شفقنا افغانستان – سایت الجزیره نوشت: دستورات ضدتحصیلی طالبان نه تنها علیه اساس اسلام است؛ بلکه به کل جامعه افغانستان آسیب خواهد رساند.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا از الجزیره، ممنوعیت اخیر تحصیلات عالی برای زنان افغانستان تنها به ضرر کسانی نیست که مستقیماً تحت تأثیر این فرمان قرار گرفتهاند؛ بلکه این ممنوعیت به این دلیل که اندک روزنههای امید به پیشرفت را نیز در این کشور از بین میبرد، به تمام جامعه افغانستان ضربه خواهد زد. این فرمان در زمانی صادر شد که مردم امیدوار بودند که فرمان ممنوعیت حضور دختران در مدارس متوسطه دولتی که در ماه مارس صادر شده بود، لغو شود.
این که حق آموزش و تحصیل به عنوان یکی از حقوق اساسی و ضروری نیمی از مردم افغانستان به حالت تعلیق درآمده، نشاندهنده این واقعیت است که رقابتها و درگیریهای داخلی بین گروههای مختلف طالبان تا چه حد میتواند به افغانستان آسیب بزند. در واقع، این محدودیتهای جدید که مشارکت زنان در جامعه افغانستان را به حداقل خواهد رساند، جدیدترین پیامدهای درگیریهای تاسفبار بیست ساله بین گروههای مختلف طالبان است که دیدگاههای متفاوتی درباره واقعیات زندگی و ایدئولوژی دارند.
در حال حاضر، به نظر میرسد که اعضای گروهی در حال برنده شدن هستند که پیروزی و مسیر انتخابی آنها نه به یک افغانستان مرفه و قوی، بلکه به افزایش نزاع و درگیری داخلی، ادامه انزوای بینالمللی و در نهایت فروپاشی دولت منجر خواهد شد.
ندا محمد ندیم وزیر تحصیلات عالیه افغانستان با اشاره به مسائلی مانند محدودیتهای لجستیکی و سختافزاری مربوط به تفکیک جنسیتی در دانشگاهها و البته ادعای عدم پایبندی زنان به پوشش مورد نظر طالبان در زمان حضور در کلاسها تلاش کرد از فرمان ممنوعیت ورود زنان به دانشگاه دفاع کند. . بهانههایی که شبیه توجیهاتی بود که در زمان صدور فرمان تعطیلی مدارس متوسطه دخترانه ارائه شده بود، با این تفاوت که این بار با رفتار نادرست خواندن تحصیل و کار خارج از خانه به زنان افغان و خانوادههای آنها در سراسر کشور توهین کرد.
در ماه مارس مقامات طالبان گفتند که مدارس متوسطه تا زمان تدوین برنامههایی مطابق با قوانین اسلامی و فرهنگ افغانستان تعطیل خواهند ماند. حالا با گذشت حدود یک سال هنوز هیچ نشانهای از تصمیمگیری و سیاستگذاری درباره این موضوع وجود ندارد. این بیعلاقگی آشکار به یافتن راهی برای بازگشایی مدارس متوسطه در کنار فرمانی که محدودیتهای بیشتری برای فرصتهای تحصیلی زنان ایجاد کرده، مردم سراسر کشور را در مورد صداقت طالبان در زمینه نگرانیها و ملاحظاتی که درباره تحصیلات زنان اعلام میکنند، دچار تردید کرده است.
البته این تنها مردم افغانستان نیستند که تحت تأثیر سیاستها و مواضع دولت در قبال آموزش زنان قرار میگیرند. بلکه این موضوع در میان برخی از مقامات بلندپایه طالبان نیز نارضایتی به وجود آورده- که در وزارتخانههای مربوطه نمیتوانند جوابگوی مردمی باشند که خواستار پاسخ و راهحل هستند. با ادامه این بهانهها، تاخیرها و ناامیدیها، برای یک نسل از کودکان که قبلاً هم از یک سال تحصیلی کامل محروم شده بودند، جبران این ضرر اگر نگوییم غیرممکن بسیار دشوار خواهد بود. در واقع اگر رهبری طالبان مکاتب را میبست، اما فعالانه برای دستیابی به راهحل تلاش میکرد، میشد بهانهها را تا حدی پذیرفت. اما اعمال این ممنوعیتها بدون این که حتی تلاشی برای مقابله با موانع واقعی یا خیالی تحصیل زنان صورت گیرد، غیر قابل دفاع جلوه میکند.
رهبران طالبان در قندهار و کابل باید در زمان واکنش و قضاوت در مورد ارزش آموزش و تحصیل دختران و تعیین نقشی که زنان در تبدیل افغانستان به کشوری امن، باثبات و مرفه میتوانند داشته باشند، سه نکته مهم را در نظر داشته باشند.
اول این که برخلاف ادعاهای شماری از مقامات طالبان مبنی بر اینکه تحصیل دختران بخشی از «برنامه تحمیلی غرب» در افغانستان است، حق تحصیل زنان در اسلام ذکر شده است.
اولین آیه قرآن که جبرئیل بر حضرت محمد (ص) نازل کرده، با کلمه «بخوان» شروع میشود.
بنابراین رفتار و ادعای دولت طالبان که میگوید در راستای تحقق دعوت الهی و ساختن یک کشور اسلامی کار میکند، ولی همزمان در حال نهادینه کردن غل و زنجیر بیسوادی و جهل در بین ملت است، متناقض به نظر میرسد.
دومین مسأله هم این که آموزش زنان و مشارکت آنها در اقتصاد، پیشنیاز یک توسعه موفق اجتماعی است. کسانی که این احکام را علیه آموزش و تحصیل زنان صادر میکنند، باید به تأثیراتی این تصمیمات در زمینه دستیابی به هدف گستردهتر ملتسازی پس از 40 سال جنگ خواهند گذاشت، فکر کنند. به نظر میرسد که رهبران طالبان به تفکیک جنسیتی کامل به عنوان دستورالعملی برای یک سیستم کارآمد و واقعاً اسلامی نگاه میکنند. ولی آیا میتوان چنین جامعهای را بدون آموزش و تحصیل زنان ساخت؟ اگر دختران اجازه حضور در مدرسه و دریافت آموزش مناسب نداشته باشند، چگونه میتوان اطمینان حاصل کرد که قرار است در این جامعه پزشکان زن از زنان مراقبت کنند؟
برای مطالعه متن کامل خبر به الجزیره مراجعه کنید
