چرا خروج آمریکا از برجام، به ضرر افغانستان نیز خواهد بود؟

به گزارش شفقنا به نقل از ایرنا، تنش ها بین ایران و آمریکا بار دیگر به دنبال خروج آمریکا از برجام و تهدید دولت آمریکا برای اعمال قوی ترین تحریم ها علیه تهران افزایش یافته است.
دیپلمات در مقاله ای تحت عنوان «خروج آمریکا از برجام چه مفهومی در افغانستان دارد» به قلم «صبغه الله ارسال» تحلیگر و کارشناس ارشد سیاسی شورای امنیت ملی افغانستان نوشت: خروج آمریکا از توافق هسته ای و تهدید به ازسرگیری تحریم ها به سه دلیل عمده به ضرر افغانستان خواهد بود: نخست، این امر می تواند اوضاع امنیتی و اقتصادی در افغانستان را وخیم تر کند.
دوم، افغانستان به اقتصاد پاکستان وابسته تر خواهد شد و اسلام آباد در مقابل، اهرم فشار بیشتری در خصوص مذاکره درباره توافق صلح با طالبان بدست خواهد آورد.
سوم، برخی تلاش های منطقه ای علیه ‘مذاکرات صلح افغانستان تحت رهبری کابل’ تقویت خواهد شد.
در ادامه مطلب دیپلمات آمده است: با خروج آمریکا از توافق و اعمال تحریم های جدید، ایران احتمالا روابطش با طالبان را افزایش خواهد داد که این امر به وخیم تر شدن اوضاع امنیتی در استان های آسیب پذیر در غرب و شمال غرب افغانستان به ویژه «فراه»، «هرات»، «بادغیس» و «فاریاب» کمک خواهد کرد.
ایران از سهم مناسبی از بازار مصرف افغان ها برخوردار است و تمایلی ندارد که این بازار را به ویژه در دوران اعمال تحریم های شدید و نیاز جدی به ایجاد توازن در اقتصادش از دست بدهد. با این حال این ادله نیز درست است که ایران ممکن است برخی از دستاوردهای کوچکش را به نفع دستاوردهای بزرگتری رها کند.
دیپلمات مدعی شده است: ایران با از دست دادن سهم خوددر بازار افغانستان، دولت افغان را تحت فشار قرار خواهد داد تا در مقابل دیدگاه منطقه ای در خصوص توافق تسهیم قدرت با طالبان برای پایان دادن درگیری ها در افغانستان تسلیم شود. ایران با کمک به وخیم تر کردن اوضاع امنیتی و اقتصادی افغانستان ، برخی منافع خود در این کشور را حفظ خواهد کرد: نخست ، ایران می تواند ادعای آمریکا درباره موفقیت راهبرد این کشور در قبال منطقه جنوب آسیا را خدشه دار کند. دوم، پروژه های اقتصادی ازجمله خط لوله گاز تاپی بین ترکمنستان- افغانستان- پاکستان وهند (TAPI) و پروژه سد «بخش آباد» (استان فراه) را به مخاطره بیندازد.
دیپلمات می افزاید: در رابطه با پاکستان، افغانستان امیدوار است که با استفاده از بندر چابهار در ایران و از طریق دور زدن کراچی در پاکستان به بازارهای جهانی دسترسی پیدا کند.
پاکستان از سوی آمریکا تحت فشار زیادی به دلیل آنچه واشنگتن ‘ ایجاد پناهگای امن برای تروریست ها و حمایت از تروریسم’ از سوی پاکستان می داند، قرار دارد. دولت ترامپ کمک مالی به پاکستان را قطع کرده و پاکستان را در فهرست اقدام اضطراری مالی قرار داداست و رسما از این کشور خواسته است با اصلاح موضع خود در قبال گروه های تروریستی، از روند صلح افغانستان حمایت کند. بعلاوه دولت افغانستان برای فشار بیشتر بر پاکستان با هدف وادار کردن آن به فشار بر طالبان برای حضور در میز مذاکره اعمال نفوذ کرده است.
خروج آمریکا از توافق هسته ای ایران و تحریم های جدید، فشار بر پاکستان را کاهش خواهد داد و اهرم فشار سیاسی و اقتصادی بیشتری را در اختیار این کشور قرارخواهد داد تا از آن علیه افغانستان و آمریکا استفاده کند.
در نهایت این که، توافق منطقه ای بر سر صلح در افغانستان، به نفع طالبان و به ضرر واشنگتن تمام شده است. روسیه، پاکستان وایران تاکید دارند که مشکل افغانستان از طریق نظامی حل نمی شود و لازم است درباره راه حل صلح در این کشور مذاکره شود. هرچند دولت رویکرد دولت ترامپ در قبال ایران به طور کامل در تضاد با راهبرد این کشور در جنوب آسیا با محوریت افغانستان است. اقدامات اخیر ترامپ درباره ایران مانند توئیت هایش را می توان حاصل یک تصمیم فوری یا اقدامی جدی تر قلمداد کرد. ترامپ یا به دنبال بازی بازدارندگی است و یا به دنبال اقدامی سختگیرانه تر از جمله تغییر رژیم یا فروپاشی رژیم است. موفقیت آمریکا در خصوص رویکرد این کشور در قبال افغانستان به نشان دادن چماق (تنبیه) به برخی از بازیگران منطقه ای و دادن هویج (تشویق) به برخی دیگر همچون پاکستان و ایران است. اگر آمریکا با همه طرف های درگیر در افغانستان با رویکرد تنبیه و تهدید برخورد کند، موفقیت رویکرد این کشور در افغانستان دشوار خواهد شد.

انتهای پیام