شکایت شهروندان از «کیفیت پایین و هزینه بلند» خدمات مخابراتی

شفقنا افغانستان – مشتریان شرکت‌های مخابراتی در افغانستان از کیفیت پایین و هزینه بلند مکالمات تلفنی و انترنتی شکایت دارند. آنان می‌گویند که در اخذ مصارف هزینه‌های تماس و انترنت، شفافیت لازم وجود ندارد و عرضه خدمات متناسب با قیمت‌های اعلام‌شده صورت نمی‌گیرد.

به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان به نقل از 8 صبح؛ به گفته مشتریان، مشکلات امنیتی که قبلا از طرف طالبان متوجه شرکت‌های مخابراتی بود، در حال حاضر بر‌طرف شده است و باید نرخ خدمات مخابراتی‌ کاهش پیدا کند. شفاف نبودن روند گردآوری محصول مخابراتی از کاربران و عدم شفافیت لازم در گزارش‌دهی شرکت‌های مخابراتی، همواره مورد پرسش قرار داشته است. از طرف دیگر، منابع می‌گویند که تعدادی از شرکت‌های مخابراتی از سال‌های زیادی به این طرف بدهی‌ها و جرمانه نقدی خود را از بابت بی‌کیفیت بودن خدمات نپرداخته‌اند، در حالی که قیمت هزینه‌ها را از مشتریان خود جمع‌آوری کرده‌اند. وزارت مخابرات تحت کنترل طالبان اما گفته است که قیمت انترنت بین ۴۰ تا ۶۰ درصد و نرخ مکالمات حدود ۳۰ درصد کاهش یافته است. این وزارت افزوده که در سال گذشته میلیون‌ها دالر عواید گردآوری کرده و نیز ۲۳ میلیون سیم‌کارت فعال در کشور وجود دارد.

شماری از شهروندان کشور، شرکت‌های مخابراتی و وزارت مخابرات و تکنولوژی معلوماتی تحت کنترل طالبان را متهم به کم‌کاری و عدم شفافیت در اجرای امور خدمات مخابراتی کرده‌اند. این شهروندان می‌گویند که در حال حاضر هزینه مکالمات تلفنی و انترنتی نسبت به کشورهای همسایه دست‌کم ۱۰ برابر بالاست. به گفته آنان، نرخ مکالمات تلفنی در پاکستان در هر دقیقه کم‌تر از نیم افغانی است، در حالی که در افغانستان بیشتر از دو افغانی در هر دقیقه برخی از شرکت‌ها نرخ تعیین کرده‌اند.

ارزیابی مقایسه‌ای خدماتی انترنتی افغانستان و پاکستان نشان می‌دهد که بسته‌های انترنتی و نرخ تماس‌های تلفنی کشور همسایه حدود ۱۰ برابر پایین‌تر از عرضه خدمات در افغانستان است. شرکت‌های مخابراتی پاکستان بسته‌های روزانه، هفته‌وار و ماهوار غیر‌ثابت نیز دارند که در مقایسه با شرکت‌های مخابراتی افغانستان قیمت آن‌ها بسیار پایین است. این در حالی است که هزینه برق و مالیات در پاکستان نسبت به افغانستان بسیار بلند است. در جدول زیر مقایسه نسبی خدمات انترنتی چهار شرکت خصوصی افغانستان با دو شرکت خصوصی در پاکستان صورت گرفته است.

بسته‌های انترنتی چهار شرکت افغانستان و دو شرکت پاکستان:

افزون بر بهای بلند خدمات انترنتی، مشتریان شرکت‌های مخابراتی در افغانستان از کیفیت پایین این خدمات نیز شکایت دارند. آنان می‌گویند که در بدل پرداخت هزینه‌های سنگین تماس تلفنی و انترنتی، خدمات معیاری و لازم را دریافت نمی‌کنند. مشتریان تاکید می‌کنند که کیفیت هیچ شرکت مخابراتی قابل تمجید نیست و آنان مطابق وعده‌های خود عمل نمی‌کنند. کاربران مخابراتی تصریح می‌کنند که شفافیت و پاسخگویی برای مشتریان وجود ندارد و شرکت‌ها شکایت‌های مشتریان را در نظر نمی‌گیرند.

نسیم، یک تن از باشنده‌گان شهر فیروزکوه مرکز ولایت غور، از خدمات انترنتی در این ولایت شکایت دارد. او می‌گوید که کیفیت خدمات انترنتی در این ولایت بسیار پایین است و آنان با مشکلات زیادی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. به گفته او، در حال حاضر اکثریت ولسوالی‌های غور از خدمات انترنتی «۳G» محروم‌اند و در بسیاری از مناطق روستایی این ولایت شبکه‌های مخابراتی فعالیت ندارد.

محمدالدین، دیگر شهروند افغانستان، نیز با اشاره به کیفیت پایین خدمات، از شرکت‌های مخابراتی انتقاد می‌کند که با وجود حل مشکلات امنیتی که از جانب طالبان متوجه آنان بود، هنوز این شرکت‌ها در عرضه خدمات خود تغییرات لازم به میان نیاورده‌اند. او می‌گوید: «در گذشته شرکت‌ها می‌گفتند که طالب‌ها پایه‌های مخابراتی آنان را به آتش می‌کشند، باج می‌گیرند، سایت‌ها را خاموش می‌کنند یا هم تیل ماشین‌ها را خالی می‌کنند، اما حالا این مشکل نیست، باید در قیمت‌ها کاهش بیاید.»

همچنان شهروندان کشور از عدم شفافیت در روند گردآوری محصول مخابراتی از کاربران، انتقاد می‌کنند. آنان می‌گویند که شرکت‌های مخابراتی آمار و ارقام واقعی از جمع‌آوری ۱۰ درصد محصول مخابراتی را در اختیار نهادهای مسوول قرار نمی‌دهند. به گفته آنان، در حال حاضر هیچ نوع نظارت قانونی بر چگونه‌گی گردآوری این محصول مخابراتی وجود ندارد. شهروندان ابراز نگرانی می‌کنند که شرکت‌های مخابراتی درتبانی با حلقات خاص طالبان، دارایی‌های عامه را حیف‌ومیل می‌کنند.

نبود شفافیت در روند گردآوری محصول مخابراتی در حالی به نگرانی مالیه‌دهنده‌گان تبدیل شده است که شرکت‌ها در نبود سیستم منظم حساب‌دهی، گزارش‌های واقعی خود را به وزارت مخابرات و تکنولوژی معلوماتی تحت کنترل طالبان ارایه نمی‌کنند. یکی از کارمندان پیشین اداره تنظیم خدمات مخابراتی افغانستان که نمی‌خواهد نامش در گزارش ذکر شود، می‌گوید که ۱۰ درصد مالیات در فقدان یک سیستم شفاف جمع‌آوری می‌شود. به گفته او، روند پرداخت مالیه شرکت‌ها نیز براساس گزارش‌های خودنوشت آنان ترتیب و در نبود سیستم منظم حساب‌دهی به وزارت مخابرات و اداره اترا سپرده می‌شود. او تاکید می‌کند که شیوه نظارت و گردآوری ۱۰ درصد محصول مخابراتی غیرمسلکی و خلاف معیارهای تخنیکی است.

این در حالی است که اداره تنظیم خدمات مخابراتی افغانستان (اترا)، سالانه چهار بار کیفیت خدمات مخابراتی را در کشور اندازه‌گیری و تثبیت می‌کند. یک منبع که نمی‌خواهد نامش در گزارش ذکر شود، می‌گوید که شرکت‌های مخابراتی به‌ خاطر کیفیت پایین عرضه خدمات‌شان از سال ۲۰۱۴ به این طرف جریمه شده‌اند، اما اداره اترا تا کنون در جمع‌آوری جرایم نقدی ناتوان بوده است.

او همچنان تصریح می‌کند که شرکت‌های مخابراتی باید بر‌اساس جدول زمانی تعیین‌شده عمل کنند. به گفته او، این شرکت‌ها مکلفند در گام نخست ۸۰ درصد شهر کابل را تحت پوشش خدمات مخابراتی باکیفیت قرار دهند و سپس عرضه این خدمات انترنتی را به ولایت‌ها دیگر توسعه دهند. او تاکید می‌ورزد که بیشتر از چهار سال از ورود نسل چهارم خدمات انترنتی در افغانستان می‌گذرد، اما تا هنوز کابل به‌شکل درست از این خدمات مستفید نشده‌ و مردم در هر نقطه این شهر از ارایه خدمات بی‌کیفیت نسل چهارم شاکی‌اند.

این در حالی است که نجیب‌الله حقانی، سرپرست وزارت مخابرات و تکنولوژی معلوماتی طالبان، گفته که با سلطه این گروه، قیمت انترنت بین ۴۰ تا ۶۰ درصد و نرخ مکالمات حدود ۳۰ درصد کاهش یافته است. او تاکید کرده که این وزارت سال گذشته میلیون‌ها دالر عواید جمع‌آوری کرده است. او مشخص نساخته است که این مقدار پول از کدام مجرا حصول شده و نیز مقدار آن مشخص نشده است. حقانی همچنان تصریح کرده است که در حال حاضر ۲۳ میلیون سیم‌کارت فعال در افغانستان وجود دارد.

از سوی دیگر، مقام‌های طالبان در وزارت مخابرات و تکنولوژی معلوماتی گفته‌اند که آنان در سال جاری برای تعرفه‌های شرکت‌های مخابراتی سقف تعیین کرده‌اند. براساس ادعای آنان، در نرخ مکالمات داخلی از ۲.۵۸ به ۱.۵۸ افغانی کاهش به وجود آمده است و بهای مکالمات خارجی نیز تا ۲ افغانی در هر دقیقه کاهش یافته است.

در حالی که در وب‌سایت شرکت مخابراتی سلام که تحت کنترل وزارت مخابرات قرار دارد، نشان می‌دهد که برقراری تماس از سلام به سایر شبکه‌های داخلی در هر دقیقه ۲.۲ افغانی هزینه بر‌می‌دارد و از سلام به سلام ۱.۸۵ افغانی نرخ تعیین شده است.

گفتنی است که در حال حاضر پنج شرکت در افغانستان مصروف ارایه خدمات مخابراتی‌اند. روشن، افغان‌ بی‌سیم، اتصالات و ام‌تی‌ان، چهار شرکت خصوصی و یک شرکت دولتی افغان تیلکام که در زیر مجموعه آن «شرکت مخابراتی سلام» فعالیت دارد.