شفقنا افغانستان- سران حکومت وحدت ملی در سکتور انکشافی وزیرانی معرفی کردهاند که نسبت به حکومت قبلی توانا هستند. وزیر انرژی توانا است، وزیر انکشاف دهات بیشتر بودجهی وزارت خانهاش را مصرف کرده است. مصرف بهموقع بودجه خودش نشاندهندهی توانایی است. وزیر مالیهی افغانستان هم توانایی خودش را در انجام وظیفه اثبات کرده است. در یک داوری کلی، میتوانیم بگوییم که هردو جناح تشکیلدهندهی حکومت وحدت ملی در معرفی وزیران انکشافی موفق بودهاند.
اما برخی گزینشهای دیگر در دو سالی که از عمر حکومت وحدت ملی سپری شد، هیچتوجیه منطقی ندارد. گزینشهایی که در سکتور امنیتی صورت گرفته، در برخی از موارد افتضاح است. وزیر داخله افغانستان، یک نظامی کارکشته است وثابت کرده است که ازپس فرماندهی یک قول اردو میبرآید، اما برای وزارت داخله ساخته نشده است. وزارت داخله به وزیری نیاز داشت که نیروی پولیس را از پراکندگی نجات میداد و آن را مدیریت میکرد. وزیر داخله باید نواقص نیروی پولیس را جبران میکرد، باید این نیرو را بهگونهای سازمان میداد که با وجود منابع کم، با جرایم جنایی در شهرهای بزرگ، مبارزه کند. اما این کار از دست یک نظامی بر نمیآید. بههمین دلیل است که شب، وقتی رییسجمهور به یک ماموریت پولیس سر میزند، غیر از بینظمی، چیز دیگر نمیبیند.
فردی که بهعنوان وزیر دفاع انتخاب شده، نیز توانایی لازم را ندارد. او پیرمردی است که چیزی از تیوریهای جنگ برضد شورشگری نمیداند. ناتو برای افغانستان یک اردوی متعارف نساخته است. اردویی که کشورهای عضو ناتو زحمت کشیدهاند و برای ما ساختهاند، نیرویی است که برضد شورشگری میجنگد. بنابر این کسانی که در راس این نیرو قرار میگیرند، باید تیوریهای جنگ ضد شورشگری و نحوه مدیریت این جنگ را بلد باشند. اما وزیر بر حال دفاع افغانستان، شاید یک کتاب ابتدایی هم در مورد جنگ برضد شورشگری نخوانده باشد. هیچ لازم نبود که رییسجمهور ایشان را به این سمت بگمارد.
عزل و نصبها در سمتهای فرماندهی قول اردوها هم بر مبنای منافع جناحی و ملاحظات سیاسی صورت گرفته است. عدهای از افسران هم بنا بر ملاحظات سیاسی و جناحی، رتبهی جنرالی گرفتهاند. در عزل و نصب فرماندهان پولیس ولایات هم شایستگی کمتر مدنظر بوده است. بههمین دلیل است که فرماندهان نمیتوانند در برابر حملات طالبان، نیروهای خود را سوق و اداره کنند. ناتوانایی فرماندهان سبب شده است که بعد از هرحادثهی ناگوار؛ مثل سقوط یک واحد اداری، بحث کمبود منابع و امکانات مطرح شود. فرماندهان ناتوان برای این که ضعف خودشان را بپوشانند، بحثهای انحرافی مثل نبود امکانات را مطرح میکنند و رسانهایشدن این موضوع، افکار عمومی را نسبت به توانایی مجموع نیروهای امنیتی بیباور میسازد.
علاوه براین، مشکل دیگری که در وزارت دفاع وجود دارد این است که این وزارت تا حال هم یک پالیسی مکتوب برای عزل و نصب افسران میانرتبه ندارد. رییس کادر و پرسونل این وزارت به دستور مقامهای بالاتر در عزل و نصب افسران میانرتبه، نقش اساسی دارد در حالی که برای عزل و نصبها در سطح قطعات باید بوردهای عزل و نصب وجود داشته باشد و رییس کدر و پرسونل از روند کار آنان نظارت کند، نه اینکه همهچیز در کنترول این رییس باشد. مربیان ناتو چگونگی تهیهی سند پالیسی عزل و نصب افسران میانه را برای بلندپایگان وزارت دفاع درس دادند، اما مقامهای این وزارت به آن درسها عمل نکردند. وقتی افسری از یکجا بهجای دیگر تبدیل میشود، یا وقتی افسری در قطعهی خودش ارتقا یابد، اسناد خود را در وزارت دفاع، طی مراحل کند. به همین دلیل است که بازدهی کار نیروهای امنیتی متناسب به انتظارات مردم نیست.
در وضعیتی که نیروهای امنیتی افغانستان منابع کافی در اختیار دارند و از پشتیبانی ناتو برخورداراند، باید «پرفورمنس» خیلی خوب داشته باشند. اما چنین نیست. ضعف سوق و اداره سبب شده است که نیروهای امنیتی مادر برخی از موارد زمینگیر شوند و اسلحهیشان به دست دشمن بیفتد.
سران حکومت وحدت ملی باید در عزل و نصبهایی که در سکتور امنیتی کردهاند، تجدید نظر کنند. بدون تجدید نظر در عزل و نصبهای سکتور امنیتی، مشکل رهبری نیروهای امنیتی حل نمیشود. چندی پیش، فرماندهان نیروهای ناتو از ضعف رهبری در نیروهای امنیتی افغانستان سخن گفتند. این ضعف، وقتی جبران میشود که در عزل و نصبها تجدید نظر شود. رهبری سکتور امنیتی باید به چهرههای توانا و دارای دیدگاه در جنگ برضد شورشگری سپرده شود.
فرماندهان واحدهای کوچک و بزرگ نیروهای امنیتی هم باید به اشخاص و افراد بیتجربه داده نشود. در صفوف نیروهای امنیتی، افسرانی هستند که در یک دههی اخیر وظیفه اجرا کردهاند و تمام مسایل مربوط به اردو و جنگ را میدانند. زمینهی ترفیع و ارتقای این افسران باید فراهم شود و در صورت لزوم، بهعنوان فرمانده واحد برگزیده شوند. هیچ ضرورت نیست که اشخاص بیتجربه یا نظامیان سالخورده در راس نیروهای امنیتی قرار گیرند.
منبع: هشت صبح
انتهای پیام
