اکثریت خاموش، نیم نگاهی به نظریه “مارپیچ سکوت”

شفقنا افغانستان_ رسانه ها دردنیای امروز، سهم مهمی درتشکیل، ترغیب و جهت دهی به افکار عمومی دارند. شما مجبورید به آن چیزی فکر کنید و درباره آن حرف بزنید که رسانه ها می گویند.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، سیدجمال الدین سجادی، عکاس و خبرنگار نوشت: افکار عمومی در واقع دست پخت رسانه هاست، اما امروز می توان گفت نقش رسانه ها در تقابل با شبکه های اجتماعی تقلیل یافته است و این شبکه های اجتماعی هستند که برای هر فرد یک رسانه در نظر گرفته اند و افراد می توانند براحتی ابراز عقیده کنند.
خانم الیزابت نوئل نئومان، نظریه پرداز آلمانی علت سکوت افراد در افکار عمومی را توضیح می دهد، او معتقد است افراد وقتی احساس کنند که از لحاظ تعداد در اقلیت قرار دارند(که شاید اینگونه نباشد) وارد مارپیچ سکوت می شوند.
وقتی افکار عمومی شکل گرفت، سه گروه مخالف، موافق و خنثی شکل می گیرند. رسانه ها سعی می کنند که کفه ترازو را به سمت خود پایین بکشند و اینگونه نشان دهند که در اکثریت قرار دارند، دو طیف موافق و مخالف تلاش می کنند تا با بزرگنمایی موضوع، سهمی در افکار عمومی داشته باشند، در این کشاکش هر دو گروه سعی دارند افکار عمومی و جمعیت خنثی را با خود همراه کند.
در تقابل با این رفتار، عده ای که مخالف(اقلیت) هستند، برای فرار از مهلکه وارد مارپیچ سکوت می شوند. این افراد بدلیل ترس از انزوا، برچسب خوردن، طعن و تمسخر و طرد از افکار عمومی مجبورند سکوت کنند.

در مواردی ممکن است تعداد سکوت کننده ها بمراتب بیشتر باشد، اما رسانه ها با بزرگنمایی القا می کنند که در اقلیت هستند وبهمین دلیل جمعیت “اکثریت خاموش” شکل می گیرد.
این سکوت خطرناک تر از هر فریادی است و اگر بشکند با طغیان همراه است.

در فضای سیاسی افغانستان و مخصوصا در شرایط متشنج کنونی، شاهد اکثریت خاموش هستیم. 

بسیاری از کسانیکه از شرایط موجود ناراضی هستند، سکوت می‌کنند، دلیل این سکوت رضایت نیست، بلکه این سکوت آغاز یک بحران عمیق است. 

راه حل خروج از مارپیچ سکوت تنها از مسیر جریان آزاد اطلاعات می‌گذرد. در جوامع پیشرفته که اعتراض بعنوان یکی از حقوق شهروندی مطرح است، مارپیچ سکوت کمتر شکل میگیرد، چرا که زبان اعتراض در این کشورها گشوده است و کسی مجبور نیست بخاطر وجه المصالحات حرف خود را بخورد.

انسداد مجاری اطلاعاتی و مسدود بودن روزنه های ارتباط جمعی و محدودیت دسترسی به اطلاعات از جمله دلایلی است که مارپیچ سکوت را تشدید می‌کنند.

با توجه به این مهم؛ گشودن مجاری اطلاعاتی، باز گزاردن روزنه های ارتباطی و احترام به دسترسی عموم به جریان آزاد اطلاعات میتوانند راه حل برون رفت از این مارپیچ خطرناک باشند.