شفقنا افغانستان — همکاری میانبانکی ایران و طالبان در سایه تحریمهای مشترک گسترش مییابد؛ تمرکز بر مکانیسمهای غیررسمی و ساختارهای جایگزین برای دور زدن سیستم SWIFT.
به گزارش شفقنا افغانستان؛ محمدرضا فرزین، رئیس کل بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران با نوراحمد آغا، رئیس بانک مرکزی طالبان در کابل دیداری را انجام داد که در آن ایجاد شعبه بانکهای افغانستان در منطقه آزاد دوغارون بهعنوان یک راهکار کلیدی برای تسهیل مبادلات تجاری و مالی دو طرف مورد بررسی قرار گرفت. غلامحسین مظفری، استاندار خراسان رضوی نیز در این نشست حضور داشت.
بر اساس گزارش رسانههای داخلی ایران این اقدام در راستای تقویت سازوکارهای میانبانکی بین دو کشور طراحی شده و هدف آن کاهش وابستگی به کانالهای بینالمللی مسدودشده و فعالسازی مسیرهای پرداخت محلی-مرزی است. دوغارون با موقعیت استراتژیک خود در مرز مشهد–هرات بهعنوان یکی از پرترددترین گذرگاههای تجاری غیررسمی از سالها پیش به محوری برای تبادلات کالا و ارز غیررسمی تبدیل شده است.
این گفتوگوها در شرایطی صورت میگیرد که هر دو طرف تحت تحریمهای گسترده مالی بینالمللی قرار دارند و دسترسی آنها به سیستمهای پرداخت جهانی مانند SWIFT مسدود است. قبلاً هدایتالله بدری، رئیس پیشین بانک مرکزی طالبان در ماه ثور سال جاری در دیدار با معاون دبیرکل سازمان ملل تأکید کرده بود که «تمام مبادلات بینالمللی ما از طریق مجاری غیررسمی انجام میشود». همچنین عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران در مصاحبهای اعلام کرده بود که حجم تجارت ایران با افغانستان از کل تجارت کشورش با اروپا بیشتر است. رقمی که بر اساس آمار رسمی در سال ۱۴۰۲ به بیش از ۴ میلیارد دالر رسید.
این در حالیست که این همکاری بانکی نشاندهنده تحول سیستماتیک در سوئیچ دو کشور از ساختارهای غیررسمی تکطرفه به سازوکارهای دوطرفه سازمانیافته در حوزه مالی است؛ ایجاد شعبه بانکی در دوغارون نه تنها ریسکهای عملیاتی مبادله را کاهش میدهد بلکه پایههای یک سیستم مقاومتگرا در برابر تحریم را در منطقه فراهم میکند.
