شفقناافغانستان- استاد برجسته تاریخ اسلام با بیان اینکه اربعین حسینی نمودی از حق در برابر باطل و فرصتی برای اظهار حقانیت امام حسین(ع) است، گفت: از سوی ائمه(ع) توصیه شده که اگر توانستید به زیارت حضرت بروید و اگر نتوانستید ولو بالای تپه و بلندی یا روی پشت بام بروید و روبه کربلای امام حسین(ع) کنید و سه مرتبه بگویید «صَلَّى اللَّهُ عَلَیْکَ یَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ». در عصر حاضر زیارت اربعین حسینی مورد توجه بیشتری قرار گرفت چون بعثی ها از زیارت امام حسین(ع) جلوگیری کرده بودند و صحیح است اهل خیر در مقابل هر اهل شری که از هر عمل صالحی جلوگیری می کند، عکس العمل داشته باشد لذا زمانی که بعثی ها از زیارت امام حسین(ع) جلوگیری می کردند، ما به عکس عمل می کردیم و تأکید بیشتری بر انجام آن داشتیم.
اربعین حسینی نمودی از حق در برابر باطل
آیت الله محمدهادی یوسفی غروی در گفت وگو با شفقنا به مهمترین دلیل بزرگداشت اربعین سیدالشهدا(ع) اشاره و اظهار کرد: اربعین حسینی یاد امام حسین(ع) را به همراه دارد لذا ائمه(ع) و اهل بیت(ع) مردم را نسبت به بزرگداشت این روز که نمودی از حق در برابر باطل است، دعوت کردند. بنابر روایتی در کتاب مِصْباحُ الْمُتَهَجِّد شیخ طوسی و به نقل از صفوان بن مهران جمال، امام صادق(ع) به وی می فرماید: «روز اربعین وقتی چاشت(آفتاب) بالا می آید در زیارت امام حسین چنین بخوان» این روایت نشان می دهد که امام صادق(ع) مردم را به زیارت امام حسین(ع) کرده اند.
مراسم ار بعین فرصتی برای احیا و بزرگداشت نام و اهداف امام حسین(ع)
وی ادامه داد: بنا بر خبری دیگر که باز مرحوم شیخ طوسی در مِصْباحُ الْمُتَهَجِّد بیان کرده، امام حسن عسگری(ع) فرمودند: «زیارت اربعین یکی از نشانه های مومنین است» که در اینجا منظور از مومنین، مومن به حقانیت اهل بیت(ع) است. این موارد موجب شده است که پیروان ائمه و اهل بیت(ع) که معتقدین به حقانیت آنان هستند، متوجه شوند که ائمه(ع) همگان را به تجلیل اربعین امام حسین(ع) و عدم فراموشی آن، دعوت می کنند چرا که این مراسم وسیله و مناسبتی است برای احیا و بزرگداشت نام امام حسین(ع) و اظهار حقانیت حضرت در مقابل مخالفین اهل بیت(ع) و امام حسین(ع).
هیچ روایت خاصی درخصوص پیاده روی اربعین حسینی نداریم
این استاد برجسته تاریخ اسلام در پاسخ به این پرسش که زیارت اربعین امام حسین(ع) تنها در قالب پیاده روی مقبول است؟ گفت: هیچ روایت خاصی درخصوص پیاده روی اربعین حسینی نداریم، اگر کسی گمان می کند که چون در این عصر بیشتر پیاده روی برای زیارت اربعین انجام گرفته بنابراین حتماً ائمه این روز را برای پیاده روی تعیین کرده اند، در اشتباه است؛ حتی یک روایت هم در این باره نداریم.
وی افزود: طبق اسناد معتبر، تنها اصل کلی این است که زیارت امام حسین(ع) مستحب است. ائمه(ع) مردم را به زیارت امام حسین(ع) دعوت کردند و زیارت امام حسین(ع) اعم از این است که هر کسی، با هر وسیله ای خود را به زیارت حضرت برساند که باز هم تأکید می کنم این عمل مستحب است البته به طور کلی هر عمل صالح و شایسته ای و هر اقدام و عبادتی که بتوان نیت قربه الی الله کرد، طبعاً اجر آن هم بیشتر است و چون پیاده روی برای زیارت امام حسین(ع) و هر امام دیگری طبعاً زحمتش بیشتر از سواره رفتن است، لذاست که اجر آن هم بیشتر است و در خصوص زیارت امام حسین(ع) هم روایت داریم که هر گام و قدمی چه اجر و پاداشی دارد، تأکید می کنم این اجر و پاداش شامل هر زیارتی از جمله برای زیارت اربعین حسینی است وگرنه مخصوص زیارت اربعین، روایت خاصی نداریم.
اگر به زیارت امام حسین(ع) نرفتید، رو به کربلا این جمله را بگویید
آیت الله یوسفی غروی بیان کرد: موارد خاص زیارت امام حسین(ع) طبق آنچه در مفاتیح الجنان آمده شامل اول رجب، نیمه شعبان، نیمه رجب، شب های قدر ماه رمضان، عید فطر، عید قربان، روز عرفه، روز عاشور و روز اربعین است، در این روزها زیارت ها مخصوص امام حسین(ع) هستند، توصیه شده که اگر توانستید به زیارت حضرت بروید و اگر نتوانستید ولو بالای تپه و بلندی یا روی پشت بام بروید و روبه کربلای امام حسین(ع) کنید و سه مرتبه بگویید «صَلَّى اللَّهُ عَلَیْکَ یَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ».
دلایل شکل گیری پیاده روی اربعین حسینی
آیت الله یوسفی غروی با بیان اینکه از نظر ائمه و اهل بیت(ع)، زیارت اربعین حسینی جایگاه ویژه ای ندارد بلکه تمام زیارات حضرت مورد تأکید است، گفت: اهل بیت(ع) نسبت به همه زیارات مخصوص امام حسین(ع) که بیان کردم، تأکید دارند البته آنکه بیشتر از باقی تاکید شده، زیارت روز عاشوراست. در این عصر زیارت اربعین حسینی مورد توجه بیشتری قرار گرفت چون بعثی ها از زیارت امام حسین(ع) جلوگیری کرده بودند و صحیح است اهل خیر در مقابل هر اهل شری که از هر عمل صالحی جلوگیری می کند، عکس العمل داشته باشد. زمانی بعثی ها از زیارت امام حسین(ع) جلوگیری می کردند و ما به عکس عمل می کردیم و تأکید بیشتری بر انجام آن داشتیم، پس از اینکه بعثی ها سقوط کردند، مرحوم شهید سیدمحمدباقر حکیم برای اداره قیام اسلامی از ایران به عراق روانه شد.
این استاد برجسته تاریخ اسلام ادامه داد: آیت الله حکیم پس از سقوط بعثی ها که دشمنان شیعه و اهل بیت(ع) بودند، اعلام کردند که برای اربعین حسینی با پای پیاده از نجف به کربلا خواهند رفت، مردم هم به تبعیت و برای تأیید آیت الله حکیم، به دنبال ایشان پیاده روی از نجف به کربلا را راه انداختند در صورتی که اهل علم، هفتصد سال است که این پیاده روی را در هر زیارتی دارند.
پیاده روی اربعین از اهل علم به غیر اهل علم نیز سرایت کرد
آیت الله یوسفی غروی گفت: حوزه علمیه نجف اشرف دو یا سه روز قبل از هر زیارت مخصوصه ای تعطیل می شود برای اینکه طلاب جوان با اساتید خود توافق کنند و از نجف به کربلا در دو یا سه روز از راه آب کوفه یا آب فرات به سَهله، ذوالکفل، طویریج و کربلا می روند و این راه پیاده روی اهل علم بوده است. پس از آن آرام آرام غیر اهل علم یعنی از مومنین نجف هم از اهل علم یاد گرفتند و بنا به پیاده روی کردند، اما غالب آنان برای اینکه می خواستند به کاسبی خود برسند به جای دو یا سه روز معطل شدن از راه نخلستان و آب، پس از آسفالت شدن مسیرها، از راه خشکی به کربلا می رفتند و در طول یک شبانه روز خود را به کربلا می رساندند و به این ترتیب بود که پیاده روی از اهل علم به غیر اهل علم نیز سرایت کرد.
