شفقنا افغانستان (خبرگزاری شیعیان افغانستان )- نيجيروان بارزاني، نخست وزیر کردستان در مصاحبه با الشرق الاوسط درباره احتمال مطرح شدن مسعود بارزاني به عنوان جانشین رییس جمهور عراق بیان کرد: تا اين لحظه خبري از اين مساله نبوده است. اما اگر اتفاق بيفتد امري طبيعي است. او هم رييس منطقه است هم يك كرد عراقي و حق نامزد شدن براي مقام رياست جمهوري عراق را هم طبق قانون اساسي اين كشور دارد. پس چرا نه!
– به نظر شما انتخاباتي كه برگزار شد موفق و سالم بود؟
* قطعا. البته برخي اشكالات ساده وجود داشت ولي دركل خوب بود. مهم اين است كه با انتخابات گذشته مقايسه اش كنيم. مهم ترين دستاوردش اينكه ما فرهنگ انتخاب كردن را در بين مردم تجسم بخشيديم و اين براي ما خيلي اهميت دارد. گروه هاي سياسي ممكن است عليه همديگر صحبت كنند اما هر يك در جايگاه خودشان هستند. كساني هستند كه طرفدار حزب دموكرات هستند يا اتحاديه ميهني يا حزب تغيير. براي ما مهم اين است كه اين فرهنگ جابيفتد و اين روند با روح دموكراسي به صورتي شفاف جريان داشته باشد.
– پيروزي حزب شما يعني حزب دموكراتيك و بدست آوردن 38 كرسي رضايتمندانه بود؟
* با نگاهي به تاريخ كهن حزب ما، بايد بگويم اعضا و طرفداران انتظار بيشتري داشتند اما اگر به عمق تغييراتي بنگريم كه در كل منطقه و از جمله عراق اتفاق افتاده است به اضافه حملات برنامه ريزي شده اي كه صورت مي گيرد به اعتقاد ما نتيجه اي كه گرفتيم بد نبود.
– ولي شما انتظار 42تا 45كرسي را داشتيد؟
* نه. نه. ما انتظار 40 كرسي را داشتيم. به صراحت بگويم دستگاه هايي را كه كميسارياي مستقل انتخابات براي ثبت و مهر و موم كردن آورده بود خيلي وقت گير بود. شما خودتان ديديد كه من به عنوان نخست وزير و اولين راي دهنده چقدر معطل شدم. اين حس خوبي را به راي دهندگان نمي داد و موجب شد تا بخش بزرگي از آنها قيد صندوق هاي راي را متاسفانه بزنند. اين دستگاه ها را در انتخابات عراق به كار نبرده بودند و خواستند در انتخابات كردستان آنها را امتحان كنند.
– شما تبليغاتي جديد را به راه انداختيد و بيشتر بر انرژي جوانان تكيه داشتيد. آيا دولت آينده هم در چنين سطحي خواهد بود؟
* قطعا. اين شروع يك تجربه جديد بود. ما در منطقه كردستان مراحل مختلف را پشت سرگذاشته ايم يعني از زمان يكپارچه كردن دولت هاي اربيل و سليمانيه تا مرحله تحكيم اعتماد بين آنها و مردم يك مرحله بود. مرحله دوم شكافي بود كه در حزب اتحاديه ميهني به وجود آمد و جنبش تغيير به رهبري نچيروان مصطفي از آن منشعب شد. يعني تجربه احزاب دولتي و احزاب اپوزيسيون. الان ما مرحله ديگري را شروع كرده ايم كه مبتني بر ساخت نهادهاي منطقه مطابق با شيوه نهادهاي دولتي است. اين چيزي است كه درحال انجام آن هستيم و اميدواريم اين هدف تحقق پيدا كند.
– حزب اتحاديه ميهني كه شما با آن يك اتحاد استراتژيك داريد تصميم گرفت در انتخابات به صورت فردي حضور پيدا كند و با گروه ديگري فهرست مشترك نداشته باشد تا حجم خودش در بين افكار عمومي جامعه را بسنجد…. با اين تجربه چطور برخورد كرديد؟
* بله. آنها چنين تصميمي گرفتند و ما هم به راي آنها احترام مي گذاريم. ببينيد ائتلاف بين احزاب براساس تعداد راي دهندگان يا كرسي هاي پارلمان نيست بلكه بر مبناي برنامه مشترك يا نگرش آنها نسبت به آينده است.
– آيا اتحاديه ميهني در دولت آينده مشاركت خواهد داشت؟
* اميدواريم چنين باشد. به صراحت بايد بگويم كه اين حزب نفوذ زيادي در منطقه دارد و نمي توان حجم آن را با چند كرسي مجلس تعيين كرد. ما سال هاست كه دوش به دوش هم كار مي كنيم. در تدوين قانون اساسي عراق دست داشتيم و خودمختاري كردستان را به وجود آورديم و خدمات زيادي به مردم كرديم. دستاوردهاي زيادي بوده است كه ما با هم آنها را به وجود آورده ايم. نبايد اين دستاوردها را كم گرفت.
– پس نتيجه اي كه اين حزب گرفت يعني 18 كرسي شما را راضي مي كند؟
* بهتر است كه اين پرسش را از خود آنها بكنيد. من فكر نمي كنم اتفاق بزرگي براي اين حزب افتاده باشد. دست يافتن به 18 كرسي هم مساله كوچكي نيست. اين فرصتي است تا آنها بتوانند نقاط ضعف شان را برطرف كنند و دوباره با قدرت بيشتر به صحنه بازگردند.
– آيا به نظر شما غيبت طالباني رهبر اين حزب بر اوضاع منطقه كردستان به خصوص و عراق به طور كلي تاثير داشته است؟
* قطعا… غيبت مام جلال خلايي مهم را در كل عراق و نيز منطقه كردستان به وجود آورده است .. مام جلال كمربند ايمني ما در بسياري از مسايل كشور و موضع گيري ها بود.
– از وضعيت جسمي او اطلاعي داريد؟
* چارچوبي وجود دارد كه ما نمي خواهيم در آن دخالت كنيم… يك چارچوب خانوادگي است. ولي تا حدودي از وضعيت جسمي او اطلاع داريم.
– درعراق بحث نامزدي مسعود بارزاني، رييس منطقه خودمختاري كردستان و رهبر حزب دموكراتيك به عنوان جانشيني رياست جمهوري فعلي وجود دارد. آيا اين درست است؟
* تا اين لحظه خبري از اين مساله نبوده است. اما اگر اتفاق بيفتد امري طبيعي است. او هم رييس منطقه است هم يك كرد عراقي و حق نامزد شدن براي مقام رياست جمهوري عراق را هم طبق قانون اساسي اين كشور دارد. پس چرا نه !
– آيا براي تشكيل دولت آينده مذاكراتي صورت گرفته است؟
* به شكل رسمي خير. درباره ميزان مشاركت احزاب هنوز بحثي نشده است. چون نتايج انتخابات هنوز قطعي نيست. بعضي ها به آن ايراد گرفتند كه بايد اين اشكالات برطرف شود. بعد از تاييد نهايي ما اقدام به تشكيل دولت خواهيم كرد.
– به هرحال آيا همه احزاب در دولت آينده مشاركت خواهند داشت؟
* ما بايد قوانين را عمل كنيم. طبق قوانين رييس اقليم حزب برنده را مكلف به تشكيل دولت مي كند اين كار بايد در ظرف 30 روز انجام شود. ما قطعا با همه گفتگو خواهيم كرد اما الزاما قرار نيست با همه توافق كنيم. اين مذاكرات فراتر از دوره زماني اش يعني يك ماه بعد از تكليف رسمي نخواهد بود.
– مهم ترين اولويت شما به عنوان نخست وزير فعلي كردستان چيست؟
* مهم ترين اولويت ما مسايل امنيتي و تثبت اوضاع امنيتي و تامين خدمات عمومي براي شهروندان و تاسيس نهادهاي دولتي است.
– شما الان در آستانه تشكيل يك دولت جديد هستيد. آيا فكر مي كنيد مجبور خواهيد شد از سوي اين يا آن گروه نامزد خاصي را بپذيريد؟
* هرگز. من اجازه نمي دهم كه نامزدي بر دولت تحميل شود. من به آنها مي گويم سه نامزد معرفي كنيد و من از بين آنها يكي را برخواهم گزيد. اين مهم نيست كه وزيري از اين يا آن حزب باشد. زيرا با آنها به عنوان وزراي دولت برخورد خواهد شد.
– مخالفان در زمان انتخابات گذشته موانع زيادي را فرا روي دولت شما قرار دادند، در آينده با آنها چگونه برخورد خواهد شد؟
* به هرحال وجود مخالفان و احزاب در يك نظام پارلماني ونقش دولت و اپوزيسيون يك واقعيت جديد در حيات سياسي منطقه كردستان است كه ما نيازمنديم اين فرهنگ را بياموزيم. درگذشته اين اپوزيسيون در پارلمان فرياد مي كشيد و آب دهان پرت مي كرد. بهتر است بپرسيم اين روش ها به چه دستاوردي منجر شد؟ با اين حال به اعتقاد من در حيات دموكراتيك هركشوري اين ابتداي هرگونه مخالفتي است. بايد اپوزيسيون درك كند كه بخشي از دولت است و نه دشمن آن و ديگر به دنبال آن شيوه هاي عداوت جويانه نباشد. ما ادعاي كمال نمي كنيم اما هركاري را هم كه انجام مي دهيم بد نيست. آنها چهار سال به عنوان اپوزيسيون بودند و حالا توانسته اند در دولت شريك باشند. در واقع اين ملت بود كه از طريق صندوق هاي راي تكليف همه را روشن كرد.
رابطه اربيل – بغداد
– اجازه بدهيد به رابطه اربيل بغداد بپردازيم. رابطه اي كه به دليل عدم اجراي وعده هاي دولت و بخصوص شخص نوري المالكي نخست وزير بحراني است. رابطه شما اكنون چگونه است؟
* مساله تنها اجراي توافقات و يا انجام يا عدم انجام وعده ها و اعتماد وعدم اعتماد نيست. ما آقاي مالكي را در همه موارد سرزنش نمي كنيم. او نيز بخشي از مشكلات است نه اينكه عامل همه مشكلات باشد. مساله ديگر اينكه ما معتقديم بغداد و اربيل مشكلاتي دارند اما نبايد به سمت تشديد آنها يا ايجاد بحران پيش بروند.
– يعني صبر شما در مورد بغداد حد و اندازه اي دارد؟
* به باور ما اوضاع عراق به گونه اي است كه مي طلبد تا همه با صبر وحوصله آنها را برطرف كنند. ما وقتي انفجارهاي روزمره را مي بينيم تاسف مي خوريم. ملت عراق شايسته آن است كه زندگي بهتري را تجربه كند.
– اگر شما نخست وزير عراق بوديد اوضاع بهتر مي شد؟
* همانطور كه گفتم المالكي بخشي از مشكل است نه همه مشكل و ما نبايد همه مشكلات را بر گردن او بياندازيم. اوضاع عراق بسيار پيچيده است. به نظر من هركس ديگري جاي او باشد نمي تواند كاري صورت دهد. زيرا در عراق توافقات سياسي روشني بين گروه ها وجود ندار د و هركس سعي مي كند مشكل را به گردن ديگري بياندازد. مشكل عراق به يك شخص بستگي ندارد بلكه به شرايط پيراموني و اوضاع سياسي برمي گردد و مالكي مي تواند به عنوان نخست وزير كارهايي انجام دهد.
– تاثير بحران سوريه بر اقليم چگونه بوده است؟
* يكي موضوع پناهندگان است كه از يك زاويه انساني ما با اين قضيه برخورد كرديم. ديگري موضوع تروريسم است كه محدود به منطقه ما نمي شود و كل منطقه را در برگرفته است. گروه هايي تروريستي در سوريه هستند كه آنجا را براي فعاليت خود مساعد ديده اند. اين مساله بر منطقه كردستان و كل عراق تاثير منفي داشته است.
– آخر موضع شما و بغداد در رابطه با مسايل سوريه يكي نيست؟
* موضع ما نزديك است. بغداد از بشار اسد دفاع نمي كند بلكه از ثبات دراين كشور دفاع مي كند. ما هم همين را مي خواهيم. زيرا نا امني سوريه تهديدي براي كل منطقه است و موجب رشد تروريسم مي شود.
– شما موافق رفتن يا ماندن اسد هستيد؟
* اين ملت سوريه است كه بايد آن راتعيين كند. اين يك مساله داخلي است. تمام آنچه را كه ما مي خواهيم صلح و ثبات و رفاه ملت سوريه است.
– برويم سراغ پرونده نفت. ماه گذشته شما گفتيد كه خط لوله انتقال نفت خام از كردستان به تركيه به اتمام رسيده است و به زودي كار خود را شروع خواهد كرد. اين مساله حسين شهرستاني معاون نخست وزير و وزير نفت عراق را برآشفت و گفت منطقه بايد نفت خودش را تحويل دولت مركزي بدهد. نظر شما دراين باره چيست؟
* ما درمنطقه به اين حرف ها واظهارات درشت عادت كرده ايم و مي دانيم كه معنايي ندارد. بگذاريد او همين طور به اظهاراتش ادامه دهد.
– آيا اين موضع شهرستاني بود يا دولت فدارل؟
* در واقع ما نيز همين پرسش را داريم. شهرستاني خودش مي رود حرف مي زند و در رسانه ها پخش مي شود. شما مي دانيد كه رسانه ها جاي حل و فصل اين مسايل نيست. بايد بنشينيم و موضوع را بررسي كنيم. بغداد بايد بفهمد كه هرگز نمي تواند بر ما سيطره پيدا كند يا دوباره مسلط شود. اين اتفاق هرگز نخواهد افتاد. پس بايد با ما به عنوان يك شريك بنشيند و حرف بزند. اگر بخواهد با ما به عنوان يك استان برخورد كند ما آن را نخواهيم پذيرفت.
ما براي مالكي دو گزارش فرستاديم كه با ارقام و اعداد وجزييات ميزان خسارتي را كه وارد شده بود توضيح داديم. دولت فدرال مي گويد 17 درصد از بودجه اش را به اقليم اختصاص داده است ليكن ما تنها 10 درصد از آن را دريافت كرده ايم. اين ها مسايلي است كه بايد بنشينيم و درباره شان صحبت كنيم. وقتي شهرستاني مي گويد بايد نفت را تحويل دهيد ما هم به او مي گوييم آن دوران ديگر گذشت.
– حجم نفت توليد شده در منطقه چقدر است؟
* ما الان مي توانيم 300 هزار بشكه در روز توليد كنيم. تقريبا به همين ميزان هم مي توانيم گاز توليد كنيم كه براي مصارف داخلي است. ماه گذشته شروع به تاسيس ايستگاه برق دهوك كرديم كه از گاز اين منطقه تغذيه مي كند.
– پس چرا عايدات نفت ساير مناطق عراق صرف توسعه آن منطقه نمي شود. مثلا بصره مهم ترين منبع توليد نفت عراق است اما به ويرانه اي تبديل شده و ميزان فقر در آن خيلي بالاست. بقيه استان ها هم همين وضعيت را دارند؟
* ما مي خواهيم كه همه از حقوق قانوني و مشروع خودشان بهره مند شوند. ما حق خودمان را مي خواهيم و از آن هم نمي گذريم. براي بصره يا كربلا، ناصريه، موصل يا رمادي نيز همين را مي خواهيم. با اجراي قانون تقسيم در آمدها كه حقوق همه عراقي ها را در نظر گرفته اين منافع تامين خواهد شد.
– قانون نفت و گاز به كجا رسيد؟
* اين پرسش ما هم هست. مشكل بغداد اين است كه به جاي حل اين مسايل تلاش مي كند سيطره پيدا كند . حال آنكه زمان اين كارها ديگر گذشته است.
– يعني دولت فدرال تلاش مي كند مانند نظام سابق با اين موضوع برخورد كند؟
* نظام سابق ( دوران صدام ) آن را به صورتي حرفه اي اعمال مي كرد اما امروزه به صورتي غير حرفه اي دنبال مي شود.
– آقاي بارزاني نسبت به سهميه بندي انتخابات پارلماني آينده اعتراض كرد. آيا اين مقدمه يك بحران تازه خواهد بود؟
* او تنها كسي نبود كه اعتراض كرد. همه كردها اعتراض دارند. چون ما احساس مي كنيم ظلم بزرگي درباره ما خواهد بود. ما در گذشته با اين سهميه بندي موافقت كرديم چون مي خواستيم هرچه زودتر كارها روبراه شود اما الان بايد بنشينيم و در اين باره با تمام فراكسيون هاي پارلمان گفت وگو كنيم.
– به نظر شما المالكي براي يك دوره ديگر نخست وزير خواهد بود؟
* اين بستگي به نتايج انتخابات آينده دارد.
– شما از او حمايت مي كنيد؟
* صحبت دراين باره هنوز زود است. البته به عملكرد او و نتايج انتخابات بستگي دارد.
– روابط شما با تركيه وايران چگونه است؟
* با هر دو خوب است. با تركيه كه خيلي خوب است. با ايران همينطور. سياست خارجي ما اين است كه با همه همسايه ها روابطي متعادل داشته باشيم.
منبع : الشرق الاوسط
ترجمه و تلخيص: شفقنا
انتهای پیام