شفقنا افغانستان – طالبان در بیش از یک سال اخیر بارها ادعا کرده اند که کشت و تولید مواد مخدر در افغانستان «به صفر» رسیده است؛ اما داده های تازه منتشر شده از سوی این گروه نشان می دهد، چنین ادعای واقعیت ندارد.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان – وزارت داخله طالبان دیروز با نشر اعلامیه ای، ادعا کرد که 200 جریب زمین را که تریاک کشت شده بود در چند ولایت تخریب کرده است.
بر اساس اعلامیه این وزارت، تنها 150 جریب مزرعه تریاک در مرکز و ولسوالی های باباجی، باغران، واشیر، کجکی و موسی قلعه ولایت هلمند، تخریب شده است.
آمارهای این وزارت همچنین نشان می دهد که کشت تریاک علاوه بر هلمند که بزرگ ترین مرکز تولید مواد مخدر افغانستان به شمار می رود، در ولایت های ارزگان، قندهار، فراه در جنوب و ولایت ننگرهار در شرق افغانستان نیز ادامه دارد.
بر اساس آمار وزارت داخله طالبان، از جمله ولایت های که در آن کشت تریاک هنوز ادامه دارد، ولایت قندهار، محل سکونت هبت الله آخندزاده رهبر و مرکز قدرت این گروه است.
این آمارها نشان می دهد که طالبان، بر خلاف شعارهای شان، از کشت و تولید مواد مخدر سنتی در افغانستان جلوگیری نکرده اند و کشت تریاک در اصلی ترین پایگاه قدرت آنان همچنان ادامه دارد.
«افزایش تولید مواد مخدر صنعتی»
علاوه بر تداوم کشت و تولید سنتی مواد مخدر در افغانستانِ زیر سلطه طالبان، تولید مواد مخدر صنعتی در این کشور نیز با تسلط طالبان افزایش یافته است؛ بیانگر رویکرد جدید این گروه برای کنترل بازارهای مواد مخدر است.

اسکندر مؤمنی، دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر ایران به تازگی در گفتگو با خبرگزاری ایسنا گفته است که ایران شاهد افزایش تولید و ورود مواد مخدر صنعتی از افغانستان است.
او درباره ادعای طالبان مبنی بر کاهش ۹۰ درصدی تولید مواد مخدر در افغانستان، گفته است که ایران هنوز نشانه های این کاهش را مشاهده نکرده است.
آقای مؤمنی گفته است که مقام های طالبان در مذاکرات با مقام های ایرانی گفته اند که تولید و کشت مواد مخدر در افغانستان کاهش پیدا کرده، اما موادمخدر در انبارها است و با به اتمام رسیدن انبارها، «شاید ورود مواد مخدر به میزان ۹۰ درصد کاهش یابد.»
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر ایران افزوده است که طی ۱۰ ماه سال جاری، این کشور شاهد افزایش ۲۰ درصدی کشف مواد مخدر صنعتی به ویژه متامفتامین و شیشه بوده است.
آقای مؤمنی افزوده است: «نباید این گونه باشد که مواد مخدر سنتی کاهش یابد و از سوی دیگر مواد صنعتی افزایش پیدا کند؛ مبارزه با مواد مخدر در داخل افغانستان باید در خصوص همه انواع مواد مخدر باشد. از همین رو تمرکز ما باید در حوزه پیشگیری باشد.»
پیش از این دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد نیز در گزارشی که با عنوان ««درک تولید غیرقانونی متآمفتامین در افغانستان» نشر کرده بود، از سرعت سرسام آور تولید و قاچاق این نوع مواد مخدر در افغانستان پس از تسلط طالبان، خبر داده است.
در این گزارش آمده بود که مقدار سالانه متامفتامین کشف شده در افغانستان و کشورهای همسایه آن در پنج سال اخیر ۱۲ درصد افزایش یافته است.
«پول های سیاه به جیب طالبان»
بر اساس گزارش های سازمان ملل متحد، بخش عمده از پول حاصل از کشت، تولید و تجارت مواد مخدر در افغانستان به جیب طالبان می رفت و بخش ناچیز آن به کشاورزان تریاک می رسید.
اما گزارش های تازه نشان می دهد که طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان، رویکرد خود را نسبت به اقتصاد سیاه ناشی از مواد مخدر تغییر داده اند و اکنون تمرکز بیشتر روی تولید مواد مخدر صنعتی دارند.

دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد گفته بود که اکنون با افزایش تولید مواد مخدر صنعتی در افغانستان و قاچاق آن به کشورهای همسایه، آسیای میانه و از آنجا اوپا، این گروه در صدد کنترل دوباره بازار سیاه خرید و فروش مواد مخدر است.
بسیاری از کارشناسان به این باور هستند که آزادی بشیر نورزی که معروف به «پابلو اسکوبار افغانستان» است، نیز در راستای کنترل دوباره بازار مواد مخدر و تغییر رویکرد از مواد مخدر سنتی به مواد مخدر صنعتی بوده است.
تداوم تولید مواد مخدر سنتی و افزایش تولید مواد مخدر صنعتی در افغانستان، می تواند مبارزه با قاچاق مواد مخدر در کشورهای همسایه افغانستان و منطقه را دشوار سازد.
از سوی دیگر، قاچاقچیان مواد مخدر در تبانی با گروه های تروریستی که در افغانستانِ زیر سلطه طالبان حضور دارند، می توانند امنیت و ثبات مناطق مرزی کشورهای همسایه افغانستان را تهدید کند و با خطرات جدی مواجه سازد.
بنابراین، این احتمال نیز وجود دارد که طالبان در کنار درآمد حاصل از خرید و فروش مواد مخدر، به این مسئله به عنوان یک ابزار فشار بر کشورهای همسایه نیز نگاه کنند و هیچگاه واقعا تلاش نکنند که از کشت، تولید و قاچاق آن جلوگیری کنند.
