عضو شورای علمای تشیع به برخی ویژگیهای شخصیتی و معیشتی امام باقر(ع) اشاره کرد و در مورد علم ایشان گفت: امام باقر(ع) اسرار گنجینه های معارف، احکام حقایق الهی، حکمت ها و لطایف خود را آشکار نمود. آن حضرت، شکافنده علم ها و گستراننده آن است. این موقعیت علمی امام باقر(ع) بر کسی مخفی نیست مگر بر کسی که دیده بصیرتش نابینا گشته و درون آلوده و ناپاک داشته باشد.
حجت الاسلام والمسلمین علی اکبر خلیلی در گفتوگو با شفقنا افغانستان (خبرگزاری شیعیان افغانستان )، علم و برخی ویژگیهای شخصیتی امام باقر(ع) را مورد بررسی قرار داد و درباره علت نام “باقر” بر امام پنجم شیعیان، گفت: واژه باقر از “بقر” به معنای شکاف است و نام آن حضرت را به دلیل آنکه علم و دانش را شکافت و آشکار کرد، باقر نامیده شد.
این استاد حوزه درباره علم امام باقر (ع) و نشر علوم توسط ایشان گفت: عبدالله بن عطاء مکی در توصیف علم امام محمد باقر(ع) می گوید: دانشمندان را ندیدم که در برابر کسی آن گونه باشند که در برابر امام باقر(ع) کوچک هستند. من حکم بن عتیبه را با اینکه دارای مقام ارجمندی از علم در میان قوم بود، دیدم امام باقر(ع) در مقابل او، گویی کودکی در برابر معلم خود است. جابر بن یزید جعفی زمانی که حدیثی را از امام محمد باقر(ع) روایت می کرد، می گفت: حدیث کرد مرا وصی اوصیاء و میراث دار دانش های پیامبران، محمد پسر علی بن حسین، درودهای خدا بر آنها باد. محمد بن مسلم می گوید: هر چه در ذهنم خطور کرد، از امام باقر(ع) پرسیدم تا آنکه سی هزار حدیث از او پرسیدم و از امام صادق (ع) از شانزده هزار حدیث سئوال نمودم.
او به سخن پیامبر در مورد علم امام باقر(ع) اشاره و اظهار کرد: پیامبر گرامی اسلام (ص) فرمود: هنگامی امام حسین (ع) از دنیا رفت پسرش علی (ع) بعد از او امر امامت را به دست می گیرد و او حجت و امام است و خداوند از صلب علی(ع)، پسری را خارج کند که همنام من و شبیه ترین انسانها به من است، علم او علم من و داوری او داوری من است، او امام و حجت بعد از پدرش می باشد. امام باقر(ع) فرمود: اگر برای علم خودم افراد شایسته ای را می یافتم همان علم توحید، اسلام، دین و شرایع را از کلمه صمد آشکار می نمودم ولی چگونه من در این عصر افراد شایسته علم خود را بیابم با اینکه امیرمومنان علی (ع) کسی را که علمش را تحمل کند نیافت.
عضو شورای علمای تشیع افزود: امام باقر(ع) اسرار گنجینه های معارف و احکام حقایق الهی و حکمت ها و لطایف خود را آشکار نمود و این موقعیت علمی امام باقر(ع) بر کسی مخفی نیست مگر آن کسی که دیده بصیرتش نابینا گشته و درون آلوده و ناپاک داشته باشد از این رو گفته شد که آن حضرت، شکافنده علم ها و گستراننده آن است. شیخ مفید(ره) در این زمینه می گوید: از هیچ یک از فرزندان امام حسن (ع) و امام حسین (ع) آشکار نشد آن قدر که از علم دین، آثار مذهب، شریعت و علم قرآن و طریقت و انواع امور دینی از امام باقر(ع) آشکار گشت. شخصیت های برجسته دین، باقی ماندگان صحابه، بزرگان تابعین، روسای فقیه مسلمانان، علوم را از آن حضرت گرفته و روایت می کردند و آن حضرت به دانستن علوم و فضائل مشهور شدند.
او براساس ذکر نمونههایی عبادت و پیوند امام باقر(ع) با خداوند را بیان و تصریح کرد: روایت شده امام باقر علیه السلام برای انجام حج از مدینه به سوی مکه رهسپار شدند ، وقتی در مکه وارد مسجد الحرام شدند و به کعبه نگاه کردند، بلند بلند گریه کرده و سپس طواف کعبه را انجام دادند و پس از طواف در مقام ابراهیم نماز خواندند. زمانی که سر از سجود برداشتند، دیده شد محل سجده بر اثر اشک فراوان، تر شده است. آن حضرت در نیمه های شب در راز و نیاز خود با خدا می گفتند: خدایا مرا امر کردی اطاعت نکردم، نهی کردی دوری ننمودم، اینک من بنده تو هستم که در پیشگاهت هستم.
خلیلی در مورد عبادت امام باقر(ع) به سخن امام صادق(ع) اشاره کرد و افزود: امام صادق (ع) فرمود: هنگامی که پدرم از مسئلهای غمگین و ناراحت می شد، امر می کرد زنان و کودکانش جمع شوند و سپس دعا می کرد و آنها آمین می گفتند. ایشان همچنین فرمودند: پدرم بسیار ذکر خدا می گفت، گاهی همراه او می رفتم، آن حضرت ذکر خدا می گفت و وقتی با مردم گفتگو می کرد از ذکر خدا غافل نمی گشت و همواره می دیدم که زبانش به ذکر لااله الاالله ، حرکت می کند. آن حضرت ما را جمع می کرد و به ذکر الهی امر می نمود تا خورشید طلوع کند و هر کدام از ما که تلاوت آیات قرآن را می توانست، او را امر به آن می فرمود و سایرین را به گفتن ذکر توصیه میکرد.
او به گفتار امام باقر(ع) در مورد شناخت خداوند و ایمان اشاره کرد و افزود: خدا را نشناخت آن کس که او را نافرمانی کند. حیا و ایمان در یک ریسمان مقرون هستند، مانند دو شتری را که به یک ریسمان ببندند. هر گاه یکی از آن دو برود، رفیقش نیز همراه او می رود.
این استاد حوزه، انفاق و کمک به مستمندان را به عنوان یکی از ویژگیهای شخصیتی امام باقر(ع) عنوان و اظهار کرد: امام باقر(ع) علاوه بر اینکه دارای برتری علمی و مقام ریاست و امامت بودند، جود و سخاوت ایشان در میان عام و خاص آشکار بود. در میان همه مردم به فضل، کرم و احسان شهرت داشت. امام صادق (ع) فرمود: ثروت پدرم از همه افراد خاندانش کمتر بود و خرجش از همه بیشتر، در هر روز جمعه یک دینار صدقه می داد و می فرمود : ثواب صدقه در روز جمعه بیشتر می شود زیرا روز جمعه بر سایر روزها برتری دارد. حسن بن کثیر در همین زمینه میگوید: در مورد نیاز خود و بی مهری برادرانم نزد امام باقر(ع) شکایت بردم، ایشان فرمود: بد برادری است، آنکه هنگام بی نیازی تو رفاقت با تو را رعایت می کند و هنگام فقیری رابطه خود را با تو قطع می نماید. سپس به غلام امر کرد کیسه ای را آورد، در آن کیسه هفتصد درهم بود، به او فرمود: این پولها را بین فقرا انفاق کن و زمانی که تمام شد به من خبر بده .
خلیلی در پایان به کمال و علم در گفتار امام باقر(ع) اشاره کرد و گفت: همه کمال شناختن دین و استقامت در برابر مصیبت های وارده و اندازه گیری معاش زندگی است. کسی که خداوند در وجود او واعظی قرار نداده است، موعظه های دیگران به حال او سودی نخواهد بخشید. دانشمندی که مردم از علم او بهره مند شوند بهتر از هفتاد هزار عابد است.
انتهای پیام