در حالی یک هفته از وقوع درگیری مجدد مرزی میان نیروهای مرزبانی ۲ کشور تاجیکستان و قرقیزستان میگذرد که اختلاف نظر در اظهارات مقامات بیشکک و دوشنبه حکایت از عمق اختلاف در مسئله مذکور دارد.
به گزارش خبرگزاری شیعیان افغانستان(شفقنا افغانستان) به نقل از فارس، مقامات قرقیزستان و تاجیکستان با وجود گذشت یک هفته، نسبت به درگیری مسلحانه هفته گذشته در مرز مشترک دو کشور، دیدگاههای متفاوتی داشته و هر کدام از موضع خود در مورد این قضیه صحبت میکند.
نهاد مرزبانی تاجیکستان امروز پس از گذشت یک هفته از درگیری مسلحانه بین نیروهای مرزبان دو کشور در منطقه «خاجه اعلا- قراسو»، برای اولین بار اظهار نظر کرد.
«شرف فیضاللهاف» فرمانده ستاد کل نیروهای مرزبانی تاجیکستان به رسانهها گفت، حمله به نیروهای مرزبان تاجیک در تاریخ 11 ژانویه، نخست از سوی یک گروه مسلح از قبل آمادهشده قرقیز انجام شده و مرزبانان تاجیکستان نیز در واکنش به این اقدام با استفاده از سلاحهای جنگی از کشور دفاع نمودهاند.
به گفته این مقام مرزبانی تاجیکستان، درگیری در محدوده مرکز توزیع آب، واقع در رودخانه مرزی که در روستای «خاجه اعلا» ناحیه اسفره و در قلمرو تاجیکستان است به وقوع پیوسته و مرز دولتی این کشور از سوی نظامیان مسلح نیرهای مرزبان قرقیزستان نقض شدهاست.
وی تصریح کرد: در ابتدا حدود 30 نظامی قرقیز با بهانه ساخت جاده وارد قلمرو تاجیکستان شده و با نادیدهگرفتن تذکرات مرزبانان به سوی آنان تیر گشوده و فرمانده واحد مرزبان مستقر در این منطقه را زخمی نمودهاند.
وی همچنین افزود: مرزبانان تاجیک به منظور جلوگیری از گسترش درگیری و برای خارج کردن این فرمانده زخمیشده از مکان درگیری با استفاده از سلاح، نظامیان کشور همسایه را به عقبنشینی مجبور کردند.
ژنرال فیضالله اف، همتایان قرقیز را متهم به آن کرد که با نقض توافقات قبلی و با تکیه به حکم «تاکان مامیتاف» معاون نخستوزیر قرقیزستان، اجرای طرح احداث جاده ماشینرو «کوکتاش- آقسای- تمدیق» که عمدتا از قلمرو تاجیکستان میگذرد را از سر گرفته و باعث این درگیری شدند.
این مقام نظامی تاجیکستان همچنین تصریح کرد: سکوت طولانی مقامات رسمی این کشور در برابر این حادثه بر این اساس بوده که تحقیق و بررسیهای مورد نیاز انجام گیرد.
وی معتقد است: هر گونه اظهار نظر و توضیحات رسمی شتابزده به مانند آنچه که طرف قرقیزستان پس از این حادثه مطرح نموده، مغایر با عرف بینالمللی و مرزبانی بوده و همزمان نقض توافقات به دستآمده میان دو کشور نیز میباشد.
ژنرال فیضاللهاف افزود: مقامات سطوح مختلف قرقیزستان با نادیده گرفتن این مقررات و همچنین با نقض معیارهای رایج بینالمللی به طور یکطرفه به فعالیت تبلیغاتی پرداخته و وضعیت را آنگونه که به نفع آنان بود، تشریح نمودند.
**توضیح تازه قرقیزستان که در آغاز تاجیکستان را به حمله به خاک این کشور متهم میکرد.
«ژانتورو ساتیبالدیاف» نخستوزیر قرقیزستان که در بیانیههای قبلی خود تاکید میکرد: به هر وسیله طرح جاده جدید ماشینرو در مرز با تاجیکستان را به اجرا میرساند، در آخر هفته گزینه غیرمنتظره دیگری درخصوص تشدید وضعیت در مرز مطرح نمود.
وی روز پنجشنبه گذشته (16 ژانویه) در گفتوگو با رسانهها عنوان کرد، تشدید وضعیت میتواند به سود گروههای قاچاقچی باشد.
وی افزود: ممکن است که تیراندازی بین مرزبانان دو کشور، تحریک تازه عاملان وابسته به گروههای قاچاقچی مواد مخدر باشد که از این طریق برنامههای خود را به اجرا می رسانند.
وی، اگرچه از هیچ گروهی در این زمینه به طور مشخص نام نبرد، ولی تأکید کرد: احتمال دست داشتن گروههای قاچاقچی و حامیان آنان در تشدید وضعیت مرز مشترک تاجیکستان و قرقیزستان را دور از ذهن نمیداند.
این اظهار نظر یک مقام عالیرتبه قرقیزستان در حالی است که مقاماتی در سطح دولت و مجلس این کشور و همچنین برخی از مقامات نظامی به تکرار و با تهدید تا کنون گفتهاند که به هر بهایی کار ساخت جاده جدید در مناطق مرزی با تاجیکستان را به انجام خواهند رساند.
** تشدید اوضاع در مرز قرقیزستان وتاجیکستان تلاشی برای ایجاد ضعف در اجرای طرح همگرایی اقتصادی روسیه در آسیای مرکزی
کارشناسان بر این باورند که تلاش برخی از مقامات قرقیز برای بیاثر کردن هر دور مذاکرات رسمی با تاجیکستان در چارچوب کمیسیون مشترک بررسی مسائل مرزی، اهدف دیگری نیز پشتپرده دارد.
این کارشناسان میگویند: افرادی از مقامات دولت و نهادهای رسمی قرقیزستان کمکهای مالی هنگفتی از سرمایهگذاران خارجی دریافت کردهاند تا برای طرحهای همگرایی اقتصادی ارائهشده توسط روسیه در میان کشورهای آسیای مرکزی مانع ایجاد کنند.
این کارشناسان معتقدند که گروهها و کشورهایی عمدا با دامن زدن به منازعات مرزی، تخم دشمنی در روابط قرقیزستان و تاجیکستان میپاشند تا جایگاه و حضور این دو کشور را به واسطه گرفتاری در این مسئله، در حل مسائل منطقهای، اجرای طرحها و از جمله شرکت در بررسی و حل مسئله تنظیم آب منطقه، تضعیف کنند.
این کارشناسان همچنین با اشاره به این که قرقیزستان و تاجیکستان به عنوان کشورهای بالا رودخانهای آب آسیای مرکزی تاکنون در تعیین شیوه توزیع آب و ساخت نیروگاهها، موضع مشترک داشتهاند، تأکید می کنند، چنین اتفاقنظری در ارائه طرحهای منطقهای در زمینه ساخت نیروگاهها برای برخی کشورهای دور و نزدیک چندان قابل قبول نیست.
اما «الکساندر کنایزاف» تحلیلگر مسائل آسیای مرکزی بر این نظر است که بیانیههای شتابزده مقامات قرقیز در مورد حادثه درگیری مسلحانه در مرز، تلاشی برای انحراف نظر جامعه قرقیزستان از مشکلات داخلی است.
این تحلیلگر با ستایش از موضعگیری مقامات دوشنبه در جهت رسیدگی به این مسئله، آن را یک نوع تحمل سیاسی برای رسیدن به توافق سیاسی دانست.
وی در گفتوگو با رسانهها همچنین تأکید کرد، بیشکک با بیانههای دور از واقعیت عمدا وضعیت را به منظور رسیدن به اهداف سیاسی تشدید میبخشد.
کنیازاف میگوید: مقامات قرقیزستان با چنین موضعگیریهایی سعی دارند که از طریق جلب توجه مردم به مسائل خارجی، مشکلات داخلی را از نظرها پنهان دارند. نمیتوان چشمانداز روابط این دو کشور همسایه را دوستانه و مثبت دید.
انتهای پیام
www.afghanistan.shafaqna.com