ممنوعیت کار و آموزش زنان؛ «آیا اختلافات داخلی طالبان جدی تر می‌شود؟» / گزارش شفقنا

شفقنا افغانستان – شیر محمد عباس استانکزی، معین سیاسی وزارت امور خارجه گروه طالبان در اظهاراتی گفته است که مردم از دستورات خلاف شرع پیروی نکنند.

به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، در یک ویدیو از سخنرانی آقای استانکزی که به تازگی در شبکه‌های اجتماعی افغانستان دست به دست می‌شود، او می‌گوید که مسلمانان حق دارند از دستوراتی که خلاف شریعت است، پیروی نکنند.

آقای استانکزی در این سخنان را با استناد به روایت‌های از صدر اسلام، می‌گوید که اطاعت از  اوامری بر مسلمانان واجب است که مطابق شریعت باشد.

معین سیاسی وزارت خارجه گروه طالبان به صراحت به فرمان و دستور مشخصی اشاره نکرده است، اما به نظر می‌رسد که اشاره او به فرمان رهبر گروه طالبان در رابطه به ممنوعیت کار و آموزش زنان است.

آقای استانکزی پیش از این نیز از دستورات رهبر گروه طالبان در رابطه به ممنوعیت آموزش زنان و عدم بازگشایی مکاتب دخترانه بالاتر از صنف ششم، انتقاد کرده بود.

او در مراسمی که با حضور وزیر امر به معروف و نهی از منکر گروه طالبان برگزار شده بود، گفت که دلیل شرعی برای ممنوعیت آموزش دختران وجود ندارد و آموختن علم بر مرد و زن «فرض» است.

چگونه آموزش زنان باعث اختلاف بین طالبان شده است؟

گروه طالبان از بدو به قدرت رسیدن در افغانستان، دچار اختلافات جدی درون گروهی بود و هنگام تقسیم بندی مناصب سیاسی، نتوانست این اختلافات را پنهان نگهدارد.

با گذشت هر روز، اختلافات بین اعضای ارشد این گروه جدی‌تر می‌شود و اکنون یکی از جدی‌ترین آن، مسئله آموزش و کار زنان است.

ممنوعیت آموزش و کار زنان از سوی گروه طالبان با واکنش‌های گسترده جهانی مواجه شده است و اکثر کشورها و سازمان‌های اسلامی آن را محکوم و خلاف آموزه‌‎های دین اسلام دانسته‌اند.

عباس استانکزی که از اعضای ارشد و کلیدی گروه طالبان به شمار می‌رود، تاکنون دست‌کم دو بار از تصمیمات رهبر طالبان در رابطه به حق آموزش و کار زنان، به صورت علنی انتقاد کرده است.

او که به روایتگر تغییر گروه طالبان معروف بود و از چهره‌های کلیدی در مذاکرات صلح با آمریکا به شمار می‌رفت، اکنون آهسته آهسته از سوی افراد تندرو این گروه، به حاشیه رانده می‌شود.

گزارش‌های نیز وجود دارد که اعضای شبکه حقانی نیز با تصمیمات و دستورات رهبر گروه طالبان در رابطه به ممنوعیت کار و آموزش زنان، مخالف هستند، اما تاکنون مخالفت خود را با این دستورات به صورت علنی ابراز نکرده‌اند.

بر اساس شماری از گزارش‌ها، شماری از چهره‌های گروه طالبان که طرفدار تعامل با کشورهای جهان هستند، صدور فرمان‌های تندروانه علیه زنان را، نگران کننده می‌دانند.

اما ملا هبت الله، رهبر گروه طالبان و افراد نزدیک به او که نگاه افراطگرایانه و تندروانه به مسائل اجتماعی، از جمله حقوق زنان دارند، تاکنون به دیدگاه آنها اهمیتی نداده‌اند و به صدور دستورات سخت گیرانه و تندروانه علیه زنان و شهروندان افغانستان، ادامه می‌دهند.

گذشته اختلاف اعضای طالبان

اعضای طالبان در یک و نیم سال گذشته، اختلافات جدی داشته‌اند و حتی یکبار بر اثر تشدید این اختلافات، تمام اعضای کابینه آنها برای سه روز به قندهار فراخوانده شدند تا سطح اختلافات تا اندازه‌ای کاهش پیدا کند.

منابع آگاه از اختلاف میان اعضای ارشد گروه طالبان می‌گویند که عمده‌ترین اختلاف‌ها، میان سه چهره کلیدی حکومت طالبان، ملا عبدالغنی برادر، سراج الدین حقانی و مولوی محمد یعقوب مجاهد وجود دارد و هرکدام با توجه به سابقه حضور در ساختار تشکیلاتی طالبان و جنگ در برابر نیروهای بین المللی و دولت افغانستان، خود را مستحق صلاحیت و سهم بیشتر در حکومت می‌دانند.

بر اساس گزارش منابع آگاه، اعضای ارشد گروه طالبان در مورد تقرری افراد در پست‌های مهم حکومتی، نحوه فعالیت شماری از ادارات کلیدی و گشایش مکاتب دخترانه باهم اختلاف نظر جدی دارند.

علاوه بر این، اختلافات فکری نیز میان اعضای ارشد گروه طالبان مشاهده شده است و شماری از چهره‌های ارشد این گروه، میانه‌رو تر از  سایر آنها ظاهر شده‌اند، اما شمار دیگر از آنها از جمله ملا هبت الله، رهبر این گروه، محمد خالد حنفی، سرپرست وزارت  امر به معروف و نهی از منکر، ندا محمد ندیم، سرپرست وزارت تحصیلات عالی، مولوی عبدالحکیم حقانی، رئیس استره محکمه طالبان، از جمله تندروترین آنها است.

اختلافات میان رهبران طالبان هرچند که بسیار جدی به نظر می‌رسد و مسائل گوناگون را در بر می‌گیرد، اما در قبال سرنوشت جمعی مردم افغانستان، نحوه اداره کشور، تشکیل حکومت و تدوین قانون اساسی، همه آنها دارای نگاه افراطگرایانه و طرفدار هژمونی قومی هستند.