شفقنا افغانستان – طی روزهای اخیر، گزارشهای گسترده از بازداشت زنان و دختران جوان بهاتهام «بدحجابی» توسط طالبان در شهر کابل، بهویژه در منطقه غرب پایتخت گزارش شده است.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، طالبان نیز بازداشت زنان و دختران را تأیید کرده، اما گفته است که آنان برای ساعاتی توقیف و دوباره آزاد شدهاند.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان در نوار تصویری که در رسانههای منتشر شده است، میگوید که گروهی از زنان برای جلوگیری از ترویج «بیحجابی» تنبیه شدهاند.
او ادعا میکند که یک گروه از زنان از سوی «حلقات بیرونی» برای ترویج بیحجابی در شهرها توظیف شدهاند.
پیشتر عبدالغفار سباوون، سخنگوی وزارت امر به معروف و نهی از منکر حکومت طالبان به رسانههای خارجی دربارهی بازداشت زنان و دختران گفته بود: «اینها زنانی بودند که در جامعه اسلامی شئونات اسلامی را زیر پا گذاشتند و زنان محترم را به بیحجابی تشویق میکردند.»
بازداشت خودسرانه زنان و دختران توسط طالبان، واکنشهای گستردهای را در پی داشته است.
فعالان حقوق بشر و مدافعان حقوق زنان، این اقدام طالبان را محکوم کرده و خواستار توقف بازداشت زنان و دختران شدهاند.
از جمله ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان گفته است که دستگیریهای اخیر زنان در کابل به دلیل بدحجابی «متأسفانه بیانگر محدودیتهای بیشتر بر آزادی بیان زنان و تضعیف سایر حقوق است».
سازمان عفو بینالملل هم از حکومت طالبان خواسته است که «سرکوب و دستگیریهای خودسرانه» زنان به خاطر طرز پوشش را «فوری» متوقف و افراد بازداشت شده را آزاد کند.
چهرههای سیاسی و مخالفان طالبان نیز از بازداشت زنان و دختران بخاطر چگونگی پوشش بهشدت انتقاد و طالبان را متهم به بیحرمتی و تحقیر زنان و دختران کردهاند.
پوشش مورد نظر طالبان چگونه است؟
وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان در سال ۲۰۲۲، در دستورالعملی خواستار رعایت پوشش کامل حجاب از سوی زنان شده بود، اما ماموران این اداره موسوم به «محتسبان» خود زنان را به خاطر عدم رعایت آن بازداشت نمیکردند.
در جامعه سنتی افغانستان، زنان و دختران حجاب رایج در کشورهای اسلامی را رعایت میکنند، اما پوشش مطلوب طالبان متفاوت است.
بنا به دستورالعمل وزارت امر به معروف این گروه، زنان و دختران باید «بجز چشمها، بدن و صورتشان را بپوشانند و از روبنده که چهره آنها را کاملا میپوشاند، استفاده کنند.
به گفته طالبان «بهترین حجاب» پوشیدن برقع و یا لباس سیاه عربی است؛ پوششی که در دهه 90 در دوره حاکمیت اول این گروه مروج شد.
یکی از مأموران امر به معروف و نهی از طالبان باری در جاغوری غزنی گفته بود: «بدانید لباس ترکی، لباس تنگ و ترش، لباس پنجابی، لباس دامن کوتاه… لباس دو دامنه، از فرهنگ ما نیست. از این به بعد هر خواهری که اگر همین لباس را استفاده میکند، آنها مجرم هستند.»
احتمال ممنوعیت حضور زنان در شهرها و بازارها
با توجه با اقدامات اخیر طالبان، ممکن است زنان پس از این بخاطر ترس از بازداشت به بازار یا شهر نروند. از جانب دیگر این احتمال هم وجود دارد که طالبان حضور زنان را به دلیل عدم رعایت حجاب موردقبول این گروه منع کند؛ همانطوری که ندامحمد ندیم، سرپرست وزارت تحصیلات عالی طالبان هنگام تعلیق تحصیل دختران اعلام کرد که سرپیچی دختران از دستورالعمل حجاب باعث شد که این گروه تصمیم تعلیق تحصیل دختران را بگیرد.
طالبان پس از دستیافتن به قدرت، دهها دستور صادر کرده که زنان را بهگونه سیستماتیک محدود و محروم میکند.
حذف از سیاست، منع کار، منع آموزش و تحصیل، منع سفر بدون محرم مرد، منع رانندگی، منع رفتن به پارکها، منع ورزش، منع رفتن به حمامهای عمومی و منع رفتن به آرایشگاهها شامل فرمانهای طالبان علیه زنان است.
علی رغم این ممنوعیتها، زنان در حال حاضر میتوانند با رعایت دستورالعملهای طالبان، به شهر و بازار بروند، اگرچه حضور شان کم رنگ هستند.
منع حضور زنان و دختران در شهرها و بازارها، شاید آخرین محدودیت طالبان بر زنان باشد که در صورت وضع آن، زنان و دختران افغانستان کاملا در چاردیواری خانه محصور میشوند.
