اشاره : وزیرخارجه عراق همیشه حرف هایی برای گفتن دارد. در این گفت و گوی جدید نیز او درباره كنفرانس ژنو2 و شكاف مخالفان، ادامه بحران سوریه و احتمال افغانی شدن برخی مناطق این كشور صحبت می كند. اما در همین گفت و گو به بیان خودش بر یك نكته قدیمی پای می فشارد و آن اینكه آمریكای امروز دیگر مانند دیروز نیست و برخی سیاست هایش در سطح منطقه تغییر كرده است. او برای اثبات ادعایش گفت و گوی روسای جمهوری ایران و آمریكا و برخورد تازه آمریكا با كشورهایی از جمله مصر، عربستان و سوریه را شاهد می آورد. متن گفت و گو را می خوانید :
***
– آیا به رغم ادامه برخورد های نظامی حكومت بشار اسد فكر می كنید كنفرانس ژنو 2 می تواند تشكیل شود ؟
* فرض بر این است كه با شروع گفت و گوها آتش بس اعلام شود چون فضای بهتری به وجود خواهد آمد. اما نباید فراموش كنیم كه درگذشته هم نیروهای انقلابی و مردمی بودند كه با وجود ادامه درگیر ی ها مشغول مذاكره شدند. با این حال معتقدیم باید همه در سوریه اعلام آتش بس كنند و باید هر دو طرف حسن نیت خودشان را نشان دهند. من همواره جزو كسانی بوده ام كه از مشاركت مخالفان در گفت و گو با نظام تحت نظارت بین المللی و عربی تاكید كرده ام و این دستاورد بزرگی برای مخالفان خواهد بود. منظورم این است كه وقتی مخالفان یك نظام با آن نظام برسریك میز می نشینند این امر فی نفسه یك دستاورد بزرگ است.
– آیا مخالفان حاضر به مذاكره با نظام حاكم و رفتن به كنفرانس ژنو 2 شده اند ؟
* به نظر مخالفان سوری گفتگو با نظام نوعی كوتاه آمدن است. اما واقعیت این است كه آنها از حقوق یا خواسته هایشان كوتاه نمی آیند و می توانند دربرابر هرچه مقاومت كنند. نشستن سریك میز با مخالفان برای هیچ حكومتی آسان و راحت نیست. مساله دیگر اینكه جهان ناظر بر این ماجراست. مخالفان تا این لحظه حتی برسر نامگذاری هیات نمایندگی خود اختلاف نظر دارند. بنابراین دنیا چه احساسی نسبت به آنها خواهد داشت ؟ این یك فرصتی است كه همه ، حتی دوستان آن را تایید می كنند. اما مخالفان تاكنون برسر تعیین یك هیات نمایندگی شكست خورده اند و موضع واحدی ندارند. به گمان من مهم ترین ضمانت وحدت و یكپارچگی مخالفان است. ضمانت های دیگر تصمیم های كنفرانس ژنو2 خواهد بود كه طبق راهكارهای عملی و یك برنامه زمان بندی شده پیشنهاد می شود و این راهكارها به پشتوانه شورای امنیت و اعضای دایمی كه در كنفرانس مشاركت خواهند داشت مستحكم می شود.
– منظور از این راهكاری های عملی اجرای بند هفتم یا هشتم منشور سازمان ملل متحد است ؟
* قرار براین است كه هرگونه توافقی لازم الاجرا و تحت بند هفتم باشد.
– تحت بند هفتم خواهد بود یا شاید این طور باشد ؟
* نه. باید هرگونه توافقی تحت بند هفتم باشد. منظورم این است كه اگر توافقی از كنفرانس ژنو 2 در آمد اعم از دولت انتقالی یا تعیین زمان انتخابات و انتقال مسالمت آمیز قدرت برای طرفین لازم الاجرا خواهد بود.
– اما احمد الجربا ، رییس ائتلاف مخالفان شرایطی را برای این مشاركت تعیین كرده است. ازجمله اینكه ایران شركت نكند زیرا آنها ایران را دولتی می دانند كه سوریه را اشغال كرده است و می گویند حزب الله و یا گردان های «ابوالفضل العباس »در آنجا حضور دارند ؟
* ما طرفدار خروج همه نیروهای خارجی هستیم كه در عملیات نظامی مشاركت دارند. در نشست غیر علنی وزرای خارجه اتحادیه عرب نیز از آقای الجربا خواستیم كه در سخنانش خروج دهها هزار جنگجوی بیگانه ای را كه از اعراب در صفوف « جبهه النصره »یا «دولت اسلامی عراق و شام » هستند لحاظ كند.
– اما گردان های « ابوالفضل العباس » عراقی است ؟
* این یك سازمان سوری است. شاید در بین آنها شبه نظامیان شیعه هم باشند. من این را بعید نمی دانم. اما فراموش نكنید عراقی هایی هم هستند كه در جبهه دیگر می جنگند. مثل جبهه النصره و غیره. از این رو ما از آقای الجربا خواستیم خواستار خروج همه نیروهای شبه نظامی خارجی و توقف جنگ شود.
– آیا الجربا با شما موافق بود ؟
* تصور می كنم موضع گیری اتحادیه عرب و تصمیم هایی كه در آنجا گرفته شد همه این خواسته ها را مطرح كرده باشد. زیرا تصمیم این اتحادیه مبتنی بر آن چیزهایی بود كه در بیانیه «ژنو1 »آمده بود. همچنین از مخالفان سوریه خواسته شد در كنفرانس ژنو2 مشاركت كنند و این مهم ترین ماموریت نشست وزرای خارجه عرب بود كه با تلاش های بین المللی و نماینده آن اخضر ابراهیمی صورت گرفت.
– آیا اعتقاد دارید در این نشست حمایت لازم از گروههای مخالف سوریه شد و می تواند این تلاش ها به یك راه حل سیاسی و انتقالی منجر شود ؟
* ما حمایت خودمان را كردیم و الان دیگر توپ در زمین گروههای مخالف سوری است.
– آیا مخالفان تایید كردند كه در كنفرانس ژنو 2 شركت خواهند كرد ؟
* گفتند دراین باره فكر خواهند كرد.
– به نظر می رسد ایران به رغم اینكه مخالفان هیچ گونه نقشی برای ایران قایل نیستند قصد دارد دراین كنفرانس شركت كند ؟
* مخالفان حاضر به مشاركت ایران نیستند. اما ایران یكی از طرف های واقعی وموثر در بحران سوریه است. عربستان سعودی نیز به همچنین. كشورهای همسایه سوریه نیز همینطور. طبعا اگر ما به دنبال راه حلی باشیم باید گفتگو كنیم و با هركس كه اختلاف داریم مذاكره كنیم.
– آیا در نشست كشورهای عرب كمیته وزارتی را كه برای سوریه تعیین شده و ریاست آن برعهده قطر بود منحل شد ؟
* چنین چیزی مطرح نشد. اما نقش این كمیته به همان چارچوبی برمی گردد كه اخضر ابراهیمی به عنوان فرستاده سازمان ملل متحد در آن فعالیت می كند.
– چرا وزیر خارجه قطر زودتر از جلسه خارج شد. برخی دیگر از هیات ها هم خارج شدند آیا به دلیل اختلافات بود ؟
* تفاهم برسر اتخاذ یك راه حل سیاسی و توقف خشونت ها و عدم دخالت در امور سوریه وجود دارد. همچنین ما از همه ابتكار عمل های بین المللی و كنفرانس ژنو و همه ابتكار عمل های مسالمت آمیز حمایت می كنیم. از آن گذشته بحث ها فقط درمورد عراق و الجزایر و دیگران نبود. مسایل وموضوعات مختلفی مطرح شد. توجهی جدی به كنفرانس ژنو نشان داده می شد تا بحران سوریه به صورت سیاسی حل وفصل گردد. دراین باره یك نوع توافق بین المللی وجود دارد.
– شما وجود اختلافات را رد می كنید. پس چرا این نشست اینقدر تاخیر داشت ؟
* اختلافی وجود نداشت. اما مهم ترین جدلی كه بین ما و احمد الجربا وجود داشت درباره ضرورت واقع نگری و جدی بودن و نیز حسن نیت داشتن در برخورد با راهكارهای سیاسی بود و اینكه سقف انتظارات و خواسته ها را خیلی بالا نبریم وگرنه مخالفان در همان گوشه ای قرار خواهند گرفت كه سرانجام باعث می شود تا دولت سوریه شركت كند ولی مخالفان نباشند. دراین صورت كنفرانسی هم در كار نخواهد بود.
– به نظر شما آیا كنفرانس ژنو برگزار خواهد شد ؟
* به نظر من ، هیچ راه حل بهتری نیست. همه كشورها و اكثر دولت های عربی با برپایی این كنفرانس موافق هستند و معتقدند نتایج مثبتی برای ملت سوریه خواهد داشت نه اینكه صرفا برای اسد یا الجربا باشد.
– میزان صحت این حرف تا كجاست كه گفته می شود باراك اوباما رییس جمهور آمریكا از پرونده سوریه دست كشیده و می خواهد آن را به جانشین بعدی خود بسپارد ؟
* این حرف دقیق نیست. زیرا رییس جمهور آینده دوسال بعد خواهد آمد. چطور یك قدرت بزرگ می تواند این مسایل را تا دوسال دیگر به حال خود رها كند. واقعیت این است كه ایالات متحده دراین بحث ها شركت كرده و با روسیه به توافقی دست یافته است و درنهایت هردو یك بیانیه مشترك صادر كرده اند.
– درباره نشست ها ی مقدماتی برای زمینه سازی كنفرانس ژنو 2 چه می گویید ؟
* نشستی هست بین مقامات دولت های همسایه سوریه با اخضر ابراهیمی نماینده سازمان ملل متحدتا درباره نقش دولت های همسایه بخصوص آنهایی كه تحت تاثیر مستقیم این بحران هستند روشن شود. بعد از آن نیز نشستی خواهد بود با پنج كشور عضو دایم شورای امنیت. همچنین از دولت های دیگر نیز دراین رابطه دعوت شده است. مثل عربستان سعودی كه نقش مهمی دارد و یا ایران ومصر. می توان دراین باره از برخی دیگر از كشورهای اسلامی نیز دعوت كرد.
– تا چه حد حوادث سوریه برمناطق عراق بخصوص جاهایی مثل موصل و انبار تاثیر گذاشته است. آیا نشانه هایی از این هست كه افراط گرایان بخواهند دراین مناطق یك دولت تشكیل دهند ؟
* بحران سوریه مانند یك توپ آتشین در حال حركت است و همین نگران كننده خواهد بود. از این رو ما همواره از سرعت حل بحران یاد شده دفاع كرده ایم. زیراعراق به دلیل تداخل اجتماعی و فرهنگی و جغرافیایی بیشترین تاثیر را می پذیرد. از این رو مناطق موصل وانبار درواقع ادامه مناطق دیرالزور و الحسكه در سوریه است. لكن ما مناطق سنی نشین هم داریم كه جبهه النصره و دولت اسلامی عراق و شام درآنجا فعالیت های گسترده ای دارند و شهروندان عادی از هردو كشور را به قتل می رسانند. نگرانی ما از این است كه دولت سوریه نتواند این مناطق را كنترل كند و آن وقت عراق با مشكلات مرزی متعددی مواجه خواهد شد. حتی نگرانی آن وجود دارد كه این مناطق به یك افغانستان دیگر تبدیل شود بخصوص اینكه گروههای سلفی و جهادی از اینجا برای نقض امنیت و ثبات نه تنها عراق و سوریه بلكه كل منطقه استفاده می كنند.
– اما مساله تاسیس یك دولت دراین مناطق دشوار است ؟
* دشوار است ، اما به هرحال این سازمان ها می توانند در اینجا یك شبه دولتی به وجود آورند.
– درباره مسلح كردن عراق ، شما اخیرا به واشنگتن سفر كردید آیا درآنجا پیشنهادی دراین باره ارایه شد و نتایج مذاكرات چه بود ؟
* نتایج مذاكرات مثبت بود. طرف آمریكایی قول داد كه سلاح و تجهیزات كافی برای مبارزه با تروریسم دراختیار ما بگذارد و همكاری های دوجانبه امنیتی نیز عمیق تر شود. اما درحال حاضر ما خواسته های مشخصی داریم كه به دلیل نگرانی واشنگتن از خطر القاعده و سازمان های مرتبط با آن به این خواسته ها پاسخ مثبت داده می شود. همچنین با هیات عراقی درباره توسعه مشاركت سیاسی و آشتی ملی وبرگزاری انتخابات در موعد مقرر صحبت شد كه به نظر ما دخالت در برنامه دولت بود.
– سفر جان كری به منطقه را چگونه می بینید ؟ آیا تخت آمریكا به لرزه در آمده است ؟
* تخت آمریكا به لرزه در نیامده است. ایالات متحده سیاست هایش را تغییر داده و این تغییر در سطح جهانی است. این همان چیزی است كه از دوسال پیش ما نسبت به آن هشدار دادیم. منتظر دخالت نظامی آمریكا بودن دیگر تاریخش گذشته است. ایالات متحده جز در حالت های خاص دیگر دخالت مستقیم نخواهد كرد. برای مثال اگر در سوریه نقض فاحشی رخ می داد دخالت می كرد. اما این اتفاق نیفتاد. اگر از سلاح های شیمیایی استفاده می شد دخالت می كرد. اگر نظام سوریه خط قرمز آمریكا را رد می كرد دخالت به وجود می آمد اما چنین اتفاقی نیفتاد.
– اما در عراق و لیبی دخالت كرد ؟
* این مربوط به گذشته است. رویكرد كلی در سیاست امروز آمریكا عدم دخالت و یا عدم وقوع جنگ های جدید است. آنچه درمورد سوریه و ایران و تعامل آمریكا با این دوكشور وجود دارد تمام افكار و باورهای گذشته را نسخ می كند. آمریكا روزگاری سوریه و ایران را تهدید به حمله نظامی می كرد اما دیدیم كه موضع خود را تغییر داد و حاضر به گفتگوی مستقیم با ایران ( گفتگوی مستقیم اوباما و روحانی ) شد. این یك تغییر به حساب می آید.
– درباره موضع آمریكا نسبت به مصر چه می گویید ؟
* وقتی من در آمریكا بودم ، جان كری وزیرخارجه آمریكا پیرامون سفرش به قاهره با من صحبت كرد و به وزیر خارجه مصر نیز گفت كه دولت آمریكا با دولت كنونی و با توجه به شرایط موجود تعامل خواهد كرد. طبعا آمریكا خواستار گام های عملی سریع تر برای انتقال سیاسی در مصر است. چون مصر كشور مهمی است ، نه فقط برای ملتش بلكه برای كل جهان و بخصوص ایالات متحده.
– درباره مشاركت عراق در كنفرانس عربی – افریقایی كه قرار است در كویت برگزار شود چه می گویید ؟
* عراق در سطح معاون رییس جمهور شركت خواهد كرد.
منبع :الشرق الاوسط
انتهای پیام
www.afghanistan.shafaqna.com