شفقنا افغانستان – درحالیکه مردم افغانستان در بدترین شرایط حقوق بشری قرار دارند و حکومت طالبان هر روزه محدودیتهای بیشتری را علیه زنان و دختران وضع میکنند، مقامات سازمان ملل قرار است نشستی را برای بررسی به رسمیت شناخته شدن طالبان برگزار کنند.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان؛ پس از اعلام این خبر، فعالان سیاسی،حقوق بشری،رسانهای و… به آن واکنش نشان داده و ابراز نگرانی کردند. آنها امینه محمد معاون دبیرکل سازمان ملل را متهم به لابی برای طالبان نموده و خواستار لغو این نشست شدند.
مسئولان طالبان همواره اعلام میکنند که تمام شرایط به رسمیت شناخته شدن را دارند، اما سرکوب شدید مخالفان،ممنوعیتها علیه زنان و دختران، محدودیتهای مذهبی و عدم تشکیل حکومت همهشمول از جمله مواردی است که طالبان پاسخ قناعت بخشی برای برطرف کردن این مشکلات ندارند.
مطمئنا مشروعیت بخشی به طالبان از سوی جامعه جهانی در این برهه زمانی تأثیرات منفی بسیاری بر روی مردم افغانستان و به ویژه زنان و دختران، خواهد گذاشت.
چالشهای طالبان برای به رسمیت شناخته شدن
«سیداحمد موسوی مبلغ» روزنامه نگار و کارشناس مسائل سیاسی افغانستان در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری شفقناافغانستان در خصوص برگزاری نشست بررسی رسمیت بخشیدن به طالبان اظهار داشت: با توجه به اینکه جغرافیای افغانستان در اختیار طالبان است و ظاهری نسبی از یک حکومت توسط این گروه ایجاد شده، از نظر حقوقی در سازمان ملل امکان بررسی اینکه آیا حکومت فعلی طالبان به رسمیت شناخته شود یا خیر، وجود دارد و» اصل این قضیه با منع حقوقی مواجه نیست « . اما مسئله اصلی این است که آیا طالبان فاکتورهایی که یک حکومت مشروع قلمداد شوند را دارند یا خیر؟ به نظر میرسد که در این عرصه، یک چالش بزرگ فرا روی سازمان ملل و جلسهای که احتمالا برگزار میشود، وجود خواهد داشت.
وی افزود: طالبان تاکنون مشروعیت داخلی کسب نکردند یعنی از نظر مردم هم یک حکومت قانونی به حساب نمیآیند. میزان نارضایتی ها هنوز بالاست و تاکنون قانون اساسی و چشم اندازی که ساختار حکومت را مشخص کند، از سوی طالبان ارائه نشده است. طالبان در یک شبهه کودتا و با همکاری امریکاییها و در یک حرکت غیرقابل قبول حکومت را در دست گرفتند و این را اضافه کنید که حقوق اقوام مختلف کاملا پایمال شده، حقوق زنان از آنها گرفته شده و آنچه به عنوان حقوق بشر در جامعه جهانی شناخته میشود از سوی طالبان زیر پا شده و همه اینها نواقصی است که اداره طالبان با آن مواجه است.
سازمان ملل نمیتواند به طالبان رسمیت ببخشد
موسوی مبلغ با اشاره به اینکه مکانیزم سازمان ملل مبتنی بر رای اعضاست، گفت: این نهاد و رییس آن به تنهایی نمیتواند طالبان را به رسمیت بشناسد و بعید است با توجه به اینکه نواقصی در حکومت طالبان و در داخل افغانستان وجود دارد، این اتفاق بیفتد. علی القاعده انتظار این است که سازمان ملل در بررسیهای خودش، طالبان را به عنوان یک حکومت مشروع و قانونی به رسمیت نشناسد و بهتر است که سازمان ملل قبل از برگزاری چنین نشستی از طالبان بخواهد که ملاکهای مشروعیت واقعی را احراز کند.
وی افزود: از جو و نظریات افکارعمومی اینطور به نظر میرسد که اغلب کشورهای دنیا نظر مساعدی به اداره فعلی طالبان ندارند و طالبان را یک «گروه نامشروع» میدانند. بنابراین صلاحیت مشروعیت بین المللی و حکومت رسمی داشتن را به آنها نخواهند داد.
تلاش لابیگران برای رسمیت یافتن طالبان
کارشناس مسائل سیاسی افغانستان با بیان اینکه برخی کشورها برای مشروعیت یافتن طالبان تلاش میکنند، اظهار داشت: بعضی کشورها و نهادها تلاش میکنند تا مقدمات به رسمیت شناخته شدن طالبان را فراهم کنند و چنین چیزی هم طبیعی است و برخی کشورها به طور وثیق و تنگاتنگی با طالبان همکاری دارند و منافعشان در این است که اداره طالبان به رسمیت شناخته شود. آنها تلاش میکنند تا از هر روزنه و فرصتی برای رسمیت دادن به طالبان بهره ببرند. اما بعید میدانم که افکار عمومی کشورهای دارای رای در سازمان ملل تحت تاثیر لابیگریها قرار بگیرد و شرایط برای به رسمیت شناخته شدن طالبان مساعد شود.
وی افزود: برخی کشورها نیز در یک وضعیت پارادوکسیکال گرفتار شدهاند. از طرفی نیازمند کمک رسانی به مردم افغانستان و داشتن رابطه با حکومت مستقر در افغانستان هستند و از طرفی طالبان صلاحیت و شایستگی لازم را از خود نشان ندادهاند و این کشورها نمیتوانند این اداره را به عنوان یک حکومت مشروع به رسمیت بشناسند. بنابراین در یک شرایط سخت مجبورند بدون اینکه حاکمیت طالبان را به رسمیت بشناسند، ارتباط شان را با اداره طالبان حفظ کنند تا بتوانند به مردم افغانستان کمک رسانی کنند.
تبعات سنگین رسمیت یافتن طالبان برای افغانستان و جهان
موسوی مبلغ به رسمیت شناختن طالبان در زمان کنونی را دارای تبعات منفی بسیاری میداند و میگوید: اولین عارضه این اقدام، برای کشورهای منطقه است. این اقدام به گروههای تروریستی منطقه این نوید را خواهد داد که اگر با هر ابزاری جغرافیا را از آن خود کنند، امکان این وجود دارد که دنیا مجبور شود با آنها تعامل کند و آنها را به رسمیت بشناسند. در نتیجه انگیزه گروههای تروریستی برای استقرار در جغرافیا و به دست گرفتن حکومتها بسیار بالا میرود.
وی افزود: به رسمیت شناختن طالبان از نظر اخلاقی در واقع این مسیر بد را برای جهان باز میکند که حاضر شوند در شرایطی همه مسائل حقوق بشری و انسانی را زیر پا بگذارند و اگر منافعشان ایجاب کرد با یک حکومت سرکوبگر،تک قومی و تک حزبی که هیچ یک از شاخصههای حکومت مشروع را ندارد، براساس منافع سیاسی وارد تعامل شوند.
روزنامه نگار افغانستانی با اشاره به تبعات منفی این عمل برای مردم افغانستان گفت: متاسفانه اداره طالبان برای افغانستان روش سرکوب و اختناق را در پیش گرفته و حکومتی را ایجاد کرده که اجازه نفس کشیدن به مخالفانش را نمیدهد و به راحتی مخالفین سیاسی خود را تکفیر و جواز قتل آنها را صادر میکنند. بعید به نظر میرسد که افغانستان تحت حاکمیت طالبان به آینده روشنی دست یابد. و اگر با این شرایط طالبان به رسمیت شناخته شوند علاوه بر مشکلاتی که برای همسایگان و جامعه جهانی به وجود خواهد آمد، برای مردم افغانستان هم به یک فاجعه منجر میشود.
توافقنامه دوحه رسمیت بخشی غیر رسمی به طالبان بود
کارشناس مسائل سیاسی افغانستان با بیان اینکه امریکا اولین کشوری بود که عملا حیثیت یک حکومت را به طالبان بخشید، اظهارداشت: این سیره غلط و نامیمون از سوی امریکاییها آغاز شد و برای امریکاییها فرقی نمیکند در ارگ ریاست جمهوری ملاحسن آخند باشد یا اشرف غنی! از این رو امریکا به عنوان یک همکار غیرقابل اعتماد برای حکومتهای افغانستان شناخته میشود.
وی افزود: امریکایی در توافق دوحه، سناریویی را چیدند که با آمدن حکومت غیرپاسخگویی همچون طالبان، به منافع خود دست یابند. برای این مهم، امریکا نیازمند این بود که حکومت رسمی و قانونی جمهوری با همه نواقصی که داشت، ساقط شود و حکومتی سر کار بیاید تا فضایی غیرقابل تحمل، مملو از آشوب و ناامنی را در افغانستان به وجود بیاورد. با توجه به این سناریو فکر نمیکنم که امریکاییها در پس پرده علاقه داشته باشند که حکومت طالبان به رسمیت شناخته شود و کماکان در حال بازی کردن با کارت طالبان در افغانستان هستند.آنها خواهان حفظ وضعیت موجود هستند.
وظایف جامعه برای جلوگیری از رسمیت یافتن طالبان
موسوی مبلغ بیان کرد: تنها راهی که برای جلوگیری از رسمیت یافتن احتمالی طالبان وجود دارد، متوجه نمودن افکارعمومی نسبت به فجایعی است که توسط طالبان در افغانستان در حال روی دادن است. این اتفاق توسط رسانهها و شبکههای اجتماعی و توسط مردم و نهادهای مستقل آزادیخواه و حقوق بشری لازم است که انجام شود و فکر میکنم که اثرگزاری این فعالیتها به حدی خواهد بود که سیاستمداران را وادار کند که نسبت به این موضوع دقت بیشتری داشته باشند و مانع مشروعیت یافتن طالبان شوند.
