شفقنا افغانستان- رسانه ها از آمدن قریب الوقوع زلمی خلیلزاد بعنوان نماینده ویژه ایالات متحده به افغانستان خبر می دهند، شخصیتی که همواره بر مناسبات سیاسی افغانستان تاثیر گذاشته و می توان گفت خلیلزاد یکی از چهره های موثر اجلاس بن و تشکیل دولت انتقالی آقای کرزی است.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، صدای پای زلمی خلیلزاد آنقدر بلند است که او هنوز به کابل نرسیده باعث شده تا وضعیت سیاسی دچار التهاب شود و طرفداران و منتقدان حضور او تحلیلهای متفاوتی از آمدنش به کابل داشته باشند.
خلیلزاد، نویسنده کتاب فرستاده آنطور که خود می گوید یکی از کسانی است که حامد کرزی را به قدرت رساند و بعدها بعنوان سفیر آمریکا در افغانستان روابط دو کشور را تعریف کرد.
زلمی خلیلزاد از سالها پیش نماینده افغانستان در آمریکا بود، خلیلزاد تحصیلات خود را در مدرسه دولتی لیسه غازی در کابل شروع کرد. مدتی را در چارچوب برنامههای بینالمللی تبادل فرهنگی در دبیرستان کرس، کالیفرنیا سپری کرد. بعدتر، لیسانس و فوق لیسانس خود را از دانشگاه آمریکایی بیروت در لبنان و پی اچ دی خود را در دانشگاه شیکاگو در آمریکا دریافت کرد.
خلیلزاد اولین آمریکایی افغانستاني الاصل و شاید اولین مسلمانی باشد که در پلههای قدرت آمریکا به قلب دستگاه حاکمه آن کشور راه یافتهاست.
او محرم اسرار کاخ سفید در دوران جرج دبلیو بوش است، درباره ایران، افغانستان، عراق و بسیاری از کشورهای منطقه به وزیر خارجه و رییس جمهور آمریکا مشوره می دهد و بعنوان یک چهره زیرک عرض اندام می کند.
حالا او یکی از زبده ترین سیاستمداران آمریکایی است، اما هنوز عرق پشتون بودن خود را حفظ کرده و با اینکه مادر او تاجیک است، اما میل بیشتری به روابط با پشتونها دارد.
خلیلزاد بعد از نوشتن کتاب فرستاده که سرنوشت سیاسی او درباره افغانستان بود، بیشتر بر سر زبانها افتاد و بعنوان یک چهره موثر در لابیهای پشت پرده مطرح شد.
حالا او بعد از نوشتن این کتاب و پرده برداشتن از وقایعی که در آن سالها افتاده دوباره به کابل می آید و آمدنش همه را نگران کرده است. عده ای آمدنش را پیش زمینه بروز بحران می دانند و عده ای دیگر او را ناجی بلامنازعه مسایل افغانستان!
احمد بهزاد، نماینده مردم هرات درباره حضور خلیلزاد می گوید : زلمی خلیلزاد سیاستمدار و دیپلماتی برجسته در دستگاه دولتی ایالات متحده آمریکا است، این کشور در دو دهه اخیر هرگاه تحت حاکمیت جمهوریخواهان قرار گرفته است، از آقای خلیلزاد در مناصب مهم و حساس در دستگاه سیاست خارجی خود استفاده کرده است. نقش این دیپلومات افغان تبار آمریکایی به هر میزان که در پیشبرد سیاست های ایالات متحده در کشورهای دیگر سازنده بوده است، اما در افغانستان این نقش به نوبه خود بحران زا و در مراحلی ویرانگر بوده است.
بهزاد با اشاره به ناکامی ایالات متحده در تامین ثبات در افغانستان و عدم شکل گیری یک نظام متناسب با جامعه متنوع و چند پارچه افغانستان می گوید : نقش آقای زلمی خلیلزاد به عنوان یک کارگزار با نفوذ دولت آمریکا و جهت گیری های قومی و تباری او در ناکامی های ایالات متحده در افغانستان برجسته می شود. از این رو گزافه نیست اگر بگوییم آقای خلیلزاد بیش از اینکه نماینده و تامین کننده منافع ایالات متحده در افغانستان بوده باشد، حافظ منافع یک تیم خاص سیاسی و قومی افغانی در درون ساختار دولتی ایالات متحده آمریکا بوده است.
نظر آقای بهزاد این است که در شرایط ناپایدار کنونی افغانستان و در میانه بحران بی اعتمادی میان بازیگران قومی در این کشور که سیاست های تبارگرایانه عناصری همانند آقای زلمی خلیلزاد در شکلدهی به آن نقش بارزی داشته است، حضور مجدد این دیپلومات متعصب و تبارگرا به نمایندگی از دولت آمریکا در افغانستان می تواند بر تنش های قومی بیافزاید و عملا ایالات متحده آمریکا را درگیر رقابت های ذات البینی گروه های قومی و سیاسی افغانستان سازد. منافع ایالات متحده و جامعه متنوع و چندپارچه افغانستان ایجاب می کند، قدرت های جهانی و منطقه ای در رقابت ها و جدال های سیاسی اقوام در افغانستان بی طرفی خود را حفظ نموده و برای تامین ثبات در این منطقه حساس، در پی ایفای نقشی میانجی گرایانه و سازنده باشند.
از این رو مناسب است همه با هم نارضایتی خود را از حضور مجدد زلمی خلیلزاد به صفت نماینده دولت آمریکا در امور افغانستان ابراز کنیم و از دولت ایالات متحده آمریکا بخواهیم در این تصمیم خود تجدید نظر کند.
از سوی دیگر خبرگزاری تسنیم ایران درباره حضور مجدد خلیلزاد با تیتری جالب نوشته است : آقای «فرستاده» در راه ارگ؛ «خلیلزاد» رئیس جمهور افغانستان میشود؟
گزارشگر خبرگزاری تسنیم معتقد است : آستانه انتخابات پارلمانی و همچنین انتخابات ریاست جمهوری در افغانستان فصلی از ائتلافها و جبههگیریهای مختلف است و مقامات واشنگتن تلاش میکنند تا در چنین برههای، رخدادها با مدیریت کامل آمریکا همراه باشند. زلمی خلیلزاد با توجه به شرایط جاری در افغانستان بار دیگر نیز از سوی آمریکا به عنوان یک بازیگر در این فصل تعیین خواهد شد تا بتواند ترکیب آرایشهای انتخاباتی را طبق خواست و منافع این کشور تنظیم کند و یا در صورت لزوم، نامزد انتخابات آینده افغانستان شود. خلیلزاد همانطور که یک آلترناتیو برای ریاست جمهوری حامد کرزی بود، در حال حاضر نیز اگر بنا به دلایلی حمایت آمریکا از اشرف غنی قطع شود او به میدان کارزار انتخابات ریاست جمهوری خواهد آمد. سابقه خلیلزاد آنطور که در کتاب «فرستاده» به آن اذعان میکند، نشان دهنده این است که کاخ سفید به او به چشم یک فرستاده و نماینده ویژه برای مدیریت افغانستان مینگرد. شاید به همین دلایل این روزها نیز در گرماگرم رایزنیها برای یافتن راهحل صلح دولت با طالبان و فعالیتهای انتخاباتی، خلیلزاد سفرهای پنهانیاش به کابل را آغاز کرده است.
اینگونه احساس می شود که آمریکا به خوبی با شناخت وضعیت افغانستان کسی چون زلمی خلیلزاد را سالها تربیت می کند تا در مواقع لزوم از او بعنوان فرستاده استفاده کند. فرستاده ای که نیمی افغانی است و نیمی آمریکایی! به قوم پشتون وفادار و به آمریکا پایبند!
سیدجمال الدین سجادی
انتهای پیام
