هجده سالگی، به این مرحله از رشد فکری دست پیدا کند، مشخص است که بینظیر است.
شهیدسجادی با اخذ رتبه یازدهم در کنکور سراسری وارد دانشگاه تهران شد
شهید محمد سجاد درکنار درسهای حوزه که آن را به تمام و کمال رسانده بود، وارد دانشگاه گردید(متفکر شهیدسجادی در سال 1366 با اخذ رتبه یازدهم در کنکور سراسری وارد دانشگاه تهران شد)، البته فکر می کنم درسال 66 بود که یک روز به خوابگاه ایشان در دانشگاه تهران رفتم ویک شب در خوابگاه دانشجوی ماندم و تا پاس از شب با ایشان و چند دانشجوی دیگر حرف می زدیم. باید متذکر شوم که رابطه من با شهید حجت الاسلام سیدعبدالحمید سجادی بسیار بیشتر بود و رابطه ام با محمدسجادی به واسطه رابطه نزدیکم با برادر بزرگتر ایشان بود.
* رابطه متفکر شهید سجادی و رهبر شهید استاد مزاری چگونه شکل گرفت؟
ناطقی : ما درسالهای 63 و 64 و 65 در مرزهای مشترک ایران و افغانستان درمنطقه ای به نام شرشری و کاکری پایگاه نظامی داشتیم و این پایگاه را به این دلیل ایجاد کرده بودیم که مجاهدین را با همکاری تنظیمهای جهادی، به داخل افغانستان و هزاره جات منتقل نماییم.
دراین سالها متفکرشهید سجادی با استاد مزاری آشنا شد و درتایباد و تربت جام در مرز شرشری و کاکری همیشه همه ما رفت آمد داشتیم.
یک روز شهید سجادی این پیشنهاد را به استاد مزاری داد که سفری به داخل هرات داشته باشد و اطلاعات دقیق وجامع ازوضعیت جبهات مجاهدین و نیروهای روسیه و حکومت کمونستی جمع آوری کند و این مساله را با استاد مزاری به خوبی برنامه ریزی کرده بود. یک روز استاد شهید مزاری به من گفت: آقای سجادی به داخل هرات رفته انشاء الله که به سلامت برگردد وی قادر است اخبار خوبی از داخل برای ما بیاورد، من البته درمورد سفر شهید محمد سجادی به داخل هرات پس از رفتن شان مطلع شدم و این مساله را استادمزاری با من صحبت کرد وشاید اگر من خبرمی شدم و اگر از من نظرخواسته می شد، فکر می کنم به صورت قطع مخالفت می کردم این مخالفت دو دلیل داشت یکی اینکه فکر می کنم برادربزرگ شان سید عبدالحمید سجادی که درآن سالها به هزارجات رفته بود، راضی نباشد و دیگر اینکه شخصا نگران سلامتی وی می شدم.
با گذشت یک ماه و یا کمترایشان برگشت و گزارشات مفصلی از وضعیت داخل جبهات را باخود آورد. ایشان تمامی گزارشها را به صورت دقیق به استاد مزاری داده و همین مساله سبب گردید که رابطه دوستی بسیار استواری بین استادشهید مزاری ومتفکرشهیدسجادی بوجود آید.
استادمزاری از همین سالها به بعد است که علاقه شدید به استعداد، توانایی و ظرفیت، صداقت و شجاعت شهید سجادی پیدا می کند وهرچه زمان می گذشت شهید سجادی بیشتر طرف مشوره های استاد شهید قرار می گرفت.
حالا مقدمات کامل عضویت سجادی به سازمان نصر و بعد که حزب وحدت تشکیل گردید، فراهم شده بود، البته فکرمی کنم نامه ها وگزارشهای زیادی ازشهید سید محمد سجادی بااستاد شهید باید درآرشیف کارهای شان باشد، زیرا می دانم که برادر بزرگ ایشان سید عبدالحمید سجادی علاقه عجیب و وسوسه زیادی در جمع آوری روزنامه ها و جراید و مجلات و همین گونه مکاتبات رد بدل شده بین مجاهدین داشت، من چندین نامه را دارم که خود وی در پارچه ها نوشته و برای ما فرستاده است که دراین نامه ها خیلی ازمسایل آن زمان درج شده است.
*چگونه شد که متفکر شهید سجادی در زمان کوتاهی به عضویت شورای عالی نظارت حزب وحدت درآمد و نزدیک ترین مشاور رهبر شهید مزاری شد؟
محمد ناطقی : همان گونه که اشاره کردم ما با هم ازسالهای 56 به بعد آشنا شدیم و هرچه زمان می گذشت مناسبات ما جدی تر و عمیق ترمی شد. شهید سجادی پیش ازتشکیل حزب وحدت، تبدیل به شایسته ترین عضو سازمان نصر شده بود.
اعتماد بی سابقه بین شهید مزاری و سجادی ایجاد شده بود، البته ما هردو عزیز سید عبدالحمید و سید محمد را دوست داشتیم، اما محمد سجادی خود را به لحاظ فکری به سطح بالایی رسانده و دردهه شصت، سجادی جوان خود صاحب نظر، نویسنده و تحلیلگرتوانایی شده بود.
به لحاظ مدارج علمی هم خود را درحوزه وهم در دانشگاه به بالاترین سطح رسانده بود. درکنار آن صفات حسنه که برشمردم یکی از عمده ترین دلیل عضویت ایشان با تشکیل حزب وحدت و درساختار تشکیلاتی حزب مدارج علمی ایشان بود ما در ساختارتشکیلات حزب وحدت و در صدر آن ” شورای عالی نظارت را داشتیم” در شورا مدارج علمی درسطح آیه الله را درنظر داشتیم.
شهید سید محمد سجادی هم در دروس حوزه و هم در تحصیلات دانشگاهی به مرحله خودرا رسانده بود که درهمان نوجوانی درکنار آیات عظام شورای عالی نظارت قرارگرفت. درشورا شهید سجادی به چند دلیل موفق بود یکی استعداد و تیزهوشی ، دیگری دانش حوزه ای و سوم هم تحصلات دانشگاهی این خصوصیات را که درکنار صفات روحی وی بگذاریم نتیجه این می شود که سجادی یکی از کم نظیرترین کادرهای حزب وحدت اسلامی شده بود.
شهید محمد سجادی به عضویت شورای عالی نظارت با همان دلایلی که برشمردم ، درآمد و دیگر اینکه وی تنهاعضو من حیث عضو مد نظر ما نیست، شهید سجادی دراین سن جوانی تبدیل به مشاور ارشد و قابل اعتماد استاد شهید مزاری شد.
مخالفان رهبرشهید نسبت به سجادی بسیار حسادت و درمواردی به گونه بیرحمانه دشمنی داشتند
در سالهای اخیر، درمقاومت غرب کابل خیلی مورد احترام اعضای حزب وحدت و یار نزدیک رهبرشهید بود و همچنین ازسویی هم مورد بغض وحسادت مخالفان رهبرشهید واقع شد.
مخالفان رهبرشهید نسبت به سجادی بسیار حسادت و درمواردی به گونه بیرحمانه دشمنی داشتند و گاهی هم ناجوانه مردانه توطئه می کردند ومی گفتند مزاری خوب است ولی مشاوران چون محمد سجادی و… دراطراف وی است که جزء ازمشکلات حزب شده است. البته شهید سجادی نسبت به کسانیکه به مقاومت غرب کابل خیانت کردند، موضع استواری داشت وتا آخرین روزهای زندگی ازهرچیزی می گذشت ولی مقاومت غرب کابل را هرگز ازیاد نمی برد و همیشه با مظلومیت و ستمهای که درحق مردم و حزب و استاد شهید مزاری گردید، عجین شده بود.
شرح این رویدادها ورنج نامه ها، مثنوی هفتاد من کاغذ است، سجادی را نمی توان در غالب یک مصاحبه یا مقاله معرفی کرد، باید با او زندگی کرد تا فهمید که بود و چه کرد، می دانم که این مقدار صحبتهای ما دربرابر عظمت شهید سجادی، عزیز ازدست رفته ما هیچ چیزی نیست.
ماجرای اینکه پس ازشهاد رهبرشهید ما چه کردیم و شهید سید محمد سجادی تا زمان شهادتش چه نقشی داشت را در “حدیت خاطرات” بخش پس ازشهادت نوشته ام.
امیدوارم روزی این حدیث چاپ شود و گوشه های اندکی از خاطرات مشترک دوران جهاد و مقاومت و نقش شهید سجادی درعرصه سیاست و تشکیلات حزب چه در زمان رهبرشهید و چه پس از شهادت، برای دوستان ما روشن شود.
درود به ارواح مطهر شهداء و درود سلام به روح شهید جوان و گرانقدرما متفکر شهید سید محمد سجادی.
والسلام
انتهای پیام