شفقنا افغانستان – حضور گروه داعش در افغانستان، در سال 2014 میلادی تأیید شد و گفته شد که جنگجویان این گروه در مناطقی در شرق این کشور، حضور دارند.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، در آن زمان پنتاگون اعلام کرد که شاخه خراسان داعش در افغانستان (IS-K) منعشب از طالبان پاکستانی است و توانایی عملیاتی محدود دارد.
اما به مرور زمان، گزارشهای از درگیریهای گروه داعش و طالبان در شرق افغانستان منتشر شد و همزمان حملات مرگبار تروریستی در شهرهای بزرگ افغانستان، از جمله کابل، نیز افزایش یافت.
حملات تروریستی علیه غیرنظامیان، مراکز مذهبی و آموزشی بعد از سال 2014 هدفمند و سیستماتیک و بیش از گذشته، مرگبار و خونین شد.
بزرگترین قربانی این حملات، شیعیان هزاره در افغانستان بوده است که در همه جا، از مساجد و مراکز آموزشی گرفته تا خیابانها و بیمارستانها، هدف قرار گرفتهاند و کشته شدهاند.
در این مدت، شاخه خراسان گروه داعش، مسئولیت بسیاری از حملات مرگبار، به ویژه علیه شیعیان هزاره را، به عهده گرفته است، اما مسئولیت بسیاری دیگر از حملات مرگبار و خونین را هیچ گروهی رسما به عهده نگرفته است.
روایت حکومت پیشین افغانستان
حکومت پیشین افغانستان گروه طالبان، به ویژه شبکه حقانی، را مسئول حملات بر غیرنظامیان میدانست و ادعا میکرد که این گروه با همکاری سازمان استخبارات پاکستان (ISI) حملات تروریستی در افغانستان را انجام میدهد.
از جمله حملات مرگباری که تاکنون هیچ گروهی مسئولیت آن را به عهده نگرفته است، حمله ماه می سال 2020 میلادی بر بخش زایشگاه شفاخانه صد بستر دشت برچی بود؛ حملهای که در آن 24 نفر از جمله نوزدان و مادران شان کشته شدند و 16 نفر دیگر زخمی شدند.
بعد از وقوع این حمله، جنرال مسعود اندرابی، سرپرست وزارت امور داخله افغانستان به محل حمله رفت و گروه طالبان را متهم به انجام این حمله کرد.
او گفت: «ما مقصر اصلی این] حمله[ طالبان را میدانیم، چون همیشه بستر رشد تروریزم در افغانستان طالبان بوده و گرفتاریهای ]بازداشت ها[ که در این اواخر کردیم از گروهی که بنام داعش است، نمایانگر تبانی نزدیک حقانی با گروه داعش است و در عین حال، حملهای که صورت گرفت یک جنایت جنگی است و نمایانگر این است که طالبان هیچ تعهدی به توافقاتی که صورت گرفته ندارند.»
بعد از این حمله بود که اشرف غنی، رئیس جمهور پیشین افغانستان دستور داد که حملات نیروهای امنیتی افغانستان علیه گروه طالبان و سایر گروههای تروریستی، از حالت دفاعی خارج و به حالت تهاجمی در آید.
تنها این حمله نبود، حکومت پیشین افغانستان مسئول بسیار دیگر از حملات تروریستی را با وجود اینکه داعش مسئولیت آن را می پذیرفت، طالبان را میدانست و میگفت که بستر حضور گروه های تروریستی در افغانستان را طالبان فراهم کرده است؛ چیزی که این روزها نیز مطرح است و گفته میشود که تحت حاکمیت طالبان افغانستان بار دیگر به بهشت امن تروریستان تبدیل شده است.
روایت طالبان
بعد از تسلط گروه طالبان بر افغانستان، حملات مرگبار بر مراکز آموزشی و مذهبی، به ویژه علیه شیعیان هزاره، ادامه داشته است.
مسئولیت برخی از این حملات را گروه داعش با نشر اعلامیهای در شبکههای منسوب به این گروه، پذیرفته است، اما شماری دیگر از حملات را هنوز هیچ گروهی به عهده نگرفته است.
یکی از این حملات، آخرین حمله از این دست حملات علیه شیعیان هزاره است؛ حمله بر مرکز آموزشی کاج در غرب کابل که با واکنشهای گسترده جهانی مواجه شد و اعتراضات گسترده در سراسر جهان را در پی داشت.
اما طالبان گروه داعش را مسئول این حمله دانسته است. ذبیح الله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان امروز (شنبه، 30 میزان) اعلام کرد که آنها شب گذشته در عملیاتی در ناحیه هشتم شهر کابل علیه گروه داعش، شش نفر از افراد این گروه را کشتهاند و کشته شدگان کسانی بودند که مسئولیت حمله بر مرکز آموزشی کاج در غرب کابل و مسجد وزیر محمد اکبر خان را به عهده داشتند.
طالبان گروه داعش را «خوارج» و «تکفیری» خطاب میکنند و آنها را مسئول حملات یک سال اخیر بر غیرنظامیان و اماکن آموزشی و مذهبی میدانند.
روایت مردم
روایت حاکمان از مسائل امنیتی، اجتماعی و سیاسی همواره با روایت قربانیان تفاوت فاحش داشته است و این تفاوت همواره صداقت حاکمان را زیر سئوال برده است.
حکومت پیشین افغانستان در تلاش بود که ناکامی خود در تأمین امنیت شیعیان هزاره و احیانا تبانی در این حملات را، با مسئول دانستن گروه طالبان، پنهان کند.
اکنون نیز گروه طالبان این استراتیژی را در پیش گرفته است و در تلاش است که سیاستهای «انتقامجویان» خود علیه شیعیان هزاره را با فرافکنی، پنهان کند.
واقعیت اما این است که گروه طالبان در بیست سال گذشته، بارها نشان داده است که سیاست اصلی این گروه در قبال شیعیان هزاره، انتقامجویانه و غیر انسانی است. این گروه بارها شیعیان هزاره را در مسیرهای مواصلاتی پیاده کردهاند و سربریدهاند و حملات مرگباری بر مراکز غیرنظامی آنها انجام دادهاند.
اکنون که این گروه بر افغانستان حاکم شدهاند، هیچ نشانهای وجود ندارد که آنها دست از سیاستهای انتقامجویانه علیه هزارهها برداشته باشند.
این فرضیه با توجه به موجودیت واحد انتحاری در ساختار تشکیلاتی نهادهای امنیتی گروه طالبان، تقویت میشود و هیچ نشانهای هم وجود ندارد که طالبان دیگر از این نیروها استفاده نمیکنند.
به نظر میرسد که حضور داعش در افغانستان، علاوه بر اینکه یک واقعیت است، چتری شده برای انجام حملات تروریستی توسط گروههای مختلف تروریستی، از جمله طالبان.
طالبان اکنون بخشی از سیاست انتقامجویانه و تبعیض آلود خود علیه سایر اقوام افغانستان را با حملات انتحاری پیش میبرند، اما مسئولیت این حملات را به دوش گروه داعش میاندازند.
با توجه به مخالفت شدید رهبر طالبان با آموزش دختران و پیشیینه سیاستهای انتقامجویانه این گروه علیه هزارهها، هیچ تردیدی در اینکه حمله بر مراکز آموزشی، از جمله حمله بر مرکز آموزشی کاج، کار طالبان است، وجود ندارد.
