واشنگتن پست نوشت: رییس جمهور اوباما می گوید قصد ندارد جنگ سوریه را به یک جنگی نیابتی تبدیل کند. متاسفانه، اکنون این در حال وقوع است، به عنوان مثال جنگجویانی به مبارزه علیه داعش می پیوندند برنامه ای رادیکال تر از آنها دارند.
اجازه دهید به وضعیتی گیج کننده در این جنگ نگاهی بیندازیم: ایالات متحده قوی ترین شریک خود در برابر داعش را یک نیروی کرد سوریه به نام ( YPG) می داند. اما ترکیه که ظاهرا متحد ما در ناتو است ادعا دارد این گروه با گروه پ ک ک – که آن را تروریستی می داند در ارتباط – است. حال چطور این قضیه حل می شود؟ هنوز جوابی برای آن وجود ندارد.
روسیه نیز مدعیست در کنار نیروهای وفادار به رییس جمهور بشار اسد در حال مبارزه با داعش است اما هواپیماهای روسی مخفیانه گروه های شورشی را که توسط آمریکا ترکیه و اردن حمایت می شوند بمباران می کند. از سوی دیگر همین شورشیان با ارسال فیلم هایی درباره موفقیت خود با موشک های ضد تانک آمریکایی رجز خوانی می کنند. به نظر می رسد این وضعیت همانند اوایل جنگ روسیه در افغانستان روز به روز ترسناک تر می شود. منشا این جنگ کجاست ؟ برای این هم پاسخی وجود ندارد.
چهار سال است کشورهایی به صورت نیابتی با هم در سوریه در حال جنگ هستند. این ممکن است خطرناک ترین درگیری برای همگان باشد زیرا با نزاع فرقه ای مابین شیعه و سنی در هم آمیخته و خاورمیانه را قربانی خود کرده است.
با نگاهی به نقشه از هم پاشیده سوریه شما ائتلاف های و گروه های متناقضی را در آن خواهید دید. با تعداد زیادی از نیروهای قدرتمند نظامی که در یک ناحیه گرد آمده اند. خطر برخوردها و محاسبات غلط در چنین شرایطی بسیار زیاد بوده و هر لحظه ممکن است رخ دهد.
اما چرا این جنگ نیابتی حتی با برگزاری مذاکرات دیپلماتیک قدرت های خارجی برای حل آن، افزایش یافته است؟ آمریکا، روسیه، ایران، ترکیه و عربستان سعودی برای دومین بار نمایندگان خود را به وین فرستادند تا راهی برای انتقال سیاسی در سوریه پیدا کنند. این جلسات به اندازه کافی دلگرم کننده نبود: در این نشست ها هیچ یک از نمایندگان گروه های سوری حضور نداشتند و طرف های خارجی نیز هرکدام دراین باره دیدگاهی متناقض داشت .
تداوم “جر و بحث” ها یک چرخه مکرر در مناقشات خاورمیانه است بنابراین شاید بتواند گفت تشدید درگیری های نظامی اخیر در سوریه مقدمه ای برای چانه زنی ها در عرصه مذاکرات دیپلماتیک باشد و هر یک تلاش می کند دایره نفوذ خود را گسترش دهد. به این ترتیب ما باید خوش شانس باشیم اگر اسد و شورشیان هر دو برای مصالحه آماده شوند.
با بررسی شمال تا جنوب سوریه، آشکار می شود که گاه باید دست به اقداماتی فوری زد تا از فاجعه ای ناخواسته جلوگیری کند. آمریکا در جبهه شمالی برای تشدید حمایت از نیروهای کرد و متحدان عربش ، نیازمند عمیق تر کردن روابط خود با ترکیه شده است. رییس جمهور اوباما در حال ارسال حدود ۵۰ نیروی عملیاتی ویژه به سوریه است. نیروهای آمریکایی نیازمند حمایت هوایی هستند، آن هم نه فقط برای بمباران داعش، بلکه برای تجدید قوا و انجام عملیات نجات(در صورت به دردسر افتادن این نیرو ها) .
پس از پیروزی قاطعانه رجب طیب اردوغان در انتخابات اخیر ریاست جمهوری، ترکیه درباره نقش گسترده آمریکا در مرزهای خود چه فکری خواهد کرد؟ مقامات پنتاگون می گویند ترک ها باید به ما اعتماد کنند، زیرا ایالات متحده اکنون نظارت بیشتری بر ۲۵ هزار مبارز ( YPG) دارد و نیز می تواند مانع ارسال کمک ها به گروه های تروریستی همچون حزب کارگران کردستان پکک شود. این استدلالی منطقی است، اما باید دید آیا آنکارا هم با آن موافقت می کند؟
آمریکا بی سر و صدا در مرز جنوبی سوریه با اردن به آموزش یک ائتلاف شورشیان که معروف به جبهه جنوبی است مشغول است. این جبهه مدعی است ۳۵ هزار نیرو در قالب ۵۴ تیپ دارد. هفته گذشته جنگده های روسی به تعدادی از نیروهای تحت حمایت آمریکا در الحاره، جنوب غربی سوریه حمله کردند. این پایگاه قبلا یک ایستگاه شنود اطلاعاتی روسیه بود که به تصرف شورشیان در آمد. اما این یک دیوانگی محض بود. مسکو و واشنگتن باید به جای تشدید درگیری ها تنش زدایی کنند.
بدتر از این ها نوعی منطق کینه توزانه در جنگ سوریه است. سرگرد عصام الرایض، سخنگوی جبهه جنوبی در یک مصاحبه تلفنی گفته است نیروهای او در انتظار حمله جدید دولت سوریه با پشتیبانی روسیه برای پس گرفتن اراضی جنوب دمشق هستند. به گفته او این تعقیب و گریزها اما تنها به رشد افراط گرایان کمک خواهد کرد.
اگر قدرت های خارجی مسیری برای تنش زدایی در سوریه پیدا نکنند، چه خواهد شد؟ در اینجا فقط اشاره کوچکی به آن باید کرد. من طی هفته های گذشته با رهبران جنبش های سیاسی کرد در سوریه دیدار داشتم. آنها گفتند روزی را پیش بینی می کنند که کردستانی بزرگ و مستقل شکل بگیرد. اگر روسیه، ترکیه و دیگر کسانی که در سوریه به صورت نیابتی می جنگند کمک نکنند که ضامن این نارنجک مخرب به جای اول خودش برگردد، انفجاری مهیب در سراسر منطقه رخ می دهد که برای مقابله با آن ممکن است دیگر دیر شده باشد.
منبع : واشنگتن پست
ترجمه: شفقنا
انتهای پیام